Summula theologiae moralis

발행: 1908년

분량: 508페이지

출처: archive.org

분류: 그리스도교

371쪽

367 Sed nec vi iuris canonici ad quod civilia negocia non pertinent id fieri potest 17): neo, per se, seu directe, vi iuris civili, ad quod non pertinent religiosa negocia sed velut indirecte et per accidens; quae communior, et verior sententia est si 8). At vero et hoc fere nemini dubium fuit iuramentum, quia est aliquid accessorium, et aece88orium naturam sequi construit principalis is), huius naturam non mutat 20) ac proinde si actus est revoeabilis natura ceu testamentum), aut iure ceu donatio susceptis liberis), vel est obnoxiu rescissioni, valide revocatur 213, rescinditur 22). 430. Ad haec, si quid in obscuro sit, vel ambiguo iuramentum interpretationem quidem recipit, sed ut in odiosis ne via pateat periuriis, strictissimam 23). Quamobrem inhaerendum est verborum proprietati 24); et si haec latius pateant, restringenda erunt quO- 17 V. Prol. in n. 11. Quod

autem iure canonic cogimur pro

missionem implere, hoc pertinet ad cavenda periuria Ex C. 28, h. t. C. , E . . in q). 18 Lugo n. 199. Nempe sublatam

obligationem naturalem restituendo, vel actionem adimendo ad potendam restitutionem in integrum propterreVerentiam sacramenti. Hinc docet idom Lugo L c. actus iuramento

Mutilamerina confirmatos fuisse quam

ex quo autem id iussit, eatenus tantum confirmato fui SA quaterius ius-Ait. Atqui, nedum ex N. L. Aedet antiquioribus, pluribus in locis Omnis vis iuramento adempta fuit in foro civili immo vetitum actibus quibuscumque et contractibus illud apponere scilicetis traherentur ad forum ecclesiaesticum, ex C. , De Foro compet. V. LeSS. II, 42, 5b). Dixi Di foro civili; nam licet principalis obligatio sublata fuerit, Superest in foro conscientiae et iure canonico iuramenti ex religione)obligatio Covarruv. in . Umn-υis ac um, ar. I, n. li,

21 Ex C. 25, De Iureiurando D. h. 2, 2 89, 9 ad 2 Moli., r. II, 280 Lugo, XXIII, 163 Ροnt. M.,

non revocare teStumentum, non contrahere matrimonium, non VOVΘ',

non dispensare, non praesentur ad beneficium Vacans, non ondere aliis

rem tibi promissam, validis nihilominu teΗtatur, Vovet, contrahit, dis

rid, De Iureit r. 'anch. D. III, 14, 1 Suar. Lib. 2 Cap. 22, 7; irhin., II, 24, 102 V. Iem. ΙΙ, 6. Ut ecce, si quis iuraverit dolo ab extraneo decet tuμ, quia lex C. 2 De Poetis)

Si. V. G, iuraVeri S non petiturum

372쪽

ties id suadet causa gravis, vel aequilas 25). Sed in primis tenendum est, iuramento tacite inesse quaecumque Obligatione principali tacite ingunt 26) et contra, non contineri ea, quae obligatione principali non continentur, seu natura, seu lege, seu moribus 273. Et si iuraveris observare statuta alicuius Universitatis, Collegii, te , hoc de iam editis, et adhuc vigentibus dumtaxat, non de iam obsoletis, accipiendum est 28ὶ immo si postea maior pars Universitatis, Collegii, etc., coeperit non servare aliqua ex his, ea nec ceteri servare tenentur 293. Ad ultimum, uti promissio, ita et iuramentum in re gravi sub graVi, in re levi, veriu8, sub levi bligat 30ὶ.431. Restat ut videamus piomodo iuramentum esset. Et intererit utrum obligati principalis valida uerit, an minus. I. Si alida, V ea extincta, quibuscumque modis tollitur obligatio, iuramentum comi it 313. Item, ' si rescissa fuerit mci iudicis 32ὶ vel ε

itis cos. Ut ecce, i iuraveri obtemperare mandato, vel arbitrio Superioris, et illud sit iniustum Salmant. 17, 1, 140), hoc minu aequum L. 30 De Fer liberi.). Itaque i, V. , iuraVeris, in loco beneficii con- timι residere, non peieras si absis iura illius tuondi C. 13 De Cieris. NON 'RM.), Vel qua alia iusta Pir- hin. III, 4 44 Reiff., III, 4, 18hoausa. Et Episcopus qui iurato pondet,

