장음표시 사용
631쪽
PARADISI TERRESTRIS. in ipso Euphratisin Tigridis confluentes, ita ut mox
ri post conjunctionem commixtionem rursus ab in- is inem separentur, duosque cificiant alveos, quo- rum alter sit ille , qui resius fluvius dicitur , depu- , tandus Euphratici alter sit ipse Tigris , post conjuno ctionem sese ab Euphrate separans , cujus lucus post, separationem decurrit a Seleucia ad Apameam , ubiis rursus cum Euphrate , Nahar Malca dicto , conjunis gitur , essicitque cum illo Euphratis alveo grandem, insulam. Duorum istorum alveorum ille , tii Eu, phrati deputandus estin Nahar malca dicitur, vide
is tur esse, qui hic a Mose vocatur Ianu GD- qui, ideo videtur dici perambulare terram Cusim, quia, excurrit usque in solitudines Chaldaeae, in quibus, Arabes conitae habitant. Alter vero alveus il- is te est , qui Phison vocatur , qui ideo dicitura Mois scurrere serram Havila , quia Tigris a,v Seleucia ad sinum usque Persicum , in quem se exo- is erat, alluit totam ciusianam , unde vidctur inch se anda habitatio prosterorum Ioctanis, Havila Ophiris e. Sic ergo in horto fuerint quatuor fluvii , siveri fluviorum4luci, quorum duo Euphrates, Tigris, influunt in hortum , propriumque suum nomen sic vant donec confluant , simulque eoncurrant : alii
se suo , nempe ichon QPhison, qui effluunt, Nis que emanant ex horto , suntque reapse Euphratis is Tigridis alvei , sed qui post conjunctionem nomina, mutarunt, aliaque gaudent appellatione . . . Sic ho se tus ille in quatuor divisus fuerit a quatuor illis alveis, in crucis veluti modum atque figuram, quod conis venientissimum elegantissimum fuisse videtur. 6. 3. Verum haec sententia subsistere non potest , I. Quoniam ibi locorum Eapbaras contra ac volunt viri
632쪽
doctissimU ad confluentem cum Tigri non venerit antiquitus. Dicit quidem Plinius Euphratem rudi ad
sescen ita ut pars ejus in Seleuciam tendat , Ssbi cum Tigri confluentem faciat. Sed idem Auctor me docet, illum Euphratis alveum Obaris praefecti opere deductum , ne Euphrates praecipiti cursu Babyloniam infestaret Proinde ante illam obaris deductionem saltem ibi locorum Euphrates nullam cum Tigri conjunctionem subiit. Quare fluvius ille , qui regius discitur, e tabulis , antiquum terrae situm referentibus, delendus atque eximendus ex quo facto , statim p tebit, si hortum Dei ibi collocemus, ejus amnem ibi cum Euphrate nullam conjunctionem habere potuisse. a. Obstat quoque , quod ibi inveniatur non terra Eden, sed terra alae, pars terrae Sinear, quae etiam ab urbe metropolitana Chalonitis dicitur os hortus Dei partem terrae Eden orientalem occupavit. a. Hic I cus etiam per se non satis facit pone enim apud S leuciam Euphratem permeare istum canalem, .cum Tigri facere confluentem , necesse erit, ut pro confisente Tigris V Euphraris agnoscamus alveum ς qui Meseni superiori cst ab oriente , ubi Ctesphonta praeterlabitur. Ast tunc perit divisio confluentis in duos i. lios fluvios , quae nuspiam accidit, nisi infra Bassorum, prope Sinum Persicum quae causa fuit merio , pr- tum hunc transponendi inter Mesenem superiorem, inferiorem. Sane in loco, in quo fit confluentis initium ,
ejus divisio poni haud potest Sin aliquis confluen- tem Tigris Euphratis faciat De- , qui ab occidente Mesenes superioris labitur , eadem redit difficultas , Delas enim non dividitur nisi ad Mesenem infe riorem. Quare hortus a confluonte irrigatus partim
