Libri Aristotelis, quos vulgo Latini, Parvos naturales appellant, e Graeco in Latinum sermonem conuersi. Ioanne Genesio de Sepulueda Cordubensi interprete

발행: 1522년

분량: 98페이지

출처: archive.org

분류: 화학

51쪽

γo et ARISTO. LIBER

ab his igἰtur aer mouetur. a quo et aer. qui speculum contin Rquodammodo afficitur, nempe ut ipse affectus est qua assectione hic tandem laciem speculi inficit quae facies ritu puri limae ueniscitissime coinquinatur. quia purissimu quodq; exactae, quod ex

ceperit prodit .et maxime minimos motus. Aes uero ob suum leuorem quoslibet attactus maxime sentit. Sed intelligendum est. tactam aeris uelut attritionem esse ac extersionem, et ablutione.

quae qualiscunq; es .fit ob speculi puritatem conspicua. Cur in tem difficultet ab speculis noviciis deletur. i causa est puritas et leuot. ob haec enim alte diffuse omnino petulanditur ob puritatem in profundum descendit.ob leuorem per totum dilatatur Inueteribus speculis macula non persistit. quoniam non sic excep-pta es .sed magis in summo. Parvorum igitur discriminum mo ius fieri ac sensum esse percelerem. quodq; sensus qui ad colores pertinet n6 solum patitur sed uicissim agit, ex his aperte colligiti S FD et dictis attestantur quae eirca uinum et unguenta colingunt. Nam oleum praeparatum ccleriter rerum admotarum odo res trahit nee sicus uina assciuntur quae non modo a rebus inisectis et confusis odorem admittunt sed ab his etiam quae doliis admouentur, adnastuntur ue. Ad disputationem uero nobis ab initio susceptam unum positum st.qst quidem ex dictis intestigit semoto externo sensili .s mulachra tamen sensilia permanete. Praeν terra facit enos decipi circa sensus cum affectibus uersamur. alii uidelicet in aliis. ut meticulosus in timore. Amatores In amore. Uri

de fit.ut ex modica similitudine alter hostes alter amicam uidere videatur.quae a tanto minore similitudine uidentur quanto est affectus uehemetior. et petinde in ira.et caeteris cupidi ratibus omnes sunt deceptioni opportuni. et tanto magis quanto uehemetius amectibus sellicitantur: quae causa facit. ut febrientes ducti exigua similitudine linearum conscriptarum . putent animalia esse in parietibus. Sed haec affectiones ita consequuntur ut ni

si aegri uehementer laborent. falsum id esse deprahendat. Sin autem morbus inualuetit. ad ipsa moueantur. quod idcirco usu uenit . quia non eadem potentia iudicat quod princeps est.

et id, in quo uisa gigniitur. argumento. quod cum sol pedatis esse uideatur, tamen aliud quiddam contradicit imaginationi.

52쪽

IMMVΤATIONE quoq; digitorum quod unum est duo

esse uidetur non tamen duo esse dicimus. nam uisus sit actus praestatior est . quia si tactus solus esset unum duo esse iudicaremus. cuius erroris causa est quia non modo motis sensilibus res mo ueri uidentur. sed etia cum ipse lenius mouetur.Si modo ita mouetur ut a sensili moueri solet ut uerbigratia legentibus oram terra moueri uidetur dum uisus mouetur ab alio. untari es: On τ' . dia . ria C ZEx his pate quod motus qui a sensilibus externis gignuntur, et

a corporibus in sunt non solam uigilantibus sed etiam somno affectis ac tunc etia magis .apparent. qui interdiu sensuum. ac metis Operibus excluduntur at manest ut ut paruus ignis secus ma Orem et maiores uoluptates paruae in malorii praesentia. qui sensus cum ab opere uacant tunc demia uel minima quae emergunt. Noctu autem quia uacant priuati sensus.et nequeut in opera esse refluente calore ab externis ad id quod intus ad est. desie run f ad principium sensus et apparent. compressa perturbatio ne . Intelligendum est autem singulos motus ita continenter hori ut uertigines paruae fuit, quae a fluminibus feruntur. sape si . hi similes. saepe ab incursantibus in uarias figuras di solutae. Quare nec statim a cibo.nec in tenerrima aetate ut in Insantia fiunt in somnia. ob plurimum motum.quem effcit cibariorum calor. ut