non distracturum bona Suae menSRΘ, non prohibetur terrula alienare

C. , De reb Eces alteri.), qui non videtur renunciare iuri suo C. 53,

42 22. Et in primi haec si intuero res non fuerint notabiliter tuaiae si rite siclem, inciri servaverit S. Alph. III. 80). Ideo, V. , qui sibi puellam iuriito deSponRavit, impune recedit ex ea cau-SR, Ob quam ponsalia simplicia diseMolvuntur Stiorer De Matr. 200 ut puta si uesila alteri commiSeuerit, aut deformitatem contraxerit, Cit. C. 25), Si sponsu perfectiorem vitae statum inire maluerit Schmal κ .,

ierRS V. , Si rem Venditam non

tradis ruptori, qui definita die pretium non solvit Ex C. , h. t.); si

quam donationem iuraVera non re-Vocare, Vel colonum non expellere, rΘV PS, Xpellas, donatario ingrato

236), conductore toto biennio mercedem non Solvente Salin. 151).

203 n. 29.

30 Sol. VII, I, 7 d. 1 Suar. 3, 13 9 Sanch. D. III, VI, 23 Lugo, De Iust. XXXVII, 101. Sivs haec partiali materia fuerit, sive totalis Salm. 17, 1, 54 S. Alph. III. 173 b n. 19). Ideo, V. , qui

iuravit praesentaro digniorem ad beneficium, si raosentaverit paullo minus digniorem, non peierat Salin.

Corruit, nempe indirecte ut puta si usurarius indebita usura renit-

ditor rem sibi iurato promissum in aliam commutaverit, quadam quaSi

373쪽

APPENDI a. DE HIS QUAE ONTRACTIBUS ACCEDERE OLENT

369soluta ob non impletas conditiones, iuramentum ipso iure Vaningcit et si gratuita obligatio est, cessat si is casus inciderit, in quo fas est a promissione impune discedere 33 . Ac demum, ' si irritam eam fecerit is cui subiocta est voluntas iurantis, ceu Primceps 34ὶ vel R. Ρ ex plenitudine potestatis 35 iuramentum cessat. Contra II. si obligatio principalis non subsistit, sola tisic erga Deum perinde quasi voti obligati versatur, ideo iuramentum tollitur sola dispensatione eorum qui in Ecclesia Dei vicos gerunt, idest . . , et piscopi cuiusque sui 36ὶ Demum, III sive rata, siVe irrita fuerit principalis obligatio, iuramentum'nitur morte iurantis non eius cui iuratur , quia religionis obligatio ad heredes non transit 37ὶ iametsi quis iurat promiserit pro se, et successoribus suis 38ὶ ΑRΤ ΙΙΙ. De Mandato. 432. Mandatum est Contractus, Quo qui negocium ho Mum, alteri illud suscipienti, suo nomine gerendum committit 1 . Et si quidem certum aliquod negocium alicui committit, speciale si omnia 33 Ex C. 26, Dei. D. Ut puta,

IV. r. III, Cap. XI, 10. raolutus regularis, pater, aut tutor in iurii-mento puberum Sanch. II. VI, 38); immo et maritus in his contructibus, quae mulier iniussu eius inire non potest D. h. 2. 2 89, 9 ad 3 Salm. 17, 3, 4). 3b D. h. Sanch. D. III, 12. Nempe ex causa extraordinaria Lugo, XXII, 192 , 0 gravissima Schmalg., II, 24, 27), Non item Episcopus, quin laedoret ius stipulatoris Sunch. D., III, 21, 3 Lugo, . c.) nisi is iniuriam fecerit iuranti, eum obligando Sancti. M. I, 2, 15 ut ecce idolum, aut metum adhibuit, si promissionem indebitam extorsit, etc.

