장음표시 사용
61쪽
Qis Κεφαλῆ δειανου . Idque est in . illis Tullii verbis Tuscul. 34. Cum tyrannus cssenaseisset Dionysius, negavit se iure illo nigro, quod COE NAE CAP VTer at , delectatum . Et apud . Martialem X. 3 i. . Mullus tibi quatuor em 'tus
In hac vero praecipue coenae parte Structoriam ars ac dexteritas emicabat. Erant illi quidem sorvi ad id positi , ut ex certarum lcgum PraescriPt OCibos scinderent, ac viritim distribuereui. Ipsi Scissores , Carylores et Diribitores dicti: necnon
, quippe qui certis eruditae manus dtictibus , uti loquitur Seneca , munus obirent. Quod ipsum Va- , Tiis stimul gestibus langi solebant. De tota hac Tatione sermo est Iuvenalis V. Structorem interea, ne qua indignatio desit, Sallantem syectes, et Chironomonia potanti Culiciis , dooec peragat dictata magistri Omnia r nec minimo sane discrimine refert, Quo gestu lepores , et quo gallina secetiae . Illud modo per occasionem scito , potuisSB Con vivas , quae pars sibi obtigisset, eum consanguineis, onaicisve mittere et eique designandae rei aptatum hoc suisse locutionis genus , de mensa milieri . III. Secundis mensis poma, omnisque generis bellaria proponobantur; idque suit instaurare epu-ἰas . Doc Pacto apud Maronem VIII. Aeneid 233.
I TA IURANT EP VLAS, et meniae grata
62쪽
De Potu . Bina hoc Ioco dabitur observare , primum Var Poculorum genera , deinde quae ad ipsius potis
rationem Periinuerulat. I. Pocula a scriptoribus plura recensentur, Videlicet CALLTui , CALIc Es , CARCHESIA , CYMBIA , PATERAE , PuILLAE , SCYPHI , TRULLAE . I. CALATHos commemorat cum primis Maro V. Ecl. 7 i. ubi canit: Vina nopum fundam Calathis Arpisia nectar. Eos ita fuisse consormatos, ut iussea angusti, mOTin latitudinem sensim se ses laxarent, non temeris
colligitur e Plinio XXI. 5. qui liliam, quod ad
formam attinet , calatho comparat. 2. CALICEs celebratissimi 1uerunt. At ex ipsis celebriores , qui aliassontes a Graeco αλι ασσω mufo cognominati sunt , cum Proprium eorum esset a picturae ratione colores pro Vario positu immutaro. Mentio de his sit apud Vopiscum iii Saturnino 8. . 3. CARcuvhvΜ , rescronte Macrobio V. Salu ν-
Dal. 21. procerum erat, et circa mediam Par eira Comρressum , ausaliam mediocriter, ansis a summo
ad infmum persinentibus. 4. CYMBI- , ut nomen ips- indicat , cymbas figuram priae di tulit. v. CFmbium, et blaerob. ibid I. 5. PATER As ex eo dictas , quod plane Pale tesque esse ut, testatur idem Macrobius ibid. Occurrunt quoque Paterae silicatae , quarum caelatura silicis speciem reserebat. Memiuit e rum Cicero I. Parad. 3.
63쪽
PIII1LAE patulo erant ore, forma lebeti non absimiles, utrinque ansatae , pede autem expertes, ita ut cum ponendae essent, in Os Verterentur. Patet id omne ex Athenaeo XI. I. SCYPHOs itigentis suisse capacitatis . non uno
x loco Proditur. Quare congruenter Flaccus mPod. 9. Capaciores asser huc , puer , Scyphos . 8. ΤRvLLA , quam ultimam Proserimus , non Nitimum inter reliqua pocula nomen habuit. Tuulius IV. in I err. 27. Erat , inquit, Mas Miuarium gemma praegrandi , Trulla ex aData , cum ma
ATQUE HAEC de variis poculorum nominibus formisque . Materia Porro , ex qua confici consuerunt, multiplex item fuit. Ρrimum itaque non Tai o conflata e ligno sunt. Quare Pocula fagina occurrunti ut apud Maronem IIl. Ecl. 37.
