장음표시 사용
221쪽
similiter. Τ Et si diligitis eos qui vos diligunt. quae vobis est gratia nam & pec- catores , diligentes se diligunt. Τ Τ Et si Ebenefeceritis his qui vobis benefaciunt: quae vobis eis gratia Z siquidem & peccatores hoc faciunt. Τ' Et si mutuum de- λ -ss4 deritis his a quibus i peratis recipere: quae gratia est vobis ξ nam & peccatores se
catoribus foenerantur, Vt recipiant aequalia. Τ Veruntamen diligite inimicos Ve- M-sg-
te ergo misericordes sicut Jc pater vester
sus alios agere: pecuincite iudicium Ira Ilericors cit . Nolite tuta Icare, α - -
non iudicabimini. nolite condemnare,& non condemnabimini. Dimittite, & dia mittemini. Τ Date , dc dabitur vobis.
gitatam & su pereffluentem dabunt in sitanum vestrum. Eade quippe mensura qua mensi fueritis, remetietur vobis. Dicebat autem illis & similitudinem: Nun-- α quid potest caecus caecum ducere Θ.nonne M os hinambo in foveam 'cadunt' '' Non est intdiscipulus super magistrum:perferulsau tem omnis erit, si sit sicut magister eius. ν' ' Quil autem vides festucam in oculo ufratris tui: trabem aute quae in oculo tuo est, non consideras '' Aut quomodo
potes dicere fratri tuo, Frater, sine, elicia festucam
222쪽
festucam de oculo tuo: ipse in oculo tuo trabem non videns Z Hypocrita, elice primum trabem de oculo tuo: dc tunc pe spicies ut educas festucam de oculo fratris M .co tui. 'in' Non est enim arbor bona que se hcit fructus malos: neque arbor mala , faciens fructum bonum. '' Unaquaeque enim arbor de fructu suo cognoscitur.
Neque enim de ' spinis colligut ficus : ne-: υι iuri,iari, i ei. J Et viridis est lpina,
que de rubo vindemiatvuam. 'Τ'Bonus
homo de bono thesauro cordis sui profert
bonum: EM malus homo de malo thesau- έ- Ea 's' homiliis bolis
ro profert malum. Ex abundantia enim natus, bonum studii m. bonu opus,
I - . . a bonus sermo. Mali hominis omnia
cordis, os loquitur. UUId autem V Ο - his diversa, quamuis aliter videatur.
catis me, UOmine, Vomine: non Ia- boni, &quire ioca Christianus apis
. . 1. a -- - . . . pelia a meritd debeat, ceriissimum
citis quae dico Z OmnIS qui Venit ad examen Chri si iudicio.
ollendam vobis cui similis lit. lam Il l S ctione profitetur, reieitur repeti o.
cli homini aedili canti domum, qui I Coit poenitentiam exercere,altera ructus
. c . r . in alto, admirabiles edere debet. quos
in altum , dc potuit fundamentum super edunt qui iiiij Dei sum. spiriti que
petram: Inundatione autem faecta, illum praςmur
lum eli numen domui Illi & non potuit p-mςoncupiscenuarum, velex
tam mouere: fundata enim erat super petram. at aurem audit, & non facit:
similis est homini 'aedificanti domu sua
studi . eura de labore . seu tandem
super terram sine fundamento: in quam u---Hςu, bcu, m
illisus est fluuius: & continuo cecidIt, dcfacta est ruina domus illius maana.