Schmalg. II, 24, i, Suu autem Episcopus est in foro externo tipu-

latoris in interno iurantis Lugo, XXII, 241, 241). Porro nullum iuramentum est reservatum R. Ρ. Caiet..2, 2 89, 9 Sol. VIII, 1 9 Stunica De Volo, . .). Quaestioni est, utrum is qui 'legatam dispensandi in votis iurisdictionem habet, possitos in iuramenti dispensare. Quidam amrmant, quippe haec iuramenta ad instar votorum sunt; alii negant, quia distant a votis. S. Alphonso III, 192 utraque Θntentia est prinbabilis; sed hanc omnino tenendam putat, quia possidet voti obligatio. Sed cur Ecclesia ei non Suppleas, maxime si iusta causa subsit, iuris

art. 9,

38 Roiff. II, 24, 104. Itaque si

defunctus puellae acceptanti dotem iuratus promiserit, Si here eam non solverit solius iniustitiae reus erit. 1 Vinn. pr. Inst. h t. C. S., 1984;at. 173T Au. 1004. est rum, hinc distat a locatione Ferarum ut puta si cui mandavori domum sibi aedificaro, vostes reficere). Suo

374쪽

negocia sua, tinium sale mandatum est. Itaque mandati obloctumnestoria sunt nempe honesta 23, nec regulariter, obeunda post mortem mandantis 33. Et pro se obeunda 43 ceterum non bostri in rem vel ipsius mandatarii, si alterius quoque sit datum 53. At quod in solius mandatarii gratiam datur, magis consilium; quod in gratiam alterius tantum magis commendati est ex quibus nulla per se nascitur obligati 63. Nihilominus qui mihi presuadet misperioul vel aliquid facere, V. c., hereditatem adire; si rogat aliquid alii praestare, e g. pecuniam credere, is quasi sponsor tene

433. Ut mandatum contrahi possit, necesse est, ut mandans site a faciendi per se ea quae mandat aloeri fieri utque mandatarius sit capax natura contrahenda obligationis licet forte M incapax iure positiVo, quippe non suo, sed mandantis nomine agit 8 .

nomine te. hinc infri a iussu alioquin dicendum esset mandato dΘ- fungi qui iussu domini mensam parat, lectum stomit, etc. misi Verbum gratis gerendum L. ulf., h. L quippHoxsulat in Cod. u. Galli., et Ostro Cotorum, si nihil convenerit gratuitum est C. G. 1986 It. 1739.

Au. l. c.) nisi forte recidat in locationem Operarum quod urie X moribus regionis cum primi aestimare Oportet. Vorum quae nos holodicturi sumus ad solum mandatum gratuitum pertinent.

davori tibi, ut scorto pecuni&m Uredas, vel pro a fideiubeas, tuque sciens credideris, fideiusseris non

habebis mandati actionem L. 12, Si adolescens, 11, . . . 3 L. 108, De Solut Quippe ea

potius finitur. Regulariter. Et nisi is, cui mandatur, magis iuSSa exequi, quam negocium aliquod inire videatur hinc recte mandR quis post mortem sibi monumentum fiori L. 12, ult. h. t.), servum manumitti

Durant. XVIII, 201; Zach. 410. Ut puta si Cato, mutuum poscenti, permiserim ut arasbitore meo sibi exigat L. 33, C. De Dones.); vel torogaverim, ut mihi otiato fundum emas is h. t.), conducas, te. Si alicui rem dedorim, ut ea distracis, uteretur pocunia L. 21 De praes . -τb.). 6 h. . - Per se nis eae dolo nascitur φ 204 n. 10 ut occes mihi porsuaseris, repudiar her ditatem quasi damnosam, Vel hoditaveris Titio, quasi locupleti, λωneruri cum prob Acires hereditatem non esse damnosam, nec Titium

cie mandatariorum sunt institores, quos nempe quis Mercitor suis negociis gerendis sibi substituit, quibuscum contrahatur L. 1 De Instit.); et macenetae vulgo SENSALI L. 1 De Proae ει.). Qui autem ad lito mandatum habent, procurat re8, proprio nomino, dici solent.

Solution.). Volui minor, etiam non emancipatus Exceptis, ex C. t., nuptis sine consensu mariti C. Ιf., 1743). At vero adversus hos nullammandanti actione competere, minterquam de dolo, vel de in rem e

