장음표시 사용
21쪽
, Utilitas Concordia in Logicis. 9
intrinsecus cognoscentio sic enim pertinet ad Λnimasticam sed secundum quod est rei cognitae extrinseca mago a qua resultant denominationes Logicae subiectι, radicati defluit &α, idcirco iure non pauci
DOCTONAM M DISTINCTIONIBUS MUNIUERSALIBUS tractant in Logicis, quia explicant eam Distinctionem formalem, quam Unitatem universalis per cognitiones. Quia vero alii in utroque considerant subjectum denominationis, aut etiam negant eas haberi dependenter ab intellectu ideo neque sunt reprehendendi qui de illis agunt in Meta- physicis. VI. Non est autem ea tractatio omittenda in Philosophia, quia cum ab hac inquiratur modus , quo res ab hominibus cognoscuntur, duplicem vim plane admirabilem in nostro intellectu Sapientes deprehenderunt alteram qua cognos re potest unum instar plurium, quod est in phrasi veterum adimaι diuidere, sive ut nunc in Scholis loqui-imur, ponere Distin tionem formalem altera qua cognoscere potest plu- ira instar unius, quod est in phrasi Veterum divisa adunare, sive facere niversale Quapropter cum neque talem distinctionem, neque ejusmo-iti unitatem inveniamus in rebus censemus ad earum explicationemicrustra tendi via directi facile ver unumquemque eas assequi posse, si tendat via reflex1. Hi ne nulla necessitas apparet Recentioribus admittendi in rebus creati DISTINCTIONE VIRTUALEM INTRI SECAW aut FORMA LEM EX NATURA REI cum omnes
loquutiones ontime salventur declarando quid vi praecise alicujus cogntistionis intellectus nunciare queat de objecto. VII. Adolescentes illi, qui integrum fasciculum rumpere non valebant,
divisum in singulas virgas facile stegere. Haud aliter ea est UTILITAS DISTINCTIONIS FORMA Lis, sive Praecisionis. ut objectum quod mul
titudine suorum attributorum persaepe vinceret discentis vires, dum uno An tanquam duobus utimur. b facile totum intelligatur . Hanc artem
non contemnunt Mathematici Recentiores praesertim in tua motuum compolitione . Ne ergo peccetur contra artem, necesse est addiscere comero versam de Distinctionibus. Ulli. Qui Populum Romanum unum habere collum optabat, ut uno
ictu totum obtruncaret, nigro carbone UTILITATEM UNIVERSALIS depinxit Eam pueri experiuntur antequam illius causam, cognoscant. Si non piget iis aures praebere L J quid hoc sit Mens hominum cum cognoscit plura unius instar Rudi ergo a pueris. Cum metri discere leges Incipiunt, non illi abeunt per singula verba Ut postrema eua dicatur syllaba longa, Longaque in Auitu, Visu Sensuque Gerussae
. . . . . . a. a. . . . . . in . . .
Infimium etenim per singula currereri at uno Tantum praecept , atque obscuri cognitione
omnia complexi facili brevitate , quod opeant Edicunt, si sorte sit ultima tera verbi U, Iemlh U. Aristate . VIII Phys. t 68 petita ex Libris . . C nti crivi. Iam monitum , carmina quae alle torum , sive insensionis Sapientum.
