장음표시 사용
431쪽
COLORUM IN DIVERSIS FLUIDI S. Nihil frequentius in subtilibus Chemicorum operationibus, quam admiranda anomalia in colorum mutationibus observatur. Revera ex professo nunquam animum ad 3ὰρὸ hise hoc studium appulimus, si vero aliquid eaecerpserimus , hocpauca expe- factum est occatione alicujus liquoris, quo usi sumus in eaea D minandis aquarum naturalium qualitatibus. De hoc pauca, quae didicimus, narrabimus, utinam modo Lector denuo recordetur, quid per nomen TENTAMINUM intelleximus t AEdmonitio non enim praetendimus nos hanc materiam cum omnibus ex diet perimentis examinasse, quae de his cogitari possent, sed tan-AZὰrim istum earum rerum levem aliquem pustum dedisse, quas pro scopui ine-
Aquae in vasis plumbeis destillatae turbidas reddunt Om- oi iis nes Aquas Fluminum, Thermarum, Fontium, & Pu-ρlambo de-teorum, quibuscum huc usque illas miscuimus, amittentes ta 2 ' enim suam pelluciditatem instar seri Lactis albescunt. Solun tint ovi,hi modo Aquae in vitro destillatae, tum Pisani ductus aqua na Afuos natu-turalis, limpidae pellucidaeque manent'. Verum tamen est, si . .:
ADDITA MENTUM.a Observationes Fn .REDl,quae t 4o. Memoriae proditae sunt, hic in Experimentis naturalibus pag. i omnino apponendas judicavi, e-M 3 tiamsi
432쪽
9 . Ex PRIMENTA DE MUTATIONI GUs fir omnem Aquam hoc modo turbidam factam paucis fortis acei ti guttis, cum ipsa conquassatis, claram fieri pelluciditatem-
tiamsi non parum prolixae videri possent, sed cum sint sub sorma
Commentarii ad hunc locum conscriptae . nec facile contrahendre, huic loco optime conVeniunt.
Vera sunt, inquit R Dus, & sice fuco haec scripta de permanenti limpitudine Aquae Pisanae ; neC
deest ingens eruditorum num rus , qui cum propriis oculis hoc experimentum viderint, vivum dc verum ejus rei testimonium
perhibere possunt. Atqui jam aliquot mentes sunt , CX quo non sine maximo stupore Omnium , qui centies centiesque Contrarium notaverant, observavi, Aquam Pi mam non minus quam alias albescere de turbari. Causim liam praeter admistionem rerum terrestrium heterogenearum nul-
uim novi, quae invisibiliter prope scaturiginem aquae sit lando
procurrant, & Venam aquarum comitentur.
Poterat etiam istiusmodi casus dari, Ut quo tempore CXpe rimenta circa albedinem aquarum naturalium capta sunt, non nisi A lux per Campanara plumbeam destillatae adhibitae sint, quae durante destillatione quam minimum
Salis ab hac campana alti merint, dc consequenter tantum aquas Impuras, non vero purissimas
conductus Pisani dealbare potuerint , ad quas dealbandas aquis opus est, a Sale illo impraegna
tis, quem campanae plumbea evomere solent. Atque, ut quod res est dicam, quisquis hujusmodi experimentum cum cura facti
rus est; si pluribus de diversis
quis per diversas campanas destilia latis usius fuerit, inveniet, nonnullas, quae in aquas conductus Pisani infusae, nunquam illas turbabunt , & contra alias, quae id agant subito. Et hanc talem dis serentiam, ut ego quidem CXper tus sum, non parum promoVere potest, non diversitas modo campanarum , sed etiam gradus ignis,& diversa constitutio florum ocherbarum, quae destillantur. Praeterea ad rem solete facit, utrum prima sit, quae per campanam destillat Aqua, an Vero ultima, ubi post continuos i bores aliquot dierum Campana, ut ita dicam, defatigata & sterilis secta est. Accidit etiam quandoque, ut eXtraordinariam quandam disserentiam producat major minorve quantitas Aquae , per
plumbum destillatae, dc in Aquam conductus Pisani insus ae ; Ut ut
enim haec Aqua Pisana turbetur& albescat, minus tamen quam mille aliae, a me hactenus probatae naturales aquae, turbatur dealbescit, incepto flumine Pesiae
433쪽
COLORUM IN UARIIs FLUIDIS.que recuperare, demisso omni turbulentam reddente velamento.