375쪽

APPENDI a. DR IS QUAE CONTRACTIBUS ACCEDERE SOLENT

371 Et vel expresse contrahitur, si tacite 93. Mite contrahi intelligitur cum alter aut aliquo suo Vel silentio videtur mandatum dare, puta si negocia tua geram te sciente, et taceas lo): --- pere, ut ecce si roganti me ps epistolam, ut negocium suum ginram, non rescripserim sit . Immo, in his quae rerum administrationem non excedunt, sunt quasedam personae in quibus mandatum interdum praesumitur, nempρ liberi, parentes, fratres, maritus si 23; et interdum, in his quae ad mariti artisscium pertinent, uxor l3 . 434. Mandatarius, 1' susceptum utcumque mandatum postea in nunciare non potest l4ὶ nisi qua iusta causa supervenerit, mandante certiorato cum primum poterit 15 . ' Debet e defungi bligenter l6ὶ nec compendio suo Vertere 17ὶ nisi aliud convenerit expresse Vel tacite 18ὶ sed postquam diligentis mandatarii Scio defunctus est, non prohibetur ex eo negocio, sine detrimento mandatoris, tuorum capere, quod alias, non u8eΘΡω eo indato, e per licito potuisso sis . ' Debet ne mandat eustodire diligen-

pro se inter nire, mundare crin

1t. 1741). Et si non Θscripserim, nec imploverim, nisi qua iusta causa excuset, teneor quanti interest man

C. De Procurat.

13 Durant. XVIII, 218, 219;

Zach. 411 n. 2. Immo et in aliis, iuro nostro Art. 1432). 14 g 11 h. t. C. s. 1991; t., 1745. Sod non prohibetur alium sibi substituere L. 8, g Si quis 3. h. LiC. , Dult. De Pro me. O. ., 1994 Ιι. IT ). Sod si substituorit

excusetur L. 27 gra Eoa ). 16 L. 21, C. h. t. Ε C. O ,1992 It. 1746. Sed nihil amplius,

quam . . praestare ipsυ ο -- ια L. 10 pr. h. L V. C, Au., 1009). Sed, an compensetur negligontia cum diligentia, nempe tori 3 Negant, ut in socio, Duxant.

sed non bene, ut puto, si mandatum gratuitum suorit Ex L. 12 De Ne 9sc geri.). 17 L. 20 h. L Ut ecco, i quid carius vendidit, aut locavit aut blius omit Scilicet integram, Et ab inentem omni lucro, praestare - - aebet L. 40, De Negoc. est.).

Et si mandavero ut sine Suri Crederes, et tu cum usuris credideris,

hae mihi debontur Cit. ., g ) 18 Ut ecce cum aliquid Vendendum datur propolis aut proxenetis. 19 V. olina, D. 363 Lugo, XXVI, 160. Nemo suo iure interdicitur cum alii promittit ossicium

376쪽

LIBER ΙΙΙ. - TRA T. II. TIT. VII. DE CONTRACTIBUS

ter 20 si eos praeterierit, siquidem quoad modum, Valet quod egit, sed tenetur damni ut ecce si rem pluris emit, aut minoris, quam mandans dixerit, Vendidit 2l si quoad substantiam, nihil agit, ut puta si alium fundum pro alio emit 223 vel iussus Seio Vendere, alii vendiderit 233. Qui praetori fines mandati obligatur ei quocum agit, nisi illum de hac re suffcienter certiorem fecerit 24 . luribus autem procuratoribus simul expresse in solidum datis, occupantis melior conditio est 25 . 435. mandatum extinguitur, nedum nito negocio commisso,

rom aliquam sibi emendam commiserit, poteris dum ne de certa re, Seu specie agatur eam tibi minorisomoro et dein si aliam emwdam pro amico non inVeneris), ei revendero maiori, modo iusto, pretio Lugo 160 151). Sed in primis lucrum

tuum est, si quid alius tui contemplations vilius Vendit, . , quin Pene eum emΘre soles, vel ut deinceps omas Lugo, XX I, 163; S. Alph. III, 126), si tu ondiscarius, non ordinaria industria tua, nam ordinaria defungi boni mand tarii est Less. II, 21, 138 Salm., 14, 2, 2). Item si rem mandantis interverteris, et tui periculi κωris puta si nummos ius nomine tuo foenori dederis L. 10. Si man-

vem, h. t.); refuso mandatori quod sua interest.