CVm autem lmplesset omnia verba sua
A in au in plebis,intrauit Capharnaurn.' Centutionis aute cuiusdam lemus male
223쪽
habens , erat moritharus: qui illi erat pre- --tiosus. Τ Et cum audisset de Iesu, misit ad eum seniores Iudaeorum, roganS eum ut veniret, 'saluaret seruum eius. ' At 'ia ηδ illi cum veni sient ad Iesum , rogabat eum solicite, dicetcs ci,' Ita digia' est ut hoc -
hoe erat fidei Centurionis eiga ver- 1ill prae Ite S. Ulligit gentem no
s ruabatur erga Ruri resilioriem stram: Sc synagoga insὸ aedificauit rubis. erat. Ielus autem Ibat cum illis. Et cum iam . . . non longe eiset a domo,misit ad euin Ceia
rant resum ut veniret ad Centurio- . - .
tu, oui non postulauerat VI Venirer, - .
quali intelligeret beneficium alem, ineu IlatreS. propter citi Od cc inelouriri
xtam ut ex illius aduentv cognosceret non lum dignum arbitratus ut venire ad
ipsum velle sibi beneficium exhὲbe- ι t.
re. ouod si se velle deelararet, satis si- tened dic Verbo. & sanabitur Duer meus.
piebat oueviret. nam & ego homo lima lub potestate co- Η'
stitu tus, habens sub me milites: &dico huic,Vade,& vadit: dc alij,Veni,& venK:
SI scrvo meo,Fac hoc,& facit. 'Quo audito, Iesus' miratus est: & conuersiis, se
io notiam in Ietu notitiam arguit. quelatio us 1 e turi IS, dixit, Anaeia dico v
etiam ipso per Deum imposito fide OlS , Iaec In Ilrael tantana ladein inueni.
tuerat. Et reuerit qui milli ruerant, domum: inti enerunt seruum qui languerat sanum.
pore, eoque breui. Et Iactum est , deinceps ibat in ciui
tatem quae vocatur 'Naim': & ibant cum '
co discipuli eius & turba copiosa. 'R Cum es aute appropinquaret portae ciuitatis . ' ω- tce deliminis efferebamr, filius unicuS ma
tute & emeaeitate praestabat. non
tulit. Admiserieordiae exercitatione c
224쪽
eam, dixit illis, Noli flere. '' Et accessit, C δ: tetigit loculum . Hi autem qui portabant, strierunt:) Et ait, Adolescens P tibi dico, surge. 'in ' Et resedit qui erat mor tuu S, & coepit loqui. Et dedit illum matri
suae. 8' Acccpit autem omnes timor. &magnificabant Deu , dicentcs, Quia pro Ab. . ..i, ' pheta magnus surrexit in nobis: & quia
Deus visitauit plebem suam. 'δ Et exiit hic scrmo in uniuersam Iudaeam de eo, S
uerunt Iohanni discipuli eius de omnibus his. ΑΤ' Et conuocauit duos dediscipulis suis Iobannes: & misit ad Iesum, dicens,
Tu es qui venturus es: an alium expectamus λ φ' Cum autem veni sient ad cum Viri, dixerunt, Iohanes Baptista misit nos ad te, dicens . Tu es qui VenturuS es: analium expectamus Θ In ipsa autem hora, multos curauit a laguoribus & plagis , S: spiritibus malis: & caecis multis 1, donauit visum. '' Et respondens, dixit illis, Euntes renuntiate Iohanni quae audistis&vidistis: Quia caeci vident, claudi ambulant, leprosi mundantur, surdi au- t='diunt, mortui resurgunt, 'Τ pauperes euangelizantur: & beatus est quicunque
discessissentnunth Iohannis, coepit de IΟ-hanne dicere ad turbas,Quid existis in desertum videre ἶ arundinem veto noueri λ. 'in Sed quid existis videreὶ homine mollies c 3 vestimentis
a Tibi Δω. J Verbo quo eondita sint omnia i imo quo euocata quae non
erant antea , ut essent: eodem homo ex morte ad vitam reuocatur. nimirum mortuus audit verbum, quod ea qtiae non fuerant, audiere.
b Et res or qua erat mortum, dic athur .. J Resuscitatus est validus sanus, di vitae functioniblis subeudis aptus. ita etiam visus & auditus est turbis remotioribus perinde ac proximis. C Prethctam Emo. ille promissi is Arexpectatus. Devi villauit plebem si rara ad sallitem per hune prophetam aD ferendam. d Et exiit sermν. J publie1 fama,quet teitata est prophetam illum adclle. e Ee rem eatiit d-J testes legitime futuros Iesu Chrissi virtutis. f ei qui venturis M.J Non dubItatis, sed gaudentis Ad gratulantis Iohannis interrogatio est i & prae gaudio ita pronuntiata , ad maiorer conis firmationem discipulorum. g In ipsi mrem hora. I Moses ita pro
sed sustinuerit usque in finem.
