Antiquitatum Romanarum quae supersunt

231쪽

φιλίαν παραγενομένη το δευτερον ἐπὶ τους ' μαίους ἐλαύνουσι καὶ γίνεται πάλιν αυτῶν μάχη καρτερὰ

της Φιδήνης πλησων, ην ἐνίκων Ῥωμαῖοι πολλοὐς

με ἀποκτείναντες των Οὐιεντανῶν, ἔτι δε πλείους

αἰχμαλώτους λαβόντες ἐάλω δε καὶ ὁ χάραξ αυτῶν

μεστὸς ων χρημάτων τε και οπλων και ἀνδραπόδων, και σκάφαι ποταμηγοὶ γεμουσαι πολλῆς γορῆς ἐλη- 353φθησαν, ἐν αἷς ο των αἰχμαλώτων οχλος εἰς την Ῥώμην κατηγετο δια του ποταμοs. χυτος χθη τρίτος 10 υπὸ ' μύλου θρίαμβος μακρῶ των προτέρων ἐκπρεπέστερος καὶ με ου πολλΟὐιεντανῶν πρεσβείας ἀφικομένης περὶ διαλύσεως του πολέμου και συγγνώμην των μαρτημάτων αξιούσης λαβειν δίκας ' μύλος αὐτοῖς ἐπιτίθησι τάςδε χώραν τε παραδοὐ- 15 ναι Pωμαίοις την προσεχῆ τω εβέρει, τους καλου- μενους πτὰ πάγους, καὶ των ἀλῶν ἀποστῆναι τῶν παρὰ ταῖς ἐκβολαῖς του ποταμοὐ του δε μηδεν ἔτι

νεωτερίσαι το πιστον παρασχεῖν μηρα πεντηκοντα

ἀγαγόντας. υπομεινάντων δε Οὐιεντανῶν παντα 20 ταῶτα σπονδὰς ποιησάμενος προ αυτοὐς εἰς κατον ἔτη στηλαις ἐνεχάραξε τὰς μολογίας τῶν δ' αἰχμαλώτων του με ἀπιέναι βουλομένους ἀφῆκεν νευ λύτρων, τους δ αυτos μένειν προαιρουμένους πολλωπλείους οντας τῶν τέρων πολίτας ποιησάμενος ταῖς δη2 φράτραις ἐπιδιεῖλε καὶ κληρους αὐτοις προσένειμε

τους ἐπὶ τάδε τοs εβέριος. L. VI. Οὐτοι συνέστησαν οἱ πόλεμοι ' μύλωλόγου καὶ μνημης ἄξιοι. οὐ δε μηδεν ἔτι τῶν πλησίον ἐθνῶν παγαγέσθαι ταχεῖα η τελευτη τομβίου συμ-a βῆσα ἔτι ἀκμάζοντι αὐτῶ τα πολέμια πράττειν ἐν αἰτιαγενέσθαι ἔδοξε περ ης πολλοὶ παραδέδονται λόγοι καὶ διάφοροι οἱ μεν ουν μυθωδέστερα τὰ περὶ αυτοὐ

232쪽

ποιουντες ἐκκλησιάζοντά φασιν αὐτον ἐπὶ στρατοπέδου ζόφου κατασκήψαντος ἐσαθρίας καὶ χειμῶνος

μεγάλου καταρραγέντος φανη γενέσθαι καὶ πεπιστεύκασιν ὁπο του πατρος υρεος τονάνδρα ἀνηρπάσθαι οἱ δε τὰ πιθανώτατα γράφοντες προς των ἰδίων οπολιτῶν λέγουσιν αὐτον ἀποθανειν αἰτίαν δὲ της ἀναιρε σεως αυτο φέρουσι την τε ἄφεσιν των ομήρων, ους παρὰ Oυιεντανῶν ἔλαβεν, νευ κοινος

