Polydori Virgilii Vrbinatis De rerum inuentoribus libri octo

261쪽

aim DE lNVINT. RERUM eerat sed a mereatoribus eruunt,ut divisim dehideminees emptas vendant: quibus M Tullius in i . Qie.intellexit: sordidi etiam,inquit,putantur, qui mercantur a mercatoribus,quod statim vendant: nihil enim proficiunt, nisi admodum mentiantur.

Enerem, quεex sin amaris procreatam, riseceps apud nos poetaruiet Ouid restimonio sunt, -- ν,' impudic., ad omnesq; diuulgata Midis effusa se prspalam est, quippe qua plures ex adulterio filios trο-- creauitena ex famosio Martis stupro genuit Harmonia, de qua Plutarebus in vita Pelopids affatim meminit:ex Mercurio Hermapbroditum, ex Iove Cupidinem, ex Anchise ceneam, o ex Bule Erycem: quas ob res, amorum grariarumq:, item pulchritudinis ct delitiarum effr νoluptarum omnium cae libidinis,atque coitus dea babita est. Haec auten, ne Iola impudica virorumq; appetens νideretur , omnium prima, teste Lactantio libra primo, ut est in bist ria, quam prisci iacram appellabant, meretriciam artem instituit, autorq; mulieribus in Cypro infula fuit, πti νι. gato corpore quaenum facerent. Ex quo apud Cyprios , tesse DI lino lib. a 3. mos inoleuit, virgines ante nuptias naturus, dotalem pecuniam quaesituras in quaestum is b in metris mitterent, pro reliqua pudicitia libamenta V

neri sol utinas. Harum ex numero L x x x. admodum vim.

gines rapi, ct in naues imponi iussit. Elisa cum istac tri 'IEret 8 Tyro fugiens, ut iuuentus matrimonia, ct νrbs o i haberet. bolem haberet. Apud Babylonios etiam consuetudo fuit,

262쪽

: serui ct mictus isopiam, filias suas adigeret ad quaestum

corpore faciundum. Item mulieres semel in vita omnibus et indigenis commtines erant sane ad temptu Veneris sed 3 bant , nodis e ossisq; tempora reuincta, e quibus aliae ad diuerticula, quae aditum externis praebebant ad mulieres, mfe conferebant, alia regrediebantur. Etenim cumsemel istic sederant, non prius domum redirefas erat quam hospitum aliquis pectiniam in simum mulieris ieciset, accum ea consuetudinem habuisset. Mulier acceptam pec γε niam ad acrum Hym reseruabat, bossies vero dans dic bat: senti ego tibi deam 3wlitta, imploro : ita Assyri l Venerem votat. At pulchriores cito expediebantur, de- ω, formiores non item , quassape νno Nel altero amio expe'st ire oportebat. Ac talis erat lex, honoris dea Veneri r habendi gratia. autor Herodotus volumi. I. sed baccb λ nalia sacra Merrimum apud cunctas firme gentes libidia se russemisarium fuere, quorum, ut idem testatur Herqdo- γ rus, autor fuit Melampus Ani3tbeonis filius, primusq; adi Graecos detulit ex Aeopto, ubi ea sacra feri coepere et δε faminae enimstatuas cubitales ἡ neruis compactas, quibus '

se ingens mentula in ventrem extabat, per pagos praeute ti a bia circumferebant, Bacchum canentes. Deinde in Par - . D monte Bacchanalia, quae Graecis Dionysia escuntur, aus, ternis a mis adtasunt, magno cum bominum multo mero: incalentium elamore, tum tympanorum crepitu. Haud ita, multo pon , Graecus quidam homo ignobilis eiusmodi s '. 'e erorum antistes in Hetruriam venit, dociatq; ritus .Ex He im truria ea mali labes mox mmam praetrauit, ubi miran- dum in modum morbi contagione matronarum pudicitiam corrupit: primosacrariumfoeminarumsuit, nec quisquam virorum admittebatur rires in anno salutos dies habebat. quibus interdiu Bacchis initiarentur, Sacerdotes inter se O a matrona

