[Opera;

271쪽

D citosque obitus, Irim demisit Olympo,

Quae luctantem animam exosque reSolveret artus. Nam quia nec fato merita nec morte peribat Sed misera ante diem subitoque acconS sul ore , Nondum illi avum Proserpina Vertice crinem Abstulerat, Stygioque caput damnaVerat Orco. Ergo Iris croceis per coelum OSeida PenuiS, Mille trahens varios adverso Sole colores, DeVolat, et supra caput astitit: Hunc ogo Diti Sacrum jussa fero, teque isto corpore Sol Vo. VSic ait, et dextra crinem secat: omnis et una Dilapsus calor, atque in Vento Vita reeeASit.

LIBER QUINTUS.

INTEREA medium Eneas jam classe tenebat Chatus iter fluctusque atros Aquilone secabat; NOEDia rospiciens, quo jam infelicis Elisua Collucent flammis Quae tantum accenderit ignem, Causa lato duri magno sed amore dolores Polluto, notumque furens quid foemina poSSit, Triste por augurium Teucrorum pectora ducunt. Ut pelagus tenuero rates, nec jam amplius ulla Occurrit tellus, coelum undique et undique sontUS, Olli cooruleus supra caput astitit imber Noctem hiememque ferens, et inhorruit unda tenebris.

Ipse gubernator puppi Palinurus ab alta IIeul quianam tanti cinxcrunt aethera nimbi lQuidve, Pater Neptuno, paras ' Sic deinde locutus, Colligor arma ubo validisque incumbere remis

Obliquatque sinu in cuium ac talia fatur Magnanime Enea noti, si mihi upiter araetor Spondeat, hoc sperem Italiam Coutingere coelo. Mutati transversa fremunt, o vespere ab atro

272쪽

Consurgunt Venti atque in nuhem cogitur aer *'Nec nos obniti contra, nec tendere tantum Sumcimus superat quoniam Fortuna, Sequamur ;Quoque Vocat, Vertamus iter N e littora longo Fida reor fraterna Erycis portuSque Sicano ;Si modo rite memor servata remetior astra. V βTum pius Luseas: Equidem Sic poscere Ventos Jamdudum, et frustra cerno te tendere contra

Flecto viam velis an sit mihi gratior ulla, Quove magis fessa optem dimittere RVes, Quam quae Dardanium tellus mihi servat Acesten, Et patris Anchisae gremio complectitur ossas VHaec ubi dicta, petunt portus, et vela Secundi Intendunt Zsephyrici fertur cita gurgite claSSis

Et tandem laeti notae advertuntur Rrenae. At procul excelso muatus vertice montis AdVentum, Sociasque rates, occurrit AceStes,

Horridus, in acutis o pollo Libystidis ursae

Troia Crimis concoptum flumine mater Quem genuit Veterum non immemor ille Parentum, Gratatur reduces, et gaza laetus agresti Excipit, ac fessos opibus Solatur amicti. POStera quum primo stellas oriente fugarat Clara dies, socios in coetum littore ab omni Advocat Eneas, tumulique ex uagere fatur Dardanidae magni, genus alto a Sanguine Di m, Annuus exactis completur mensibus orbis, Ex quo reliquias divinique ossa Parentis

Condidimus terra, moestasque SacraVimu GRS. Jamque dies, ni fallor, adest, quem Semper Reerb ,

Semper honoratum sic Di voluistis habebo.

Hunc ego Gaetulis agerem Si syaetibus XSUl, Argolicove mari deprensus, et urbe Mycenae Annua Vota tamen, solemnesque Ordine OmPaSEXSequerer ; Strueremque suis altaria donis. Nunc ultro ad cinere ipsius et ossa parentiS, Haud equidem sine mente, reor, Sine numine DiVu , Adsumus ; et portus delati intramus amicOS. Ergo agite, et laetum cuncti celebremus honorem POSeamus Ventos atque haec me sacra quotanula

Urbe velit rosita tomplis sibi ore dicatis. βὴ Liria boum vobis Troia genteratus AcESteA

