Regula S. Augustini et constitutiones Fratrum Ord. Prædicatorum

631쪽

ibi d em aliqua domue uia pro procuratione,& areae,ve lar maria, seu fenestrae,& perticae, di huiusmodi.ad repositio

nem , &conseruationem rerum,quas ibidem oportet seris

Mari interdum. Et quod habeantur ibidem cyphi, & vasa propria, & coclearia, &vascula pro sale, & huiusmodi vasa seu utensilia prout necesse fuerit, siue ad pedum lotio. nem,siue ad alios usus quae debet mundare stequenter, sic diligenter,& in locis debitis custodire. Debet etiam curam habere de lectis eorum parandis honeste, & mu de ubicunque fuerint, di habere aliquas caligas, & tunicas,& ea putia munda,& bottas sub aliqua claue, quas possit indigentibus tradere, pro tempore ad mutandum sua, candelas etiam pro necessitatibus hospitum, siue indo

mo, siue in via cum retedunt, campanulam etiam aliqua

cum qua fiat signum eum suerit communis hora comedendi pro hospitibus, nisi sit consuetudo in illo conuentu, quod fiat in cimbalo ictibus. Porro panem i resectorio

recipiat, vinum vero a cellario, quale per procuratorem fuerit ordinatum.Quae vero pertinent adlatulares,vel verum stes, a vestiario si modica suerint, Pel a Praelato si fue rint magna,quaerere debet,& accipere. Ea vero quae ad cibum pertinent, vel alia quaecunque debet ministrare procura tor,ta pro eis est recurrendum ad eum,

et Circafratres hospites. Cum igitur intellexerit stater hospitarius aduentumctatrum aliquorum.qui non sunt de conuentu, vel etiam

de conuentu, qui diu steterunt extra domum . statim ad eos debet festinare,& occurrere Iaeto vultu, & si non sunt auctoritatis magnae,debet dare osculum pacis,fi vero sunt grandis auctoritatis, non debet se ingerere ad osculum Pacis, nisi primo in uitetur ab eis. Deinde ducere eos ad benedictione mal non receperunt, O quaerere Sacerdo rem, si ipse non est Sacerdos, qui eam faciat, & ipsa rece Pta acceptis baculis, de libris. &alijs si qua gerunt, qua sunt ab eo custodienda,ducere eos ad hospitium, & signi ficare Praelati aduentum eorum. Si vero fuerit Magister

632쪽

Re raptoris hospitum. CV, XX, m. v sordinis,vel alius recipiendus il eonventu, tua interest pus Lare campanam capituli, ad congregandos statres hora competenti ad benedictionem, de ipsa recepta iterum pulsare ad capitulum cum debuerit intrate capitulum, primo super hoc eius inquisita voluntate. Cum ergo rem

sederint in hospitio, si tali venerint hora quod iam come detint , debent in uitati ad potum , deinde ad requiescendum in lectis, si voluerint, de hora hoc requisierit, & de Ioco camerarum edoceri. Et si non est dies in quo eos oporteat ieiunare, inquisito de qualitate refectionis quam illa die habuerint, debet hoc significare procuratori, ut secundum .exigentiam necessitatis, debito modo Paretur quod poterit haberi. Si uero nondum comederint nec audierint Missam,debet de Missa audienda vel celebra dacum ipsi voluerint de ministris habendis prouidere. Si vero fuerint fatigati, de quieseere voluerint, fiat de hoc si voluerint ante Missam, vel post , & interim solicitare procuratorem de prouidendo quae suerint necessaria ad refectionem , di ipseseliciae adiuuet in praeparando, & ordinet si necesse fuerit per prelatum, quod aliquis, vel aliqui interim sint cum holpitibus, qui eos atacient, de dirigant fialiqua voluerint. Cu ergo fuerint omma praeparata, si fuerit hora consueta comedendi pro hospitibus, faciendum est signum praedictum, aliter non. Quod etiam obseruandum est omni tempore circa hospitum comestionem ; de deinde ab utis manibus, de dicta benedictione,& collocatis fratribus ab eodem, secundum statum eorum, proseis quenda fiunt eaetera quae ad mensam pertinent. Porro inparandis &seruiendo, de remouendis mensis, de colligenis

dis reliquiis, & reponendis, idna illis quilm cyphis, &aliis

huiusmodi,obseruanda sunt ea quae supra dicta sunt circa resectorium , di servitores primae mensae, & secundae, tastruitores infirmorum,prout& quantum competere posssunt in hospitio. Habendus est etiam aliquis liber in hospitio aedificatorius in promptu, in quo dum comeditur Iegi possit interdum aliquid ab aliquo,si visum fuerit expe-h dire.