Prare, in V. Porro mandato UNIVERSALI sola bonorum administratio, non etiam alieneatio permias intel

sula ut iis ego Μaggo. VI, TI). Et alienatione permisSa, non intelligitur permissa donatio L. T, De Donas.). Ideoque non potest rem mandanti pro alio obligare L. 1, 1, Qua res a pign., pignus remittore L. T, tam more pign. et hvmi solvit.). andato SPECIALI

ea sola permissu Videntur, quae Sunt nocessaria ad negocium ein

in acto.). Hinc V. c., is cui mandatum est ut loces, non potest mercedes exigere is cui mandatur ut mercedes eaeigat, locare non potest

Cit. L. 1 g 12). Nihilominus, si

mandatum sit incertum idest late conceptum), recte gerit quaecumque mandanti expediunt, Vel . . ei X- podire sxistimavit L. 10 pr. L. 46, h. t.) ut puta si fundum, qui per partes Venit tibi emendum mandR-Verim, tuque cum totum emere non potueris, partem moris nisi xpresse addiderim, ut nonnisi totum emΘres L. 36, g Quod si, h. t.); vel nisi id x adiunctis facile intolligendum fuisset.

Et si, cum in diem debΘrem, Rudato meo in diem dolusseris, et ante diem olveris, non erit interim

mandati actio L. 22, 1, h. t.). 22 LL. 6, 22 h. t. Quamvis rem

mandatori utilem gessorii L. 1. d.). Verum, si negocium divisi nem recipit, Valet usquo ad nos mandati; utputa, si iussus pro Solo in diem, vel in centum Spondere, tu pure, vel in 150 fideiusseris S, h. t.). Item valet si mandana rem

ιμ-titionem autem et trahi, et mandato non est disium aequi in

377쪽

APPENDIMI DE IS QUA CONTRACTIBUS ACCEDERE SOIANT

373 sed st, ' renunciatione mandatarii, ex quo ab ipso mandanti fuerit renunciata 263 2' revocatione mandantis, vel tacita 27 . 3' Demum morte alterutrius 28 , etiamus non amplius integra 293: vel si foro cesserint, aut bonis fuerint interdicti 30 aut iure ο-stro, vel 'antum inhabiles renunciati fuerint; sed ex hoc capite, quoad ea tantum quae ipsi suo nomino sine curatore bire nequirent 313. Ceterum, quamdiu latet mandatum extinctum fui8se, tum habetur quod gestum fuit, sive quod ad mandatarium, sive quod ad eum qui cum eo agit, id ignorantes 323. 436 Finito mandato, mandatarius rationes 333, et quidquid praeterea penes se est, reddere debet 34ὶ et si negligenter versatus fuerit, damnum arciet. Ex diverso, is qui mandavit indemnem eum facere debet si is aliquid impendit necessario, vel utiliter; licet res male verterint, vel ipse minus impensurus fuisset 35ὶ:st damnum sarcire quod ei contigit ex causa, immo et Occasione mandati, quod alia passurus non fuisset 36 . Et de his quae intra 26 L. 22, 4en ; L 27, 4en.

h. L C. G. 2003 It. 175T V P L, 76 n. 23. 27 L 12 Si mandavero, h. t. C. G. 2004 It. 1768 Au. 1020. Nisi mandatum alicui datum sit in rem suam Ex L 14 De Pact.) e. g., si aliquid odoris creditori ut em dat, si sibi solvat Zach. 587 n. 6; Tropl. 718). Vel tactia idost si domnegocium alii L. 31 g 1 De Procu--t. C. G. 2006. It. 1760 mandaverit. Et cessat ex quo mandatarius utcumque sciVit quoquo modo reVincationem Ex C. G. 2008 It. 1762). Quod autem cavetur C. S. A. 2002;

Ιt. 1761, revocationem denunciandam esse mandatario, e Spectat, ne

29 Nec obstat L. 15, C. h. t. Cf. Vinn. De intit stip. g 10). Sed

OPUS St, Ortu mandante, Si mandatum moram non patitur, illud implere: Ortu eo cui mandatum est, id mundanti protinus renunciare

dobite, sive per iniuriam iudicis, siVe per ignorantiam ei solutum fuit Cit ): si si ei mandaverim, ut

pecuniam itio sine usuris crederoto ipse cum usuris credidit, et exe

tarius negocium consummam nequi

Vest. V. Mandrium, . . Puta, si dum mandantis negocia gerit, Sua negligere coactus At Dum ne damnum sibi acciderit casu ut eccosi, dum peregre agebat mandatum eXequuturus, , latronibus expoliatuΗ fuerit, Vel naufragi res amiSerit

L 26 φ 5, h. L). Sed is acciderit culpa iis mandanti tenebitur

quidem Ex L. 63, g 1 De Furtis):