quod per vallem Ni sole dicham
in Hetruria decurrit, cujus aquacundem sere cum Aqua Pisana albedinis modum servat : nec multum ab hac abit aqua fonticuli cujusdam in prato Palatii Buon- vi sint, in montibus Lucae , non procul a famosis urbis illius balneo Porro Aqua Nili tantop
re celebrata, nec non putei Meccensis in Arabia, quam tantopere Venerantur Mahometani, non
minus quam vilissima quaevis turbida evadit Praeterea a Florentinis hic dicitur, Aquas in vos vitreis desiliatas, s aquis in vase plumbeo desiliatis a misceantur, non tu bari. Saepissime procedit hoc Experimentum , sed si generaliter de omnibus Aquis in vase vitreo destillatis loquamur, minime.Parietariam in vase vitreo, &balneo Mariae, nCC non arena,&cucurbitis aureis ac argenteis, cum
capitello vitreo , dc in castello fornacis , in vasis vitreis di te Icis . vitro ob iustis, destillari cu-TaVi ; eo tamen non obstante Aqua, quae prodierat, Husa exigua Aquae rosarum, vel florum
myrti , in plumbo destillatae quantitate , si in per turbida dc Lactis instar alba evasit. In Cucurbitam vitream quandoque libras quatuor
Parietariae recens collectie misi, eandemque cum suo capitello rostrato arenae imposui , servato
semper eodem ignis gradu, & d ducendo Aquam, usque dum parietaria plane sicca, & quasi ambusta evaderet : atque ut disserentiam Aquarum in principio, in dio, & fine operis animadvertere liceret, decies quater mutato recipiente, tandem horum quatuordecim speciminum aquae periculum feci, addita rosarum aqua per Campanam plumbeam destillata, de statim alba evaserunt. Hoc CXperimentum men
se Aprili factum, Majo dc Junio
mensibus iteravi. Quare ut idem denuo tentarem, residuum horum quatuordecim speciminum cucurbita argentea cum capitello vitreo CXCeptum ,
denuo in balneo Mariae destillari
curavi octies mutato recipiente, nec tamen eo minus Aqua , iuprimis sex recipientibus collecta, albescebat, non vero octava & ultima , Ut ut illam non uni generi aquarum , in vase plumbeo destillatarum , admiscerem Melit a codem ferὰ quo Parietaria modo albescit, sed ita, ut quandoque Variet Dantur istiusmodi herbae, quae in vase vitreo & arena destillatae, quam
434쪽
96 Ex PERIMENTA DE MUTATIONI A Us Eaedem aquae alterantur infusione olei Tartari, & olei anisi, quae producunt nubeculam albam , altiorεm humiliorem ve, quae
quam maX me variant : etenim vel nunquam albescunt , aut siqvse albescunt, illis tantum hoc accidit, quae sub initio operis in recipiente colliguntur, non ultimis , ut quae illius naturae sunt, ut non ipsi modo a turbatione immunes sint, sed etiam turbatis aquis admissae claras illas limpidas reddant, haud aliter ac succus limonima, neC non Ompli cium , & multo magis acetum forte dc destillatum, Spiritus autem vitrioli non item : Et hae posteriores Aquae tanto majorem in clarificando vim habent, quanto alacrior ignis fuit, cujus beneficio destillatio peracta est Quod
ad Betam & Salviam attinet, quilibet hujus veritatis Certus este potest, sed non quoad Parietariam, quae semper di aequa iter, ut di-Xi, turbatur. Porro aquae in castello sornacis, sive vitreis sive terreis vasis vitro in crustatis, Cum Vitreo Capitello destillatae, generaliter sere omnes turbidae evadunt. Dico fere, quia non desunt, quae nunquam turbentur Et eX eorum numero quae tUrbantur, nonnullae sunt, qu e in principio, aliae quae in rnedio , rursus aliae quae in fine operis destillant: item aliae, quae eX vasis in ima, aliae