273쪽

LIBER V. 75 Dat num0ro capita in naves adhibete Penates Et patrios opulis, et quos colit hospes Acestes. Praeterea, si nona diem mortalibus almum Aurora extulerit, radiisque retexerit orbem, βPrima citae Teucri ponnm certamina claSSi ;Quique pedum curSu Valet, et qui, Viribu audaX, Aut aculo incodit melior, levibusve Sagittis, Seu crudo fidit pugnam committere caeStu, Cuncti adsint, meritaeque exspectent praemia palmpθ 'Ore favete omnes, et cingite tempora ramis. VSic fatus, volat materna tempora myrto Hoc Holymus facit, hoc sevi maturus Acestes, Hoc puer Ascanius sequitur quo ceter Pubes. Ille e concilio multis cum millibus ibat 7βAd tumulum, magna medius comitante enterVR. Hic duo rite muro libans carchesia Baccho Fundit humi, duo lacte novo, duo sanguine nero Purpureosque jacit floros, ac talia fatur SalVe, sancte parens citerum salvete, recepti β' NeqUieqUam cineres, animaeque umbraeque Paternael Non licuit sinos Italos, fataliaque arVa, Nec tecum Ausonium, quicunque est, quaerere Tybrim VDixerat haec adytis quum lubricus anguis ab imis Septem ingens gyros, septena volumina traxit, βδAmplexus placide tumulum, lapsusque per ara ;Coeruleae cui terga notae, maculΟSH et auro Squamam incendebat fulgor ceu nubibus arcus Millo trahit varios adverso sole Colores. Obstupuit visu Eneas cillo agmine longo β' Tandem inter patera et levia pocula Serpens, Libavitque dapes, rursusque innoxius imo Successit tumulo, et depasta altaria liquit. Hoc magis incepto genitori instaurat honore ;Incertus, geniumne loci, famulumne parontis βEsse putet: caedit quina de more bidentes, Totque sues, totidem nigrantes terga uVeneos Vinaquo fundebat pateri animamque Oeabat Anchisae magni, manesque Acheronte remiSSOS. Nec non et Socii, quae cuique est copia, laeti Dona ferunt onerantque aras, mactantque HVenco :Ordine aliena locant alii fusique per herbam Subjiciunt verubus prunas, et Vi Scera torrent. 2

274쪽

70 VIRGIT II x m. Exspectata dies aderat, nonainque serena Auroram Phaethontis qui jam luce vehebant , Famaque initimos et clari nom2n Acestae Excierat : laeto complerant littora coetu, Visuri para et certare Parati.

Munera Principio ante oml , circoque locantur In medio saeri tripodes, Viridesque coronae, Et alnue, pretium Victoribus ς armaque, et ostro Pertusae Vestes, argenti nurique talenta Et tuba commissos, io canit aggere ludos. Prima pares ineunt Taribus certamina remis Quatuor ex omni delecto classe carium.

V locem Mnestheus init aeri remige Pristin Mox Italus Mnestheus, genus a quo nomine Memmi Ingentemque Gyas ingenti mole Chimaeram, Urbis opus, triplici pubes quam Dardana verm

pellunt, temo consurgunt ordine remi Sergestus re, domus tenet a quo Sergia Omon, Centauro invehitur magna Scyllaque Cloanthus Coeolleta, genus unde tibi, Romano Cluenti Est procul in pelago snXum, spumantia COILittora, quod tumidis submersum tunditur olis luctibus hiberni condunt ubi sidera Cori Tranquillo silet, immotaque attollitur unda

Campus, et apricis Statio gratissima mergis. Hic viridem Eneas frontentPex ilico motam Constituit, signum nautis, pater inde TeVerii Seir erat, et longos ubi circumflectere CurSUS.

Tum toga sorte legunt ipsique in puppibus auro Ductores longe effulgent ostroque decori Cetera populea velatur fronde juventus, Nudatosque humero oleo perfusa nitescit. Considunt transtris, intentaque brachia remis Tritonti exspectunt signum exsultantiaque hau tCorda paVor Pulsans, laudumque arrecta cupido. Indo, ubi clara dedit sonitum tuba, finibus omnes Haud mora prositu e suis : erit aethera clamor Nauticus ; adductis spumant freta versa laeerti ;Infindunt pariter sulcos totumquo dehiscit,

Convulsum remis rostrisque tridentibus, 2quor Non tam praecipites ijugo certamine eamPum Cori utire, aluntque estia Si careere, curru c

275쪽

Noe sic immissi auri: undautia lora Cone Aser jugis, pronique in Verbera pendent. Tum Plausu fremituque virum studiisque faventuariCODSonat omne nemus, Vocemque inclusa Volutant

Littoraci pulsati colle clamore resultant. λψ' Effugit aut alios, primusquo labitur undis Turbam inter fremitumque Gyas quom deinde Cloant Ἀγ;COnSequitur, melior remisci sed pondere Prius Tarda tunet Post hos aequo discrimine Pristis Centaurusque locum cindunt superare priorem 'REt nunc Pristis litabo ; nunc victam praeerit ingens

Centauru ; nunc una ambae junctisque feruntur Frontibus, et longa suleant ad SalSn nTinu.