378쪽

fines mandati cum aliis laci gessit, hi non eum mandatario, sed cum eo dumtaxat qui mandavit actionem habent, et planum est. Denique si mandatarius suam pecuniam in rem mandantis impenderit; et, contra, pecuniam mandantis in rem suam intorverierit, usurae praestari debent 37ὶ nempe ex quo intervertit, impendit;

eius ero, quae penes mandatarium reman8erint, ex quo in mora

DE OBLI0ATIONIBUS QUAE QUASI EX CONTRACTU NASCUNTUR. 437. Quasi contractus est, factum onerium eae quo iura conventio=wm nascitur oblissatio si in Honestum, nam si turpe est, eae delicto citra conventionem, quia si pactum vel tacitum intercessit, eae eontractu oritur obligatio 2 . Ut quasi contractus Mnsistere possit, necesse est ut is qui facit sit capax obligationis contrahendae 3ὶ Nituntur aequitate naturali et interdum utilitate eorum, ad quos actum pertinet. Eiusmodi sunt 1 negociorum gestio; 2 rei communis, vel communis hereditatis admnistratio; ' aditio freditatis; ' tutela 43. ei de negociorum gestione inquam recidit rei, vel hereditatis communis administratio , et de

tutela. 438. Est igitur negociorum gestio, quati contractu8, quo quis alte=jus, ed isnorantis, negocium sterendum 8uscipit sesen pruptoris id ignorantis, pecus infecit o solutionem indebiti, quam praesedi L. 26, Dd, Verum non ante misi, quia penes nos pene recidit in sententiam iudicis restitutionem ex re iniustes accepta. 3T L. 10, G, h. L Nempe qume C. G. 1371, test. 1140 factum, in regione licite frequentantur; nodum honestum, Sed et VOLUNTA- vel qua mandatarius, forte mutua RIUM desiderant ad quasi contractum tus, dependit L. 37, De Usur.). constituendum et ideo duos tantum 38 C. G. 1996 2003 It. 1750, quasi contractus recensent solutiω1255. nem indebiti, et negociorum gestio- 1 Vinn. in pr. Inst. De bli nom. Sed numquid facta Θmpergat. um quina tr. V. C. G. Voluntaria sunt administratio rei 1321 It. 1140. vel hereditatis communis, et sus - 2 Vinn. l. c. n. 3. 0lut ea, ptio tutelae 3 Aditionem hereditatis

quae profluit ex uScρpto aliquo mu explodunt, eo quod hores ideo cr nere Publico, V. , parochi, praeto ditorea hereditario dimetiere ne Haeris, medici habet, quia una atque eadem est 3 V. Zach. φ 440 n. 1. persona defuncti et heredis. Ita porro: 4 Vinn. l. c. - Rei Ormnu Verum, si ex Voluntate defuncti, ni' etc. Nempe eum abesente et igno scitur obligatio, puta si aliquid Iortante; nam cum praesentibus an gavit, si monumentum sibi fieri

379쪽

APPENDI II. DE OBLIO QUAE QUASI EX CONTR. ASCUNTUR

375dem 5 . Est quasi mandauim interpretativum. Ut autem quis negociorum gestor dici possit, ne me est, 1' ut ignorantis negocium gerat; nam si dominus scit, siquidem tacet, mandatum intestigitur 6); sin contradicit, negociorum gestio statim cessat 7). 2 Ut sciat se negocium alienum gerere s83 i ue si putet se gerere negocia sua, perinv habendus erit, a quivis . . possessor 93.3'' Ut non sui lucri causa, sol contemplatione domini, et quasi eius nomine negocium gerat 10 . Itaque negociorum gestio pene in mandatum praesumptum recidit; quisquis igitur negocium aliquod alterius gerendum suscipit necesso habet illud obire mors boniis trisfamilias li), et consummare et praeterea, si interim dominu8 mortem obierit, illud prosequi quoad heres illud persscere possit 12ὶ Novum autem inchoare non cogitur nisi forte alius, se non accedente, illud utiliter gesturus fuisset 13ὶ Finito negocio, gestor et dominus perinde tenentur ac si verum mandatum intercessisset l43. Nempe, si gestor non sui, sed revera domini causa gessit i5ὶ et si revora gessit utiliter 163 alias dominus in id tantum tenebi-

- ωὶω. C. t. 1141; V. C. S., 1322. ΙΗ, cuius negocium gerendum suscipitur, dicitur negocii dominua, via simpliciter dominu8.