gantur tacito Auctaris nomine esses
22쪽
ao g. II. Philosophiae Veteris ac Novae
V, semper rotae, memorique id mente recondunt. Nec tu extra mentem quaeras monosyllabo illud Secretum a Vi , Auditu bensuque Geluque, Nam sic non unquam foret ultima liter verbi Attamen in multis unum quid dicitur esse, Nam vere in cunctis longum inferioribus illud. Sic Hominem abstractum Patriam ne quaere per Urbem. Sed Petrum, aut Paulum , vel Cajum, sive Philippum, In quibus est directa Hominis perfectio quaevis. Quippe extra mentem haec ratio, sed non tamen una
Non tenim natura Petri est natura Philippi ii
nam intellectus reddit , quando omne quod infra est Confuse attingit, nec clare ea plura tuetur, Sed solum ut dictum est obscuri cognitione, Cernere vi cujus nulli licet inferiora M. IX. Cognito universali in genere oportet ejus quoque species nore ignorare . hinc est, quod Uir nobilissimus Severinus Boethius, orphyrii Isagoge de quinque PRAEDICABILIBUS Latinitate donavit, eaque in Scholis communiter explicatur. Probanda igitur explicanda est inrtiti Universalis Logici in Genus, Speciem, Proprium, Differentiam, & Accidens. Ur autem dicamus duo, quae sunt sub eodem gener:
disterre specie , satis est nosse a dii ferre in aliquo praedicato reipsa cum illis identificato quod scin nullo disserant, sequitur ea solo distingui numero. X. Non semper loquimur reflexe sed non raro quaerimus multa de rebus ipsis secundum ea praedicata, quae illis conveniunt dependenter a cognitione. Optimum proinde consilium fuit res universas ad aliqua suprema genera revocare, coordinare Decem nobis offert venerabilis antiquitas PRIE DICAMENTA quam divisionem Aristoteles numquam probare conatus est, sed eam ui communiter admissim semper supponi i). Et vere hujus denarii numeri nos fidem habere, non sciensium satur Scotus h post Gilbertum Porretanum. Cum itaque inveniatur quidem in rebus substantia, quantitas, relatio &c. sed divisio ipsa Phaec est actus Logicaeci pendeat ab intellecti, qui solet uno
ceu pluribus uti, ex distinctione Praedicamentorum nequaquam arguitur distinctio rerum. XI. Quod si magna pars Logicae majoris circa mplicem apprehensionem occupatur, labor non est inutilis e omne enim pravum judicium is omnis falsa illatio ex pravis apprehensionibus nascitur: culus viridi color imbutus quidquid intuetur, eodem colore videt insectum i ita mens pravis ideis , sive imaginibus occupata apta non est ad excipiendam veritatem. Proinde in veritatis inquisitione seponenda praejudicia, intelligendus sensus axiomatum,in stabilienda VOCUM SIGNIFICATIO. Nam cum voces significent ad placitum , non ex naturi sua objectum, alii aliis temporibus . vel etiam eodem tempore sed in alia Schola , usi sunt iisdem , vel similibus vocibus in longe diversa significatione. Quod si Vocabularium cujusque Scholae, vel saltem earum Principum teneremus , nullo negotio multae quaestiones de voee
23쪽
Utilitas Concordia in Logicis ar
tollerentur. Ut cum quaeritur an Deus contineatur in praedicamento Substantiae rogamus amice, quid intelligis nomine Sub antiae An enseompletum Iacurae uitae lubitin accidentibus , cuius nocli esset etiam filum aureum inmitum Deus non est hujusmodi ac propterea non
Elt tua substantia. Num sic dennis substantiam completam is Ens per se i quod ut existat non indiget uniri alteri . Haec conveniunt etiam Deo i a proinde illum non dedecet a mente humana confundi, subeonceptu creatae substantiae communi.
