장음표시 사용
81쪽
depingi o solabaat in medio comaeae ex maestis floribus rempositae . Stea ima quidem quasi τε φανωμα omnes interpretantur , sed stemma progentilitiis insignibus nemo adhuc, qui quidem latine sciret, u surpavit . Falsus cirea stemma & alius magni nominis jurisconsultus Λυciatos, a dum eredit idem Proprie esse, ac imaginem , quod i men dam putat, satis acute scisma ubique legendum apud auctores suspicatur pro semma. Sed quamvis stemma proprie imaginem non
significet , aliquid tamen significat , quod proprie ad imagines peristinebat , propterea re pro ipsis imaginibus aliquando , di sieue ipsae imagines, ita & stemma sumitur pro nobilitate. Stemmata quid faeluxi y sh
Stemmate matrem felix. ce Erat autem stemma corona quaedam , seu circulus , quo ineluis imagines pictie inter se jungebantur lineis ad earum singulas dis. currentibus . meet hoc Plinius : cd stemmata vera lineis discinis rebant ad imagines pictas . Has lineas , quibus stemmata , ideoisique imagines illis ineluta inter se jungebantur , vocat Seneca M. oras e ce) nomisa familiae longo ordine , ac maliis stemmataem illia gara flexuris in parte prima aedium collocant . Ramos vocat Persius e
stemmate , quod Tusco ramum millesime duris.
Itaque stemma pro serie i IIa imaginum inter se junctarum ab auoctoribus sumitur : Cassiodorus , fg stemmate Iouo dixit , hoe est
longa serie imaginum . Sed eIarius Suetonius e th imperator veroeriam stemma in arris pro fuit, quo paternam originem ad ymem, mater m ad Pasip en Minois uxorem referret. Optime propterea recenis. eioribus flemma fignificat arborem generiogicam , quam vocant , ubi viis demus , nomina, aliquando di essigies majorum omnium circulis im
82쪽
Imagines in stiris et earum usus e paterea , ct materea 2 aliorum i. γ etiam praeterqaam illorum, qui magistraius curules
DIcendum jam est de imaginibus, quae non signum solum, sed
potissimum ae luculentissimum nobilitatis signum fuere . EI autem imago inquit Polybius ta , cujus verba toto hoc capita ex Isaaci Causaboni versione dabo , vultus similitudo, quam accuratissime expressa tam deformatione figurae, tum S pigmentis . Ut igitur aliquis in gente , aut familia claruerat, eo mortuo simulacrum ejus, solo tamen vultu, quam fieri poterat viventi simile , a posteris excitabatur, servabaturque , apposito nomine, titulisque , quibus inclaruerat. Has autem imagines e cera suisse praeter iuvenalis testimonium , qui veteras ceras b pro imaginibus dixit , ex Plinio etiam certum: ce expres cera vultus. Nomen autem, di dignitatem, gestorumque honorum titulos apponi solitos, & infra certum fiet auctorum locis, quos ad aliud probandum citabimus, & satis interea firmatur hoe Livii testimonio id : eujus imaginis titulo consulatς, censuraque, oe triumpbus aequo animo Iegetur , si auguratum , aut pontificarum adjeceritis , non sustinebant legentiam oculi R. Servabantur autem imagines in celeberrima aedium parae , ut Polybiuste , hoe est in atrio, ut aperte indicant auctores. Tota licet isteres exornent atria cerae t f :
Seneca: s gin atrium plenum fumss imaginibur. Neque ullum decipiat,3uod habet Deitus: h in vestibulo efigiem patris Silii demonstrat.
'roeul dubio enim hic Historicus vestibulam pro atrio sumit, quod aliis scriptoribus Latinis aliquando usitatum, etiam postquam vestibulum ab atrio quid erat diversum , unde A. Gellius: si aη---rti, quosdam haud indoctos υiros pinari, vestibulum esse partem do I priorem, qua vulgus atrium Docat. Sed manifestum est, vestibu Ium ibi a Tacito pro atrio sumi, quod illam effigiem non demonstratam ait, nisi patefacta domo. Vestibulum enim proprie dictum ante aedes erat, ut ex Macrobi clarum s k γ, intra aedes atrium , quo ut perveniretur, lares recludi oportebat: patefieri si domum adalteri, atque illuc deduci imperatorem jubet, ac primam in vestibula ess,em patris Silii consulio senatus abolitam demonstraI.