γνώμης γενομένην παρὰ το εἰωθὸς καὶ το μηκέτι τον αὐτον προσφέρεσθαι τρόπον τοι ἀρχαιοτάτοις πολί- 10ταις καὶ τοῖς προςγράφοις, ἀλλὰ τους μεν ἐν τιμῆ355 πλείονι ἄγειν των δ' ἐπειςαχθέντων περορῆν, τοτε μον αυτο περὶ τὰς τιμωρία των ἐξαμαρτανόντων καὶ αὐθαδες, Ρωμαίων γάρ τινας ἐπὶ ληστεία των πλησιοχωρων κατηγορηθέντας οὐτε ἀφανεῖς ἄν- 15δρας ουτ ολίγους ἐκέλευσεν ωσαι κατὰ του κρημνούτην δίκην αυτος μόνος δικάσας μάλιστα δε τι βαρῶς ηδη καὶ αὐθάδης εἶναι ἐδόκει καὶ την ἀρχην οὐκετι βασιλικῶς ἀλλὰ τυραννικώτερον ἐξάγειν. δια ταύτας δη λεγουσι τὰς αἰτίας συστάντας ἐπ αὐτω τοὐς πα- 20 τρικίους βουλεῶσαι τον φόνον, πρῆξαι δε το ἔργον ἐν τω βουλευτηρίω καὶ διελόντας το σῶμα κατὰ μέρη χάριν του μη φανῆναι τον νεκρον ἐξελθεῖν κρύπτον - τας πο ταῖς περιβολαῖς σον καστος εἶχεν αὐτοs μέρος καὶ μετὰ τοὐτο γη κρύψαι κατὰ το ἀφανές οἱ 2b δ' ἐκκλησιάζοντα μεν αυτόν φασιν ὁπο των νεοπολι- των ωμαίων ἀναιρεθηναι, ἐπιχειρησαι δ' υτοὐς τω φόνω καθ' ον χρόνον η ζάλη καὶ το σκότος ἐγένετο 35 διασκεδασθέντος ἐκ τ' ἐκκλησίας το δημου καὶ μονωθέντος της φυλακης τοί γεμόνος. διὰ τοὐτο 30 γοῶν φασι την μέραν ν η το πάθος ἐγένετο της τροπης οὐ πλήθους ἐπώνυμον ιναι καὶ μέχρι των

233쪽

καθ' ημῆς χρόνων χλου φυγὴν καλεῖσθαι. ἔοικε δ'ου μικρὰν ἀφορμὴν λέχειν τοίς θεοποιοίσι τὰ θνη τὰ καὶ εἰς ουρανὸν ἀναβιβάζουσι τὰς ψυχὰς των ἐπιφανῶν τὰ συμβάντα ἐκ του θεου περὶ την σύγκρισιν