633쪽

re. Ablutis vero manibus post refectionem offerendus non est potus, nisi aliqui petierint vel indiguerint, de sit in

Patria talis usus. ordinandum veto est a Praelatis,quo 1 cn in comedunt hospites hora,comestionis. conuentus,

nec sunt expediti finita prima mensa conuentus, quod aliquis vel aliqui de statribus qui comederunt, veniant ad hospitium ,& suppleant vices receptoris hospitum , veipse comedere possit in secunda mensia, Si facta comesti ne redire debet ad videndum,si uomnia benefacta, Mi supplendum quod fictum faeerit minus. De lotione verbpedum, & ministratione potus in prandio, & cinna tempestiue fiendis, debet prouidere lorae tali, quod eorum occasione non protrahantur vigiliae post signum dormiistionis, nisi serte propter tardum aduentum hospitum, si Obseruari non possit: in quo casu si fieri non possunt om5nia consueta, fiat quod secundum horam fieri poterit bono modo; siue in procuratione eorum, siue in aliis. Cum autem ad lectos ducuntur, prouidendum est eis de urina, Iibus, vel alijs vasis idoneis ad binam, & edocendi suadde loco camerarum si usque tunc nesciunt, Sostendendae sunt eis tunicae, & caligat,& caputia ad mutandum, si aliquo indigent:& si nox suerit,dandae sunt eis aliquae candelae, cum quibus vadant ad cameras vel alibi, &quibus dicant officium. Si pero vestes eorum indigent lotione, cum eorum liuentia debet procurare quod lauentur.Si vemro habent magnam indistentiam in sotularibus, vel ali qua veste,vel secerint aliquas ration abiles expensas in via, nondum se lutas,ut de naulo & huiusnodi debet hoc oste-adere Priori, ut an tequa petant, cum eius licetia illud quo indigentosteratur eisdem . Quanto autem sunt magis ex-rranci, vel de nationibus remotioribus, vel de maiori la .hore veniunt, vel lane maioris a ut horitatis ratione status faeculi, vel ratione maioris status in Ordine, vel si sunt nobuitu, tanto in omnibus sunt magis charitat id tractandi. Quod si fuerint consueti vastationi & discin sui, vel de mimnosi religiIne notati, tanto disciplina teligionis ae austem

634쪽

ritatis circa eos magis est obseruandas Mexelusi ello hospititio mittendi sunt ad conuentum ,&ad capitu luna suo tempore vocandi. Qui ergo digni sunt secundum oris

dinem praedictum ossicio charitatis, cuin recedere voluerint in uitandi sene ad manendum &tmorandum secuth,

de ad hoc quodam modo sunt cogendi.Ad benedictionem vero vocandi sunt ab ipso aEqui de fratr ibus antiquis, re prseipue petiati, cicum osculo et recommendatione sui,

de orationibus eorum , de aliorum fratrum , sunt per eos licentiandi, se usque ad portam, vel plas,secundum quod Fr lato visum fuerit per aliquos con ducen d i. Porre in eo inunibus & quotidianis serii iiijs receptor hospitum dedihel esse sollicitus, tempestiue parare omnia diligenter, Mhon etre cum procuratore ut prouideat de necelsa mirus cundum multitudine & conditiones hospitum, &fetuiε-tes in eoquina pro hospitibus selicit8 iuuare eum necesse Neriodiligenter. Et si aliqua dicantur in capitulo que,pedi inent ad hospites, debetipsis restrie, si in capitulo non fuerint. Quod si aliqui in hospitio nimis morari voluerint. vel nimis cito recedere,debet pr*Iatoiuggerere quod viderit expedire, similiter de eis ad capitulum conuocandis,

vel chorum interdum eum circa hic acidiosi videntur. Cum vero hatres minores apud nos contigerit comedere

vertio utari de no cte, in omnibus deuotiis te hilarias

debet eis assistere, & ministrare quam fratribus nostris. Circa hospites extraneog. Cum aliquos alios extraneos, siue religiosos, siue seaculares hospitari contigerit apud nos, pertinet ad eummabere euram diligentem , secundum eoicietudinem d Tres vel ordinationem praelati, ubide quid eomedant, ubi iaceant,& conducere eos per ossicinas, rem illas rinluerint visitare. dueete ad resectorium, Iotis mus mania 'bus cum ibi debent comedere, & in locis debitis collo. care;& finita mensa cum eis remanere t ae ducere eos ad