Fagina , caelatum dimini opus Alcim donfis. Tum oleagina ; qualia memorantur l. 3o. D. d Leg. 3. Denique hederacea ; quorum meminit Macrobius V. Saturnal. a1. eaque peculiari no- mitio dicta Cissibia. Saope etiam materiam poculis creta suppeditavit . E quorum stilium genere fuero Samia et FGguntina , altera e Samo , altera e Sagunto Pr sciscetitia . VFrequentia quoque Oitrea et e stallina suisso, Plurimis palam fit veterum testimoniis.
Neque vero e metallo rara Oxstiloruiat. Elcnim, Praeter aerea, quam crebro argentea niquo aure
se .e dant obviami atque haec maioria fastus erε
66쪽
Vel caelata , vel emblematis , crastisve a 33 ornata , sed vero etiam gemmis distincta . Insignis ad-Versus rem hanc est acclamatio Ρlinii Prael. 33. Turba gemmarum potamias , et smaragdis le*lmus
Interdum quoque tota pocula eX Una gemma. Exemplum babes supra allatum ex I ullio 1 V. in Verr. 27. Cui addatur hoc Maronis 1 l. Ge ing. 5o6 Ut gemma bibat , et Sarrano dormiat Ostro. Ex his autoni gemmeis perillustria erant murrina , e murra magni pretii lapide confecta. Eatum ab orient' mitti solita , tum a Pompeio Primum triumpho des piratis acto Romam a lxecta, testatur Plinius XLXVII. a. II. De potatione ipsa id modo singulare dicendum suppetit adsuevisse veteres pro diversis a um
25 Distinguonda omnino sunt vasa caelata , ab iis . quae essent vel emblematis ves crustis exortinta. Se ilicet cactu iura in co fuit posita, ut ex iPso Va Se figurae exsculperentur. Ea vasorum genera I reumata .eροῦ τα τορεύMu a Scal endo sunt nuncupata. At Emblemata ατό 4ώ- ab immittendo dicta , ornamenta suerunt quae ita vasis adne-etebantur, ut tamen iude adimi . ae vel iisdem iterum , vel aliis pro lubitu adiungi possent . De his
Cicero IV. in Verr. II. Oui pro testimonio dixit, te, cum in Piciendum thuribulum poposeisses,
nouiso Emblemate remisisse. . . Λeque vero ac emblemata, Crustae vasis amethsolebant, in eo ab illis dissimiles , quod ipsae lamel
Iae quaedam esscnt 3 at illa imagunculus vel deorum , vel hominum, Vel animalium reserrcnt. Hinc eadem Tulliaua oratione 25. discrete dicitur : Quaου vasa probarant, iis Crustae, aut Emblemata detrahuntur. Nunc incrusaandi aricin qui exercebant , Crtistarii dicebantur , quemadmodum Cruatariae tabernae, ubi id genua opera xendes timur.
67쪽
temporibus vInum vol calidum , vel frigidum em
Ad horum prius 2uod attinet , moris suit , ut per hiemem merum calida temperarent . Ninc Nartiali I. 12. scripsit: Iam defecisset Portantes caIda ministros , Si non potares , Sextilianae, merum. Quod quidem calidae Potionis genus quantopere in deliciis esset, Vel ex eo argui possit, quod vulgo in Thermopoliis venditaretur. Quare apud Plautum C cul. 11. 3. de hominibus vino deditis dicitur: Quos semper pideas bibentes esse in Thermo
potio . Rursus' vero aestate Vinum nivis που refrig2rahant . Ad id usui suit Colum nisarium , Va SC Ium argenteum cribri instar perforatum: in quod Postquam Divom iniecissent, paullatim vinum i fundebant. quod per ilIam frigescens in vas infra positum defluebat. Vietum pro colo Pauperiores lineum solebant sacculum usurpare . Vnde ortum Martialis epigramma XIV. Io 3. cum Iemmate , Colum ni arium t Setinos iubeo nostra nios frange frienses 7 Pauperiore mery fingere lina potes . Tum statim posthae aliud inscriptum Saccus ni-
varius dAltenuare ni pes norunt et Iin ea nasma ,
Frigidior colo non salit unda tuo is Addere postremo huc illud abs re non erit , nonnunquam unguenta potui ab iis , qui plus ceteris delicias sectarentur , fuisse immista. s Plim
Cetera , quae de potu commemoranda sunt , sequenti I. subiicientur .