του ανδρος κείνου και την διάκρισιν ἔν τε γαρ τω

βιασμῶ της μητρος αυτου εἴθ' υπ ανθρώπων τινος εἴθ' υπὸ θεου γενομένω τον λιον ἐκλιπεῖν φασινολον καὶ σκότος παντελῶς σπερ ἐν νυκτὶ την γην κατασχεῖν ἔν τε si τελευτ αυτου ταυτο συμβῆναι i λέγουσι πάθος ὁ με δη κτίσας την Ῥώμην καὶ πρῶτος ποδειχθεὶς π αυτῆς βασιλεῖ ' μύλος τοιαύτης λεγεται τελευτῆς τυχεῖν, οὐδεμιαν ἐξ αυτοὐγενεὰν καταλιπὼν επτὰ μεν ἔτη καὶ τριάκοντα βασι - λεύσας, πεντηκοστον δε καὶ πέμπτον ἔτος ἔχων ἀπο 357 15 γενεῆς νέος γαρ δ' παντάπασιν ἔτυχε της ηγεμονίας ὀκτωκαιδεκαέτης, ως ἄπαντες ομολογουσιν οἱ τὰς περὶ αυτου συγγράψαντες ἱστορίας. INII TMδ εξης ἐνιαυτῶ βασιλεὐ μεν ουδεὶς απεδείχθη Ῥωμαίων, αρχὴ δέ τις, ην καλουσι μεσο - 20 βασίλειον, ἐπεμελεῖτο των κοινῶν τοιόνδέ τινα τρόπον ἀποδεικνυμένη ' τῶν πατρικίων οἱ καταγραφέντες εἰς την βουλὴν πὀ' μύλου διακόσιοι τον αριθμον οντες, ῶσπερ ἔφην, διενεμήθησαν εἰς δεκάδας' ἔπειτα διακληρωσάμενοι τοι λαχουσι δέκα πρώτοις et ἀπέδωκαν ἄρχειν της πόλεως την αυτοκράτορα αρχήν. ἐκεῖνοι δ' ουχ ἄμα πάντες ἐβασίλευον, αλλ' ἐκ διαδοχῆς ημέρας πέντε εκαστος, ἐν αἷς τάς τε ράβδους εἶχε καὶ τὰ λοιπὰ της βασιλικῆς ἐξουσίας σύμβολα. παρεδίδου δ' ὁ πρῶτος ἄρξας τω δευτέρω την ἡγε-δ μονίαν κἀκεινος τω τρίτω καὶ του ἐγίνετο μέχρι του τελευταίου διεξελθούσης δε τοίς πρώτοις δέκα βασιλευσιJ τῆς πεντηκονθημέρου προθεσμίας τεροι δίκα

234쪽

τὴν ρχὴν παρελάμβανον και παρ' κείνων αυθις 358 αλλοι, επειτα ἔδοξε τω δήμω παλαι τὰς δεκαδαρχίας ἀχθομένω ταῖς μεταβολαῖς των ἐξουσιῶν δια τὸ μήτε προαιρεσεις απαντας μοια εχειν μήτε φύσεις. τότε δὴ συγκαλέσαντες εις ἐκκλησίαν τὸ πλῆθος οἱ βου- ολευταὶ κατὰ φυλάς τε καὶ φράτρας ἀπέδωκαν αυτωπερὶ του κοσμου της πολιτείας σκοπεῖν, εἴτε βασιλεῖ βούλεται τα κοινὰ ἐπιτρέπειν εἴτε ἀρχαῖς ἐνιαυσίοις. ου μὴν ο γε δημος ἐφ' αυτ την ψεσιν ἐποίησεν, ἀλλ' ἀπέδωκε τοίς βουλευταις τὴν διάγνω- 10σιν,, ἀγαπήσων ὁποτέραν αν ἐκεῖνοι δοκιμάσωσι των πολιτειῶW τοίς δὲ βασιλικὴν μὲν ἐδόκει καταστήσασθαι πολιτείαν απασι, περὶ δε του μέλλον- τυ αρξειν στάσις ἐνέπιπτεν ἐξ ὁποτέρας ἔσται τάξεως οἱ μὲν γαρ ἐκ των αρχαίων βουλευτῶν φοντο βδεῖν ἀποδειχθῆναι τον ἐπιτροπεύσοντα τὴν πόλιν,

οἱ δ' ἐκ τῶν στερον πεισαχθεντων, ους νεωτερους ἐκάλουν.