XII ordinatis, ac directis primis intellectus imaginibus finis invoIuntate respondet si in eo laeotia, O displicemiaci profredimur
ad cognoscendat naturam,in proprietate JUDICII sive assensus, G dita sensus, quo nempe aliquid assirmatur vel negatur. Cum autem ι more i ve negare in quacumque materia sit iucunda operatio intelle-inis ut uesie ac noue secunda operatio voluntatis mirum est nostris temporibus Hominem non indoctum contendere adicium pertinere admoluntatem I m ad incisum. liud enim est assensus, aliud coxis Dufas assensu tutellectus utique praeit aliquando in rebus dubiis eo nissensus voluntatis.' inclinati in alterutra martem ad quam Mens ab objecto non facile determinaretur nihilominus qui nunciat, qui judicat, qui assirmat , aut negat, semper est intellectus . Ne refert intellectum cum judicat non pati coactione; sive violentiam , quia neque patitur dum apprehendit. Vae Munda si Iudices aut Philosophi incipiant voluntare ualeatera Veteres certe nunquam viderunt pejorem Tyrannidem, quam ubi staret 6 6ιione voluntas. ni
XIII. In exploranda propostionum nostrama VERITATE plerumque praescindimus ab Ideis Divinis ex eo em quod res est, vel non es Deo
modo. tempore , pro quo enunciatur Lootio vera , vel δεμ ισαγι- α Hinc non videmus necessitatem quam Platonici volebant re- eurrendi ad Ideas Divinas in explicanda , quam habemus de rebus sensibilibus veritate ramo neque necesse est ad illas recurrere in eκ- ponendis propositionibus, quae dicuntur aeternae veritatis, quod ab omni temporis ditierentia praescindant, ut is Homo est Animal habent enim hunc sensum, vel alium aequivalentcm. Si datur Homo, datur Animal se conditionalis autem nihil ponit an esse juxta vetus proloquium. Multo vero magis est falsum quod ingeniosus receatior volebat , nos in hac vita videre ideas in ipso Deo. Quamobrem non solum in sabularum sed etiam in quaestionum Philosis phlearum solutione servandum illud
Nec Deus intersit nisi dignus vindice nodus co am Ii, Vereres qui negant determinatam VERITATEM DE FUTURO contingenti ad utrumlibet, negant haec tria vel aliquod ex his: Prim propositiones de tali futut esse necessario veras necessitate quae proveniat ex objecto . Se AEd posse a nobis designat s addimus seclusa Revelatione Divina quaenam ex duabus contradictorias de tali futuro sit determinate vera Norat causam secundam esse nunc physice determinatam, sive dari in natura docerminationem in causa relPectu talium effectuum . Recentiores clamnant una cum Mndoribus tres
s J E. . pari a metaph. sec 3. c. s. a n lib. de Praedicam. cap. de Substantia.
24쪽
et g. II. Ρhilosophiae Veteris ac Novae
illos errores. mcedunt dari propositiones contingentes, in menia te creat contingente veras: diserte profitentur se non esse Prophetas sciunt causam secundam liberam cssectus futuri post saeculum persaepe non existere, ne dum esse nunc Physice determinatam. uariaia , concedunt nullam causanr aut libertatem haberi posse sine Divino Decreto donante potentiam. Quintis admittunt Deum concurrere ad omnes essectus creatos . adeoque nullam Propositionem a nobis proferri sine Deo concurrente. Addunt tamen omnem propositionem, quae a
nobis prostratur sive de praesenti, sive de praeterito, siue de futuro esse nunc vel absolute verarii, res ita δε habeo eo modo , tempore. Pro quo enunciatur, vel se res non ita se habea sicut nunciatur neque enim datur medium esse absolute falsam adeoque ex duabus
contradictoriis de futuro alteram esse determinate veram, alteram deis terminate aliam independenter a Divino Decreto , tanquam ver catio formuli , nisi forte de pio Divino Decreto propositio loquatur De illa certe nec loquitur, nec cogitat Aristoteles dum negat aliquam ex tribus assertionibus notatis. Quia ver nodus inter Divinam praescientiam , vel determinatam veritatem ex una parte is libertatem creatam ex alii communis est tam actibus naturalibus, quam supernis; cumque non omnes Philosophiae studiosi audiant deinde Theologiam. optimum consilium est dimittere instructos, ne aut cum quibusdam Et linicis eripiant Deo scientiam futurorum, aut cum pluribus Haereticis eripiant ominibus libertatem indifferentiae ostendimus ergo juxta honam Logicam dari summam concordiam inter Dei praescientiam, libertatem creatam. XU. Inserre unam Veritatem ex alia est operatio omnino diversa ab apprehensione, & judicio Videas propterea nonnullos , qui facile iudicant de iis . quae sunt in promptu, non facile latentes veritates norunt eruere Deus ipse, quo nemo melior est judex ex hoc ipso quod omnia novit, nequit ab una veritate cognital ad aliam progredi.