in Mesene, partim in terra palmisera quaeri deberet;
633쪽
PARADISI TERRESTRIS. A X. ita ut divisio in ejus vicinia nulla esset. . Hinc sequitur
sententiam Cl. Capessi de horto Paradisi cum loci comditionein facie consistere non posse. Haud displicet tamen , quod Tigris , ubi Ctesiphoi ta pra termeat, & Euphrates ubi Parapotamiam ingreditur ut aliquo usque ingressiis est , antiqua nomina amittant, concipiendi sint, dum alios fluvios ingre- diuntur, sub eorundem nominibus latitare Tigris Liaque terminatur ubi Pialam seu Phisam ingreditur, Euphrates , ubi alveum Pirisabora aquis suis auget. g. . Illustrissimus Praesul Abrincensis, vir summus, qui magno suo merito rarae eruditionis sibi comparavis famam& existimationem, PETRUS DANIEL melius , paucos ante annos quoque suam estu mradu terre fris sententiam aperuit incommoda , quae in sententia Caisini o Scalaeri quam se sequi prox, me professus erat incomparatis eruditiqnis vir a Bochartus supererant, evirans. Ille , pro ingenii sui acie videns , ut ad confluentem Euphratisis Tigris apud Seleuciam quippe novitium, regum Babyloniae opera postea arte confectum poni non possit hortus , uno suco infigatus , quem ex utriusque fluvii concursu facere possit terram Edenis quaesivit infra Apameam. prptendit usque ad insulam Mesenem , quam disti clionis gratia inferiorem appello hortumque pingit ad austro orientem terrae Eden , ut maxima ejus pars N peri reccam ponatur, ultra flumum , verius Susianam , pars vero cis fluvium , sed longe minima interiata Bassorae sed ipsum auctorem illustrem audiamus rqui cap. 1 f. iv mentem suam sic exponit se AEgo is Paradisum terrestrem ad alveum, quem Tigridis, , Euphratis confluens essicit, situm fuisse, interi cum , Ib Oguunguntur, locumque, quo ipsorur fluenti
634쪽
ri fluenta, mequam in sinum Persicum se evolvunt, Miserum separa'tur. Et quia alveus iste per anfractus, quosdam pervolvitur , ut rem quam accuratissime ex is hibeam , Paradisum rio terrestremitum fuisse ad u- , num ex his anfractibus , probabiliter ad unum ex is maximis , ad brachium meridionales in tabulis eo, graphicis Ptolomaei ab Agathodaemone notatum, is cum fluvius iste versus Orienterri regreditur, postis quam diu ad Occidentem deflexerat ad 3 gr. 39., m. latitudinis Septentrionalis ad 8o. gr. io m. is longitudinis , secundum delineationem Agathodaeis monis , in eo prope loco , ubi Araccam ponit, quaris est Emc scripturae . . . Illud inquit porro U-- huc adjicio , quod Tigris lupi, rates ante conjun-- ctionem , duo illi alvei per quos mari illabitur, is postquam se diviseres, quatuor hujus fluvii sint rapiis a quod occidentalior illorum alveorum sit mison, regio Gavilis , quam secat, pars felicis Arabiae pars Arabiae desertae quodque Geson sit ex duo- bus istic, de quo locutus sum , alveus Orientalis s, ac quod denique regio Chus sit Susiana. Idem omnia ad conclusionem concinna satis recapitulatiqne dictorum revocans cap. XIX. ait g. r. Paradisum terrestrem
fuisse adfluvium , quem νη en Tigridis, Euphra .
tis producit, quemque hodie fluvium Osaiam velittant, inter hanc vivisionem , quam facit hie iis βα- , antequam in mare Per cum se praeci tat . . . . Mi hortus, inquit porro , tus erat ad orientem hoc es a pari orientali regionis Edenii, duas fusis ripas occupantis . . . ut adeo signiscare nobis voluerit Moses, Paradisum ad meismum maior o principali parte tum ad ripam hujus vii Orientalemisisse. ..
