장음표시 사용
171쪽
nio DE vENT. LERNM oppressum m. nisi inuigilaret, a b que defenderetur Viacant hodie hosce ealculos seu scrupos furunculosue bus prestando ludimus Cest enim certamen inito pra δυβbacos, a scandendis forsitan dictos , quod tacuit cum mouentur, tu alteram aduersariam partem scandere videa tur . Ludus omnibus notus est, quare fatis de eo habeo mctum, cum monstrauerim originem . Ceterum de tesseris
aere talis oposite aliquid dis temus, eum haec ludicra sextiam notisma . quam eorum nomen multis adhuc non p. n. mi factu videatur. Sametesseram dicimus, quod ex omni parte quadrata sit, qua octo halet angulos, Osex latera punctis notata, qua in tabula lusoria plurimum Imditur . Vulgus tesseram vocitat talum sue per diminutionem taxilium, qui nunc nusquam fere gentium ivvmin, tantum abest ut iste quid sit talus intelligri.Porro talus essossis genus, quod in articulis pedum duntaxat posteri
rum eminens, concaua in Ῥertebrasuffraginum, quae eidem sunt in ponerioribus ainimalium pedibus, arque . nua in prioribus: ligatur solidis neruis, forma pene qui dratunn, o parte altera concauum, altera aliquantulum curuum , estq; animalibus bisulcis,hoc est,bobus,oussu apris, damis, ct reliquis, praeterea nustis alijssolidas xi gulas aut digitos habentibus. Hoc genere Visuli vetere'. Ddebam c. Latus quod unicum numerum notabat, canis aut canicula appellabatur: si quis iactando caniculam Hrnsiet , isnumum unu deponebat, Nel quantum inter dentes conuenisset.Vnde Persius,Da vis cani da quan tum uderet. Contra in altero latere Venus e com diacebatur septentrium numerum significans. Is qui eum numerum iactando talos reddidisset sex lucrabatur,oe qui quid etiaM ex iactu caniculae depositum esset. Duo Aia la- rea claus o senis nominabantur,intilla ternarium, hieq ater-
172쪽
as quat artum significabat: quippe in talis, neq; binarius,
nae neque quinarius erat numerus. Igitur qui chium iactabat,pi tris numos et qui senionem, quatuor lucrabatur, qui pro- in pterea dexter nuncupabatur. Persius. Q sed dextersenio li ferret, Sciro erat in voto. Si cnim pluribus positis talix, is eadem foret facies, pro νno accipiebatur, quia diuersitas numerum augebat. Fuit O alius ludendi modus per νHisi turios,ac uerculem basilicum. Plautus: Talas poscit sibi
oli in manum , prouocat me ad aleam, iacit viaturios qua-
- tuor: talos arripis, Herculem iacto basilicum. Ita apudies nossexcenti sunt modi ludendi ad aleam: es enim alearat emiis ferme ludus,qui in varietate fortunae cosistit,ut siuno xx tessera cumprimis, ct cbarta luνῖriae, cum quibus qui se ii ii valde delectant,maxime omnium siemper egent. Sed tes is rum usus haud penitus oboleuit. Vidi ego in Flandriam mulieres talis ludentes, qua multos habebant vario colo're pictos, et ex eborefactos,quemadmodum veteres pradipi ter naturales talos, ex alia mamria faciis Vos esse memo
αρ ris proditum es. De origine vero ludi non habeo qui era quam certi tradere. Ratio ipsius ludi, quam supra poseu A: mus, ridetvrsignificare Romanum esse inuentum: fuit talius men celebris O apud Graecos : siquidem Euripidea talo-ires rum numeruo usque ad quadraginta auxisse fertur.Talus G cis ἀςροαλος dicitur . Alia quoquesuerum apuda m uri siquos ludorumge rara , quora etiam nunc utimur, a ier, tyribus tamen minime proditis, ut illud, par impar ludere, cum quis minos mariu occuliat etitque ab Hiero,pam ne, rex, sin impar eoru numerus sit. Suetonius de Augusio, si
ma psit ad iam : Misi tibi denarios ducentos quinquagina D,qμω singulis conuiuis dederam, si vellant inter se pa, b, Wrnam,vel talis,uel par impar ludere. Item, aliud, digitiso ii Aniri, quia sic duo clausis manibus, νocando certum.