225쪽
a Maaν murram. J Propheta nemo est maior , utpote qui indicari praeserirem eum . quem caeteri prophetaetra dixerant: & qui prophetiae ac temronii sui auctor item celtissimis admirandisque signis probarit. Sed
enicacitate ac virtute trage rarator est
illo is qui in regno Dei,hoe est, in ecclesia hae & congregatione litaeIiti- ea. cui Deus praeest , habetur minor Iohanne. vel ipso Iolumne testante. Medius autem vestrum sterit , quem vos nescitis: ipse est qui post me ve- urus est, qui ante me linus est; cuius ego non sum dignus, Sch Et emrium1MAM asulum i testimo. nitim Iohannis, indicantis digito eu qui tollit peccata mundi. C Ius ιβ.-mne Do-.J agnouertit Dei vetitatem. suam inopian :& cofessi sunt egere se illo lotore,cui totis Ieret peccata mundi: ideoque pinnio tentiae bapti linum sub:ere. d conseis Dei spreM-ηt m si metipsis. JNoluerunt admittere diuinuna con silium in suam i2.orum salutem c psum s. De 3--nhaset.J Malitiosa ealliditas omnia perperam interpretatur, illam p rpetuam Ec admiranda continentiam Iohannis, quae suam ipsorum vitae austerae professionem longo superabat interuallo: quonia suis moribus Sc studiis nihil eonferre intelligebant Pharistet, daemonis potius illusioni,quam diuinae gratiae de haptistae virtuti adscribebam. H in V tactis puerim. J ex Vtraq. parte vicit, productis aliis qui auste.
rissimam vita eolerent, aliis qui modestam & eivilem consuetudinem
inirent. viris ue vero eandem rem
testantibus, hoc est regnum Dei appropinquasse. fidem & poenitentiam
vestimentis indutum λ Ecce, qui in veste
pretiosa sunt Zc delitiis, in domibus regusunt. Sed quid existis videreὶ prophetam 3 Vtique dico vobis, & plus qua prophetam. ' hic est de quo scriptum est,
Ecce mitto angelum in eum an te faciem rituam, qui praeparabit viam tuam ante te. - Dico enim vobis. maior inter natos mulierum propheta Iohanne Baptista nemo est . qui aute minor cst in regno Dei , maior est illo. Et omnis populus audies& publicani. iustificauerunt Deum, ba- Eptizati baptismo Iohannis. Τ' Pharisaei autem & legis periti consilium Dei spreuerunt in semetipsos , no baptizati ab eo.