263쪽

α,, D E iuv E M T. R. E Ru Mmalmae erado ne eum dentiam Paculla Misita ea , vi facta est Deredos , haec omnia tamquam deom mmitu numutauit, sane miros ct eum primis filios initiauit, n ctumum; sacrum ex diurno , pro tribus amo die bus, qui nos in lagulos menses ses initioru Macros fecit. mpromiscuo aera viri seminis per morere carpsexunt: νbi eumper noctis licentiam quiduis scelerum vnia cuique edere liceret, rubii facinoris, iubilfiniti' praete mittebatur: siquidem eo loci stupra pariter atq; cades redundabit quando qui aut ad venerem pigriores. aut d decoris minus patientes erant,sam postremo nemo. maior risui annis initiabatur' morte asciebantur ' nec id multis cognitum, eum nulla Nox queritaritiaem prae Uulatu , tympanorum cymbalorumq; 'epitu exaudiri posset, e mortui exeon pectu illico inspecus abderentur. Summa religionis erat inter eos, viros velut mente captos , co poris iactatione fanatica vaticinari , metironas Bacchia Umbabitu erimbus passis cum facibus ardentibus discus vere, o mactatos dici 'a diis raptos. Vemum ad extremutantorum Icelerum indicio ad sp. Fonbumium Albinum, o Z. Martium Philippum cos s. delato, religis p Itifera extincta eri , anno visis condita D L x V I I I. i etqui non es quod plura veterum probra vitae repeto lmus,eum nosforsitan magis reprehendendisimus,quando iapud mos prae Veneris institutis, paru Dei opt. mo. pr repta rite seruantur. Moser enim mulierem adulteram cu iadisero,ut in Leuit.ωρ. 1o est, morte mactatamsaturit iapud Romanos re Graecos adulterium crimen etiam capi-

tale sint. Arabes qui Felicem Arabia incolui, mim etiam l . adulterum capite mulctabant. Quin o diuus Clemens episola sua prima diciti secundum haeresim, adulterium om

264쪽

m maiore perna lui, o tamen ioco hahetur. Q si quod . Hores O riri palam multis adulteri's inquinalceo quod oria ad nullam, aut ad minorem poenam quam ciapa sit, is cantu rinihil pensi tabent sacrofaructum matrimoni, foedus. Mesare ξ Ita apud nos mansuetudo puniendi, illecebra ess, peccandi. No sola igitur,vt ipsa cupiebat, Venus impudica est,nec tamen prima fuit, siquidem satis constat iam in- , de ab initio ferme orbis conditi fuisti mulieres, qua vulgaro corpore quaestum fecerint. Legimus erum in Genestos ut bra, Iudam Iacob filium eo rem habuisse cum Thamar ni rusua, quodsuspicatus esset illam esse meretricem, prout mulier talem se esse νmitu pariterasque arte simul as . . At quoto Vemeris p stantior Lucretia fuit, qua non p-- dicitia omnibus per stan sed costanter seruarida Hi icum edidit exemplum, ibis mortem consciscens y Ho. tamen non facile multas sui sinules habet, adeo ubido crevit,qua meherciae nihil in vita mortalia turpius sardiusq; esse potest,quando haec nobis cum breuis con imis est,is

hac Ha tantum humana vitae internoscitur infirmura. stu ropter Magnus Alexan. H resis est Plutare. se bus possimum rebus mortalitatem intestigere atarat, pore ac coisu,quassua natina infirmitas pareret. orba goras Hro rogatus quando concumbendum esset, Tunc,

inquit , cum reipso tormior fieri vis. autor Diogenes sibistit. Quod nos et se recte scimus, rubilominus tamen muhemmillecebris in libidinem trahimur,veluti canis H d, itur,ad 6mirum . revertitur. De bis satis. Tincturam pilorum esse clemente, Medea pinnum inuenit. VIu

Murm tondendi ab Abaruibus fluxisse ferant: ita enim huisse dipopidi cum natura besticosi foris, expeditius cum hostibus eomistis congrediebantur. Testatur virum; Hurarctus in rita Thesei,s ribes: Uigebat etiam illis tempo

265쪽

traER TERTIus . . t. i aeripertinerent, proderem , quo luculentius eo Ram, pias Saluator, quas Apostoli, quas deinde Episcopia vasis Eij introduxissent. Et id, amantistae frater , tus praesertim rogatu, mihi vici prae tanta duxi, ut dum

pariter atque Latinis literis es longe eru- 'Etismus, Patauis, qua nuper a senatu Veneto Philos Hia docendae causa accitus es, negotiaris, ne ipse otiarer. Itaque omnes nostrae religionis ritus,eorumq; initis,qui que libris expinui, etsi ne cis quam bene,rmen accurate, tas ad tres istos de rerum inuentoribus libellos abhinex VII r. annos, a me aetate fortasse doctrina tir ne compositos adiunxi , demonstrauin patres olim in b naitarum parte recipienda, pie ac cu causafecisse, quidipe qui gentes etiam barbaras ad vera pietatis cultum d me auentes , arbitrati sunt humanitatis condimentis tr Gatidas,cum earum instituta haud prorsus horruerint, nec Astuerint ,sed meliora fecerint, quo ne vitam religioni periculum crearetur , si vel minus admisissent, minusue mutassent, quemadmotu locis perappositis commodum demonstrauimus. Atque ino ipso labore quem religionis causa non inuitus fusispi, Deum optim man nobis propitium reddidisse confido . Vale. Nonis Decembris Londini,

