장음표시 사용
71쪽
I. Toti lanebri rei duo veluti initium se rant, manuuii detractio, animaeque acceptio . 'Scilicet mos primum fuit , properanti iam ad interitum auferre annulum, sertasse ne inter turbam in alienas manus incidoret. Hinc dicitur Tiberius apud Suetonium I 3. Eaetraeum sitie desistenti annulum mox resipiscens requisho Ob quod ipsum institutum de Hadriano tradidit Sintianus 26. Si- .gna mortis haec habuit: Annuus, in quo imago ipsius seu*ta , sponte de digito delusus ras . Ea dein cura erat, ut sa it in e - coniunCtrores mori entis animam , tanquam id fieri posset , ore exciperent. Quod e reliquis ira xxpressum reliquit Tullius V. iii Verr. 45. Masrea miserae Perno ctabanι ad hostium careeris . . quae nihil est
orabant, nisi ut filiortim EXPREM VM SPIRITUM ORE EXCIPERE sibi liceret.
II. Mortuo stati in oculi claudebantur , propter eam , quam veriorem credimus, gausam , ut recte iidem, quasi ad somnum , compositi consormatique forent. Huius ossicii prestationem sibi .iti morte
filii denegatam indoluit Euryali mater per illa verba IX. Aeneid. 486.
Produxi, PRESSIVE OCULOS . III. Tum proprio dolanctus nomime pluries i
72쪽
DIamabatur, ut num reame obisset, dignosceretur. Muo Spectat Ovid. dictu in II l. Trist. 3.
Languentes oculosi cIaudet amica manus .
Vnde fluxit tritissimum iIIud: Conclamatum est, in rebus iam desperatis solitum adhiberi. Quod ad rem aptissime sic usurpavit Livius IV. 4o. Equites
Procul visi .. . . . tantam laetifiam fecere . . . ut
ex moessis Paulis ante domibus, quue CONCLAMAVERANT suos, procurreretur in Pias.
De Exornatione ν' ει Collocatione CadaperisI. Peractis, quae memorata modo sunt, latum inde unctumque cadaver pretiosioribus pro cotidistione vesti hus ornabatur. Ad quod apposite tesIMur Polybius VI. 53. eos, qui sun ti magistratibus fui sent , in futiere togis p aetextis convestitos essSI triumphales vero Viros togis auro intextis ; totis autem Puepureis peculiari iure censores. Reliqui porro cives in togis albis clati: modo Pauperi res excipias , quibus neque tu vita talus erat i
Heio Vero animadverteridum se se dat illud , consuevisse in vita parari Vestem , quam non ante usui dieatam mortui demum induerentur. Ex quo non itifrequenti more sic Euryali mater g
ata dicitur apud Virgilium IX. Aeneid 487.
73쪽
Veste regens : tibi quunt noctes festina,vies ae
Urgebam, et tria otiras solabar aniles. Atque illinc priinam duxisse originem opinamur . dicendi hoc genus': Dedicare togam in funus 3 quo novae togae primus in lanere usus indicabatur . Quod tamen non negamus crebrius Per ea tem-Porli usu vetiisse , cum non fere toga , nisi tantum Post mortem , usurpabatur λ quam Propterea n Vam omnino esse oportuit . De qua re Ioculus Iuvenalis est III. Pars magna Italiae est, si pertim admisi mus , ira qua Nemo togam sumis, nisi mortuus. Iam porro ad vestimonii elegantiam additum nonnunquam coronae floribus intextae ornamentum est . Qucd ex lege XII. 'rabb. eorum fuit , qui . viventes coronam sibi in ludis comparavissent.
II. Ita ornarum cadaver , atquc e cubiculo a Propinquis c luctum , in domus vestibulo prope li- imen in lecto pedibus foras versis collocabatur . lQuam rem Persius III. significavit his dictis : . t Tandemque beatulus alto Compositus Iecto , c assisque futatus amomis In Portam rigidos ealces extendit. Cadaveri ipsi asservando opponi aliquis e sam i-Ιia solebat. Quod imitatus Maro XI. Aeneid. 29.