6 Ex L. 18 ff. L. 6, C, De N. S. Negoc gest ); C It. l. c. Secus ex C. S. 1372. T L. est. C. De M G. Quid igitur si, post domini prohibitionsim aliquid utilitor impenderit, an repetat 3 inimo in foro extereo Oit. L. 0 h. t. ΤοulL XI, 5b); in interno, si ex iustissima causa fecit, existimo actionem deficere non ius, quia nemo locuples fleri debet tim adim

na iactura.

quis a fure aliquid comparavit, ita demum a domino pretium repetit, si ei redemit, non si emit sibi Voet,

maior ab ipso, quam a mandatisrio, diligentia exigitur, ne qui Praepropore immisceat se rei ad se non e tin6nti Vinn. in cit g 1 n. 3ὶ nisi circumstantiae aliud suadeant C. S.,

etiam ea, quae indebita accepit, domino trador debet L. 8, h. t.); et

purgatis Sumptibus, suporeat L. 32, pr. Eod.). Et ex diverso, dominus necesss habet eum indemnem facere, o obligationibus liberar quas contraxit ostoris nomine LL. 2 9,

16 L. 11 h. L C. G. 1575 Ιt., 11 44 V. C. u. 1027. Verum Sufficit utiliter focisse, tui postea reS malevorterit Cit. . , g 1, 13, 14; ouli. XI, Ib). At in foro ea

380쪽

326 LIBER III. - TRACT. II. TIT. VIII. DE CONTRACT ONEROSIS IN SPECIE

tur, quod in rem suam Versum est 173. Amplius; si quae erog Vit, quae alius repetiturus non fuisset, ne ipse repetit si 8 . Idem iuris est si ea erogavit donandi animo sis praesumit ι autem hoc animo roga88 ea, quae nulla exigente necessitate, sola affectione Sanguinis, Vel domestica, impendit in personam alicuius ideat in alimenta, valetudinem, studia, . in nepotis, privigni 20ὶ nisi sorte 403 n. 13 bona ipsorum administret 2 l .

TITULUS VIII.

Do contractibus norosis in sp CiB.

ΑRT. I. De Aequitate servanda. 439. ranseamus ad contractus onero808. In his iustitia duo cum primis exigit V ut in his quae dantur, vel praestantur ultro citroque servetur aequalitas 2 et si postea alter ex contrahentibus in ea re, quae sibi data se g. Vendita locata fuit, molestiam patitur, ut alter ei Victionem praestet. Aequalitas rerum aestimatur ex rerum pretio. retium autem recipiunt i es quae in bonis hominum sunt; et opera quae

torno, non suffcit existimasse, ΗΘ

interno, hoc esse debet in aestimation boni viri, si quid opinor. Ceterum si dominus, nec metu coactUS, nec dolo deceptus, rem gestam ratam habuit, obligantur Ε L. 9 De N. G.). 17 g , Quod cum eo qui in alien Idest, quanti factus est locupletior L. 6 gra, De N. G.). Atque ideo si duret versum L. 10 Versum 6, De in rem Cer8. . Itaque si negocium Auscepit quod dominuΗ non sit solitus facere, siquidem Xeo damnum equitur gestori erit; sin lucrum, domini tantuni Si utrumque contigerit, utriusque et compensatio L. 12 De N. G.). Et si dominus olitus sit facere, Sed ipse plus impenderit, hoc non repetet L. 26, Eod.) immo etsi nec plus impendit, si reui fecerit quam dominuS, quasi non necesauriam, vel fori im- 'par Sumptibus, dereliquisset; quia magi eum onerat, quam utiliter no-

20 LL. 28, 36 46 ff.; L. I, 11,

15 C. De N. G. L. 51 Fam ct lac. In personam nam si in res eius aliquid rogavit, donati non rumsumitur Ex L. 11 C. Eod.) ut putas solverit debita, Vectigalia, etc. LL. 3, 12, 17, De N. G.). Nisi foris hoc sit aliquid modicum ΝRVarr.,Μoli., Bonae. De Contr. Dub. 3, QuaeSt. 6, . I, o n. 3); aut vi-Ven nunquam repetierit Ex L. 26, De Probat. l. 21 Ex L. it. De esu hered. Praesumitur atque ido nisi alia men eius appareat L. 36, Dein M.).

SEARCH

MENU NAVIGATION