83쪽
Servabantur Porro cereae imagines in armariis, ut ex Plinio: sa expres cera υulius singulis disponebantκr armariis. Polybius etiam: tb imaginem GDucti in celeberrima aedium parte ponunt , lignea quadam
aedi eula circumtectam . Verum quoniam non tam frequenter haec patebant armaria, neque cerea: imagines Proserebantur extrinsecus ,
quae intus latebant, armariorum postibus, seu thecis i Ilis ae aedicuIis ligneis depictae erant, discurrentibusque lineis inter se jungebantur , haeque sunt, quas stemmatis inclusas fuisse superiori capite diximus . Plinius: se expres cera vultus singulis disponebantur armariis . Me maIa wro lineis discurrebant ad imagines pictas. Causa servandarum imaginum videri potuit ad ostentationem noribilitatis, tamquam illae essent generis, ac nominis, ut Tullius vocat , d in insignia, ct ornamenta, cum nobilis nemini videretur, qui nullas haberet, ut apud Suetonium: te gens Flacia obscara illa quidem, ac sine ullis majorum imaginibus; is autem aliis nobilior, qui plures , sicuti apud Sallustium: sin hominem Ueceris prosapiae, ac multarum ima ginam. Hinc adventantibus aliquis , forte servus , qui atrii custodiae Praepositus , ideoque atriensis dictus , quot gradibus alter ab altero distaret , aut speciatim alicujus inter caeteros clarissimi imaginem ad familiae decus elata virga ostendebat . Huc respexit Iuvenalis , aut
Fumosos equitum eum dictatore magistros. Servari tamen caeperunt imagines primum optimo consilio, ut posteri ad virtutem majorum exemplo excitarentur . Ita Valerius Maximus: h prudentissmo viro succurrebat enses majorum eum titulis suis iccirco in prima aediam parte poni solere, ut eorum innuies posteri non legerenι solum , sed imitarentar . Neque frustra suit aliquando hoc iustitutum. Nam praeter id, quod refert ibi Valerius , ait etiam Sallustius, i Maximos , Scipiones, praeterea Romanae reipublicae praeclaros viros solitos esse dicere , cxm majomum imagines in eremur, Nebementissma animum sibi ad υirtutem aerendi. Qui autem videri potest praecipuus imaginum usus is fuit , ut in funerum Pompa prorerrentur . Etenim ait Plinius ch , ut tandem locum integrum afferam , expres cera viatus singulis disponebantur ammariis , ut essent imagines , quae comisarentur gentilitia funma, semperque defuncto aliquo totus aderat familiae ejus , qui unquam fuerat, popuIux. Cum igitur aliquis nobilium decesserat , toto gentilium suorum
84쪽
populo, ut pliniana verba usurpem, comitante efferebatur. Namque apertis armariis depromptae imagines, longisque perticis , seu hastis impositae, ut fercula solent triumphorum, Iongo ordine, di pompa ante cadaver serebantur. Hanc serendarum imaginum rationem suis.
. - aut celsis de more piaretris . . Praecedens prisca exequias decorabat imago.
Aliam vero longe augustiorem fuisse, accepimus ex Polybio sc , qua
fortasse tamen Iatae tantummodo , quae insigniores caeteris erant . .