ceci uit:. . . . . . Rectyilque ad limina gressum, , Corpus ubi exanimi positum Pallantis Acoetos Seroabat senior . ' Acerram ibidem ad incendendos odores statui ante mortuum ad SUOVisse palam facit Festus V. Acere . . Quare autem ad fores cupressus figeretur, Carisam hanc prodit Servius ad III. Aetaeid. 64. ut
acilicet pro signo stret, ne quis Pontifex fune4L M
74쪽
De re Mise3ra . 65 domum inscienter ingressus contaminaretur . Cur Voro haec Potius , quam alia arbos , ad id dolecta fuerit, declarat ita Festus v. Cupressi) : Quia huius generis arbor excisa non resciscitur ; sicut ex mor ahil iam est sperandiam . Hinc factum , ut passim ea arbor atra, feralis, funebris , inVisa diceretur. Quam tamen ipsam raritato iusignem non omnium, sed illustriorum tantum surierum sociam fuisses patet satis ex hoc Lucani III.
Et non plebeios uetus testata Cuyressus .
Ccteris attributa .est picea. Plin. XVI. io. S. III.
. De Elatione. I. Cadaver septem ipsos dies domi mansisso auctor est Servius ad V. Aeneid. 64. Quod tamen de indicii vis modo suneribus accipi debet, cum
in tacilis tantum temporis necesse uon fuerit, ubi praepropere omnia seri mos fuit .- omnino autem non totum semper id spatii inter mortem, fumisque videtur intercessisse .l I. Verum quodcunque tandem illud soret, eo tranSacto , mortuus efferebatur . Id autem noctus aclum tradidit Survius ad XI. Aeneid. i 43. Qui eiusdem moris hunc asseri causam , De , si lanus diurno tempore duceretur, aut magistratuum , Rut sacerdotum ocu Ii occursu illius violarentur. Sed mutata postea rutione obtinuit , ut tacita atque acerba solum sunera per Noctem, uti olim omnia, efferrentur , at indictiva interdiu . Quoniam autem ducendis Docte su neribus saees
adhiberi uecesse erat a quibus ipsis , scilicui a
75쪽
fanalibus, nomen funeri factum Veteres grammatici tradiderunt.) ; hinc manavit, ut illae in exsin. iis omnibus , etiam diurnis, gestarentur . Quia re XI. Aeneid. t qa.
Arcades ad Aortas ruere, et de mors stet forinereas raPuere rices ; tacet Mia longo Ordine flammarum, et Iase discriminat agro.. III. Iam vero cum duplex esset elationis P tio , duo iude exstitero funerum geuera, tacitum, et indictioum . Tacitum , quod et plebeium , Mulgare, mmm-ne , translatilium Vocatum , tenuiorum hominum
lantis suit: ad quod nihil eorum , quibus insignita
maxime indictiva sunt, adhibebatur, non indictio, non designator , non pompa, non Iudi . In huiusmodi funera relatum etiam est, quod ad formam attinuit, sutius acerbum ; cuius eorum proprii, qui immaturam mortom oppetissent, haud dissimilis fuit celebratio. Consuetudinem Plano apis rit Tacitus Annal. XIII. Fessinationem, inquit, ex
aequiarum edicto Caesar Nero ) defendit, id a
maioribus institutum referens, subtrahere oculis acer ba funera, neque Iaudationibus. aut pom a detiner IV. Indictioum porro appellatum lanus est, ad quod Populus Per praeconem convocabatur. O vocationis sormula haec serme suit : ExΕoYIAs
Ex indictivis maxime emicuit lanus y Iisam, quod viris optimo de republiea moritia fieri exauctoritate senatus imponsa publica solebat. Ita apud Tacitum A. I. V. Piso piginti Per annos Pariter Probalus, Publico funere ex decrem lena fus celebrasus est. Idque curaro praetoria fuit .
76쪽
De re Funebrἱ. 6 Insigne quoque Umbdum inter indictiva exstititnuus censorium, utpote Censorum, non paullo ooteris magistratibus dignitate autecelle utium, Pecu- Iiare. Quod tamen aliis etiam meritis civibas ali-q laudo Coucessum. ΗOo pacto ex eiusdem Taciti relatu Hist. IV. Funus censorium Flapio Sabino ductum. Iu eo praecipuum erat, quod stragula v stesque totae e Purpura adhiberentur. Polyh. VI. Ne vero opineris principes tantum Viros, atque honestissimos quosque laneribus iudictivis scisso usos . Etiam a mediocris humilisque sortu e civibus usurpata illa demonstrat Varro IV. L. L. 33. cum inquit: Eae aedibus esserri indistipo funera praees etiam eos dicit, qui e tabernis esseruntur. V. Toti sinebri pompao ordinandae. Praeerat Dosignator ; qui et suos ad id ministros liabebat. Vndo est illud Flacci I. EPist. I. . . Cum fcus prima , calorque Designatorem decorat lictoribus atris. I. Pompa ipsa o vario tum rerum 1 tum Pe
sonarum genere conflabatur .i..