68쪽
Inter alia rem convivalem spectantia nonnullas quoque leges, quae a convivis servari deberetit, - ad nos iratismisit temporum vetustas. Harum summum arbitrium ac regimen penes eum erat, qui per sortem conviviα praepositus , Dictator, Str
ieeus , Magister , Arbiter, Modimperatur appeta Iabatur . De hoc magisterii imperiique genere sententia est illa Flacci I. Od. 4. Quo sἰ I metaris,
Non REGNA VINI SORTIERE TALIS.
Necnoti quod canit II. Od. 7. . . . Quem VENUS ARBITRUM
I. Praecipua quaedam illa lex osse solebat, qua
coti vivae a summo ad imum bibere iubebantur, quod Graecis dictum D κυκλν πινεI : cuius ea Vis erat, ut puero circumferente poculum nemo posset a potu abstinere. Eo de moro accipienda sunt Catonis dicta apud Ciceronem de Seneci. Ici.
Me oero et magisteria scit. convivalia ) dei etaui a maioribus institusa, ef is' sermo, qui mo re maiorum A S VMMO adhibetur in poeulis . Inde autem emanasse effatum illud videtur: Aut bibe, aut tibi : quod Graecis totius rei auctoribus fuit, Ππῖθι, ἡ απιθι . Quo proverbio id moni---um volebant, mut tempori serviendum esse , aut δε humanarum rerum communione secedendum. II. Constitu praeterea consuevit, quot ab uno
quoque cyatbi potarentur. Ita apud Plutaru Stich.
69쪽
F. 4. ubi ad donvivii magistrum sermo est Vide, quot Uathos bibimus. ST. tot, quo
digiti sunt tibi in manu is Atque lieic ἐν παροδω advertere iuverit , cyathum duodecimam luisse sextarii partem, exiguam sane potionis mensuram. Itaque nunquam sere unicus ille ebibitus 3 sed potius poculum , qui dupliacem eum, triplicem, quadruplicem, vel etiam multiplicatum amplius conlineret. Ex quo Vario cyathorum numero sactum , ut Pro sua ca Pacitate pocula mutontis ab asse nominibus, Sextantes , Quadrantes , Trientes, etc. Vocarentur. Cum igitur ita res esset, puer ministrando Potui destinatus cyathum habebat, quo praestitutum Vel modi inperatoris lege, vel ubi haec lata non esset) convi- Varum arbitrio cyathorum numerum ad metiretur. Ipso Serpus a cyatho nunCUPatUS. III. Lex itoni nota rara fuit, ut iri alicuius honorem potaretur. Ita apud Tibullum II. i.
SED BENE MESSALAM sua quisque ad
pocula dicat . Ad hanc autem 'revocari percommode et iIIa Potest consuetudo , qua fiebat, ut alicuius nomeu liberetur , tot videlicet haurirentur cyathi , quot eius nomen Iileras continebat . Sigui sicatur ape
re id moris per illud MartiaIis I. 72. NaeMia .sex Uiashis , septem Iustina bibam Quinque secras, Lude quatuor, Lla frisu . IV. Gravissima vero omnium habita lex ea fuit, qua Diis libabatur , ita nimirum , ut pauxiIlo vini e poculo in mensam cssu so cx quo libatio ipsa ac το τὴ λείβεν α fundendo dicta ) poculum indoeiti honorem alicuius Numinis siccaretur. Huc respicit illud. Virgilii VII. Aoneid. λ33. Ftinc pateras Iibale D Mi , precibusque oocale Anchisen genitorem, et Uina reponise memin
70쪽
In mensam laeti libant, Dioosque Precantur. Secundis id maxime in mensis sactitatum. Quare Idem II. Georg. Io I. cecinit: a Non ego fe mensis , et DIis accepta secundis, Transierim Rhodia. Non autem Diis solum , sed et principibus saepe viris is honos habitus. Itaque Horatius IV. Od. 5. sic Augustum alloquitur . Hinc ad pina redit laetus et alteris mensis adhibet Deum. Te multa prece , te Prosequitur mero D E so pateris , et Laribus tuum Miscet Numen.
MIrum est , quantum adversus mortuos pietatis studium apud universas gentes Semper exstiterit: quippe cum illos omui ossiciorum g nere Prosequi, rioti tam cognationis amicitiaeque, quam humani latis praecipuum quoddam munus haltatum nullo tempore non fuerit. Qua certe in re non cessit unquam aliis Bomanus populus , . Utpote quovis eorum temporum cultu solitus universos auteire .