Cum iliastris cir aliquis ex eadem gente vel familia diem elausis ultimum , ad funeris elationem eas imagines ) proferunt, S ut quam simillimae sint defuncto , reliquum etiam corporis truncum adjiciunt. Haec pomo simulacra rogas assumunt, si vir consularis, aut praetorius quis fuerit , praetextas e si censorius , purpureas : si iris balis , aut simili quo honore functus , auro radiantes . Et hi quidem curru υecti procedunι: at fasces , oe secures , quaeaeumque alia magistratus comitari solent insignia , ibi quoque praecedant pro honore et dignitate, quam quisque in re publica, dum viυeret, obtinuit . Ad rostra ut ventum, ordine omnes sellis insident eburnis . Aliqui tradiderunt in funeribus imagines quasdam etiam foris, ae circa limina domus expositas fuisse , neque omnes funus comitatas . Sed hos decepit certe Plinius cursim nimis Iectus. Ait ille quidem , fuisse foris & circa limina imagines , sive hae majorum fuerint, sive aliorum , quod mox examinabimus , affixis etiam hostium spoliis ;attamen hujusmodi imagines non in funeribus solum inspiciebantur, sed nunquam non patebant, atque illinc refigere ne emptor quidem aedium poterat. d Aliae foris, S circa limina domitarum gentium imagines erant, oris binium Doliis, quae nec emptori refigere liceret: triumphabantque etiam dominis mutaris ipsae domus . Innuit multo ante & Livius : te in quorum domos spoliis hostium afixis insignes inter alias feceria iis . Idem alibi : s qui spolia ex hoste fixa domi baberent. Magnum quidem & hae imagines, quamvis alius generis, nobilitatis argumentum, cum aedium domini magnorum virorum soboles non videri non possent, quorum facta praeclara spoIia hostica, ct devictarum gentium
Ex allatis Plinii verbis asserit quidam g , in vestibulo, & in ipsis
foribus atrii magnorum virorum, eorum scilicet, quorum cereae imagines in atrio, fuisse statuas collocatas. Hoc significare videri potuit fortasse Plinius, donec non sine mendo ejus ita legebatur Iocus: alia
85쪽
foris, ct eirca limina animorum ingentium imagiηes eram ἰ verum pomquam recentiores eritici haud dubiis conjecturis legendum judicarunt: domitarum gentium imagines emat, idem argui ex ptinianis verbis minime potest. Nihilominus tamen mihi quoque probabile est, non do. mitarum tantum gentium , sed ducum etiam , qui eas devicerant , conspicuas imagines suisse, hasque etiam aut pugnantium , aut triumphantium habitu. Nec dubitarim hue di ipse trahere Iuvenalem, qui eum imaginibus pictis, solumque vultum reserentibus, quae certe in atrio, ac extima armariorum superficie, statuas triumphales, aliasque incerti generis conjungit, simulque cum illis & has ostentatas a nobilibus, significat: sa: , -- pictosque ostendere istius Majorum , ct stantes in curribus AZmilianos, Eι Curios jam dimidios , tamerosque minorem Co ixum , di Galbam sariculis, nasoque carentem. Morem utrumque imagines maiorum in atrio servandi, spoliaque
hostium soribus , di liminibus affigendi adumbravit Virgi Ilus , cum regiam Latini describeret , quamquam pro imaginibus cereis statuas cedrinas finxit aptius ad carminis dignitatem: cb
nuta etiam isteram eriles ex ordine amoerum
Aniqua e cedro; Italasque, paterque Sabino Vitisator, eumam serυans suis imagine falcem , Satura que sexex, Totque bifroxtis imago . I. . Vestibulo adflabaat, aliique ab origine regeS , Martia Pi ob patriam pug ndo misera passi. Multaque praeterea sacris in postibus arma,
Captiis pendent currus, cumaeque secures s .
Et cristae capitum , ponarum ingentia claustras Spiculaque , c0peique, ereptaque rostra carinis. Sed revertamur tandem, unde digressi sumus. . . Armaria illa, ubi imagines e cera, non in gentilium tantum suin Neribus reserata. Quamvis enim imagines.non proferrentur, recludebantur tamen armaria per solemnitates publicas , & imagines tunc conspiciebantur eum studio etiam exornatae. Testatur Polybius te . . Quin laetis etiam rebus privatis in familiae gratulatione pariter ape eas, clare indieat haee Tullii ironia: dὰ domus erit, credo, exor-r z reperientur majorum imagines: ipse ornatum, ac Nestitam recuperabit. Ha, judices, haec amissa sunt: omnia rexeris, nominis , homras in gria, σιque ornamenta unius judicii calamitate occiderum. Scimus etiam
86쪽
ex eodem solitas Per hujusmodi tempora imagines Iaurea coronari r a eam imaginem clarissimi viri pareatis sui , quam laureatam in Dagratulatione eo pexit. Hic imaginum usus.