Ecclesiam ad gratias, vel ducere exmu & dicere eum eis ossicium,si fuerint magnae pellanae, Nposte. ipsos aduocax et dein

635쪽

i 8 'o is - v ,. debita duceis . reddere etiam cautos servitores mensuq uod eis diligenter seruiatur secundam statum eorum. Si

autem capitulum vel chorum vel Ecclesia ad ossicium Iout rare debuerintide rum eos in locis debitis colloc te secun dum statum eoruM, Ac cum exire debuerint, eos iterv ad debitum locum ducere, Licet autem Omnes sic tractas re debeat, quod consolati di aedisicati recedintestamen stia,eundam exigentiam status eorum di familiaritatem maiorem, vel nec editatem, plus, vel niuius est cum eis aliquid saciendum. Utrum autem cum fratribus in homilio come dere debgant vel alibi. de pirum illi isti, vel aliqui fratre cum eis,ad pr a lat i d i si r e t ionem pertin et ordia are. S auistem fuerint adeo semiliares, quod quasi fratres habeantur,non oportet omnem solicitudinem supradictam citcaeos haberi.

De Orateio coquinarir. Cap. XXX. Coquinarius dierumpe staretiqui habet curam de coquesena, de de pertinentibus ad coquinam . Ad q*od debet assignari fiater laicus, qui habeat in diastriam in pavran dis eis q uae ad My pertinent, compete ter honeste m

dens in pronidendo & eu odiendo. & in occupationibus non turbulentus , paraxn , dc pacificus cum omnibus qui

secum habent aliquid ageret de non iopolg*x ad melisu it ab o i es. Ad q*Mup ergo huiusmodi pestillet hahere

curam quantum test irca domum coquinae, quod fiebene aptata, & extraneis non pecula: & quod manda seruetur, de iura tem porec laudatur. Item quod habeantur thidem istutellae, de vasa, & huiusmodi utensilia ne ecuria, di suffcientiar & q qod diligenter custodiantpristi fit quenter m dentur. It m quod prouideatur serpim gatorem epore debito, quod habeantur ibidem in promptu semper ligna, sit, oleum , allia, caepae, de huiusmodi quae quotidie,vel frequenter sunt necessaria.& in loco de hilo illa custodiantiae diligenter, & moderate eo sum an

636쪽

Coquinarij. Cap. XXIX. Igystodia Iegumina,viae solent comedi,in compete uti quan titate. item interest ipsius q uod legumina, vel herbas dehorto secundum die in quibusilla talene comedi rei alia pulmenta, faciat tempestiue,ta diligenter mundari, Mparari. Apponenda eli etiam magna cura quod pulmenta

hon a semper habeantur in conuenm.

Cirea conuentum, 'hospites, O aTios extraneor. Scire etiam debet a procuratore tempestiud quid praeis ter pulmenta debeat preparare, M utrum unum pulmenis

tum , vel plura, & habere diligentiam magna quod states

bus numquam dentur ova putrida, volpisces, vel alia , vel minus cocta. Cum autem appropinquauerit hora comedendisnumquam debet dicere quod pulsetur icinabalii quo uri. omnia siue pictantiae, siue salsae, siue alia sint ita plene, vel sere parata, quod minit iamlo omnia continuo nullam moram oporteat facere .QIpsius etiam est facete scutellas, &diuidere, &dispensare pictantias, & Hia huisiusmodi bona fide, dc omnia ad se ne stram ministrare seruiatoribus , nisi sorte procurator aliquando hoc sibi assumere veste , vel ipsemet aliqua de istis committere velit pueris, vel aliis qui tunc seruiunt in coquina . Si aiatem Praelatus ordinauerit quod alicui, vel aliquibus paretur aliquid aliud quam communiter paratur propter aliquam infit-mitatem , vel causam, vel ad tempus , vellam per, debet prouidere quod circa hoc non fiat defectiis. Similiter deis et habere diligentiam debitam circa ea quae Parantur

pro hospitibus, siue operariis siue aliis quibuscunq;quod omnia fiant tempestiue, & ordinate, & bene, de quod omnia quae de mensis remaneat reseruentur siue ad eleemosynam, siue ad alios ussis, prout eorum qualitas requirit. Cirea adiutoreI. - Circa familiam, quaecunq. fuerit m coquina, debet hae bere curam ut indoctos charitatiue instruat in agendis, minus disciplinatos , vel morigeratos prout poterit bono modo ad honestatem inducatin corrigenda circa eos, eo