Hunc progressum Philosophia Uetu DISCURSUM appellat: - quo tum
Propter peculiarem dissicultatem, tum propter modum tendendi pro-Prium, tum propter praeceptorum multitudinem , jure Tertiam Classem Mentis operationum constituit . Traditis, ac demonstrati praeceptis in Institutionibus, hic consideranda superest vis syllogismi, demonstrationis scientiae . Ubi quia non raro veteres errores exsuscitantur Linutile non est contra Scepticos demonstrare, nos multis in rebus Scientiam habere quibus an ostentis absit sp ut Sapientia ρο-
tius quam dementia nominanda sit contra Protagoram nos non habere Scientiam de omnibus: contra Academicos dari Scientiam de novo, quae non est pura reminiscentia . Cum ergo non abcamus Scientiam de omnibus, hinc tradere oportet a Anem inveniendi, quae δε- pie dicitur, ut norint Auditores quomodo uti debeant quovis sciendi instrumento locis Topicis, atque riterio, hoc est ut habeant media expedita ad veritates oecultas in omni materiat eruendas . Ex Syllo.
gismo probabili nascitur opiniori de hae D. Thomas cir dicendum, quod opinis, O cientia quamvis de eodem , non tamen fecundum idem
Isti Augustio Enchirit. c. o. a r D. Ibomas in III. D. I. . . O.
25쪽
Utilitas Moncordia in Logicis. 3idem messium . sed reundum diuersa a ct in passuus esse si ut
Quando ergo aliut oppositum docere videtur censere debemus, tum loqui de opissione ibrmidolosa non enim omnis opinio est conjuncta cum formidine praestat quidem conciliare S. Doctoris loco . quam auerere loqui pugnantia, & sibi contradicere...i Cum igitur tam in Pla sit materies tam utilis, tam necessaria mirandum non est ab it qui vere sapiunt adolescentes detineri in Logicis ad septem vel nisvem Menses, ut tanquam in utero Matris optime sermati . firmis a tubus in lucem prodeant ad hana rerum universitatem contemplanis dam. Praecoces partus, ut abortus sunt, aut cito moriuntur.
26쪽
UONIAM Physica est eientia de orpore naturali non enim hae loquimur de lido Mathematico ne error in principio maximus fiat in progressu, statuen N in dum primo quid sit CORPUS. Corpus dicitur nobis
substantia ex natura sua impenetrabilis cum alia mili substantia Propterea negamus trinam actualem dimensionem eis essentiam corporis , aut actua Iem extensionem esse essentiam materiae Temporibus antiquis quidam decepti fuerunt ut crederem dimensis es esse substantiam rerum sensibilium, a quae dimensiones pertinent ad abstractionem Mathematicam, in qua tantum corporis tollitur, quantum tollitur extensionis. II. Vulgatum erat effatum apud Veteres principia rerum esse .u trarii sive omnia fieri ex suo contrario . Huc advocabant siridem. Tvohonem Mercurii, romataeminin rimanium Zoroastris, Amorem
modum QPerplexe Quanto rectius, clarius generalius statuit, qui docuit omnia fieri ex suo contrario privativo v. g. ignem ex non igno, calidum ex non calido et hoc est quod aliis verbis tradidit, tria ite PRINCIPIA MUTATIONIS pri ιionem veluti terminum a quo, For mam praestinditur hic an sit Peripatetica nec neci veluti terminum
saa D. m. in IV. dist. XII. . pr. arto. ad tertiam quaestianeulam
27쪽
Utilitas & Concordia in physica Generali. 's
ad quem: materiam tanquam subjectum quod ab uno termino ad
alterum transit quomodocumque duo postrema exponantur in vario systemate. Haec quidem non est explicatio quae nunc mereatur integram Dissertationem, cum paucis verbis absolvatur nihilominus prodit ingenium illius, qui tanta facilitate salvavit Veterum effatum Complanata via quisque potest decurrere sine dissicultates sed laudandus est princeps, qui publicae utilitati complanavit. Ea aliquando relis vi singularis Plutarchi eruditio butin summum Augustini Ingenium incidit in errorem de duplici principio altero bonorum , altero mal