in aqua nimium commota interdum nulla apparet immago. interdam apparet quidem, sed omnino distorta. prorsiis .ut aliud si est res esse uidear. Sed in placido.et quiescere.H UMORE pura et conspicua imago redditur. haud secus in quiete uisa et motiones reliquae quae a sensibus euem ut iam Prorsus non apparet. uti cum dictus.motus excellit .iam confusa et monstro similia, ac demum auersanda somnia conspiciuntur qualia melacolicis

et febrientibus temulenti sep apparentat lani huiusmodi omnia mala cum spiritosa sint multam motione multaq; turba facili Ri sedato.et discreto sanguine in his quibus datus est motus si mulachrorum incolumis ab horum singulis sensibus placidiora somnia facit.et in causa est. ut aliquid appareat ac uideatur Ob ea. qu* a uisu defertatur cerni ab auditu. auditi et pari ratione a reliquis sensibus. NAM et uigilans quia motus illinc adptin Pplum Procedit uidere et audire ac sentire putas. At quia uisio

ci. & hole extremis spherulam tractes. una3 duas ec tactus renuciabit. sed corrrigi fauisu. qexactius pcipit sensilia dutaxat cola.Na Ppria tactus humanus D

Humor. hie ut *pe Pro aqua accipitur ab Aristo. Na .ro est supiorisppolitios s. dixerat. n. sedata turba uide

mur aliud cernite in soniis. qa motus quo uisus assect' su it puenit ad princi ptu. nunc subdit. qa ct inuigilia io cernimus. ila eius sensus motus peruenit ad principiua.ad cor.

53쪽

RRISTO. LIBER

r . . t. rusti lii

Ranu .fingamus in aqua in sale.FOcreta

tres ee ranas unam

circa surnu.altera in medio. tertia i in o. tu a sumo incipiat Ii Quescere isel. prima tana protinus temerget .sia primu est is Iuta .altera ad me

diu liquefiet .deiderertia. Similis ergo ratio illotii motuuest intelligenda. . laol ia 2,5

interdum eum non moueatu ut dicimus.moue i uidetur. Et eutactus duos motus renuntiet quod unu est. duo esse uidetur. iudicate p incipio id.quod ab uno quoq; procedit sensis nisi excet, lentior uis cotradicat idcirco aliquid omnino apparet sed no omnino uidetur quod apparet quod tuc demu fit. si iudicans prohi

SED ut diximus alios aliis affectionibus opportunos reddi deceptioni se et dormies facile potest decipi. tum propter somnii. tum quia sensoria mouetur et alia quae pet sensum accidui. quia quod exiguam alicuius tei habet sm ilitudine. ipsa res esse uides. Quippe in somno plurimo sanguine ad principiu descendente. motus quo in existentes partim potetia partim actu deserunt. quod perinde est ut in motu . Na motus alter ex altero emergutiet hoc corrupto corrumpitur ille . ac inter se perinde habent. ut RANUNCULI formati qui emergunt in aqua liquescentesile.Sic ita potentia insunta emergete autem quod impedimento erat operantur. et eodem inlato in exiguo sanguine qui superest in sensoriis.mouentium habent smilitudinem. ut simulachranubium quae homines imitam cesenter in centauros transeo ans. quae singula ut dictu est reliquiae sunt sensilis oppetantis .et subtracto uero sensili licet uere dicere hoc e simulachru Corasci. Sed eum sentiebat praecipua potetia et dominauis. non dicebat esse Cotistu sed per hoc quod uerum est illud dicebat esse Cotistia. eo scilicet.quo id quod sentit hoc re dicit. nisi omnino a sanguis ne prohibeatur quemadmodum id. quod non sentit . mouetueamotibus qui sensoriis inexistui. et ipsum simulachrum res ipsa ueta uidetur. Tata est soporis uis.ut hoc intelligere no permitintat. quomodo igitue si cuius ignoratis oculo digitus subderer quunum est duo esse no modo appareret sed etiam putaretur si ue. ro scientis appareret quide tam e no putaret. sic et in somnis sus senserit se dormire .et allectione in qua est sensus. potetiae senti edi