635쪽
ximam exemerit dissicultatem , dum locum Paradisi ita nonnihil transposuit remanent tamen mihi nihilominus gravissima argumqm adversus virorum doctissiimorumscntentias , quae me ab assensu cohibeant. I. .Faciunzviri Doctissimi ex fluvio Heriviis confluentem, ex Eu-irphrate, Tigri coeuntibus natum, quorum fontes sunt in Armenia , in terra rarat. Ipse Cl. Huetis cap. vi. . . dicit Eupo se fonIem in t smenetia magnἁhabet , in pas te Septentrionali non is bos , qui ramusos Tauri Tirris suum etiam fontem in iadem regione ad latus meridiones montι Niphas , qui alius Tauri ramus es , agnoscit Ast Mose auctore bismus Edenis ortum suum duxit ex ips terra Eden, proxime ab homto , ejusdem terrae agro Orientalici dicit enim Gen. adio. Et fluvius egrediebatur ex Eden , ut irrigaret homium quae phrasis sua simplicitate fluvii ortum ex fontibus significat, nec aliam pati interpretationem in capide fluvio Edenis evicimus ut torqueant Mosis di ei a nimium , qui alium ex iis sensum extundere conaniatur. Sane, non nisi gravissimas ob causis a simplicitate verborum ccedendum erat quod consiliuni suum BR Hop insenus exponens, ait in Synops de Paradiso. Ego quidem senseram non mere recedendum a simplicitaseserborum , quae Spiratus De dictavit ne quicquam
mutandum sine ratione evident spmd quam hic non an, madcerto. Patiantur quaeso dissentientes , quod haecvcrba mea faciam , atque hanc normam mihi praefix rim. a. Non rexipent etiam viri erudiri divisionem sim vi Edenis, qui ab irrigatione horti tantum duos inveniunt amnes, aquas e norio delapsa recipientes cum
Moses de isto fluvio dixerit eum exind. dividi, ne se quatuor amnibus. Sane haec eo rapere , quasi id
dicthisis de duobus furi luentibus, qui confluem
636쪽
tem faciunt, de caeteris duobus recedentibus, seu versus inferiora delabentibus es ut isti quatuor non sint unius ordinis , nullo signo patet cum ordo verborum Mosaicorum atque simplicitas exigat , ut a fonte fluvii
Edenis descendamus , eumque ut ad horti irrigationem Pergentem sequamur ac hortum cum illo fluvio egredientes notemus eum tam ab isto loci termino alvidi in quatuor alveos, seu ramos, qui aquas suas inquatuor fluvios transtundant. . Non video , quomodo illa divisio, ab isto termino deducta, hic auu quam iaciat ad fluvios terram Edenis longe supra hortum ingredientes significandum. Hoc quoque offendit Clericum in novo suo in Genesin commentario, cujus verba appo-Ro. Inde in quatuor dividebatur caput seu ulmis inde referatur, inquit, ad Hedenis totam regionem, is seu ad eam tantum , in qua fuit Paradisus , videtur, omnino significare Moses, postquam Paradisum - gavi unus alveus , ea parte , qua quae decurrunt, , unum illum alveum in quaternos divisum , in eas re-M giones , quarum sequuntur nomina , ferri. Certe, is quin haec fit vocum nativa fgnificatio , dubitariis , quit Fluvius exierine egrediebam , ad irriganis is um Paradisum, ct inde dividebatur is erat inquatuor evita Attamen vir Doctissimus in utra is que antiquitate versetissimus P. D. Hunias censet,
se duo capita fuisse ad septentrionem Hederis, duo alia, ad meridiem , Tigrimque, Euphratem ad septenis trionem, Phisonem Gihonem ad austrum sita fui se se vult , quod videtur etiam sensime S. Bochartus. is Existimat ni rationem nullam haberi aquarum, is cursus, sed fluvium, quo rigabatur Paradisus, quasi is viam regiam spectari, quae cum una Hedenem diu dat, in duas utrinque scinditur is durissimum estis hoc