266쪽

VAE ab orbe condito, ad non m v que etatem, quisque ad Uum humans πita necessaria primus inuenerit, tribustisperioribus libris explicarumus: dehinc ero de principio Ecclesiae Dei qe initia tutis, et eorum initiis Christians religi nis agetur,quae sola est,qus post homine facere ac erua

beatum. Ecessa vox Graec apud nos significat congregationem, elim, concilium,multitudinem,concionem, Ni plurimu accipitur pro bomim cogregatione credentiuπni Nero Deo, quos vocant fideles: ac eo pacto Apostolus epist. ad Ephesiosca. 3. appellat CHRI sTVM Ecclesia caput. vulgus omne Ecclesiam νοcitat cunctoruSacerdotu ordinem , singulaq; templa Deo atq; diuis eius dicata Haec igitur Ecclesia hominu Deo Nero credentium, summo cultu eundem sancteq; venerantium esse coepi tim inde ὰ primordio mudi creati, cum Adam ac eiusfiij Cain or Abel Deuincolere coeperunt: iuuenes enim LI rim Deo sua obtuli re dona, velut lib.Genes extat. Deinde crescente hominum genere , Ecclesia magis fuit celebris sique ad Noe tempora,cu exigua admodA facta, eo

milia

267쪽

D, in uolandiustetit mediocri statu, nec coeperit mai rem in modum florere per Mosem , qui eum mandatis dimilis,leg bus,caerimoni Is adauxit, stabitat ornauit. P fremo eam ipsum ecclosiaem populo Hebraeo perfuos impios reges, Er inprimis Arba et ad idololatria impulseo . uti est lib. Paralipo. a. iamiam cadentem prophetae eat . 1 Iustentarunt, quoad puno ei fuit cHRrs Tu sede cuius aduentu causaque adueniendi dicturis, aliquanto Erius rarium nobis exordiendum eri , prodito iam Ecclesia Dei ortu. Hebraei itaque ab Heber a quo Abraham ori duxit, autore Eusebio de Euange praeparat. lib. 7. ahqitipost Mosen, tesse Lactantio, lib. diuinarum inm-ve . a Iuda, qui istoru fuit dux contra Cananaeu, Iudae: appellatisiunt, a te multa secula, quam esset Moses, absistere aliqua scripta , pison Ies vixerunt, ut pote qui natur ii quadam ratione,ac mentis acumine, magnitudineq; D , Dei tamen ope ct gratia veritate,Neraq; pie em fecuti essent. Quoru principes fuerut Enos, qui primus sicutisupra ossedimus nonse domini Dei inuocauit,Enoch,

δ', item post istius tempora, Abraba, Isaac, Iacob, qui Deo praeualuisliet, Urael en ab imo Deo appellatus , o ab eo Hebraei Vraelita nuneupati . Ab hoc duodecim tritus Iudaeorum profectaesunt, singulae a singulis eius fi liis denominatae. Frster hoc Iob, qui etsi homo alienigena strat enim P terra Hus, in Arabiς Idumssq: finibus staurietate tamen O innocentia Hebrsis eo parcndus eri. Di l ob Israelis filius in primis viis casimonia e stiluit. Iis igitur ob linitiam commissa sunt, ut apostolias paulus ait, eloquia Dei. Verum non diuturna fuit in Pue interritas e nam poneaquam famem declinaturi primμm

268쪽

xxx DE INVENT. RERUM primum Abraham, deinde Issaelem secuti, in o eo m gravere , fresim ex pestilensi istius populi commercis patria pietatis obliti, sese malefica supressitioiu a dicere, o daemonibus seruire coeperunt, viniihil ab ipsis Gniijs, nihil fere a resiquis gentibus, qua'sim ab eis,

prout alibi apposite demonstravimus, ortum habuerot, xeligione deerrent. Deus tamen misertus , post annum cc v. vi Iosepho placet, quam Israel cum filiis in Aeg3ptum νeneratio quam Abraham in eam terram accesssa ut C C c c x x x. duce Mose, per quem istis deinde lex data est, eos eduxit, liberauitqsseruitute, qua ab Aeg ptiys premebantur. Pro 3s diuinis benefici s honore Deo non habuerui, sed depul a iam seruitute, in luxuriam dolapsi , ad profanos Aeoptiorum ritus animum adiunx rant , atque deinceps numquam peccare cessarunt, Nel eti ceterae gentes actitabant. Quocircasummus Deus ac parens omnium cum videret malitiam, Cr falsorum De ram cultus orbem terra occupasse, ac iam nomen suum ex hominum memoria pene fuseatum, appropinquante iam remino,qμo religisnem fuam transferre voluisset ad n Mos cultores, fecundum illud Dauid oracidum: Populus quem no cognoui, seruiuit mihi: misit ιn mundum uni rutum filium suum nuntium cir doctorem, ad erudiendos mortales praeceptis rustitiae suae, quem propterea Voluit mortati carne indui, ct in crucem tolli, O morte mactari, qui, ut viva lex, nomen ac templum nouum conderet, pium cultum verumq; per omnem terram πerbo ct exempla doceret. Sed tamen quo certum Uet a Deo insium , oportuit istu- non ita naici,sicut nascitu/ homo ex utroq; mortali genitus, qm νt casests.appareret, crearetur ne opera genitoris, o tunc conciliator inter Dram σ h misesed inmortalitatem duceret ipsos homines, Er sic tiM-