173쪽
DE INVIR v M umerim ,sibinde digito porrigmst. Verbi caues, e gratres digitos explico, tu totidem, ipse quatuor nomino, tumero sex,ita tu qui numerum vocando diuinasi am vici sit. Et qhia digiti ita explicati subito apparent, idcirco
per metaphoraν, micare dicitur. Varro: Micandum erucum Graeco, Nirrem ego illius nuMemm, an ille meums . quatur. Italis ludm notus est, vulgoque mor enest
iu r, quasi , id est, sthliorum ludus, quod digit dium iactatio signumst laritatis: ideo virumgrauem n
eare non decet. - De quorundam ludorum ori ne apud Latinor C A P. XIIII.
ercal, quod, autore Dion1sio, spe ca erat sub monte Palatino, at Euam o sacrasa Para Deo Arcadia,qui Dcaeus dicitur,ex eo dictum nonnulli auru aut, quia ibi per caprum luebatur, hoc en, sacrificabatur e tamets Plutarchus in vita 'muspr prium eius celebritatis fuisse inquit, ut Luperci canem immolarent. Alij scribunt a lupa, qua ibi Romulum omum nutrisset, ut quod hic locus,quoduerisimilius es,Pani Lycaeo conjecratus esset: λυκος enim Latine Lupus dicitur, aut quod Pan lupos arceat . Vnde lupercalia tu er ρος tene Plutarcho expiationis causa fiebant, Lycaeadlicia a Pane Lycaon Vine Arcadico, que, autore Liuiso urbe condita 'maniram vocalant, ct He putabatur esse uncis,Whπt Fenenesta tradit,oluamus. Sacrificabatur aure Lycao,mese Februaris,in hum Germe modum Iuvenes nudi Lycaeum Pana Veneraules per luxum atque lasciuiam currebant,ferentes scuticas ex caprinis petrius factas. Vnde Festus tradit crepos,id es,lupercosa manis dictos, a crepitu pellicularum quem faciebatnt verbe mura. Mulieres in rose ad verbera osserebant, arbitro
174쪽
serram rem ad oecunditatem conducere. Iuvenalis γ' Necprodest agili palimas praebere luperco. a; Hoeautem ludicrum Gauder ex Arcadia primus in Lactim intulit. Ouidius. t Transtulit Euander stluestria numina secum
in restatur idem Virgidus in octavo, Liuius, Dion,ius,ct'. Fenestella. Quod Nero nudi currebant, Trogus, O Ouia i. divi libro fecundo Fasi ex imitatione habitus ipsius Dei, bae fac fiebant, hunc morem fluxisse tradunt. Sed
Fenestella o Seruius alias etiam baius rei rationes red- s. sin quas, Ouidio late prosequente, ego in medium proferres resedeo. In iis autem ludis, quodnon longe ab re est, M. Antonius nudus O perunctus, autore Appiano iv secundo de bellis ciuilibus, Caesaris capiti diadema inititit . Erant deinde Circenses, sic enim appessabantur, quasi cir; hi Gis esses: nam,teste Seruio super tertio Georgic. crem ru, dis metustas nondum loca huiuscemodi ludis apta aedificasset,inteae enses O flumina eos celebrabat,ut ab utraque a parte esset ignauis praesens periculum. Exin circus,id est, locus muris septus, ab ipsis Circensibus denominarus, in xi quo ludi fiebant, aedificatus en, de quo Liuius ab urbe conlli, dita ait: Tum primum circo, qui nunc maximus dicitur , , tus est locus. Di ponebatur autem circus informanu patij oblangi, c in f mitatis circi carce es errat, u
tia de equi curribus vincti ad cursum mouebantur, o cumis risummum deuenissent, reuoluebantur, donec ad prio is rem metam deuenirent. Exercebantur etiam pugiles ians medio loco muneribus collocatis . Virgilius in quinto o Aeneidos. i Munera princῖplo ante oculos cIrcoq; locabant.'
soletines deinde mansere huiusnodi ludi mani,qm γ ν es appellati. Erant insuper Saturnalia, quorum vadies
175쪽
ai DE INVENT. RERUM dies pleni erant, ct mem e Decemb. magnifice a
parates celebrabantur. Hisc Mart. in xeni s dicit: Postulat ecce novos ebria bruma sales.