no ignorauerit.uidebis side.sed i pe sbi dicet.illud apparere Cori

scit no tame esse Coris .Saepe. n. quispia dormies dicit iri aia.id quod apparet sommu esse. Si uero ignorat se dormis nihil im ginatioi cotradicit . quae ita esse ut dicimus et motus imaginatios inesse sensoriis tu magis patescet fas in leto aio cones in memo

54쪽

Eam reuocare . quae tu dormientibus tum experrectis nobis accidunt. Naidentide experrectus imagines quae dormeti apparebat. motus esse in sensociis deplehendet. Siquide quibusdam pueris etia omnino dispicientibus in tenebris multa simulachra mota iuident. Adeo ut plerii in timore se occultent. Ex his omnibus colligitur . somnium esse uillam sed in somno. Na simulachra quae modo dicebamus. non sunt somni nee si quid aliud libetis so/lucis sens bus apparet.rursus nec omne quod apparet i somno. uisum est. Nam ptimum nonullis accidit sentire quadam tenus arepitus lumesapore tactu sed laguide ac uelut de loginquo. Ia enim usu uenit ut aliqui uidentes dormirent. qui luume lucet ne quod debiliter uidebant dormientes ut putabatur cum euigi lassent.statim agnosceret lume esse lucernae. Sicut qui gallo et canum uocem leuiter audiebat.excitati manifesto re intelligeret. Sed et quidam rogati respondet .fieti nan potest ut ex uigilia et somno altetu simplicitet in eximie steria quada tenus inst. quorum nihil est somnium appellandu . nec uem intellectiones. quae fiunt in somno praeter pharasmata Sed somnium est uisum. quod a motu sensilium proficiscitur. quis dormissi qua Osemit.iami non ulli extiteriit qui nihil unil in uita somniaret. qae raro quide sed tame cotingit. Porro illiusta hoc est coatuu . alii procedente aetate somniat qui pHus nullum somnium uiderint. Causa uero cur no fiunt insemnia imilis est.et quae facit. ut nec in infantia nec statim a cibo somnietur. Nam quorum natura ita compacta est ut multa exhalatio ad supernum locum ascenda quae rursus delata multiplicat motisies. his merito nullum uisi apparet.Sed procedente aetate non est mirum insomnium appa rete. siquidem facta aliqua comutatione uil aetatis uel assectionis. necesse est hane diuerstatem accidere.

i iis a FINIS TRACTA Tustris i DE IN SOMNIIS.

55쪽

git ubi est et nuc genus quodda holu . uulgo salutators ap

LaBER ARISTOTELIS DE DIVINATIO PERSUM N UM INTERPRETE

pellar.q rabidis alalibus salute afferre Putans. q multa saepe sutura pdicur. ut cras alique ad se uoltaru et mo in remo rissimo loco morsus sita cane. Nappro