E rebus praecipue suere maiorum imagines , iulac nimirum ipstio, de quibus dictum Paxt. I. P. Ilacque singulis quae quo lectis funebribus Praelatae . ΙIino apud Silium X. Celsis de more feretris Praecedens yrisca erequias decorabat Mago. Ex quo planum sit, quid usus habuerint plures illi lecti , quos uni interdum adhibitos suisse sun ri accepimus. Certo in suriere Marcelli sexcetitos Augustus praeserri iussisse dieitur a Servio ad VI. Aeneid. 86 i. quin etiam , quod prorsus lucredibile videatur, Sulla sex milliae habuisse. Heio Voro sac advertas , non solum imaginibus gestaudis huiusmodi lectos deservisse, sed aliis quoque insignibus, orna mentisquo, quae interdum Plu-
77쪽
rima suerunt. Ita momorati modo Sullae exsequias . amplius bis mille coronis aureis , quas civitates, legiones, amici contulerant , aliisque donis innumeris suisse decoratas tradidit Appianus Beli. Civ. I. In hoc ornamentorum genus praemitti solitum reser etiam victoriarum, triumphorumque insignia; scilicet devictorum hostium spolia , subactarum urbium genitumque simulacra et nomina. Buno morem ob oculos positum habuit Maro, cum C
ciuit XI. Aeneid. 78. Multaque praeterea Laurentis Praemia Pugnact gerat , longo praedam iubet ordine duci. Tum aliis interiectis: - Indutosque rubet truncos hostilibus armis
V ΙΙ. Personae porro , quae non exigua funebris Pars eruiat Stesanistae suerunt, Praescae, Irabicines, Ttibicines, Liberti orcini et Lictores. . Sicinnistae , sicinnium, priscum saltationis
genus , saltantes ibant. Geli. XX. 3.
a. Praescae mulieres erant ad lamentandam mortuum Conductae , quae dabant ceteris modum
P angeni, quasi in hoc yraefectae, uti Scrripium reliquit Fostus . Carmen , inopiam illud quidem Plorumque inconditumque , quod per eas id tem- Poris' ad tibiam canebatur, Nenia s forsitan ab Hebraico rehi, lamentum ) appellatum est.
Hel C autem e re nata' monore subit, ΡraeficasP'ane i Versas a Funeris suisso. Hae namque ita Vocatae quasi Gnerae , prout ni notavit Servius as . Aeneid. 487. mulieros fuerunt proxima mortuo cogualione coniunctae: ad quas proDterea maxime stinus pertinuit . 3. Dbicines ideo 'exsoquiis intererant , quod neniae , ut modo dictum , ad tibias concinerθntur.
Quare de frequenti' Grum uru loquens Ovidiua inquit Fast. VI.
78쪽
Canstibat moestis Tibia funeribus . Cum au em magnum olim tibi cicium numerum adhiberi ad sutiel, rem pompam moris fuisset, Iege PoMea decemvirali sancitum est, ut ne plures denis adesse possent Cic. II. de Legg. a 3. ). De quibus postremo et illud scito , tu quolibet eos sisve illus brium, sive ignobilium exsequiarum generct habuisse locum. Aperta res est e Scriptorum tinεtimo uiis , quae asserre non Vaeat . 4. Tubicines porro publicorum atque indicti vo- uni solummodo funerum comites exstiterunt. Huc spectant verba Maronis XI. Aeneid. Is a. D coelo clamorque Mirum , ClanSOrque δε-
Nec mea func longa spatiesur imagine poma; Nec Tuba sit fati pana querera mei. Quarum sutiebrium iubarum peculiare id suisse creditur, ut longiores Ialiorcsque essent qualetoliquando in sepulcris visaeo ), eoque ad gravio-Tem euiati duiu socium aptiores. Certe a reliquis lias fuisse diversas testatur Gellius XX. I. ubi ei addit, huiuseemodi tubicines etiam Siticinum uominu dictos, quippe qui apud sitos se videlicet vila
iunctos sepultosque , cGnere Cousu essent . .