In quibus, vi idem testis est, amici interse munera miti bant, ct que primo mittebantur, xenia, quas bHpitalis hoc est, ad hospites missa vocabantur: enim Grsco hospes appellatur: quae vero remittebantur, apopbor ta , quod significat referre . Haec autem sacra
Ianui , alitore Macrobio , Saturno, qui cum Nna concors
regna iis, primus instituit: quidam a Pelasgis,alij abieniensibus ut idem dici ortim habuisse νοbint. quo-mam sub Saturno omnia communia erant, hinc, te te Iustino in xvi I i. sua epitomes, cautum erat, ut Sattir letalibus exaequato omnium iure, pas in conuiuiis erui, cum dominis recumberent. Erant o ludigladiatori ,quos diuus Cyprianus ad Donatum execraturi Parcitu , inquit, igladiatorius ludus, ut libidinem crudelium luminum an guis oblectet: homo occiditur in hominis voluptatem, oequis post occidere, peritia est,usus est, ars est ,scelus notantum geritur , sed docetur, C. De eoru autem origia ne causa, Iulius Capitolinus in vita Max. OBalbini principum hsc commemorat: Multi dicunt apud veteres Danc deuotionem contra hostes actam, ut ciuium angui ne litato 'ecie pugnarum, se Nemesis, id est,risqvstans formiae, satiaret. hoc literis tradunt, quod veri iatius credo, ituros ad bellum RSmanos debuisse pugnas videre oe vulnera, ef errum,et nudas inter se cohortes,ne dimicantes in bello armatos hostes timerent, aut uubae Ersanguinem perhorrescerent. Hinc mos tractus ridetur τι imperatores ad bellum proficiscentes munus darent gladiatorium . Habebant preterea plura ludorum gene r que campus Martius, uti is Uyc. lib. Cicero ait, im
176쪽
III I. cap. lti. cum eos exponemus ritus, qui hodie apud
xius quoque feruantur, ct ludos, qui religionis causa in pni is fiebant.
Quis primus inuenerit inducias, & Redera. &de eorun- dem vario faciendorum ritu, acquot essent genera.
. C A P. X v. Nducias primus ommu, autore Plin.RVII. i uenit Lycaon. Sunt autem inducie non est enim
hocsilentio pretereundini pa um quoddi
c tio pVne, manente taMen besto, vii testis est Gessius in primo Poctium Atticarum,paucoruM dierum:hoc Ab τι usique ad certum diem nonpugnetur,nibitq; Horemmo detur, sed ex eo dispostea uti iam omnia besti iure agaturis retia horarumquoq; atque annoru induci sunt. Getases em in ρπnotato libro tradit n primo annaliu 2'adrigari,scriptu esse, C. Pontium Samnitea dictatore Romano ex horarii inducias postulasse. Liuius vero ab urbe milita libro a. , diducia,i sit, Vesentibus in x L. annos das. Et in v et r. in iti populo in centum annos. Ford ra idem Plinius Uautor Theseum primum comperisse. Sed Diodorus libro sexto Mercurio assignat, hascribens: Tribus u sterea Mercurio prseonta, disdia, ac foede . ra,Ps in bestis fiunt. Haec illa. Verum ego puto Theseum 'MGrscos duntaxatfoederis autor fuisse, quando ex ι'seno, de antiquitatibus Iudeorum , acile deprehendi-ms cim antea,tum Cecropis temporidus,post quem, tesse sibis in decimo de preparatione euangelica , omniarii Grscos memoratu digna narrantur, foederis paci-
morem apud Assyrios Aeoptios, nonnusi s-- SesedWssertim apud Hebrys. Iacob, quis multo
177쪽
Y1ε nT INVENT. RERUM multo ante Meropem fuit , apud eundem Ioseph h gimus,cum Laban socero foedus fecisse, inde Mosen, qui, autore Eusebio, Cecropis tempore fuit, ultro certum fur dus obtuli1se quibusdam regibus, cum sibi per deserta loca tutum iter peteret. Exin etiam Iesum Mosis successorem eum Gabaonitis foedus percussisse constat. Quapro