rum. Talia imminent aberrantibus pericula oIII. Necessitas alicujus systematis circa COMPOSITIONEM CORPORIS naturalis demonstratione non indiget ex illo pendet totius fere Physicae ardinetum hoc verb corruet, si minus firmo innitatur fundamento Quocirca in re adeo obscura, sequentia majorum placita multi censent admittenda. Ex quinto Axiomate non licet menti humanae integrum Philosophia systema condere sine sensibus neque est respuendum eorum iudicium ut aliquid imaginatione sol conceptum admittamus nisi autessica ratio, aut Divina auctoritas niti in contrarium cogat. Cum erisgo sensus doceant multa quotidie nasci, Winterire , nec ratio evineat hanc esse meram manifestationem,' occultationem, hinc multis dicendum videtur primo revera multa existere de novo per veram . propriam productionem ex subjecto praeexistente. Secundis, inter, teriam . Spiritui , sive substantiam incorpoream datur major distantia quam inter Aquilam. Culicem aut inter Elephantem in ACarim aut inter Balaenas,in pisciculos aut inter Cedrum Libani, &Miscum Fontium. Si ergo inter haec extrema corporea dantur de fauci species intermediae sine numero cur inter Materiam, rapiritum negabimus aliquid esse medium Has entitates intermedias magis minusve a Materia recedentes . sive magis minusve accedentes ad immaterialitatem Spiritas e iuxta phrasim eterum, ita tamen ut nulla ad substantiam spiritualem perveniat, Veteres appellant Formas Corporeas. quibus si substantiales sint, volunt unum corpus ab alio specie differ re, non tantum per accidens Tertiis, quemadmodum unus, idemque Spiritus est capax Virtutum.' Gratiae supernae, quibus donari.& spoliari potest , quaeque augeri, de alteri possunt conferriri ita unum , idemque corpus , una atomus t si daretur Letiam tenuitate sua fugiat nostros sensus est capax in te recipiendi, augendi amittendi impetum , lucem, calorem c. Ut priora sunt Spiritualia, sed non Spiritus ita posteriora sunt entia Corporea, sed non Corpora. Quia vero substantiam non constituunt, ideo dicuntur accidentia. At haec tria puncta sunt tessera Philosophiae etcris, quae qui non admittat non censetur Peripateticu, quid ergo supererit Novae it Imo v ro optandum ut pari passu progrediantur. Dicit PhiIosophia Vetus raliqua producuntur de novo per veram productionem ex uberior existinieci Dicat Novaci aliqua non uni ver de nou , sed solum per diversam mixtionem , situm, ordinem rerum praeexsentium . Utraque dicit verum, quia licet Leo v. g. nascatur de novo, non o
28쪽
α g. III. Philosophiae Veteris ac Novae
um manifestetur tamen mixta imperfecta quoad substantiam non diis stiguuntur a particulis praeexistentibus ut glacies ab aqua. Dicit Philosophia Vetus asta aliquae formae fui anuales orporea qualis in A. mma Leonasci micat ova, iratia a dantur . quali est forma ada-Cerica . Dicit Vetus Philosophia , Δηιαν aliqua accidemtia, ut fpecies Paris mini in cis eris ueharistic t Dica Nova, aliqua non danis eum, a horror vacui, O mahae alia qualisiae oeeutiae. Hae est, dus utramque conciliandi. Caeterum si alterutra velit sibi arrogare inliae materia propositiones universalac damur omnes formae ab Ar bibus imisuer ustae duntur forma a Veteribas admissae . progredi vide tur ultra quam par est veritatem inquirenti. Antequam prodirent Novae Philosophiae Principes . fuere alii hostes Veteris, ut Petrus aismus &c. In hac classe distincta a Reeentioribus est is, cui omnis es est subrinita . ' cui natam auidos poni rem, quae post per se exi- flere ultra suum subjectum . sed suam modum subsecti non magis ab eo distinctum ouam Anima ab Homine . quod ab eo nequit laparari. Quisquis primam istoriae QPhilosophiae elementa non ignorat, non dicet ab eo admissa fuisse aecidentia Peripatetica . Neque hunc adinscribe Recentioribus . non tantum quia ante illos vixit, sed muli