t quce ex iisdem in summa cas et li
regione collocatis proVeniunt. Et saepe accidit, ut hae Aquae non eundem semper ordinem servent:& potest dari casus, ut aqua alicujus herbae destillata, si experimentum capiatur, scmper turbida evadat, dc Contra, Ut Unius
jusdemque generis herba, de novo destillata, essessiim hunc tui bationis non producat, ut jam difficillimi operis sit , quicquam certi in genere de his aquarum destillatarum conturbationibus
Aqua Cinnamomi in Cucurbitis aureis, argenteiS, aereis stanno obductis, vel vitreis, cum suis capite lis vitreis destillata , si invasis vitreis asservetur, semper clara & limpida permanet : sed vasis crystallinis asservata, paucis aliquot horis cras; stit, de Lactis instar alba evadit, ac post aliquot dies sensim favescere incipit, saporemque asium it amygi alarum amara una, & interioris substantiae nucum PCrsicarum. HOC CX 'Crimentum, in aqua Cinnamomi Cum vel sine vino desti
l lata, plus centies a me repiti- tum, semper verissimum evadet; sed necesum est, ut pei iculum
fasturus', vasis Uratur crystallinis, qvie Pisis fiunt; etenim si aliis
435쪽
COLORUM IM VARIIS FLUIDI s. 9 quae agitatione per totam aquam diffunditur. Evanescit adhuc hic albor parva doli Spiritus SulphuriS, qui subitaneam Ssti isti,ntia
ebullitionem excitans Aquam reducit ad primam naturalem phuris eas pelluciditatem. limpidas
Animadvertendum est, non absque discrimine ab his oleis 'omnes Aquas turbidas fieri, ea dem enim Aquae, quae ab a quis in plumbo destillatis non alterantur , pellucidae manentamuso oleo Tartari, atque oleo Anisi. Hinc Spiritus Vini DFb his, is& Aquae in vitro destillatae, atque ea eX Aquaeductu Pisa- perturbatis-no , nequaquam mutantur, neque earum naturalis limpiditas' in D μ' alteratur. Obscrvatur quoque in aquis, quae vulgo habentur levissimae, nobili illinae, purissimae, minorem altioremque con-rum.
aliis utatur, vel plane non se eedet, aut hac vel illa ratione v riabit. In vasis quidem crystallinis , quae Romae vel Venetiis fiunt, aqua Cinnamomi non intra paucas aliquot horas, sed post duas demum, vel tres dies turbatur & albescit ; sed ita, ut nunquam in his flavescat ; aut fastidiosum illum saporem amygdala
sicarum assumat. At vero si invasis crystallinis, quae Romae &Venetiis fiunt, non nisi post duos tresve dies turbatur, longe diutius in pulcherrimis illis crystallinis vasis, quae Lutetiae Parisiorum fiunt, perdurat : quin usque adeo exigua est, quam in his vasis assumit, albedo, ut fere dicere
liceat, eandem plane non albescere Erit sorte cum haec diversitas cessabit, idque pro varietate artis & materiae, qua Crystalli-
na vasa Pisis, Romae , Venetiis& Lutetiae Parisiorum praeparabuntur. Causam hujus albedinis a Sale provenire credo , qui invasis crystallinis estiorescens, lapsu temporis illa corrodit, dissili4git dc consumit: cujus rei quilibet certus esse potest, cum in A-
qua Cinnamomi destillata semper aliqua pars Salis, idque pro modo& quantitate Aquae , deprehendatur : Haec aquae conturbatio argumento est, falsiam esse communem opinionem eorum , qui
vasa crystallina nullam liquoribus,
quos continent, alterationem adferre hactenus Crediderunt: eO-que major hujus opinionis falsitas
deprehendetur, quod aqUae nonnullae per campanam plumbeam destillatae in vasis crystallinis, quae Pisis parantur, albescunt, ut Ut tardius quam aqua cinnamomi d stillata turbentur.