E diuinatione quae fit in somnis et ab in sommis dicitur proficisci nee fide habere facile est. et lacere difficile. Nam quod omnes. aut certe plurimi opinantui in somnia habete quanda significationem fidem facit. quas dictum ab expirameto. Et profecto credibile est quamdarerum esse significationem in somnis. quae cuPineluse.&adqite ra ne non careant. de caeteris somniis pari modo quisu statui u e. rpis momς/ endum putabit. Contra uero cum nulla causa.qua id fiat proba urit 'a bo' sthe Billa appareat efficitur ut fidem non habeamus. Nam deis eme qui ne quom fortasse CO. somnia mittat.cum aliis ratione incat tum etiam absurdum ui sth nes: bHMeνι latui quod non optimis ac sapientibus sde uulgo homini, thia. bus mittat . Atqui semoni diuina Musa nulla alia probabilis esse - uidetur . Nam quod ad COLUMNAS herculeas et in booponi elegi oe inter rysthene nonnulla futura proipIciunt principiu, caulam inue psum S tetram. nita supra doctrinam nostram esse uideri potest.' Quod &.artificibus i

Idis si imbui SOMNIA igitur necesseest musae sint aut signa eorum.qvie

obseruada dicit esse . hur atre fortuiti uia haec omnia uel quaedam ex his uel unu tansonia. ut pictoribus ituri Causam dico.nt lutia est causa derectus solis .labor causa fonbus plim' dixi in is . Signum aurem defectus est ASTRUM subire. Signum tantis excogitare.'q febris scabrities linguae. Casiis est aliquo ambulante solem deri

bures ista icte 'i, quod nec signum est.nec causa solam deliquiLSed nee im

minimi motus ma, defectio causi est deambulandi. Nam ex fortuitis nihil sit sem/ς Peipiunt in lam per nec magna ex arte.sunt igitur somnia partim causae. partimniis.maiore si uide I 0 V . . . - a Ctur.& tuc ala no ipe Mgna ut eorum quae corpori accidunt Nam peritiores medici lo/dit externis motib'. mnia praecipi ut admodum obseruati . QVOD et artificibus

dleo, puleiatellig qui tamen aliquid considerant. philosophanturin faciendumqb' aliter locus eet ratio suadet. quoniam motus . qui fiunt interdiu. nisi mari νinterpta dus. Ax ne mi sunt et uehementes latent a maioribus uigiliae motibus

non poenitet illius . ' . ' . . . .

suisse sententiae. Obruti. Contra uero in lOmno Parui etiam magni este uidentur.

56쪽

' DE Divi NATIONE PERSOMNUM. XXXIII

Manifesto argumeto eo G.quae saepe in somnis cotingi t. Nam tenui sono persi rictis auribus. quies cetes fialminare tonare rutat.et exigua stillate pituita melle ac dulcibus saporibus flui. sicut aliqua parte excalfacta pyra trasi re et uehemeter comburi. Ca teru excitati manifesto haec ita se habere cognoscunt. Cit igit retiacium principia exigua sint . morbo tu quo assectionia, quae corporibus imminent principia parua esse certu est. haec igit nocessatio i se oo si in uigilia manifestiora esse cetru e. At uisa quae M.quar per somni u apparet suaria cui S actionia causas esse . non uacat tone. Nam ut actuti aliquid et cu agimus uel ia egimus .si milia his actionibus somnia videmus et agimus.ut pote pparat Omota a principiis diurnissic uicissm necessariu es motus. Q p sonu4 fisit.plerii* principi uexistere diurnaria ac ton . Cia uicissimpraeparentharii retia intellectus in uisis nocturnis. Ad hune igit modii fieri po ut somnia quada tu signa. u causae rerum snt. SED magna pars casim imitatur. presertim quae fidem aut ui/res nostras excellunt et quorum principium in nobis non est . ut de polio nauali et his quae in remotissmis partibus geruntur. de quibus nihilo secius statuendum est ac si quod quispiam me/minerit id adesse contingat.quid enim prohibet se in somno fieri immo tunc magis hoc contingete consentaneum est. Ergo quemadmodum hoc meminisse nec est lignum nec causa ut 1posum aduentet sic inquiete somnium non est signum. nec cau/sa ut quod aliquis in somno uiderit.euadat. sed casus. quare so/nia magna ex Parte no euemuiri qui de fortuita nec semper suunec plerii . Uentap cia ceteroma animalui no nulla somnie nec decet opinari ea insonia adeo mitti nec huius esse gratia. Caeterudemonia sunt. Es .ri. natura demonia. sed no diuina. illud quo s grui e qd homines admodii de generes. prospicis ac uaricinas futura. ita no autho redeo mittuntsed prout cuiusq; natura uelut gallula e re melicholica multifarias uisiore uidet. Qui ob multos et uarios motus similes sunt his . Q VI rapientibus patia nucto distributit. Naίqs anat)si saepe iactaueris, aliquado uenere iacies. Ita in in istis id ipsum contingit. Nec mirum est haud multa somnia euadere. cum ne signa quidem ad corporis ualetudi nem pertinentia nec caelestia ut quae Pluuia aut uetos POrtediat, tra