Una nee Aprilem eruiat vulgaris hirundo. En modus excludendi hune Hominem non solum a Philosophial Veiateri cujus fuit hostis sed etiam a Nova, quam non praevidit. IIII. Non saris est principia in genere contemplari accedendum ad ea consideranda in partieulari. Qui est MATERIA Triele est via definiendi res maxime claras, aut maxime obscuras risum enim illae sua obruant luee hae tua fugiant tenuitate, expedit omnem modum ten tare quo innotescant. Sic Theologi Deum denniunt a tuis. g. De ast Sol intelligibilis removendo, sive declarando quid non sit V. gr. imereatus, invisibilis dic affirmando quid sit v. g. En fruens omnis perfectione Trinus & Unus. Haud aliter egit qui triplicem nobis materiae descriptionem reliquit. ut nullam omitteret methodum eam declarandi . Prima est a simili id a enim ad Sutuam aes, at ad lectum tigniam au ad aliquid ania habensium formam maιeri . informe se habet priusquam accipia formam, se haec materia prima' ad sub uriam hoc est ita se habet materia prima ad compositum sumiantiale. ut materia artis ad compositum artificiale v. g. lignum, aut aes de se
est indifferens ad lectum, vel statuam, aut aliud quidpiam quod ex
ligno, vel aere ab arce conncitur
Secunda destriptio est per negationem ut enim notat Toletus solemus re negatione dennire aut propter piarum excellentiam aut propter ipsarum imperfeEtionem. Vis ergo scire quid materia non sit pDica autem te maseriam qua per seipsam neque est quid completum Ineau quale, neque quantum aut aliquid alia quibus en δειermi iar;
sed est qui incompletum I de quo singula eorum praedicamur Materia
enim ' Hacis plura vide apud Ib. Malaeciso Arist. VII meta p. t. 8 in meo exem-tia. a. os. puri deest a Mea anale.
29쪽
Utilitas & Concordia in Physida Generali a
enim seipsat non est substantia completa, non est quantitas , non est qualitas c, aut aliud praedicamentum, cum de se sit indifferens ad faciendum Leonem, vel Equum: ad majorem, vel minorem extensionem ea calorem , frigus &c. est tamen aliquid cui haec omnia conjungi possunt, & de nil praedicari saltem in concreto, ut fiat calida &c. Quin etiam audivi Tyrones saepe referre Verba Augustini queis grates reddit Amori Divino tanto quod mens humana Magistro Materiam didicit non corpus sive riguram Esse aut Apirituum iuram, sive colorem, Non tamen omnino nibal; at quiddam prope non Ens, Quod junctum Forma valeat componere Otum.
Verba Augustini sunt haec Nonne tu Domine Geuisti me, quod priusquam fmunc diceretur in signo priori Linformem istam materiam formares, atque distingueres, non erat aliquid, non Our, non μgura, non orpus, non spiritus, non tamen omnino nihil erat enim quaedam informitas fine . pecie. Et alibi vocat materiam De J pene nu Iam rem. Non pudeat ergo eam cognitionem habere, pro qua impetriri a gratias Deo agit Doctor Sublimis. Quid si ea ab omnibus in alia quo vero sensu se admittendat Controverha enim hujus temporis est utrum materia si complenda per formam distinctam, an vero per s Iam figuram, ordinem, istum particularum. Verum atomi seipsis neque sunt vel capra vel agna, Nec calor, aut frigus, nec Terra, nec unda, nec aer; omnia se fient constans cum accesserit ordo. Hine est quod tela quae videntur materiam impetere . revera into queantur contra formam , vel solii contra materiam prout est determinanda per formam distinctam. Tertia descriptio definit, quid in se ipsi si materia: Die enim ma-ιeriam h primum subjectum uniuscujusque, ex quo nexistente M aliquid non fecundum aecidens . eris quid eorrumpisa in hoc abibi vol-mum idest materia est substantia incompleta I seu pars om post substantialisci per modum primi' ultimi subjecti omnium mutationum substantialium, de se indifferentis ad faciendum compositum unius potius speciei, quam alterius . Esse autem primum , Quhimum subj ctum uniuscujusque corporis convenit tum materiae Peripatetisse, tum atomis , tum tribus elementis Cartesianorum inam rise, tubuli Cartesii, ut materia subιilis natae sunt ex divisione, & motu ejusdem materiae a Deo creatae, ac propterea etiam per Cartesianos materia est ejusdem rationis in omnibus J Itaque ut ab aliis jam est animadversum conveniunt Peripatetici Atomistae is Cartesiani in admittendaD substanti materiae primaeci lis solum vertitur circa aliquas proprietates, praesertim , an sit ita incompleta, ut determinari debeat per so linam distinctam, an per solam dispositionem dici particularum.