436쪽
s8 EXPERIMENTA DE MUTATIONIBUs spici solere nebulam, quae in iis generatur, sed solum in gravibus, ponderosis, mineralibus impraegnatis aut tacibus, in- Exploratio tegram fieri mutationem, lacteumque induci colorem. Hoc Aquarum st' fundamento inniXi, in aquis Ope alicujus horum liquorum pe-ς - , h, riculum facere nonnulli in animum induXerunt, ut occultam rum . illarum naturam detegerent, earumque bonam qualitatem vel
Si vero aliquaudo forsitan eveniret, ut Aquae qualibet causa ita turbidae fierent, ut ordinaria dosis liquoris clarificantis non sufficeret, aliquae ejusdem guttae addi possunt, agiteturque Aqua Codem tempore, quo haec infundantur, tum enim ad pristinam limpitudinem redire videbitur.
albo rubram nubeculam producit. Pinarum rubrorum color intenditAr.
Oleum Tartari non solum in Aquis, sed etiam in Vinis
similem effectum producit, quoniam naturali sua facultate ut notum est cunctos liquores ab Omni extraneo admisto purificat, subsidentia, quam in iis producit, separando puram eorum substantiam, ab ea quae admista est. i Hinc accidit, ut id quod in Aquis nebula est alba, altior depres siorque appareat, secundum earum diversam qualitatem &levitatem: in omnibus vinis albis a nobis exploratis, videbatur subtilissima nebula coloris fanguinei, qui agitando vinum, locum amittit, in quo primum in naturali aequilibrio erat, atque uniformiter per totum vinum diffunditur. In Vinis rubris aliam mutationem non facit, quam quod tingantur profudiori colore, qui versus fundum adhuc intensior est. Contra Spiritus Sulphuris non tantum non mutat naturalem Vinorum pelluciditatem, sed eam iis restituit, quibus ab Oleo Tartari sublata erat. '
O Maceretur 2 horarum spa- l Etiim sit , insundatur Acetum lio in Vino albo Lignum Brasi- Uini, extemplo mutabitur in co-ἱeense, donec colore rubro tin- l larem lavum. PhU. Tra .N'. 2 98.
437쪽
Tinctura rosarum rubrarum extracta cum Spiritu Vitrioli, M. iis,
mista cum oleo Tartari colorem viridem pulcerrimum tiκcturae ro acquirit : Affusis paucis Spiritus Sulphuris guttis fit ebullitio, totaque in purpuream ConVertitur 1Pumam, tandem Color ei, ovi si roseus redit, absque ulla jactura unquam OdoriS, nec ampliuS quorum, mutatur ab infuso oleo Tartari ope hujus experimenti ex rosis Tincturam extrahendi deprehendimus sequentem modum esse optimum Capiatur manipulus parvus filiorum siccorum rosarum ru--... brarum, quae incisa immittantur Vasi Vitreo cum uncia Una tincturam Spiritus Vitrioli generosi, quocum digerantur spatio quadran- 'abc H, tis horar: Tumque Spiritus colorem roseum extra rit, Cruntque rosae persecte maceratae. Tum dimidia libra Aquae fontanae immittatur partitis vicibus, tribus quatuorve , sempervas agitando, donec profundus Spiritus color Aquam tingat: Hoc facto quieti committatur vas horae spatio , usque dum habeatur tinctura rosarum vividissimi pulcherrimique coloris. Ceterum in dimidia hujus Tincturae uncia , decem vel dum decim guttae olei Tartari, & postea tantundem Spiritus Sulphuris , memoratOS producent effectus. P
p Convenit hic varia addidisse
pericula in foliis rosarum capta a diversis Philosophis : ut mira colorum mutatio Videatur. Rosarum rubrarum folia capiantur sicca , eaque phialae immittantur : his frigidus Vini rectificatus spiritus astusus sit ad digiti eminentiam quinque horarum spatio, qui deinde estusus, adhuc albus erit. Tum alteri Spiritui Vini infundantur aliquot guttae Spiritus Vitrioli, vel olei Sulphuris, ita ut ViX acidum percipi queat : Misceatur hic Vini Spiritus cum priori Ro-
sarum infuso, color eleganS rumber, roseusque orietur.