seidae xiit r

269쪽

di nece talec stringeret . Idcirco voluit morti O affli ctionibus cuinis esse exposivus, ut ea tolerando,uti bonus doctor, doceret illa quoque .posse perferri a vocunque mortali homilae, qui non ut terrenus corpori seruiret Oed

i quemadmodum Origenes ex apostoli sententia, super cenesim pulcherrime admoriet, exercens bona animi cu- iusim inunt, voluptatum fuga, doloris atque mortis co temptus, coelestis esse ius, imaginem coelolis Dei acciperet. Venit ergo ad nos coelenis doctor simul σ terrenus,

id est perfectus Deus , perfectus bomo; qui verbum Dei. picum patre semper, o pater cum eo est unus Deus. se tamquam sol,hic tamquam radius ex sole porrectus: ili ius suus hie rium squia aeque una Hrique mens νnus fritus , ,na substantia est , sicut solis lumen in radio,

Mi a fontis in , tuo. Sed quomodo ad nos venerit, ct Nes m caro, veluti euangelista Ioannes ait factumst,audiamus Lucam ita intonantem: Missus est angelus Gabriel a Deo in ciuitatem Galilaeae, cui nomen ' a Taretb , ad Ni . Iinem desponsatam viro, eui nomen erat ab eph, de domo, o id, ct nomeη virgiris Maria. Et ingressus angelus ad , dixit: me grati lena, dominus tecum rbenedicta tu ister mulieres . Et pishm infra r Ecce concipies in utemra, ct paries filium, νocabis nomen eius i E s vi Irent gnus, filius altis i vocabitnr: dabit illi dominus Deus sedym Dauidpatris eius Vor regnabit in do-imo Iaces in aetemum, oec. Dixit: David patris eius,quo . rum tam Ioseph, qui putabatur eius pater, quam Maria. virgo ex regia stirpe David orta erat, sicuti exgenealo Iu νtriu ue aperte liquet, quando Ioachim, qui ex A M uxore hanc puellam genuerat , suum pariter genus ad

Dauid referebat. Dum igitur pax in terra poII homilium

270쪽

cantur, ut tributim dent nomina, dum denique Iosepb ex Galilea profectus cum coniuge, mi in tribu Iuda cum suis ii iprofiteretur, in Bethlebem oppido Iudea morabatur , qss iterraru fere media est, eontigit ut virgo,qus diuini Spir rus hauctu conceperativum pareret, sine ullo uteri accepto i Emodo, quod partus diuinus esset, de quo iam multo

antea veteres cecinerant propheis. Esaias: Ecce virgo

concipiet, Gr pinet fiuv. Et rursus: Egredietur vis a deradice usis. Fuiι Iesse David regis pater vi ex eua παMaubri conflat, qui er Isai dictus est,uelut in extremo ca . te lib. primi Paralipomenon legitur. Extiterunt O alia tio in argumenta qusda osteris huius. mme regione tras berina, oleum,H Eusebiusscribit, pem idem tempus terra erupis,perq; integru diem, perpetuo marauit fluvio. Item Orosius tradit Augustum redem die vetuisse eictoine d Dinum appellari, maeniserio prssagio maioris domitur, qui tum in terris ortus esset. Fuit hic annus in quem iste Lacratissimus incidit partus, alter o quadrage ui imp

ri' Augusti principis,mundane vero originis nonagesimus nonus seupra centesi num ae quinquies millesimum. Oct Do deinde die puer ad templum delatus, patrio more ci e ciditur: non reum venerat ut legem aurogaret, sed riconsummaret: Noeam': I E s V s, quod idem Hebraiace significat atque Saluasor. Haud ita multo post colitur a Magis, pretio sique muneribus donatur. Magos Persasa ripientes vocant, ct chaldai, quos Graeciphilosophos. D inde matris secuta en purgatio, πι magis is seruaretur , luam quod lustratione aliqua opus esset, inde omniis lasees at eras. Tulis νιrgo secum puerum ad templum. quem m