Τ Ait autem Dominus', Cui ergo simi-- M .les dicam homines generationis huius Z&, Mi ι.ε. σcui similes sunt 3 Τρ Similes sunt pueris
sedentibus in foro, S: loquenubus ad inuicem, & dicentibus, Cantauimus vobis tibiis, & non saltastis: lamentauimus, &non plorastis. Τ Τ Venit 'autem' Iohannes Baptista neque manducans panem,neque bibens vinum : Sc dicitis Daemoniti ha bet. Τ' Uenit Filius hominis manducans& bibens: S: dicitis, Ecce homo deuor tor & bibens vinum, amicus publicanorum & peccatorum. Τ Et iustificata est
sapientia ab omnibus filiis suis. '' Ro- sgabat autem illum quidam de Pharisaeis
ut manducaret cum illo. Et ingressus do- - comu Pharisaei discubuit. Τ Τ Et ecce mulier
226쪽
quae erat' in ciu itate, peccatrix, Vt cognOMis uit quod ' accubuisset in domo Phaci fati, attulit alabastrum unguenti: i & stins .:g : ς β ηvi accedat
retro secus pedes eius,lachrymis coepit ri- in . .: a tagare pedes eius & capillis capitis sui ter
gebat, de osculabatur pedes eiu S , & vn- pinnuentiae lachryrnis . iustificant. - Deutri: a quo postea baptizatur Spiritu per letum filium, huius salutis pcntificem. c hi cari capisis.J quacunque ipsa ad vanas delitias, & muliebri, licen liae tomenta atque apparatum antea parauerat , ad poenitentia: exercita
guento ungebat. Τ' Videns autem Pharisaeus qui vocaverat eum, ait intra se, dicens , Hic ii edet propheta, sciret utique
quae oc qualis e1t mulier quae tan illi Cum, xionem S satisfact
A- . .l e. . ar nam aetate, aeque adeo stultiorem de
Ius, dixit ad Illum, Simon Italico tibi ali- p anxiorem, praeterea studio atq:
quid dicere. At ille ait, Mazuter, d Ic. a qua tanquam impura
Uuo debitores erant cuidam Mnera-- Mitatu uilei,dicere
tori: unus debebat denarios quingentos. φ ξ θμὶ occupam illi
ς & alius quinquaginta. ' Non habenia Amim&mio pauis
I i Q i . io dissicili est, qua sic explicamus.
tibus illis unde redderent, donauit utris--ετ b
D 1 o argumentum arripit, Peccati dete-
Respondens Simon dixit, AEltimo quia : Verm i IS cui plus donauit. At ille dixit ei, Recte
iudicasti. ' Et conuersus ad mulierem, dixit Simoni, Vides hanc mulierem Z Intraui in domum tuam ' aquam pedibus meis non dedisti: haec autem lachrymis rigauit pedes meos, & capillis suis tersit.
ex quo'intraui. no cessauit osculari pedes
.. ' ralitaze creditoris tanquam effieiεie proba ur amor consequutus inanimIs debitorem quando uterque expertus esset eredit risibenignitatem. Haec est prior argumentario, quam rursus vertens Iesus, a debitoris persona & officio rationem inchoat: si,inquit, ereamoris at aue asicct is maximi argumenta erant. Inuitatio ex vulgari tantum consuetudine aliquan)o interdum
uo ea lastu, noua quam ex dolo proficiaci potest. saltem pracirgum dilectionis signum non est.
227쪽
argumentatione vatiata. declarauit Iesus se vere orophetam ess qui pro-he cognouisiet quae & qualis esset mulier,nimii uIn iuuetus certi nominis & iamiluonon sibi ignota PI π
1o8 EVANGELIUM CAP. VIII. meos. ' Olco caput meum non unxisti: haec autem Unguento Vnxit pede S meos. '
'' Propter quod dico tibi, Remittuntur ei peccata mu ita,' quoniam dilexit multum. νε α seziaue. I se 'Cui autem minus dimittitur, minus di z 'essu min: Iz. M. in ligit. ' Dixit autem ad illam, Remit-
illam cognouerat exactissime Iesus. 49 ν'
tius illi dimittitur: oc quia tu minus simul accut14 Dc Dat , Ulcere intra te, Oti Is .
diligis, emnus etiam credis dimissio- m . . . . . .
nem tibi per me faciendam, eamque eis lJIC RUI etiam peccata climittit Z
minus habes. Dignior ergo est illa Vt . O . . - . o W-
me tagar, me alloquatur, mecu con- i Dixit autella ad iTIulierem, T Ides tua te mi sei
Merietur, quam tu. in illa maior fi- . t
des, maior dilectio, amplior dimise Ialuam Iecit, Vade In pace.
so, quam in te est. δ Am Disit autem aes istinν. J Iesus ani- CAP. VIII. inorum medicus nihil masis opta--r o . .