pter huius rei certum autorem temporis longinquitate obliteratum , nequaquam in lucem proferri pise duco. M derum autem tria est uisiegenera reperio : --,cti
hella mictis dabantur leges a victore, ipsiusin ius oe arbi, trium erat, ex ijs quae dedita fuissent, habere quae vellet, cymiactare. Alierum, cum besto pares aequo foederem pacem oe amicitiam venieban t: tunc enim fas erat repsti res, reddique ac componi eas, per quas possed is turbara foret. Tertium,cum qui hostes nunquam fuerint, adami, estiamsocialisadere interseiungendam coibant, tum θneque dare neque accipere leges debebant, id quod assvictoris aut victi esse constat . Foedus praeterea alio abluici consueuit modo rapud sema nos emim, tesse Liuio ab Ue condita, volumi primo, ferialis sacerdos ex iussis vegis sumpta ex arce gramisiis herba pura, ut in nostris
prouerbiis docuimus, feriebat porcum silice dicens: Sic a Ioue feriatur is, qui amictum ιoe fregerit foedus, ut hunc porcumferio, c. in Polybius lil. xii. cuim de primo foedere inter ma os o Carthaginienses icto meam nisi alium ritum fugse demonstrat: ait enim, simulatq; de foedere inter partes conuenerat, fetialis septo inmanibus lapide, dicebas a Sisine dolo malo hOG sfacio, tymibι cuncta fisicia praestent: sin aliter aut ago a tu cogito, ceteris saluti, Alus ego peream, ut hic lapis d manibus meis decidet: mox lapideindeθciebat. Arabes aus PotiuDedus faciebant cum Mys, quidam medius inter
178쪽
LIBER sECUN Dus ii acuto lapi feriebat volam, iuxta maiores a digitos ipsorum quifoedus agebant: deinde sumpto floccora . ex ami Iue Vesimento , inungebat eo sanguineseptem apides in medio positos, inter ungendum inuocam Di
ix mium, O Vrari . Hoc acto dem qui fuerat sequestri
tu sederis inter amicos tantrabendi , vadabatur proho piata se, aut forte pro ciue, si cum ciue res agebatur. Quodo diu er ipsi qui ae citur m contrahebant , seruare iustum m censere. Scytbae vero hoc quippe modo ciebant. In --. t f is grandem calicem fictilem vino,commiscebant eoru mi , sanguine n qui serirent fetas , percutientes cultello, aut is incidentes gladio aliquantulum corporis, deinde in cadice ter tregebamusagittas,securim,iaculum: haec mulatquesecis m. sen sisemidiis verbis deuouere , postea vinum epotare, is non modo ' qui foedus facis Ged etiam comites illi,qui erant xi dignitatis. Suferme apud Romanos iu - ρα randum interfamosbs confirmabatur, testificante Sasi is stio, quiscribit Catilinam humani corporis sanguinem ui- D. M permiIlum in pateris circuntulisse Deqs coniuratisia
s, mi , ct eos singillatim degustasse, quo inter se magis fidi
us forent. qui hodie illud idem fit inter res,qui ad aliquod is Prescelus aciendura conspirant . Item Bareaipactionem in hanc formulam constabant. Feriebam eium foedusis Aper occultamfossam, O quoad humus ea ita se haleret, D rufoedus in ea ramone ratum fore snitiebant. Ei quor Herodotus libro tertis,et quarto et quia
is μ . Essic alii a se pacto derique facis ii , iant, idquodsi persequi vellem, usem profecto longior equo, Auidqueparum utilia
179쪽
i A quo mos triumptandis reor.& quis primus apud P - nianostri,1umphum, aut Ouationeduxerit,aut quis xxx umphare, aut ouare liceret ,& de ritu uspiam pota e trophael. . CAP. XVA