rum indice isorrectori, & caueat ne res domus distra

637쪽

8 v , De vela . taldebita duceis . reddere etiam cauros servitores mense quod eis diligenter seruiatur secundum statum eorEm. Si autem capitulum vel chorum vel Ecclesia ad ossietum in.trare debuerintldebet eos in locis debitis collocare secundum statum eorum, & cum exire debuerInt, eos iterum ad debitum locum ducere. Licet autem omnes sic tracta re debeat, quod consolati di aedificati recedint:xamen s eundum exigentiam status eorum & familiaritatem maiorem, veI necessitatem, plus, vel minus est cum eis aliquid saciendum. Vtrum autem cum fratribus in hospitio come

de te debeant vel alibi. & utrum illi soli, vel aliqui fratres

cum eis,ad praelati discretaonem pertinet ordinare. Si autem fierint adeo familiares, quod quasi fratres habeantur, non oportet omnem solicitudinem supradictam citca eos haberi.

De Officio coquinata. Cap. XXX.

Coquinarius dicitur stater, qui habet curam de coquiuna ,&de pertinentibus ad coquinam . Ad quod debet assignari frater laicus , qui habeat industriam in parandis eis q uae ad ci 3 pertinent, competeter honeste demunde. Q ii etiam sit discretus in uispensando,u& prus dens in pronidendo &custodiendo, &in occupationibus non turbulentus , patiens,& pacificus cum omnibus qui secum habent aliquid agere r& non impotens ad ossicii stilabores. Ad ossicium ergo huiusmodi pertinet habere curam quantum potest circa domum coquinar, quod sit

bene aptata, & extraneis non peruiat & quod munda, feruetur, Sc suo tempore claudatur. Item quod habeantur ibidem scutellae, & vasa, & huiusmodi utensilia nececsar ia, & suffcientiar & quod diligenter custodiantur, de frequenter mundentur. item quod prouideatur perpmel X torem tepore debito, quod habeantur ibidem in promptu semper ligna , sal, o Ieum , allia, caepae, di huiusmodi quae quotidie,vel frequenter sunt nexessaria,& in loco de reto illa custodiant telligenter, & moderate covisum an

vel expediantur . Item quod habeantur sub eius curum

638쪽

stodia Iegumina, inisolent comedi, i n competecti q uan heitate. strentanterest ipsius quod legumina, vel herbas dehorto secundum dierumin quibusilla talene comedi vel alia pulmenta, faciat tempestive, ta diligenter mundari, Separari . Apponenda est mam magna cura quodsulmenta

Mnasemper habeantur in conuen, Cirea conuentum, ,hossites, O aIlog extraneor. Scire etiam debet a procuratore tempestiue quid pratister pulmenta debeat preparare, de virum unum pulmentum, vel plura . &habere diligentiam magna quod stat ri-hus numquam dentur a putrida, volpisces, vel alia , vel minus cocta. Cum autem appropinquauerit hora coismedendi,numquam debet dicere quod pulsetur icinabalii quousq. omnia siue pictantiae, siue salta, siue alia sint ita

plene, vel sere parata, quod ministrando omnia continui nullam moram oporteat facere. Ipsius etiam est sacere

scutellas, de diuidere, dc dispensare pictantias , & a ia huisiusmodi bona fide, dc omnia ad fenestram ministrare seruiatoribus , nisi sorte procurator aliquando hoc sibi assumere velit , vel ipsemet aliqua de istis committere velit pueris, vel aliis qui tunc feruiunt in coquina . si a citem Praelatus ordinauerit quod alicui, vel aliquibus paretur aliquid aliud quam communiter paratur propter aliquam infirmitatem , vel causam , vel ad tempus, vel sem per , debet prouidere quod circa hoc non fiat defeetiis. Similiter deis et habere diligentiam debitam circa ea quae parantur pro hospitibus, siue operariis siue aliis qtiibuscunq;qtiod omnia fiant tempestiue, & ordinate, & bene, de quod oni-nia quae de mensis remaneat reseruentur siue ad eleemosynam, siue ad alios usus, prout eorum qualitas requirit.