30쪽
x g. III. Philosophiae Veteris a Novae
V. Quod pertinet ad PROPRIETATES ATERIAE nemo negata
potes eam esse itigenerabilem is incorruptibilem c. t de colar versis sentiendum videtur cum Recentium hus videlicat habere propriam essentiam , existentiam is Potentiam ad recipienda formas
minime distinctam suae enim utilitas potentiae distinctae connecti physice cum aliqui sorma quaecumque illa sit. Hoc alii dicunt appetere aequaliter omnes formas appetitu innata indeterminat . scet omnibus spoliari queat a Deo a quia vero vox metapborica appetitus solet pusillos territicare , idcirco sublatat metaphora piaestat adhibere vocem propriam connexionis.
VI. Itaque cum materia de se sit potentia physice indifferens ad a. ciendum Equum vel Leonem ad has vel illas proprietates hinc etiam apparet necessitas alicujus principii intrinseca activi quod propterea se magis nasura, si quam materia, quae est Potentia passiva in quod sit prima radix & origo proprietatum Ompunt naturalis. Hoc est quod veteres dicunt FORMAM . nempe substatutam incompletam , quae est apta ad determinandam materiam . ut faciat compotitum substantiale unius potius speciei, quam alteIius, tamquam prima radix coprietatum illius non tamen ut tota elisutia compotiti. Anima enim ea pars hominis,' non totus Homo . ut Cartesio dissentienti optima
ostendit i Gasiendus. Quia vero primum in unoquoque genere camensura caeterorum, hinc a composito humanis, quod pra caeteria cla inritis innotescit gradum iaciunt Veteres ad Bruta animantia in quibus cum deprehendant indicia sensationum,in non intellectionis tribuunt illis Ammam sensitivam in Bruti descendunt ad plantas δε donant illis vitam , qui crescant. Atque hae proportiona descendunt ad Elementa. Hinc concludit Aristoteles contra Democritum qui non admittebat aliam formam quam figuram , situm, di ordinem sub vita Daqua uiri horum est, ue'que eombinarum ortam . proporsis bile in uu
quoque. ι Ab his convertuntur ad mixta imperiucta , ut glaciem quibus hoc ipso quod sint imperfecta negant tribuendam esse peculiarem
Formam substantialem. Demum considerant artificialia, ut statuam, Qui-hus utilibus negant pariter Formam substantialem sicet enim ars imitatur Naturam eam non assequitur ae propterea non tribuit arteiactis Principium intrinsecum motus virtutem reparandi deperditas vires pria
ducendi sibi similamine. In hae via eo aliqui progressi sunt ut dicerent astra animata, ellurem esse Animalinc Mamvis Anima sit nomen 1a. tis aequivocum, ut patet ex Anima mundi AEgyptiaca.
Alii e contrario eum ab artefactis inciperent in quibus ita ranon deprehendebant e progressi sunt ut negarent Bruta Animantiavere vivere, atque sentire, sed instar automati a supremo pifice move.
. quod non facile suaderi potest Deus enim nobis non illudit mora Circitoris. Imo nostra aetate non defuit, qui hac vi ad ipsum Homisnem perveniret in quo non admittit nisi Animam quae sit m isoriora.