Si vero puro Spiritui Vini limsundatur Spiritus Salis Ammoni,ci , atque nic misceatur cum Infuso rosarum priori, extemplΘproducetur color pulcre viridis.
438쪽
Ioo EXPERIMENTA DE MUTATIONIBUs
A .a iiis D R qua Croco tincta dilutaque parva quantitate extractat
Croco per- tincturae rosariam, sed ita ut color aureas non pereat,
' aib. ἰ..is cum oleo tartari fit Viridis, cum Spiritu Sulphuris in pristinum
codrem. aureum colorem redit. QUIN Philos. Trans M. 2 9. Sed dc ipsi flores Rosarum intensiori ru-hedine donantur ab assiise Spiritu
Nitri, & Aqua fori omnique acido. Viridem induunt colorem in Spiritu Salis Ammoniaci. Si quoque hi flores in vase includantur , in quo ardet accensum Sulphur , ab hujus acido spiritu pallescunt. Praeterea ad solia rosarum siccarum assundatur Aqua calida, extrahetur Tinctura alba , flavescens, huic immittatur Oleum Tartari per deliquium illico pra ceps dabitur pulvis viridis : His
omnibus tamen postea assundatur Oleum Vitrioli, & Tincturarubra producetur Decocti soliorum rosarum rU-brarum lc exsiccatarum in Aqua rubelli capiantur tria cochlCaria, cui astundantur paucae gutt C so tis probeque filii atae solutionis vitrioli caerulei, extemplo miX- tura fit nigra Huic mixturae nigrae assunda.tur Aqua sortis, haec ipsam mutabit in saturum rubrum, qui aD fusa exigua Spiritus Urinae quantitate in opacum subnigrumque colorem potest reduci. Decoecto foliorum rosarum s
mili superiori , infundatur insignis copia solutionis Minii in Spiritu Aceti, oritur mistura turbida viridis cui paucae rectificati Olet Vitrioli guttae assundantur, e templo liquor limpidus evadet, atque rubini instar rubebit, praecipitem vero dabit magnam pulveris consistcntis albique quant
Ad decoctum rosarum in Aqua astundantur paucie guttae Salis Ammoniaci in Aqua soluti, color niger,atramenti instar pr
Capiatur tinctura pellucida r sarum rubrarum secundum pro scriptum Florentinorum parata, cui instilletur sensim Spiritus Urinae , liquor ruber protinus inelegans subviride Coeruleum mutabitur : Si vero tinctura rosarum
valde spissa fuerit , afluso Spiri-
ritu Urinae fit color satur caeruleus; haec tinctura coerulea sibi relicta per diem unum alterumve mutatur in flavam splendentem,
subsidentibus ad fundum copiosis
439쪽
COLORUM IN VARIIs FLUIDI s. Io I
A qua tincta viridi Liliaceo cum Spiritu Sulphuris colorem aue is, i, Vini aemulatur, cum oleo Tartari pristinum colorem ridis in eoA-
Viride Liliaceum est Tinctura extracta e foliis Liliorum
convallium , quae praeparata cum mistura calciS Producunt co-ridom. lorem viridem pulcerrimum & vivacem, admodum quaesitum Viri eLilia- ab iis, qui pingunt cum aqueis pigmentis. Ponitur in con- ' chiliis ut exsiccetur, quemadmodum molitum Aurum dc Ar
Videatur amplissime modus similia praeparandi extracta in N. ἰ A , arte Vitraria Antonii Neri, impressa Florentiae I 6 Ir, Lib. Oraria, ex-7. Cap. IO8. IOR, & IIo, ibidemque pariter quomodo Lac- ca extrahatur ex diversis floribus.