637쪽
, hoe verbi ita interpretamentum , quis enim dixe, rit fluvium exire e regisne , quae infra sentem ejus, sita est , si de tractu diuperiore , seu fonti viciniore,, sermo fies Exin prorsus idem' est , ac de ere, ubi, defluminibus κάur vide m. I i 8, et a b Re- , que usquam legas fluvium ab ostio ad fontem Ego , sicuti hanc rem eum in modum dudum concepi ita hanc annotationem viri docti utroque pollice probo, ut valde stringentem hie adscribo. 3. Neque admitto Euphratem antiquis temporibus cum Tigri aut supra aut infra Mesenem superiorem,
confluentem fecisses quoniam Parapotamia ante factum fluvium regium cum Mesopotamia a Massiceusquo ad confinia Seleucia terra continua fuit. Quare eum amnem in tabula nostra delevimus, quo antiquam terrae faciem ex vero contemplemur .falsam illam ideam , quae decepit viros doctissimos , cx animis nostiis eximamus. Quae sola animadversio ad eversionem sententiarum, quasno capite refellimus, lassicit, sublato ehim regio illo amne nullus superest , per quem Euphrates a Massice pergat, alveus , nisi ille solus, qui Babylonem permeat, di ad Pallacopam aquas,c-6 6. Diu iraesulis sententia, rarier jam allegata, speciatim desideramus varia. I. inod fluvius Ara mnon possit dici ex soli Tigri AEuphrate nasei, posito
quod Delas fuerit Euphratis alveus non conoeta quia recepit etiam iam amnem , Culami 'eterlabentem is alios partim ex terra Bassorae, partim ex Susiana alluentes. Inspice modo tabulam Bassorae, totam
ejus regionem cum pagis , fluminibus,, insulis exhibentem , quem ex authore Gallo in sua Babyloniae de- appinge horti situm,
638쪽
ix maxima pars ulm Arabum fluvium in orientem se protendat quid ni cogeris potius dicere fluvium K-Mam , ex Susiana delabentem , ac infra Apameam A. rabum fliivium ingredientem, iri gasse hortutri. Cum itaque ille alveus , a Melane superiori ad estneni inferiorem proluens, non ex confluente duorum , sed plurium fluviorum constituatur, oportet , ut statuae vir
doctissimus non solum Tigrin & Euphratem ingredi ho tum , sed marcham , alios amnes , in fluvium Arabum confluentes. 4. Neque recte dictum est, s vium Arasse non nisi per duo ostia ingredi mare versicum , dum insulam novam , quam Mesenem inferiorem appellamus, constituit qui enim istas regiones inspexit Iosephus de S. Angelo per tres alveos atque
tria ostia fumum i grabum egredi, inquas suas in λnum Perlicum et Fundere, testis est in Gazophylacio suo Persico qui proin notat ista divisione duas insulas majores confici prope sinum plures minores. a. Nec Tigris ibi nomen suum retinuit quod amisit a quo DLalam ingressus est , nec ibi locorum labitur m riseriam Orientem versus, sed Susianam praeterfluit cum tamen Moses istum Tigris alveum , qui fluvium Edenis rectipit, dicto charactere insignire voluerit ut suo loco ostem dimus Nec terra , quam hortus occupavit sic pars Edenis fuit, sed pus terrae Sinere, in qua Nimrod praeter alias civitates etiam urbem Ereta condulit aut si putemus eam denominationem , ut nimis amplam, ad distinctiorem terrae definitionem , a Mose relictam, cur non dixit in reria Erech hortum illum conditum fuisse cum vir ill terram Eden in provincia Erech ponat. Ita enim loquitur cap. a. s. II. Wio Eden,