. Circa familiam, quaecunq. fuerit in coquina, debet h bere curam ut indoctos charitatiue instruat in agendis , minus disciplinatos , vel morigeratos prout poterit bono modo ad honestatem inducat,& corrigenda circa eos, eo

rum indice isorrectori, & caueat ne res domus distrD

639쪽

c rso . l. De O eis i i hant, vel prodige pro se, pelpro aliis expendant . SummEvero cauere debet ut numquam eos percutiat, vel comit ciis, aut maledictionibus, vel huiusmodi verbis inordina.tis conturbet, vel ali qui I saeiat, vel dieat coram eis, un-cle possint habere occasionem detrahendi ordini post recessum . Debet etiam prouidere eis de cibo,& potu , dccle numero, & horis eo mes ionis eorum ordinare,& distribuere eisdem quid in pictantijs, vel aliis fuerit diuideadum , dc carnes quae infirmis remanent eis interdum da re , & diuidere, fi Praelato visum Herit expedire. Debee etiam caute Prouidere, ut cum eis, vel servitoribus hospiis tum, vel infirmorum, vel aliis accedentibus nunquam uintiget, vel clamose contendate sed inmititu patientiae , di nransuetudine omnibus fatis elat prout potest. Cave dum etiam ei dilige uter ne unquam extranei intrent eo. quinam issicirte aliqui coqui magnatum,cum apud no Comedunt, & conuentum proe urann Et tunc valde cauedum est ne videant aliquid incoquina. quod eos possit ocfenderet in quo casu cauendum est etiam ne cibi infirmo.rum cum carnibus unquam parentur in communi coquimna conuentus , sed alibi. Ut autem omnia fiant dilige

teri debet se extrahere ab aliis occupationibus, & mane breuem Missam audire. & suscitare seruientes incoqnine eum nimis dormiunt e & non solum dicendo. sed manum apponendo dare operam ad omnia peragenda . Cum autem comedere habet in secunda mensa, debet ordinare

quod aliquis de seruientibus in eoquina interim suppleat vices suas, de dicere quid sit ei faciendum .

Cirea In moris ubi autem in magnis conuentibus eoquina infirmor Eseparata esta coquina conuentus, debet ibidem esse proprius coquinarius, qui secundum modum notatum omisnia peragat,quae ad coquinam .infirmorum poterunt per tinere. Cuius est etiam habere curam quod plumae, vel animalium pelles, fi quae superfiterint, ad ulas aliquos rem

seruentur. Si vero coquina infirmorum non est alia a co-

640쪽

COHodis rauarp. Cap. XX x. Tyrmuni conuentus, sed incommum prae aram pro e tarde het ibidem esse proprius seruiens pro infirmis,si co timuisnes servitores non lassiciant: qui diligenter ibidem prae paret quae pro eis fuerint Praeparada. sequestratim ab aliis redistincte. Si pero contingat quod nullus frater ponatur in eoq uina pro coq uinario , sed iam ut v s a l/ q uis lac utarisa debet procurator supplere quae praedicta sunt de coquina.rio per se, vel per aliquem de famulis ad hoc aptiotem. .

O. Ossicio eus odiicem p. cap. XXX. Custos cellarij dicitur frater qui habet custudiam vim.& omnium quae ad potum pertinent . As quod ossicium ponendus est frater aliquis, qui sciat de his quq pertinent ad custodiam vini. Et si nescit, in ciuirere diabet ab illis qui dicuntur scire de arte huiusmodi , di exequi quae

ad hoeIectinent, ne vinum aliquo modo, per eius negligentiam delimatur . Porro ad hoc cilcium debet haherectatarium secundum modum terrae in bono loco. &bene aptaetrum: habens unum ostium ex Parte exteriori ad induis cenesum vinum , & aliud ex parte interiori ad intrandum illuc tecreto cum fuerit necesse . Dcbet)autem si fieri potest , sic esse dispositum,quod habeat fenestras ad Aquil nem. Cauendum etiam est ne unquina illuc intrent extranei, nisi valde familiaresfratrum sint. Et ideo expe dit aliqram domunculam, vel appendicium fieri ante cellarium extra, in quo reponatur vinum a seecularibus , postea introducendum est perfatres, vel familiam. vel alios magis familiares, siue per canales. siue alio modo. Pertinet etiam ad illum osticialem appropinquantibus vindemiis, habere curam dedo iis diligenter parandis &habere utensiliae in io debito, vel inllrumenta. & simi lia, quae possunt esse necessaria ad lac cimendi.m. cum timetur de vini cmasione, vel ad reparationem aliquam faciendam, vel ad alios usus. Debet etiam cum car delo frequenter die, A nocte circa re perdola, ad videndum ne aliquod periculum immineat de effus pne. c um auis rem doliae uacuata fuerint, dcbet ea diligenter mund