Jamque propinquabant Scopulo, metamque tenebant; Quum princeps medioquo Gyas in gurgit victor β'

Rectorem nVis compollat voce Menoeteu

Quo tantum mihi duxto abi. huc dirige greasum

Litius amari et laeva stringat, Sine, palmula nute :Altum alii tonsant. V Dixit: sed caeca Menoetes SaX timens, proram pelagi detorquet ad undas. ββ Quo diversus abi. iterum, et SaXa, Menoete V Cum clamore Gyas revocabat ecdo Cloanthum Respieit instantem tergo et propior tenentOm. Illo inter navemque Gyae copulOSque SolanriteSRadit iter minam interior, subitusque priorem λῖ' Pro terit, et metis tenet aequora tuta relictis. Tum Vero exarsit juveni dolor ossibus ingens,

Oblitus decorisque sui sociumque SalutiS, In mare Praecipitem puppi deturbat ab alta. λῖβIPSe gubernaclo rector Subit, ipse magiSter, Horinturque Viros, clavumque ad littora torquet. At gravis ut fundo vix tandem rostditus imo ostdam Senior, madidaque fluens in veste, Men inteASumma petit scopuli siccaquo in rupo resedit i Illum os labentem Teucri, et risere natantem Et salsos rident revomentem pectore fluctus. Hic laeta extremi spes est accensa duobUS, Surgesto Mnestheique, Gyan Superare morantem. SergeStu capit ante loeum, scopuloque propinquat: ββ Nec tota tamen ille prior praeeunte carina Parte Prior P Partem rostro Premit semula Pristis.

276쪽

78 VIRGILII AENEIS.

At modi socios incedon nave percisSos Hortatur Mnestheus Nunc, nunc ΠSurgite remis, Hectore Socii, Tros quos sorte suprema invDolos comites; nune illa Promite ires, Nunc animos, quibus in Gaetulis syrtibus usi, Ionioque mari Malepeque sequacibus undiS. Non am prima peto MneSilaeus, neque Vincere certo Quauquam o Sed Superetit, quibuslioc Neptune, dedisti φ' 'Extremos pudeat rediiSA hoc incito, ciVeS, Et prohibet nefas.' Olli certamine summo Procumbunt Vastis tremit ictibus aerea puppis, Subtrahiturque solum tum creber anhelitus artus Aridaque ora quatit sudor fluit undique rivis. Attulit ipso viri optatum casus honorem Namque furens animi dum Proram ad Saxa Suburget Interior, spatioque subit Sergestus iniquo, Infelix saxis tu procurrentibus haesit. ConcuSS20 cautes, et acuto in murico Umi P. Obnixi crepitore, illisaque rora PePeudit.

Consurgunt nautae, et magno clamore morantur Ferratasque Sudes et acuta cuspide contos

Expediunt, fractosque legunt in gurgite emOS. At laetus Mnestheus, successuque acrior ipso, ri 'Aginiue remorum celeri, VentiSque VocatiS, Prona petit maria, et pelago decurrit aperto. Qualis spelunca Subito commota columba, Cui domus o dulces latebroso in pumice nidi, Fertur in arva Volans, plausumque exterrita pennis δ' Dat tecto ingentem mox aere laPS quieto, Radit iter liquidum, celere neque commoVO alaS:

Sic Mnestheus, sic ipsa fuga secat ultima Pristis

Equora : Sic illum fert impetu ipse Volatilem. Et primum tu copulo luctantem deserit alto --ψSergestum brevibusque Vadis fruStraque Oenutem Auxilia, et fractis discentem currere emi

Inde Gyan ipsamque ingenti uiole Chimaeram Consequitur cedit, quoniam Spoliata magistro est Sotu jamque ipso superos in suo Cloanthus

Quem petit, et summis adnixus Viribus urget. Tum Vero iugeminat clamor, cunctique Sequentum Instigati studiis, refotiatque fragoribu aether.