SEXTUM EXPERIMENTUM.Sueeus Limonii, Spiritus Vitrioli, & Spiritus SulphuriS , Misis
mutant colorem violaceum Laccae Musta dictae & illum o bla)ὸi sis Tincturae violarum Martiarum in rubrum, qui postea ab oleo rε - μm, e Tartari mutatur in violaceum. Acerum quoque illum rubiista facit, sed tum color minus vividus est.
Possent his de Coloribus experimentis quamplurima, tam utilia quam pulcra, addi eX Nob. BoYLEI Tractatu de Coloribus , tum ex variis Philosophorum Britannortim actis, M. 69.238. Oi 2 9. ut& ex nonnullorum Chemicorum observatis: sed pauca, quae jucundissima judicavi, huc tantum transtuli, atque in ejusmodi redegi ordinem, ut commode alia, quae serie occurrent, adnecti pose sint.1Q. Primo loco duorum corporum pellucidorum & excolorum misturam ponamus, haec admixtione facta varium producit col
440쪽
1e: ADDITA MENTUM. . rem, caeruleum, nigrum, album, savumque . Sit enim Cuprum in Aceto solutum, tantaque Aquae copia dilutum , ut ViX appareat , Solutioni vero assundatur Spiritus Salis Ammoniaci , excitabitur extemplo coeruleus Color.
Sint Gallae in Aqua infusae, ita ut selutio alba limpidaque sit ;admisceatur huic solutio Vitrioli Martis in Aqua, niger oritur liquor: loco infusi Gallarum capi potest infusum Salviae, Theae, Corticum & Florum Granatorum, a quibus omnibus ater color producetur, admista Vitrioli Martis solutione. Solutio Mercurii in Aqua forti olla additae vulgaris Aquae pellucet excolor est , huic adjiciatur Oleum Tartari per deliquium
favus gignetur color : antequam Vero pulvis praeceps detur , aD fundatur , sed conquassando vas, aliquantum olei Vitrioli, ut ebullitio oriatur, regenerabitur liquor limpidus excolor.
Si autem solutioni Mercurii in Aqua sorti instilletur Spiritus Salis Ammoniaci, vel Spiritus Urinae, lactescet mestus liquor. Solutio Mercurii Sublimati in Aqua vulgari est limpida, huic saturae infusis aliquot Spiritus Urinae guttis, protinus tota mistura, lactis instar, alba apparebit. Ad oleum Mercurii affuso Spiritu Salis Marino albedo orietur. Ad aluminis solutionem in Aqua addito oleo Tartari per delia
quium, lactea mistura observabitur. 20. Liquor pellucidus & excolor mistu. cum corpore albo - generat colorem coccineum, purpureum, sia 'am, album, pelluc
Succus lacteus Lactucae sylvestris costa spinosa Cum lixivio cinerum clavellatorum mistus producit liquorem coccineum : idem contingit cum succis Sonchi asperi & laevis. Succus lacteus Catapultae minoris cum liXivio cinerum clavella- . torum mistus, purpurei fit coloris, praecipue si lac steterit supra folium, quod cultro sectum fuit; postea flavescit.
Lac bovinum cum una quinta parte cinerum clavellatorum co-inim, abit in colorem rubrum.
Spiritus Therebinthinae digestus cum Saccaro Saturni dat Tincturam intense rubram Aqua sortis affusis ferro dat Tincturam rubentem. Aqua fortis calamis affusa albis solutionem flavescentem exhibet. Si Mercurius in tripla olei Vitrioli copia fuerit solutus,& deinde eXsiccatus in calcem albam , abit post astasiam Aquam tepidam in clegans pigmentum flavum.