ponerem. ideoque nemini hoc be- cIebat per ciuitates & castella praedi-
neficium negare, aut dii terre,aut no ε . - , ,
declarare vi ius est. cans & cuangelizas reanum Dei: Sc duo-
didaque essent, poterant huiusnodi declin cuin Ilio, oc mulieres alique que
Oratione audita, intelligere Iesum
maius alhquid propheta elisti imnu, erant curatae a lpiritibus malignis & m-
vltra omnem humanam aleam prae- - . . . . O . .
stare, quippe qui non modoς0gno' firmitatibus. Maria que vocatur Magda- quid Simon intra se epgitassςt, icd lene, de qua 1eptem daemonia exlerant.
peeeata remitisset. Verum calumnia- - . . i. . . . ω
totes de malitiosi hanc pariem admi- & Iohana uxor Chule procuratoris He
xatione digninimam , ad inuidiam L LMart. I
f. rodis, & Susanna , & aliae multae quae mi-
rapiebanto Fides rixa te saMim Hae asse
nistrabant ei de facultatibus suis. 'Cum autem tu rioa plurima coueniret, & de ciuitatibus properarent ad eum,dixit per similitudinem: Exiit qui seminat, semi- nare semen suum.& dum seminat, aliud
eos notauit ac reprehendit, qui eiu modi exemplo in propriam ipsorum . . - 1 41L salutem non uterentur. C A P. v Ii . a Dduodecim eum 1 .J Praedicabant illi duodecim etiam per ei uitates & eastella, Ec etiangelietabant regnum Dei qui summa sua niisericordia decreuit hoc donum maximum hominibus largirii idemque aperte , sedulo ae diligenter per ministros delectos annuntiari. b Mulieres assis. J testes vinulis Iesu utpote magnis beneficiis assectae, ec ipsius iam factae discipulae: quae elim diuites essent. --finia intelisso stat M Rui ita ut Iesus nihil ab homine quoquam exigeret; sed omnibus gratis Ac euangelium enuntiaret . de beneficia conferret. ec cum multae essent, faeilli me suppeditabant sumptus frugalissimo magistro, de ipsius comitibus. e .sua et Mur u ό leve. J Omnes fluminae notae, quarum conditio Se vitae ae valetudinis genus insignia fuernantea. 3c praesens etiam stati , luantum ab illo diiserret priori, cognosci poterat. d uxor Chuse. J lia ut in aula quoque regia Iesu virtutis ac doctrinae fama celebrari posset: atque ita omnibus in Iocis omnibus liO-nutu oldiuibus cognosci.
228쪽
cecidit secus viam, &'conculcatum est,&volucres caeli comederutillud. Et aliud cecidit supra petram:& natum aruit,quia non habebat humorem. ZEt aliud ceci
dit inter spinas,&' simul exortς spinet suffocaverutillud. Et aliud cecidit in ter-
ram bonam: & ortum, fecit fructum ce B tuplum. Haec dicens clamabat, Qui ha-- , .ci. bet aures audiendi, audiat. Interrogata
. . . io bant autem eum discipuli eius , quae esset
haec parabola. .' ' Quibus ipse dixit, Vobis datum est nosse mysterium regni Dei, 22 t,. . Caeteris aute in parabolis, Ut videntes non videant, & audientes non intelligant. - in autem hςc parabola:Semen,est ver bum Dei. 'φ Qui autem secus viam: hi
sunt ' qui audiunt, deinde venit diaboluS, ut apud Matthaeum : namque hi ne & tollit verbum de corde eorum, ne creta μή --
dentes salui fiant. 'Τ Nam qui supra petram: qui cum audierint,cum gaudio sus.cipiunt verbum: & hi radices non habet:
quia aci tempus creaunt, In tempore persecutio&oppressio propter verbi' I x . obseruationeni exorta , quamuis ab
tentationis recCciunt. uod autem In hominibus extruatur, tamen Deoc . I s L . Pcrmittete fit, ad examinationem Be
lpinas cecIuit .nI lunt qui audierunt, & a periculum faciendum de iis qui soli-
. η . r sitas rotario vocatur. Tentati enim nodi peti- Iempore tentationis
dus Vitae, euntes, luΠ antur. & non re Deus permittit suos huius r
c H - - . - - . a culis. Invahiles tempore tentationis
Ierunt fructum. in Ouod autem in bo- Needunt a fide aut a fidei prosessio.