LVIII. Ἐλκομένης δ' ἐπι πολ της φιλονεικίας τελευτῶντες ἐπὶ τούτω συνέβησαν τω δικαίω, στε 20δυειν θάτερον ἐτους πρεσβυτέρους βουλευτὰς ἀποδεῖξαι βασιλέα σφῶν μὲν αυτῶν μηδένα τῶν δ' ἄλλων ο αν ἐπιτηδειότατον εἶναι νομίσωσιν, ἡ τους 3b νεωτέρους τὸ αυτὸ ποιῆσαι τοὐτο δέχονται τὴν αῖρε - σιν οἱ πρεσβύτεροι καὶ πολλὰ ἐπὶ σφῶν αυτῶν βου- ολευσάμενοι τάδ' ἔγνωσαν ἐπειδὴ τῆς γεμονίας αυτοὶ κατὰ τὰς συνθήκας ἀπηλαύνοντο μήτε τῶν ἐπιβουλευόντων μηδενὶ προσθεῖναι τὴν ἀρχην, ἀλλ' ἐπακτόν τινα ἔξωθεν ἄνδρα καὶ μηδ' ὁποτέροις προσθησόμενον, ς αν μάλιστα ἐξαιρεθείη τὸ στασιάζον, ἐξευρόν Mτες ἀποδεῖξαι βασιλέα. ταῶτα βουλευσάμενοι προὐχειρίσαντο ἄνδρα γένους μὲν οὐ Σαβίνων, υἱὸν δὲ

235쪽

Πομπιλίου Πόμπωνος ἀνδρος ἐπιφανοὐ κατ ονομα Νόμαν, χρη δε την δευτέραν συλλαβην ἐκτείνοντας βαρυτονεῖν ηλικίας τε της φρονιμωτάτης ὁντα, τετταρακονταετίας γαλου πολλαπεῖχε, καὶ ἀξιώσει μορ- φῆς βασιλικόν. ην δε αυτολκαὶ κλέος μέγιστον υ παρὰ Κυρίταις μόνον, αλλὰ καὶ παρὰ τοῖς περιοίκοις moἐπὶ σοφία. ς δε του ἔδοξεν αυτοῖς συγκαλοῶσι ὁπλῆθος εἰς ἐκκλησίαν, καὶ παρελθὼν ἐξ αὐτῶν o τότε μεσοβασιλευς εἶπεν, ὁτι κοιν si δόξαν ἄπασι τοῖς βου-

10 λευταῖς βασιλικην καταστήσασθαι πολιτείαν, κύριος

γεγονὼς αὐτὸς της διαγνώσεως του παραληψομένου τηναρχὴν βασιλέα της πόλεως αἱρεῖται Νόμαν Πομπίλιον. καὶ μετὰ τοὐτο πρεσβευτὰς ἀποδείξας ἐκ των πατρικίων ἀπέστειλε τους παραληψομένους τον ανδρα ἐπὶ i5 την ἀρχην ἐνιαυτω τρίτω τηλεκκαιδέκάτης ολυμπιάδος, ἐν si ἐνίκα στάδιον Πυθαγόρας Λάκων. IIII. εχρι μεν δ' τούτων οὐδὲν ἀντειπεῖν ἔχω προς τους ἐκδεδωκότας την περὶ τον ανδρα τοs- τον ἱστορίαν, ἐν δε τοῖς ξης απορῶ τί ποτε χρη λέ- 20 γειν πολλοὶ μεν γὰρ ἔγραψαν τι Πυθαγόρου μαθητὴς ὁ Νόμας ἐγένετο καὶ καθ' ον χρόνον υπὸ της ' μαίων πόλεως πεδείχθη βασιλευς φιλοσοφῶν εν Κρότωνι διέτριβεν, ὁ δε χρόνος της Πυθαγόρου ἡλικίας μάχεται προ τον λόγον ου γὰρ λέγοις ἔτεσιν, et ἀλλὰ καὶ τετταρσι γενεαῖς ολαις ἴστερος ἐγένετο Πυθαγόρας Νόμα, ς ἐκ τῶν κοινῶν παρειλήφαμεν mila ριῶν ὁ μεν γὰρ ἐπὶ της ἐκκαιδεκάτης λυμπιάδος μεσούσης την Ῥωμαίων βασιλείαν παρέλαβε, Πυθαγόρας δε μετὰ την πεντηκοστὴν λυμπιάδα διέτρι-

30 ψεν ἐν Λαλία τούτου δ' ἔτι μεῖζον ἔχω τεκμηριον εἰπεῖν περ οὐ μη συμφωνειν του χρόνους ταῖς παραδεδομέναις υπερ το ἀνδρος ἱστορίαις, ὁτι καθ'