Hi proprium decus et partum indignatitur honore1n,

277쪽

LIBER V. 79 Ni tenuant vitamque volunt pro laude Pacisci

Ho Successus alit Possunt, quia oSSe videlitur Et fors aequatis copissent praemia rostri S Ni alma ponto tendetis utrasque Cloatillius FudiSSetque preces, Divosque tu vota vocaSSet : ii, quibus imperium est Pelagi, quorum aequora curro, ' 'Vobis butus ego hoc candentem in littore taurum

Porriciam in fluctus, et vitia liquentia fundam. Dixi cumque imis sub fluctibus audiit omnis Nereidum Phorcique chorus, unopeaque virgo '' Et pater ipse manu magna Portunu euntem Impulit: illa Noto citius volucrique sagitta Ad terram fugit, et portu e condidit alto.

Tum satus Auchisa, cuncti ex more OentiS, Victorem magna praeconis Voce Cloanthum 3βDeclirat viridique advelat tempora lauro Muneraque tu naVes terno optare uVeneOS,

Vinaque, et argenti magnum dat ferre talentum. Ipsis praecipuos ductoribus addit honores Victori chlamydem auratam, quam plurima circum *'' Purpura Maeaudro duplici Meliboea cucurrit InteXtHAque uer frondosa rogius Ida Veloces aculo cervo cursuque fatigat, Acer anhelanti simili quen priupe ab Ida Sublimem pedibus rapuit Jovis armigor uncis : PhLongaevi palma nequicquam ad sidera tendunt

At, qui deinde locum tenuit Virtute secundum, Lovibus huic hamis consertam auroque trilice111 LOTicam, quam Demoleo dotraxorat ipso siqVictor apud rapidum Simo0Dta sub Ilio alto,

Donat habere viro, docia et tutamen in armiS.

Vix illam famuli Phogous Sagarisque ferebant Multiplicem, connixi humerisci indutus at olim

Demoleu cursu palante Troas agebat. DTortia dona facit geminos ex aere lebetas, Cymbiaque argento Perfecta, atque Spera SigniS.I Jamque adeo donati omnes, opibuSque SuPerbi, Puniceis ibant vincti tempora puniis Quum MVO O copulo multa vix arte revulsus, JAmiSSis remis, atque ordine debiti uno,

278쪽

Irrisam sine honore ratem Sergestus agebat. Qualis saepe is deprenSu in aggere eΓseus, Erea quem obliquum rota tratisiit, aut gravis tu Seminecem liquit saxo lacerumque viator; G 'Nequicquam longos fugiens dat corpore tortus Parte ferox, ardenSque oculis, et sibila colla duus attollens pars Vulnere clauda retentat NeXautem nodis, Seque in sua membra licantum

Tali remigio navis se tarda movobat Vola facit tamen, et pleni subit ostia velis.

Sergestum Eneas promisso munere donat . Servatam ob naVem laetus ocioSque reductos. Olli serva datur, operum haud ignara Minervae, CreSSa genus, Pholoeci gemitiique sub ubere nati. MHoc Pius Tu n misso ortamine tendit Gramineum in campum, quem collibus undique curvis

Cingebant Sylvs mediaque in valle theatri

Circus erat, quo e multi cum millibus heros Consessu medium tulit, exstructoque rosedit. NHic, qui forte velint rapido contendere curSu, Invitat pretiis animos, et r.emin Ouit.

Undique convelatim Teucri mixtique Sicani Nisus et Euryalus, primi Euryalus forma insignis viridique juventa 'Nisus amore pio pueri: quos deinde secutus Regius egregia Priami de stirpe Diores Hunc Salius, simul et Patron quorum alter Acarnan; Alter ab Arcadia, Tegeaeae sanguine gentis: Tum duo Trinacrii juvenes, Helymus Panopesquo, δ' qAssueti Anvis, comites Senioris Acestae Multi praeterea, quo fama obscura reeon it. AEneas quibus in mediis sic duinde locustus Accipit haec animis, laetasque advortite mento :Nemo ex hoc umero mihi non donatus abibit. Guossia bina dabo levato lucida ferro Spicula, caelatamque argento ferre bipennem omnibus hic erit unus honos Tres praemia primi Accipient, flavaque caput nectentur oliva. Primus equum phaleris insignem victor habeto Alter Amazoniam pharetram, lenamque Sagittis Threiciisu lato quam circum amplectitur auro Balteus, et tereti subnectit fibula gemma :