Numquid vero apud omnes nobiles hujusmodi imagines Probabule id quidem, donec saltem nobilitatis ratio habita fuit, quamquam id libere , siquidem Catoni Stoico Paterni generis unam imaginem fuisse, eum plures habere posset , Valerius Maximus assirmat : shὶ
exiguum tari patrimonium, a ricti c tinentia mores , modicae clientelae rdomus ambitioni clausa, paterni generis νηώ imago, mirime blanda frons , sed omnibus numeris perfecta tartus . Plinius cc θ suo aevo sublatam hane consuetudinem, queritur, quod procu Idubio contigit, cum omnia ex unius nutu pendere caeperuns , di Per imperatorum vim , ac superabiam nobiles, ignobiles uno ordine habebantur. Qui imagines majorum ad posteritatem prodebant , hos utriusque familiae , paternae scilicet, di maternae prodidisse, omnes assirmant , neque ulli licet dubitare . Suetonius de Galba r cdθ stemma in atrio proposuit, quo Paternam Originem od Iovem, maternam ad Pinnaen
Minois uxomem referret. Praeterea cum elato cadavere deIatae sint utra
que , clarum, di utrasque domi fuisse . Tacitus autem de Drusi funere : e circumfusas latio Claudiorum, Iuliorumque Lipsius co emendat Uυlarumque imagiηes, defletum in foro, laudarum pro rostris. Sed
eum deinde aviae imagines non frangeret nepos, matris autem addeis ret, factum puto, ut ad veritatem sint expressa illa: atrium plenum
fumosis imaginibus t g r imagines, quae implevere caesareum atrium ch) : Atriaque immodicis arctat imaginibus si . Sane in Iuniae sun ereυgiati s k clarissimarum familiarum imagines amulatae sum , Manlii, Quinctii , aliaque ejusdem nobilitatis nomina.
Hic quaerendum tandem est, quorum virorum imagines ponere liiseeret. Uno ore Omnes , quos offendi, auctorra, eorum ajunt , qui magistratum curulem caepissent, aedilitatem , Praeturam, censuram sconsulatum , tribunatum militum consulari potestate, decemviratum ferendarum legum, dictaturam, magisterium equitum. Horum o manium servatas imagines, certius est, quam ut firmari uIIius auctoriatate debeat. Liceat tamen ea afferre, quibus mihi videor, bona magnorum virorum aliter opinantium venia, posse assirmare , non eo. Tum tantummodo imagines positas fuisse.
Primum autem nihil me movent verba Ciceronis , ct qui ab K aediis
87쪽
aedilitate se eonsequutum , inquit , jus imagiris ad posteros prodendae. Ibi enim Cicero id refert, quod juris illi fuit, non id etiam , quod
aliis esse potuit, ut alibi innui. Neque pariter contrarium evincunt illa aIterius loci : ta qui beneficio vesro imagius familiae consequuti sunt. Cum enim non magistratus tantum curulis , sed quilibet magistratus, imo & sacerdotium post Iegem domitiam, de qua Tullio fit mentio ibin, beneficium populi fuerit, illinc conficeretur, cujuscumque magi liratus, & sacerdotis imagines esse postas. Praeter magistratus curules, Deorum imagines habuere primum , qui ab iis se credi volebant propagatos. Hinc Iupiter in Galbae stemmate , ut ex Suetonio i e Deinde Heroum , di indigetum , tertio regum. Clare Tacitus: cd funus imaginam pompa maxime illustre fuit, cum origo Iuliae gentis AEneas , omnes Ae Albanorum reges , ct conditor urbis Romulus, Iongo ordine spectarentur . Regum etiam imagines meis morantur Livio: ce Ancum nobilem una imagine Numae , pariterque ubi Tullia Tarquinio: Dii re penates , patriique, o patris ima ν, o domus regia, ct in domo regale solium . Converso vero reipublicae statu imperatorum imagines servatas quidem domi , arbitror , minime tamen prolatas in funere posterorum, discimus ex Dione t g , qui in funere Augusti tradit , Iulii Caesaris non visam imaginem , quia inter semideos relatus. Sed o novum adulationis genus t Num superioris subsellii Deus Caesar, quam 2Eneas, aut Romulus y Itaquisque nova somniabat, ut dominis gratius blandiretur. Post regum imagines non dubito clarissimas fuisse eorum, qui magistratus curules caepissent. Post has quidni etiam imagines eorum , qui sacerdotio functi, aut tribunatum plebis gessere, sive ne abrumis Perentur successionum gradus, sive quia di hi inter familiae decora pSi enim imaginis titulis adjiciebatur etiam post aIios honores auguratus, di pontificatus, ut ex Livio elarum chi , ad magis honestandam viri memoriam, nescio, quare, si Pontifex tantum hic fuisset, ut nonnulli fuere de honorum curriculo immatura morte submoti , dignus videri non debuerit, cujus nomen imagine posita posteritati pro