beret uerbigra cumulu nucum uellet dece pueris nuces pars numero singuiniis distribuere.& ipino expectata copu tatione raperent nuces.& ita ferret eaus ut singuli pares nu mero arripiti siet . tuc.n. ille casu parianuero di suibuisset.

57쪽

ARISTO. LIBER

semper erueniant. si . .motus accidein potentior eo quem signil late portendebat portentus motus non euaditiquid quod plurima bene ac sapienter deliberara quae fieri usus erat emergentibus potioribus principiis Mus sep dissipata suntlNam omnino haud omne fit.quod fieri debebat. nec est idem futurum essest fieri debere . sed fatendum est mncipia esse . quorum finis non evadit. Et haec signa stat rerum quae non fiunt. Tale quidq. hmoiloniἱ isti ea sue uardui sieri pol ut ali sis motus & sensus P ueniat ad aios so/mates ab illis rebus aqbus Democritus putabat simuIachra Puenire. qucamO dii aliquo mouente aqua Aec. S hoc inflat uerisimilius esse

qc dicit Democritus qsimulachra &defluctiones causa Llege dum est autem

Nihil prohibet.fieri

pendet oia infinita verba q sequunturuso ad illum Iocu .

D E semniis autem . quae non habent principia. qualia diceba/mus sed abiuncta uel teporibus uel locis, magnitudinibusue . aut certe quotu pri ncipia in sita non sunt uidentibus somnium nisi uisum euadita casia. TALE quidsi ee potest potiusque Democritus ait.qui simulachra et defluctiori causatur.) Nam ut aliquo

mouente aqua aut aere.hic alteria mouet. et illo cessante. cotingit

motu aliquo peruenire absente motore.se NIHIL prohibet. alique motu et sensum puenire ad animos somniates ab illis rebus. a quibus facit ille simulachra et defluctiones psicisti. et ubi con/tingit magis noctu puenietia defluuia sentiri si interdiu. a mortus.qui p diem asserunt. dissipant cii sit aer nocturnus traquiliotob huius reposis maius silentiu et in corpore facere sensum pro pter somnii quia paruos motus qui intus fiunt magis dormietes sentitit et uigilates. hi aute motus uisa faciunt per quos . quae cis his futura sunt.praeuidetvt. quas obres haec affectio gregariis hominibus co tingit.sapientibus no ite . Na si deus somnia mitteret. interdiu haec accideret.et sapientibus. Nuc uero consentanesi est. ignavos homines futura praeuidere. ut quoru mes a curis uacat. et oium retu est inanis .at deserta et a quocu p moues. id sequitur. quod uero quida in metis excessu futura prospicitit, idest ita causa quod proptiis motibus non infestantibus. quin imo longe submotis externa maxime sentiunt. ut uero quida recte somniet et necessarii potissim si de necessariis futura .pspiciat. llicitudo facit.quam altet habet de altero. ut. n. longe distantiu amici mavi me se agnoscisit et sentiunt se ipsorum motus magis sunt familiares. At melancholici ob uehemetia.ut qui longius iaculans, coloetura ualet et ob ingeniti uersatile cosequetia cete iter imaginandi Fufios. n. coiucta et similia qualia Qt poemata Philegidae uerbi gratia uenus dicut et co*derat,et ita colungetes loge aruehune.