IO silmi,hoc est, Libertim patrem, primm on niim multaru gentium spolijs Oni sum triumpb cse, Diodorus lib. hist.'. ct v i. .Plinius invii atq; Solinus tradunt. Deinde apod plerinq; populos Austrihmphandi inolevit nam Carthaginiensium imperatorei rebus benegestis,triumpbum duceresolebant, dicente M sino librosue epitomes x i x. Hasdrubalgrauiter 'ulnera tus , imperio.Hamilcarifratri tradito,interjt, cuiusmontemtum livius ianitatis, tum oe dictatu a xi. trium riphi quatuor insignemfecere . Verum apud Fbmanos prP hic uus triumpho honor fuit et mmulus enim primus om- α nium, teste Dis sio , deuicto Acrone cemnensium re- απe, Lauro coronatus quatuor Nectus equis,
Igressus est, spolias hostilia Iovi Feretrio consecrauit. αceterum Liuius de corona laurea σ curru in hac poni baaron meminis,neque Plutarchus in Nita muli Eutro' cipius v. bprimum triu=phum Tarquinio Prisco tribuit , deuictis Sabinis , ed deinceps pompa triumphi insolen atque humptuosisma , -nem prisca mediocritatis formam exuit, modum; ita nam triumphamtex ναμ hbantur uis albis, quibus primus omnium, rese timo' urbe condit altavis Plqt rcho,ta istut estriumphas ea de ausa .clmorfuit quamS tior cumra inaurato,coronauari tectis est estius, aurea redimitus , ' deuictus hinis oneram con catenis Uurrum seque batur,prseunte si aeu , scin Capitolium ascendeba ad templum Iouis Opt. o. ubi mactato tauro albo,d sede domum redibant. Erat2 terea minor triumpbus ,
180쪽
L LIBER sECUNDUL 22souatio appellabatur,νel quia, ut Plutarchus emit invita Marcella, ouis mactabatur: vel quia sicut Festo plar cet, redeurites ex pugna Nictores milites latabundi . . minabot O literam. Ovandi autem ac non triumphandi , ras autore GHI. libro vo cavo eras, cum aut bella non rite in
dicta, neque cum iusto hoste gesta erant, adit hostium notas men humile, H seruorum, aut deditione repente facta, si iis incruenta victoria obuenisset, minusue quinque millia hora Di a acie cecidissent: ita enim lege exceptumerat. dei Et ne rior lex ex cupiditate laurea antiquaretur, ei in iis tera suppetias tulit, quae imperatoribus poenam minaba- vir, qui aut hostium occisorum, aut amissorum ciuium D fura numerum literissenatui aus essent referre. autor Vastri Ierius Maxim libro II. 2 on fiebat insuper ius ommictus in triumphandi, licet res triumpho dignas gessioni, quod quatinus Liuius volumine primo de bello Macedonico ple, n xii e declarat,eius ideo Nerba ponam ait enim, Per ide tu tempus L. Cornelius Lentulus proconsul ex Hissaria r
diri, qui cum in se su res ab se per multos ramos fortiter felicitern gestas exposuisset, postulasset' ut triumphantio sibi inuebi liceret in urbem, res triumpho dignas esse cer o Hat senatus,sed exemplum a maioritus non accepto, πιqui neque dictator, neque consul,neq; prator res gessisset,
inumbaret.Et infrasuggerit: Etsenatusconsutio L. Leuis tum ouans urbem est ingressus. Orantes vero, teste Pliatrio lib. x v. mirio coronabantur: quia hac arbuscula, πια τlutarchus ait, vim maxime bellumq; perosa es, ct 'Modia vecti ibant, militibus deinde comitantibus in Capitolium, ij bi ex ouesacrificalant, sicut triumphantes ex tauro. Asis Iacedaemonis,ut hoc quoq; conmodum subnectam, autore