extoriba se infra forte etiam Iupra convunctionem Tigris Euphratis, o bonam partem magna istas,
639쪽
FARADISI TERRESTRIS CAP. X. 7 Igismis occupabat, quae M a Bab Antae nomen accepit. Eabruma ab initio termmabatur eo in loci, ubi Iuris Euphtates o conjungunt. Regio . infra huncem entem es, re que adsinum Perseum G her-gano , Moeri, aliis Geographis Arabibus Irachia dicimur , a nomine Erech , quae cum Baistonia aliisque locis principium regni rei mrod fuit Gen. Io: Io. ut verba ipsUsima Mosis habent. Erech urbs erat , Iuxta communem Tigris phratis a eum posta Bab-lonia ad Euphratem supra conjunctionem ista erat. Dux
Hyae urbes duabus roumcus nomen imponebatnt. Ba-b onia exteridebat se usque ad uviorum constuentem: provincia Erech seu Iracia ad communem duorum horum uviorum jam conjunctorum alverem aciextia 6U nis , utique dum se mare evolveret, praetendebatur. Tempus nas res immutavit. Quod si Geographia Mosis eam terram latiori nomine Sinea , strictori vero terram Erech appcllat: non poterit dici hortum ejustcrrae fuisse conditum in terra Eden , ejusque parte mrientalici quis enim credat Mosen nomina regionum ita permiscere voluisse Si fluvius Arabum fuit fluvius horti, ad utramque ripam positi, terra firma Bosor fuit terra Eden, quae fluvio adjacet ab Occidenter nisi enim hoc admittamus , Moses frustra dixit hortum in Edene consitum fuisse in ejus orientali parte, fluvius , hortum irrigans, debuisset ex ea prodire ast quomodo tunc infra Bataram invenias, ut author praeclarus vult, totam terram avitae , quam circumluebat fluvius Fischon δBassora enim a mari Persico haud longe abest. 6. Nec placet, quod vir eruditus breviores illos al-Veos, per quos fluvius Arabam qui jam erit fluvius horti se in mare Persicum exonerat, pro duobus C Wx pitali-
640쪽
i TRACTATUS DE SITU L . m. pitalibus fluviis Gichon mi hon habeat , qui tamen
apud Mosen totam terram G ,- totam terram Ha ιιla circumire dicuntur. Nonne illa phrasis rota terra Havila uota terra C ch significat longiorem fluvi rum excursum pis quidem quam late patent ibi regiones , quas istae gentes occuparunt ρ Si Cusch note Cu- sista seu Sustianam , an brevior ille alveus totum torrae istius latus absolvit Z id credo ne ipse quidem viro ciuissimus agnoscet psi. 7. Fateor magnam factam esse per diluvium terrarum mutationem is forte etiam post diluvium sinus Persicus varias absorpsit ter e partes , sed hoc parum promovet causam virii stantistimi quia saltem Hamnendum , quod Moses terras definiat, prout a dispersione gentium fuerunt occupatae nunc certum est Smmmam terminari ab austro mare Persico, & Persiae provincia , nec non Caramaniaci quod si Susiana seu cu=san esset terra Coch, ut vult vir Doctissimus hon in hac interpretatione parvam tantum ejus portio
Omitto jam monere , quod vir ill spatium fluvii Arabum , inter Mesenem superioremi inferiorem intercedens , nimium protrahat, nescio ου flexura inisfignia , mapam secutus Agathodaemonis Longe , liter enim rem se habere comperti sunt, qui regionem istam oculis suis lustrarunt, ut in potamographia fluvii Arabum annotavimus. Inspiciat vir eriacutiuimus mappam , quam de terra Batarae, fluvio Atabum edidit
Hisce perpensis nos etiam per justos characteres fi violarabum depulsos esse existimo. CAP.