Iusti LipsI V.C. Opera omnia, postremum ab ipso aucta et recensita nunc primum copioso rerum indice illustrata 4

발행: 1637년

분량: 862페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

461쪽

MANU DUCTIONIS

STOICAM PHILOSOPHIAM

LIBRI 'SECUNDIDISSERTATIO PRIMA

Sine Phil ophia homines Pueros Rudesque esses e per eam Viros, a Studiosos, Eruditos.

v D. Ecce me animi alacer siulis, hoc nobis quorue Mamsi lupue & fidens ad te venio,disci- ris euenire' Ita enim re sic appellemus illos pi ine caussa. Valde me heri quibus etiam poti uiuentam canosque Fuerili- De α cxcitasti: & cum Homero, tas est. M' aut quam Oi prosic runt, quibuι

Fasi α Θυ us e. - ι animi mala sunt, auraque in maius error est qui φιλοisi: a Puer is magnitudine tantum formaque corpo- sum animum mihi commouisti in peetire caro. rum, Hsserunt ' ceterum, non miniis vagi m-

LIPs. Gaudeo, quia ad honesta, imo salu- certique, voluptatem sine dilectu appetentes, talia. Et iam serio hoc aetis, & posita prae- trepidi, non ingenio, sed formidine quieti. xta, in Viros vis transscribi 3 Avo. Mota Prosecto sunt Pueri: qui contra indolem immo. U. destius de me sentio, & inter Adoles ccntes morum , seu occasione praecedentis aetatas intu- : scio censeri. Lips. Quid si inter Pueros 3 mescunt: ratione aut sapientia parum aut Ita res cst. & quaindiu animus praeceptis nihil ab iis discreti. Bene olim Varro: Sed

his Sapientiae nondum imbutus, quid ni neque Vetulus cauteri uae, quam nouellas metror, Frii'.exv. si simissimi pueri, sitimus, ait Seneca , quibus nec canitudini comes Virtus. Ergo tu adnit omne ludicrum in pretio e I Vide quam isti re, incredibile gaudium sensurus cum pueri- μα M. nuces, talos, trochos affectent atque aesti- om amnium deposiveru, sest te IN VIRO sp inent: ita nos honores, opes, famam, quid tofophia transscripsierit. Adhuc enim ut illa S nisi lusus 3 Sicut qui in theatro fuerunt per- nec subiungam ni in Pu ERIT i Am nobis e fusorie oble stati, ubi finem ludicrum ha- quo grauius est, Pu ERILITAS remanet ebet, & adsurgunt, cum morsu abeunt, ad- au Zoritatem habemus senum, Uitra puerorum

eo solido nullo gaudio aut fructu: sic in AvD Boni,& inibi quidem grati, sed non his vitae siti diis aut voluptatibus cst, cum pro vulgo hi sermones. LlPs. Stoicorum fugerunt, imo cum fugiunt, angunt. Idem sunt, ici est vere philosophantium: si huc in pueris, cum a lusu cessant. Amplius. ut te das, quid resiectis oculos, & ad vul- illi ad laruas aut personas trepidant, & G- gum spectas λ Diogenem illum Cynicum, miliares etiam, si in iis conspiciantur, su- in hac sententia, audi: qui interrogatus,

uni: sic nos naturae aut rationi non alieta minam Graeciae miros mi disset bonos Virosna, Vmbra & opinione malorum territi, hercle, ait, v quam: Lacedaemone tamen P-- vitamus aut sugimus, sine caussa trepidi aut ros di. Et vis alium Stoicum sermon 3 inepti. Denique Lucreti j verbis: neque inutiliter ingeram . nam, ut recte

t pueri trepidant, atque omnia caecis Epictetus, πις ταβαλο. , In tenebriis metuunt: sic nos in luce timemus iis: Iuuium Doctrinae, Nominum consid

Iut dii, nihilo quouut metuenda magis, quam ratio. Iidem, dico, Stoici, hos Pueros&ru- β ueri in tenebris pauitat urium, utura. des, Stultos habcbant, nullius bonae rei aut ' Et videsne igitur pueros eii ei de quod i s spei atqui iam inciperent&adlubescerent, qui-

462쪽

quique Sipienti. ae se darent, hos Studiosis,& mens autem viram o sup emis Vartutem. Alr,