279쪽

LITER V. Si Tertius Argolida ha galea contentus abito.' Haec ubi dicta, locum captiuit, duoque repetite UCorripiunt spatia audito, limenque relitiquutit Effusi, nimbo similes ; stimul ultima Signatat. Primus abit, longeque ante omnia corpora Nisus Emicat, et venti et fulminis cyor alis Proximus huic, longo sed proximus intorvallo, β' sinuitur Salius : spatio post delude relicto Tertius EuryaluS EmSalumque Helymus sequitur quo deinde sub ipso

Ecce volat, calcemque terit jam calce Diores, Incumbens humero : Spatia et si plura supersint, δ' Transeat elapsu prior, ambiguumve relinquat. Jamque fere pretio extremo fessique sub ipsam Finem adventabant, sui quum sanguine Nisus Labitur infelix caesis ut forte juvencis Fusus humum viridesque Super madefeeerat herbas. δ' Hic juvenis jam victor ovans, VeStigia PreSAOHaud tonuit titubata solo ; sed pronus in ipso Concidit immundoquo fimo Sacroque TUOTO. Non tanton Euryali, non ille oblitus amorum Nam eSe opposuit Salio, per lubrica surgens δὴδ Illo autem spissa acuit reVolutus arenta. Emicat Euryalus, et munere victor amici Prima tenet, plausuque Volat fremituque Secundo Post Helymus Subit, et nune tertia palma Diores. Hic totum cavet consessum ingentis, et ora δ 'Prima patrum, magnis alius clamoribus implet; Ereptumque dolo reddi sibi poscit honorem. Tutatur favor Euryalum, lacrymaeque decordo, Gratior et pulchro Veniens in corpore Virtus Adjuvat, et magna proclamat voce Dioros, . 4 Qui subiit palmos frustraques ad Praemia Venit Ultima, si primi Salio redduntur honores. Tum pater Eneas Vestra.' inquit, munera vobis Certa manens, ueri et Palinam movet ordine nemo Me liceat casus miserori insontis amici. V 40 Sic fatus, tergum Gaetuli immatio leonis Dat Salio, villis onerosum aliive unguibu Rureis.

280쪽

82 1RGILII AENEIS. Ni me, io Salium, fortuna inimica tuliss0t 'Et simul liis dictis faciem ostentabat, et udo Turpia membra fimo. misit Pater optimus olli, Et clypeum efferri jussit, Didymaoni artes,

Neptuni Sacro Danais de poste refixum. δοθHoc juvenem egregium praeStanti munere donat. Post ubi confecti cursus, et dona peregit Nunc, si cui virtus animusque in pectore PTMSOHS, Adsit, o evinctis attollat brachia palmis. VSic ait, et geminum pugnae proponit honoren : βδVictori volatum auro vittisque uVenciam

Eusem utque insignem galeam, Solatia Victo. Nec mora continuo vastis cum viribus effertor DareS, magnoque Virum e murmure tollit

Solus qui Paridem solitus contendere contra δῖ' Idemque ad tumulum, quo marimu occubat Hestior, Victorom Buten immani corpore, qui Se Bebrycia veniens Amyci de gente ferebat, Perculit, et fulva moribundum extendit arena. ratis prima Dares caput altum in proelia tollit, Ostenditque humeros latos, altornuque rectat

Brachia protendens, et Verberat ictibu auras. Quaeritur huic alius nec quisquam ex agmine tanto Audo adire virum, manibusque inducere caeStUS.

Ergo alacris, cunctoSque Putati excedere alma, AEnem stetit ante pedes nec Plura moratUS, Tum laeva taurum cornu tenet, atque ita fatur Nate Dea, si nemo aud2 Se credere Ugudo,

Quae finis staudi quo me decet usque teneri lDucere dona jubo.' uncti simul oro homobant ... Dardanidae, reddique viro promissa jubebant. Hic gravis Eutollum dictis castigat Acestes,

Proximus ut viridante toro consederat herbae Entelle, heroum quondam fortissime frustra, Tantane tam patiens nult coriamin tolli δ'' Dona sinos i ubi nunc nobis Dous ille, magister Nequicquam memoratus, Eryci ubi fama per omnem Trinacriam, et spolia illa tuis pondentia tectis Τ' Ille sub haec Non laudis amor, nec gloria ceSSit Pulsa metu sed enim gelidus tardante sonocta 'Sanguis hebet, friguntque est oetae in corpore ireS.

Si mihi, quae quondam fuerat, qua 1 te improbu8 Sto