236쪽

185ον χρόνον ὁ Νόμας ἐπὶ την βασιλείαν ἐκαλεῖτο υπὸ ' μαίων ούπω πόλις ν η Κρότων τέτταρσι γαρολοις ὐστερον ἔτεσιν η Νόμαν ἄρξαι Ῥωμαίων Μύσκελος αυτην ἔκτισεν ἐνιαυτῶ τρίτω της επτακαιδεκάτης λυμπιάδος οὐτε δ Πυθαγόρα τω Σαμίλοσυμφιλοσοφῆσαι τω μετὰ τέτταρας ἀκμάσαντι γενεὰς δυνατον ν τον Νόμαν ουτ' ἐν Κρότωνι διατρίβειν, 362 ο αυτὸν ἐκάλουν ἐπὶ την βασιλείαν Ῥωμαῖοι, τῆ μήπω τότ ἴση πόλει αλλ' ἐοίκασιν οι λυπερ αυ- τοὐγράψαντες, εἰ χρὴ δόξαν ἰδίαν ἀποφήνασθαι, δύ 10 ταῶτα λαβόντες ὁμολογούμενα, την τε Πυθαγόρου

διατριβὴν την γενομένην ἐν γ ταλία καὶ την Νόμα σοφίαν ώμολόγηται γὰρ πὸ πάντων ὁ ἀνὴρ γενεσθαι

σοφός ἐπισυνάψαι αὐτα και ποιησαι Πυθαγόρου μαθητην τον Νόμαν οὐκετι τοὐςῖβίους αυτῶν ἐξετά- 1οσαντες εἰ κατὰ τους αυτοὐς ηκμασαν αμφότεροι χρόνους, περ ἐγὼ πεποίηκα νῶν εἰ μη τις ἄρα Πυθαγόραν τερον ποθήσεται προ τοὐ Σαμίου γεγονεναι παιδευτὴν σοφίας, ω συνδιετριψεν ὁ Νόμας τομοδ' οὐκ οἶδ' ὁπως αν ἀποδεῖξαι δύναιτο μηδενὸς των οαξιολογων μήτε ' μαίου μήθ' Ἐλληνος, ἴσα κἀμὲ εἰδέναι, παραδεδωκότος εν ἱστορία αλλὰ περὶ μεντούτων ἄλις. LX. V δε Νόμας ἀφικομενων ως αυτὸν τούτωνJ τῶν καλούντων επὶ την ηγεμονίαν, τέως μεν αντέλεγε 25 καὶ μέχρι πολλοs διεμεινεν ἀπομαχόμενος μη λαβεῖν την ρχὴν, ως δε οῖ τε αδελφοὶ προσέκειντο λιπα- ροῶντες και τελευτῶν ὁ πατὴρ οὐκ ἡξίου τηλικαύτην 363 τιμὴν διδομενην απωθεῖσθαι, συνέγνω γενέσθαι βασιλεύς τοις δε μαίοις πυθομένοις αὐτα παρὰ των 30 πρεσβευτῶν, πρὶν οφει τον ἄνδρα ἰδεῖν πολὐς αὐτos παρεστη πόθος, κανὸν ἡγουμενοι τεκμήριον εἶναι