Fae, P. iIlum Licinium Crassum, eongestis omiabus humanis a natu-- , si in fortunaque boris illustrem , antequam aedilis crearetur , in Pontificatu maximo, quem senibus duobus, honoratisque victis coninsequutus suerat ch , cum nondum sella euruli sedisset, fac, inquam,
88쪽
extinctum ἰ quis eius imaginem tanto populi favore , tanta expectaiatione juvenis a Posteris non habendam fuisse , credat 3 Idem disen dum videtur de P. Cornelio Calussa, qui centum viginti annis ante hune Crassum taὶ Pontifex Maximus fuerat, priusquam sella curuli sedisset. Tantumne pugnassent plebeii, ut secum etiam saeerdotia eommu
nicarentur, nisi sacerdotum nomen, ut consulum familiae ornamenis
tum suturum fuissete Eo magis dubito , quod Cicero inter nobilitatis decora sacerdotia etiam numerat, atque haec tamquam ad imaginnes spectantia: tb deIectat amplissimus civitatis gradus, sella curulis , fasces , imperia, proυisciae, sacerdotia , triumphi , denique imago ipsa
ad posteritatis memoriam prodita. De tribunis vero plebis rem satis manifestam affero . L. Minucii illius, qui praesectus annonae Sp. Melii ambitionem deprehendit, sic ad senatum detulit, imago fuit apud Minucios tribuni plebis titulo inscripta, falso quidem, ut observat Livius ic , sed tamen hoc titulo inscripta. Non video autem, cur patricii Minucii id mentiri v luerint , nisi quod speciosior tribuni titulus illis visus, quam tantum praesecti annonae, eumque tribunorum imagines poni solerent, illinc petitum a minoribus jus imaginis illius ponendae , quae ob tanti viri virtutem, ejusque in rempublicam merita, in laudem iami Iiae digna visa est , quae servaretur. Praeterea Sex. t Ilum Titium damnatum sciis mus , d quod Saturnini imaginem domi habebat. Hic vero Saturis ninus tribunus plebis itidem fuerat , di in eo magistratu ob motam seditionem occisus. Sed & eujuslibet senatoris imaginem servatam dicam post Suet nium, apud quem habemus o se mutiis in familia senatoriis imaginibus. Quin cujuscumque , modo vir egregius fuerit , di patriam juvarit, imaginem servatam, arbitror . Si enim cujus imaginis titulusa praetura poterat sumi, di a consulatu, hujus imagini non alius a P. Ponitur, quam qui generatim virtutem indicet , mihi videor posse affirmare, futurum suisse, ut ejus imaginem ponerent posteri , etiam si semper Privatus, praetor, aut consul non suisset, quando horum honorum nulla in tituIo mentio. Fuit autem Cassii imago ita inserupta : f in C. Cassius dux partium, quamvis hic praetor fuisset, di conmsul designatus . .
Privatorum, qui virtute inclaruissent , imaginem suisse apud po-
89쪽
seros, edIligitur etiam ex P. Cornelii Nasicae verbis, ubi ait, suam , etiam non consulis, ac triumphalis viri, satis honoratam imaginem dumtaxat ob virtutum titu Ios, suturam fuisse, a quod ad se attinet , Mi alaria in omnem vitam illo die saris quaesitum et': quo se virum optimum judicatam ad accipiendam matrem Idaeam misisset Senatas . me in1MIO , et si nec consulatus, Oec triumptas addatur , sa,is bonestam , hon ratamque P. Cornelii Nasica imaginem fore. . Praeterea quo spectant illa de Scaptio δ tb elarum bae fore imagine Sestium nomen δ Certe hunc nullum gestae magistratum , memorat Livius, eum consul assirmet, nihilominus posituros ejus imaginem Posteros, quod patriam prolatis finibus juvarit. Cum autem hujusmodi optime de republica meritis civibus statuas publice positas aliquando, ignoret nemo , privatim ipsorum imaginem ab eorum posteris non positam, numquam credam.
magines pro libito positae , bominum etiam comemptorum. Quaedam , an rapta occasione , de eorum nominibus , qui ab aIiis in filios adoptabantur Uetitum damnatorum imagines serυare. Imagines, Pae minime ad n
bilitatem spectarent. EXtae apud Ciceronem celabris quaedam epistola te ad L. Pa.