58쪽

DE DIVINATIONE PERSOMNUM. XXXIIII

Ipsa praeterea uehementia facit. ne ipsorum motus altero motu excludatur. Coniector uero somniorum sapientissmus est . qui similitudines dispicere ualet. Nam de somniis rectis , et minime

flexuosis iudicium ferre . cuiusuis est. similitudines inquam. quia talia contingunt'uisa qualia sunt simulachra . quae ab aqua reddantur. ut supra dictum est.quoniam in aqua . si plurimus fit motus.nulla significatio imagoue redditur quae res ueras imite . ille ergo potest exacte significationes iudicare . qui celeritet ualet discernere ac conspicere confusa et distorta simulachra sint ne hominis.equiue, an alterius. Somnium itaq; similem dissicultatem facete potest. Nam motas impedimito est quo minus recte somnietur. Sed hactenus quid si somnus, quid somnium. et quas ob causas utruncy fiat.ac da diuinatione pet somnium disputa tum est .deinceps de comuni animalium motu disseremus.

s o MNIUM.

60쪽

MALI V M. INTERPRETE EODEMIO. CENESIO, SEPVLVED A iCORDUBENSI. 3

E MOTU ANIMALIUM. QVae

ipsis generatim tributa sunt, et quae disteretia.d et causae eorum omniu)quae ipsis singulatim accidant alio in loco est con syderandu . Nuncaute in uniuersum disserendum est de comu ni causa. ranimalia ut cuno moueatur. Mouentur.n. partim uolatu partim natatu, patram igressis, alia item aliis haud dissimilibus modis. Caeterorum ergo motuum princi pium id esse quod se ipsum mouet huius autem M.quod imobile est et primum motorem imobilem esse, definitia iam est cum de motu sempiterno disseruimus. sit an non sit si si est quis est. Oportet autem non solum ratione hoc in uniuersum accipere. sed etiam in singulis. et in ipsis sensilibus quom causa uniuere su quoq; rationes inuestigamus. et in sitan ipsa cogiuere oporme opinamur. Nam et in hiscomprobatur fieri do posse.ut nulso quiescente aliquid moueatur .: primum in ipsis animatinus. Quatum animantium siqua lparsi mouetur. aliquam quiescere oportet. et huius gratia iunctum his datae sunt. quidius iunocturis utuntur, ut centro. Fit solida pals iuncturam obtinen et uua et duae recta et in flexa . quae tum porctia. tum actu obiuncturam flexibilis est. et cant nectitur moueturi haec nota mo/uetur illa stat in iuncturis. v t si diametri feta. etae. Od.b. trioueatur et fiat a. c. quia hic cenitu indiuiduu prorsus uidetur esse. et motum Firca haec fieri fingunt ut aiunt.cum ex mathematicis nihil moueatur Q V 'E uero in iuncturis sunt ea fiunt potena, et actu interdum unum anterdum ablucia. Principium ergo ni mobile manet dupari infretor mouetur. Exemplι gratia. suina mouetur cubitus quiescit. SI totum braci Nu humerus.si tibia genu. si totu crux.coxa. Palam igitur est. singulis animantibus alia quid in esse oportere quod stet unde principium rei motae proficiscatur.et cui totum innixum tum omnino tum ex parte moueatur. Caeterum patum est in ipso animali quietem messe.msi si ι

Quaeve . Ples. quae habent ut iniunctaris.ulcebitus quando enim totum brachiuna moueturia cto fiexu i humetotatu sit cubitus unuactu ila mouetur quali nulla esset iuncturae interpellatio S duo potelia quia

SEARCH

MENU NAVIGATION