237쪽

της σοφίας, εἰ-ων αλλων πελτο μέτριον κτετιμηκότων qν βασιλείαν καὶ τον εὐδαίμονα βίον ἐν- ταῶθα τιθεμενων μόνος κεῖνος ως φαύλου τινος καὶ Ου ἀξίου σπουδῆς πράγματος καταφρονεῖ, πα- ραγενομένω τε ὐπήντων ἐπι καν οδον οντι συν ἐπαμνω πολλω και ἀσπασμοις και ταῖς ἄλλαις τιμαῖς παραπεμποντες εἰς την πόλιν ἐκκλησίας δε μετὰ τοὐτοσυναχθείσης, ἐν si διήνεγκαν περ αυτοὐ τὰς ψηφους αἱ φυλαὶ κατὰ φράτρας καὶ των πατρικίων ἐπικυ- 10 ρωσάντων τὰ δόξαντα τῶ πλήθει καὶ τελευταῖον ἔτι των ὀρνιθοσκόπων αἴσια τὰ παρὰ οὐ δαιμονίου σημεῖα ἀποφηνάντων παραλαμβάνει τηνέρχήν. τοὐτοντο ἄνδρα Ρωμαῖοί φασι στρατείαν μηδεμιαν ποιήσασθαι, θεοσεβῆ δε καὶ δίκαιον γενόμενον ἐν εἰρήνpi πάντα τον της ἀρχῆς χρόνον διατελέσαι καὶ την

πόλιν ἄριστα πολιτευομενην παρασχεῖν, λόγους τε 64υπερ αυτο πολλοῖς καὶ θαυμαστοῖς λεγουσιν ἀναφέροντες την ἀνθρωπίνην σοφίαν εἰς θεῶν υποθήκας νύμφην γάρ τινα μυθολογοῶσιν ' ερίαν φοιτῶν

20 προ αυτον ἐκάστατε διδάσκουσαν την βασιλικην σO-φίαν, τεροι δε ου νυμφην, αλλὰ των Μουσῶν μίαν. καὶ τοὐτό φασι γενέσθαι πασι φανερόν ἀπιστούντων γὰρ ως ἐοικε, των ανθρώπων κατ' αρχὰς καὶ πεπλάσθαι νομιζόντων τον περὶ της θεῆς λόγον βου- 25 λόμενον αυτὸν ἐπιδείξασθαι τοῖς ἀπιστουσιν ἐναργές

τι μηνυμ της προς την δαίμονα ομιλίας καὶ διδαχλέντα π αυτης ποιησαι τάδε καλέσαντα ' -

μαίων πολλοὐς και ἀγαθοὐς εἰς την οἰκίαν, εν η διαιτώμενος ἐτύγχανεν, ἔπειτα δείξαντα τοῖς ἐλθούσι τὰ a ενδον η τε ἄλλὐκατασκευ φαύλως κεχορηγημενα καὶ δη καὶ των εἰς ἐστίασιν ὀχλικην ἐπιτηδείων ἄπορα, τότε με ἀπαλλάττεσθαι κελεύειν, εἰς σπέραν δε

238쪽

365 καλεί αὐτούς ἐπὶ τ δειπνον παραγενομένοις δεκατὰ την ἀποδειχθεῖσαν ραν ἐπιδεῖξαι στρωμνάς

τε πολυτελεῖς καὶ τραπεζας ἐκπωμάτων γεμούσας πολλῶν καὶ καλῶν ἐστίασίν τε αὐτοῖς παραθειναι κατακλιθεῖσιν πάσης ἐδωδῆς, ουδ αν ε πολλοs 5 πάνυ χρόνου παρασκευάσασθαί τινι τῶν τότε ἀνθρώπων ράδιον ην τοῖς δε Ῥωμαίοις κατάπληξίν τε προς ἔκαστον τῶν ὁρωμένων πελθεῖν καὶ δόξαν ἐξ ἐκείνου του χρόνου παραστηνα βέβαιον οτι θεά τις αὐτῶ

.XΙ. Οἱ δε τὰ μυθώδη πάντα περιαιροsντες ἐκτης ἱστορίας πεπλάσθαι φασιν υπὸ του Νόμα τον πεv mi πιερίας λόγον, να ραον αὐτῶ προσεχωσιν οἱ τὰ θεῖα δεδιότες καὶ προθύμως δέχωνται τους υπ'αυτου τιθεμενους νόμους, ώς παρὰ θεῶν κομιζομε ibνους λαβεῖν δε αυτὸν την τούτων μίμησιν ἀποφαίνουσιν ἐκ τῶν Ἐλληνικῶν παραδειγμάτων ζηλωτην