pirium Paetum, ex qua enucleatius aliquid de imaginibus statui posse, existimo. Videtur autem Paetus rerum suarum satis ignarus, & velut domi suae hospes , cum sorte agitaret animo majorum suorum imagines ordinare, Plebejusque ipse Papirios omnes plebejos suisse crederet, Ciceronem hac de re consuluisse. Huic Cicero responissurus, Papiriam gentem, quae ante Papisia, origine patriciam sui se, docet, in plures deinde familias diductam, patricias alias, aIias plebejas . Patriciae fuere Mugillanorum , Crassorum, Cursorum , Nasionum , quorum omnium patriciorum Paetus imagines habeat , -υ Cieero. Plebeiae fuere Turdorum , di Carbonum . Hos contemnendos ceUet. Quae hinc arguo, haec sunt. Cum patricius aliquis ad plebem transibat , familiae hic inter plebrios novae quaerere minime debebat novam a magistratibus curulibus nobilitatem , sed gentis adhuc ipse , posterique nobilitate fruebantur . Paetus enim plebejus erat, quippe qui ne noverat quidem Papiriorum ullumi a J L p. i. 36. ν. Q. c bὶ Lip. I. 3. c. 71. e fam. t. s. epis. M. Disiligod by Corale
90쪽
ut Ium fuisse patricium. Nobilem tamen ille se noverat, qui de majorum imaginibus ordinandis cogitabat I nobiIem certe fatetur Cie ro, cum eum velit majorum imagines habere. Tota ergo illi nobilitas a gente Papiria. Ex familia enim Paeta nemo unus adhuc inuem tus est , qui sella curuli sederit , quod pariter dicendum est , si a Papiria Turdorum similia Paetos propagatos credamus . Carbonum id honoris consequutos aliquos scimus, sed a Carbonibus Paetos suis. se, nemo credet, cum advertet, quam illos Cicero apud Paetum viis
Nobilibus, quorum ex gentilibus suis liberet, eorum licebat imagines habere . L. enim Paeti gentiles aeque erant Papirii patricii, ac Papirii plebeji. Plebejorum tamen , licet ex iis Carbonum aliqui &cives e republica fuissent, & sella curuli sedissent, nullius prodendam
imaginem, Omnesque contemnendos, Cicero censet. Mugillanorum . Crassorum, Cursorum, Massonum omnium , ut imagines habeat , Paeto suadetur. Ex iis autem familiis omnes curuIem magistratum adeptos, neque assirmat Tullius, nec credibi Ie videtur. Imo Curso-Tum aliquem tantummodo bominem υatae bonoratum Cicero appellat :Massonum , praeter unum sedilitium, mulios tantummodo fuisse , ait, cum id tamen ponat : quorum tu omnium patriciorum imagines habeas,
volo. Neque eorum ideo dumtaxat, qui sella curuli sediment, neque omnium, qui sella curuli sedissent, sed quorum liberet, gentilium imagines Prodere, mos nobilibus Romanis suit. Nulla habita magistratus curulis ratione imagines positas , manifestius ex Plinio colligitur , qui nebu Ionis cujusdam in atrio Scipionum offendit imaginem. Ita Plinius ca) : similis ea a Messalae seni expressit volumisa ilia, quae de familiis condidit , cum Scipionis Pomponiani sita legendum, non Africani viri docti viderunt transisset aIrium, vidissetque adoptione testamentaria Sautiones s hoc enim ei fuerat eun men Affricanorum dedecore irrepentes Scipionum nomini. Ad haec verba ita eruditissimus Plinii interpres b : id ei cognomen i Pomponiani a Pomponio Salutione mimo obtigisse significat bomise praeditare, cullus res mento factus haeres Scipio fuerat, ut Pomponiani nomen risumeret , quod Romae solemne fuit e sic enim Seipio ASmiliantis appellatus : sic alii perimklti. Eidem autem Scipioni Pomponiani, Salutionis cognomen haesit , Ob Uritatem eam , ct υultus quoque similitudinem. Propositum satis firmo, modo hic, cujus imago stomachum Messalae movit, fuerit Scipio cognomento Salutio, vel Salatio, ut Dio illum vocat se . Quantusta in L 3s cap. a. bὶ Harduis. ἐο. Plin. ιες. eo. te 41.