. . - ne I atque adeo ab exercitationibus
- Λ scripto iniri & praeliari debent.
optimo audientes Verbum retinet,& fru-
zzz ctum afferunt in patientia. γ' Nemo au- rzz e:
tem lucetnam accendens, operit eam va- ωπ taura
in aut subtus lectum ponit: sed supra ca- aed delabrum
229쪽
ridete re a quomodo ιαδatii .l Nam haee vobis δicta sum Ec exposita ad vestram & aliorum per vo1 Insuu indorum doctrinam.
delabrum ponit, ut intrantes videant lu- Cmen. y Non est enim occultum quod non manifestetur: nec abscoditum quod non cognoscatur, & in palam veniat. 'Videte ergo quomodo 'audiatis'. Qui enim habet, dabitur illi: & quicunque' non habet, etia quod putat se habere, auferetur ab il lo. Venerunt autem ad il- MI: V. LIT'Σ ..u elum mater &' fratres eius: & non poterat
Eatrvin propinqus si ta*φ- adire eum prae turba. '' Et nutiatum est
illi,Mater tua & fratres tui stant foris,volentes te videre. Qui respondens, dixit ad eos, Mater mea & fratres mei, hi sunt qui verbum Dei audiunt& faciunt.
matre & propinouit fulmst quaestu, ' ' Factum est autem ' in una dierum, &ta,utau I.: Izz '' ipse ascendit in nauicula,& discipuli eius,& ait ad illos,Tras freteinustrans stignu. Et ascenderunt. 'Τ Et nauigantibus illis obdormiuit :& descedit procella venti in stagnum, & 'complebantur , dc periclitabantur ' Accedentes autem suscitaue runt eum,dicenteS Praeceptor, perimus. At ille surgens,increpavit ventum.& tempestate aquae: & cellauit facta est tran-Τuillitas. 'Τ Dixit autem illis , Vbi est tages vestra 3 Qui ti mentes, mi rati sunt ad inuicem,dicetes, Quis putas, hic est,quiλ& ventis & mari imperat, S: Obediunt et . ' 'Et navigauerturi ad regionem Gerasenorum, quae est contra Galilaeam. ' Et radiis cum ea se . lus eiJet ad terram, occurritilli
vir quidam qui habebat daemonium jam
230쪽
temporibus multis, & Vestimeto non induebatu r,neque in domo manebat,sed in monumentis. Is Vt vidit Iesum, procidit ante illum: dc exclamans Voce ma
gna , dixit , Quid milii & tibi est Iesu fili
Dei Altissimiὶ obsecro te ne me torqueaS. ' Prscipiebat enim spiritui immundo ut exiret ab homine. Multis enim tempori bus arripiebat illum, & vinciebatur catenis, & co pedibus custoditus:& ruptis VitIculis agebatur a daemonio in deserta. Τ' Interrogauit autem illum Iesus,dicens,
E Quod tibi nomen est At ille dixit Legio: --.
' quia intrauerat daemonia multa in eum. Duo erat adm
' Et rogabant illum ne imperaret illis vit' in abyssum irent. Erat autem ibi grex
porcoru multorum pascentium in mole: daemoniorum multitudo , vis N eois
& rogabat eum,ut permitteret eis in illos
porcos: & impetu GUt grex per praeceps
in stagnum,& suffocatus est Τ' Quod ut
viderunt factum qui pascebant,fugerunt: t& nu ntiauerunt in ciuitatem & in villas. Exier ut autem videre quod factum est:& Venerunt ad Iesum, & inuenerunt hominem sedente a quo daemonia exierant, vestitum, ac sana mente ad pedes eius, &timuerunt. Τρ Nuntiauerunt autem illis
di qui videtae quomodo sanus factus es
set a legione. y Et rogauerunt illum om- ρο ιο-- ruisi rapina.