γενόμενον της τε Μίνω του Κρητὸς και της Λυκοόργου του Λακεδαιμονίου σοφίας ' ων ὁ μεν ομιλητης εφη γενέσθαι του ιὸς και φοιτῶν εἰς το Λικταῖον 20ορος ἐν. τραφηναι τον ista μυθολογοῶσιν ι Κρη- τες υπὸ τῶν Κουρητων νεογνὸν οντα, κατέβαινεν

366 εἰς λιερὸν ἄντρον καὶ τους νόμους ἐκεῖ συνθεὶς ἐκόμιζεν, ους ἀπεφαινε παρὰ του ιὸς λαμβάνειν ' ὁ ε Λυκοὐργος εἰς ελφούς ἀφικνούμενος υπὸ του θωπόλλωνος ἔφη διδάσκεσθαι την νομοθεσίαν τὸ μενουν ακριβολογεῖσθαι περὶ τῶν μυθικῶν στορηματων και μάλιστα τῶν εἰς θεοὐς αναφερομένων μακρῶν

λόγων δεόμενον ὁρων ἐάσω, α δέ μοι δοκουσιν αγαθὰ Ῥωμαῖοι λαβείν κ της ἐκείνου του ανδρὸς ἀρχῆς, ως 30 ἐκ τῶν ἐπιχωρίων εμαθον στοριῶν ἀφηγήσ0μαι προειπὼν ἐλοῖαι ἐτύγχανε ταραχαις τὰ πράγματα της

239쪽

188 πόλεως ὁντα, πρὶν ἐκεῖνον ἐπι τὴν βασιλείαν παρ

ελθεῖν.

L XII. Μετὰ τὴν μύλου τελευτὴν βουλὴ

των κοινῶν γενομεν κυρία καὶ χρόνον ἐνιαύσιον, ἄσπερ ἔφην, κατασχοῶσα την δυναστείαν διαφέρεσθαι καὶ στασιάζειν αυτ προ εαυτὴν ρξατο περὶ του πλείονος τε καὶ ἴσου ἴσον με γαρ αυτῆς μέρος λβανῶν ἡ ἀπο τῶν ἄμα Ῥωμύλω την ἀποικίαν στειλάντων, γνώμης τε ἄρχειν ἡξίου καὶ τιμῶν 10 τὰς μεγίστας λαμβάνειν και θεραπεύεσθαι προς τῶ 367

ἐκηλύδων οἱ δ' υστερον εἰς τους πατρικίους καταγραφεντες ἐκ τῶν ἐποικων ουδεμιῆς φοντο δεῖνάπελαυνεμαι τιμῆς ουδε μειονεκτεῖν τῶν ἐτέρων, μάλιστα δ' σοι του Σαβίνων ἐτύγχανον ὁντ ες γένους i5 και κατὰ τὰς συνθήκας τὰς γενομένας Ρωμύλω προς Tάτιον ἐπι τοῖς ἴσοις γενόμενοι μετειληφέναι τῆς πόλεως παρὰ τῶν αρχαίων οἰκητόρων και τὴν αυτὴν χάριν ἐκείνοις αυτοὶ δεδωκένά ἐδοκουν ἄμα δὲ τω τὴν βουλὴν διαστηνα καὶ το τῶν πελατῶν πλῆθος 20 διχῆ μερισθεν κατέρα συνέβαινε τῶν στάσεων ἐνδε τι του δημοτικοί μέρος ουκχλίγον ἐκ τῶν νεωστὶ προσεληλυθότων τη πολιτεία, ο διὰ το μηδενὸς συνάρασθαι τῶ Ῥωμύλω πολέμου παρημελημένον υπὸ του γάμόνος ἴτε γης εἴληφε μοῖραν ἴτε λείας. 25 τοὐτ ἀνέστιον καὶ πτωχὸν ἀλώμενον ἐχθρὸν ἐκ 368του αναγκαίου τοι κρείττοσιν ἡ καὶ νεωτερίζεινετοιμότατον. ἐν τοιούτω δὴ κλύδωνι τὰ πράγματατης πόλεως σαλεύοντα ὁ Νόμας καταλαβὼν, πρῶτον μεν ους ἀπορους τῶν δημοτῶν ἀνέλαβε διανείμας