5. Cum reliquis procedebant Liberti orcini, qui
scilicet liLextatem fuerant ex Iessam Ento aἀsecuti
6. D ique Lictores on numero , quem cuiusque digi itas postularet, versos fasces gerebant ΡΟ- b. VI. ). Bem imitatus sic Muro est XI. Ao
79쪽
7o Castut IV. . . , Drrhenique duces , et persis Areades armis. VIII. Atque ecce tibi Feretrum. Quod in ill stri sunere, quo de agitur , Lectica ipsa esse oonsuevit 3 cuius rationem descriptam habes Part. I. p. 34i. Illud compori bant plerumque proximi hΘ-
Tedes, non Bunquam SerVi mauu missi, nec raro, ubi
delaucti merita sic poscere viderenιur , primore civitatis , Patricii , henatore. , magistratus . Verum in funeribus tenuiorum et PandapiIaerat pro seretro, et a Vespillonibus hom nthua funerando mancipatis , gestabatur . IX. Iam lanus prosequebantur atrali non cognati modo et amici, sed alii quoque ea s queuita , quam maior minorve mortui amplitudo Conciliasset: quae tanta aliquando fuit, ut tolum et De Vespillonibus ita Festus: Vespae et min illones dicuntur, qui corporibus funerandis qffcium gerunt, non α minutis illis Oolucribus, Seiaquia υevertino tem Ore eos esserunt: qui funebri ompa auci μ OP ter ino iam nequeunt. Perinde autem ac VespiΙlonem, otiam Pollincω-
. rum atque Ustorum munia circa mortuorum Cura
tionem versabantur. Etenim sicut priores illi exportandis , ita alteri ungendis , postremi comburendis dabant operPin. Vnivorsi vero hi in familia erant Libitinariorum: lluo nomine appellati sunt, qui Libiιinae praeerant, qui scilicit ros ad funus spectantes adminiSirabant, locabantque. Quae quoniam in Libitinas tamplo ser abantiar, nutum inde est, ut et carum locato redi Libitinarii dicerentur, et Li ilina tum eorundem artem , tum ipsum apparatum suu exis designaret. Hac ratione apud Livium XLI. 21. Ne liberorum qu λ n muner7bus Libitinia si liciebat . Huc item maxime respicit illud Valerii Max. V. 2. Io. Qui tune
Libitinam exercebant, tum rerum Suarum iaSum,
ιμm ministerium gratialium Polliciti sunt , quia ι i
Hirtius, et Pausa pro republica dimicanico O
80쪽
X. uiuer a haec pompa ad sorum procedebat. bi posito cadavere , defuncti laudes ab aliquo ProPioquo , aut , quando is deesset, ab eloquenti viro ab id delecto , aliquando etiam per seriatum dato , oratione pro rostris habita celebrabatitur . Qua demum absoluta, funus ad conbu tionis , vel sepulturae locum ducebatur
De Combustione . I. Cremandorum cadaverum consuetudo a Grae- deis Prosecta Romae a primis temporibus obtinuit. Cui rei satis certo videtur esse argumento Vel tu lud , quod Numana comburi suum corpus vetuirae reserat Plutarctius . Id tamen non sic habendum generatim est, quω si omnia univcrsim cadavera exuri mos fuerit. Et
nim , praeterquam quod insantes ac sulguritos dare flammis nefas erat prout testatur Plinius VII. 6. et II. 54.) , multas quoquo familias a De
mandis mortuis abstinuisse a stirmat idem scriptor
I II. 5 ι. ubi praecipue de familia Cornelia subiicit,
neminem ex ea aute Sullam suisse combustum. II. Locus autem, ubi concremaretur cadaver, qui extra urbem esse debuit, modo Bustum, modo Ustrina dictus occurrit. De quarum Vocum diseriamine Festus : Bustum , inquit, yroprie dicitur locus, in quo mortuus est combustus eι seρialtus, diciturque Bustum , quasi b/ne tiatum . Vbi pero combustus quis tantummodo , alibi pero est sepultus , is ab urendo Ustrina sescatur ,
IlI. Quod ad ipsius combustionis ritus attinu;t, ante omnia Rogus , seu Dra e liguis ad conci-