an αὐτοί ἀφ' ἐς Ῥωμύλος ἐκέκτητο χώρας καὶ απὸ τῆς

δημοσίας μοῖράν τινα ὀλίγην ἔπειτα τους πατρικίους οὐδε μεν φελόμενος ων οἱ κτίσαντες τὴν πό-

240쪽

- 189λιν ευροντο, τοι δ' ἐποίκοις ἐτέρας τινὰς ἀποδοῖς τιμὰς, ἔπαυσε διαφερομένους. αρμοσάμενος δε τοπλῆθος ἄπαν σπερ οργανον προς ἐν τον του κοινῆ συμφέροντος λογισμὸν και της πόλεως τον

περίβολον αὐξήσας τω Κυρινείω λόφω τέως γαρ ἔτι bατείχιστος ην τότε των αλλων πολιτευμάτων ῆπτε δύο ταῶτα πραγματευόμενος, οἷς κοσμηθεῖσαν πελάμβανε την πόλιν εὐδαίμονα γενήσεσθαι καὶ μεγάλην εὐσεβειαν μὲν πρῶτον διδάσκων τοὐς αν- θρώπους, ὁτι παντὸς γαθολθεοὶ δοτηρές εἰσι τῆ I0 θνητῆ φύσει και φύλακες, ἔπειτα δικαιοσύνην, δι360 ην καὶ τα παρὰ τῶν θεῶν ἀπέφαινε αγαθὰ καλὰς τὰς πολαύσεις φέροντα τοῖς κτησαμένοις. LiXΩΙ. Ἐξ ων δε διεπράξατο νόμων τε καὶ πολιτευμάτων κάτερον τούτων εἰς μεγάλην ἐπίδοσιν 15 προελθεῖν ἄπαντα μεν υκ ἀξιῶ γράφειν, το μῆκος ὐφορώμενος του λόγου καὶ ἄμα οὐδ' ἀναγκαίαν ορῶν την γραφὴν αυτῶν Ἐλληνικαῖς στορίαις, αυτ δε τὰ κυριώτατα και φανερὰν δυνάμενα ποιῆσαι πῆσαν την προαίρεσιν του ανδρὸς ἐπὶ κεφαλαίων ἐρῶ την 20αρχὴν απὸ της περὶ τὰ θεία διακοσμήσεως ποιησάμενος ἄσα μὲν ουν υπὸ Ῥωμύλου ταχθέντα ἐν μι- σμοῖς τε καὶ νόμοις παρέλαβεν απὸ του κρατίστου τετάχθαι πάντα ἡγησάμενος εῖα κατὰ χώραν μένειν,οσα δ' E ἐκείνου παραλελεῖφθαι ἐδόκει, ταυτα 25 προσετίθει πολλὰ μὲν ἀποδεικνὐ τεμένη τοῖς μήπω τιμῶν τυγχάνουσι θεοῖς, πολλοὐ δε βωμοὐ καιναοὐς δρυόμενος ορτάς τε εκάστω αὐτῶν απονέμων καὶ τοὐς ἐπιμελησομένους αυτῶν ιερεῖς καθιστὰς ἀγνείας τε και θρησκείας καὶ καθαρμοὐ καὶ τὰς ἄλ- 30λας θεραπείας καὶ τιμὰς πάνυ πολλὰς νομοθετῶν,οσας οὐθ' Ἐλληνὶς ἴτε βάρβαρος ἔχει πόλις οὐδ' αἰ