Stubre diccbant; qui autem peruentisci t, Docto de seu ito. Passim ille serimo si quis obseritat in eorum scriptis. ut seneca Lucillio suo : can te tam obnixὸ reto mi si v DEAS ; meum negotium stro. Quibus studeas Sapientiae , qtiae una utile de animo profuturum studium cst. Iterum idem :Tempus v gum e t parum idoneum si v DIO salutari. Et alibi : i 'seph ais sa voiv Melle tutis: De i, si v I lv M corrigen- γ meutis. At qui iam progressi, & in m ta huiuς illidis . ij Erit it, & Gr aec' verbo re O, seu ret ri: . Ita Posido Ariueise studium. ita Cicero: Phil se ie Zars vitae. Quae autem ea covst vicust ipsa Virtuc, ut addit Plutarchiis; dc sic Sapitis iam

pallim Stoici appellant. Quo sensu in Dii

ne, Posidon tu dicitur duas posuisse Viri ι- ro non . tes, Contemptativam se Amuam. ' tres, Da tionalem, at undem, si a m. Et Cicero, a lingua: Princeps omnium Virtutum Dς ει plenita, quam isso Graeci vorant. Et quod ad n δώ- vocem, iterum Stoici, ins Cicero:

SVirntia e i conuemens actio. quod referre et . m. Der,

iam a l finem Zenoni una possis : de quo

statim. Ergo, Studium Vintutu, idem cst 'Diaei v. nius apud Sen liri: Vnum diem homonum i quod Artis conuenientis: addo etiarn, quod ERVDi TORVM pD patere, aream in eriti rectae Rationis. Nani ReAZa ratio, non aliud

piente capias: sicut illud Epidicii, apud

pertius, cum scripsit, uulsi haec Docri se tura Dei: nonne Stoica hac linetia usus 3 mihi videtur : neque i a Deum hoc alio sensu, quam

Sapieπtiae, convclarat. Facit belle ad illa, quod Vnum nonum e i, Scientia: υumn Ma tum, Imperitia: Socraticis allatum.

DISSERT. II.

quam Nitura, ad quam virtus dirigitur, &qua: Finis cli huic vitae.' Postea magis ii tellego. Denique, Studium cora genitie me I- tu ciliae aliud .i Virtutis3 Atque ea ipsa, Lex vitae. Sed Z est alia dcfinitio, si non Stoic tum, ligna ipsis: Philo haut e se , arem, - α - : med immem mortis. Platoni cani plu- r'

tarchuς tribuit: & sane cli in ipso, sed Pr

thaetora tamen inuentore. Hieronymus: Pri re Pytha oras dixit, 'bilos'hiam me ta- M osutionem este mortis: cottidie de carcere est oris nitentem e cere an mae libertatem. Tribuit re

Socrati quidem Cic meus Alexandrinus: de

sti in

. Inil opinae aliquot disiuitis, ,si irae, iis, tiam, in Q pr u pura meo te v. Platonis. atque eae brii uer ei bratae. se V scd addit. N Pnhub ala hoc volui e qui ueum plentio, ut scilicet a re-AT epo igitur ad hoc Stim mn, ad hanc si ut auersi, uuia mente Dium con- Doctrina n. iam praeibo: Pepide satis. templarentur. Ipse Plato urici pietatur. cor ψ- inpia d nonne enim per viam cla isam, & diti teri ru quam si initicari,&aui im inseco inum. Quia reuera, ut alibi ait, Pin sophi quae in

desitam Z Ic scii 'torcs plerique omnes, qui muniuerunt, malo salo ob:erunt: paucarrcti quia: alibi, dc in Seneca nostro scintillae suxi, quae praelucen . Colligemus, iungemus: dc Deum vcncros, ut ad excitandum bonum aliquem antinorum ignem. Age, ab ipsis carceribus rac primum quid Plutos phta, de quot uplex, tulit Sapientia, videamus. Pkil Ubi an uere, ait seneca, qui aliter at que aliter definirent. Ah, Studium iZU Virtutis esse dixertini: alij, Studiuis corrigen a

. mentis: a quibusdam iED e i Appetitio re- quacumque fertur vn Pin aro' terrae infera,rp., ci . ctae rationis. Scd & alibi aliter: Muid Pluto- Ω caeh, pera peruadens ac di tiens, om-s inquit, nisi vitae Lex eIis Sunt omnes nem bique naturam curiose inuestigans. Quae a Stoicis. qui vcrbis, non re, variarunt. E ita breuit cra Platone etiam expressit Apii. Plutarebo sere inicit ges , qui ab iis dein letus: Philosephum oportet nihilsic agere, quam in Philo De P Stoicis definiti facit tim: is mi ς per pudeat Animam Orporis consertio ' ' ' ori, A- 5e addit intellegentiae caussa: UZ si a are: in ideo existimandum, Philosopluum; i, δ. . , i in e ἀναχα- αἰ- άρ ita: Philose rtis a sectationem , eo uetudinemqueph rm Studium artiis conuementis. Conue- mori A. O salutaris haec dcfinitio, oc in . I. LiPSI Operum Tom. xv. Qq α nitio:

463쪽

nitios etiam illo sensu, ut ultima de postuma meditemur; & vivamus morituri, it rumque victuri. Praeit de huc Socrates apud

κ: deuicumque Thilosophiae studium recte vere sunt amplexi, etsi ne iunt hoc ali, aliud nihil cogitant sudent, quam abire , mori.

De B euii. Den ique Seneca eo aspicit: Viue re tota viis

ris, TOTA v ITA DI CENDvM EsT MO-rHLim. Ri. Idem alibi: Egregia res est, mortem con- disiere. MEDITARE MORTEM : qui hoc dicit, meditari libertatem iubet.

Diui in Philosephiae communi sima, in me tr-cam, Academicam, Scepticam. ut singulae ἰω Academia divisa.

Divisio eius subiungenda est , atque

ea multiplex. Primaria & maxime generalis est: Philosophiam triplicem eine,Dogmaticam, Academicam, Scepticam. Dogmatica est, quae Decreta de sententias iis δόγμα Graecis in ponit, de adiruit aliquid ab nuitque. ocademica, quae incerta omnia sa-cit; aut quaedam tantum Probabilia; integra semper iudicandi potestate. Sceptica, quae ipsa illairobabilia tollit, nihil desiniens, nec hoc ipsum Nihil definire Dicam distincte, de maxime de duabus istis: quia

Seneca de Stoici nutri saepe tangunt: de res cst, quae lucis eget. Dicam aut cita a capite Quintuplex Academia a Sexto Empirico, de ante euin a Tullio facta: Vetus, Media, Noua, Philonia, Antiochea. Vetus est, cui Socratem de Platonem auctores faciunt: a quibus illa ι risi σειχύρη , instruAtio in Viramq; partem diserendi,man ait.Cicero ad Aristo telem refert. , i inquit, PRI NCEPs ample

xus consuetudinem, de omnibus ressius, in com

trarias partes serendi. Quod negamus,&liquet Socratem instituisse , hunc sonat se auxisse. Nam clim prisci omnes, Tarbara, PT agorei, Graecanici, ad id icmpus, Phusi ca, Mathematica atque alia Philolsephiae tractassent tantum: 3c dogmata, ratione magis quam ratiocinatione usi, prona piissent: rimus Socrates Logicam excoluit de adhi-uit, de diissertationem induxit quasi expi

Incritone. rationem veritatis. Itaque de se fatetur, ηδε

terrogationibus se reperire. ideo aes isto iri.

cis didit obstetrictis, tentando rogandoque aliorum siententias, ut faetum, in litiem educere. Dcnique, Nihil siescire. Ora υ o,h-M M0 m. misis Σααρεῖν : neque aliud, quam si ambigere, O alios reddere ambigentes. Dcnique, profiteri se unum

A- δὲ ψ ἐλεγξα min: eorum, qui libenter re darguerentur, pariterque arguerent. Vides in istis vere ορα iniimis siue Academicum Sed tamen im modo: dc multa ponit a scri 'ue, de retarin Scientiam fatetur, earum cc

te quae isse sunt, id est sub Intellectum eadunt: sicut opinionem in his quae vi πα, id est Sensu capienda. Platonem in Timaeo super his vide. nam omnia exsequi lon pum : nec in Socratis aut Platonis sententia tenebrae admodum aut tricae. Haec Speii sippus, Xenocrates, reliqua Platonis schola tenuit, usque ad Arcesilain i nisi quod Aristoteles aliquid mutauit de Meta quae Platoni sunt O GNae 3c earum vicem Uniuersala, quae vocantur, induxit. Atque ista igitur Vetti, Academia, bono iudicio Dumaticis accensenda: sed temeritate as sciatiendi spreta, de cautione inducta. At Media illa, tuit longius: quae ducem Arce sitam habet, ignorantiae ivt Lactantius ait: L m. magistrum. Nam is turbator in bene adhue ' constituta Philosophia exortus, Nihil tricie in adfirmauit, nec E id q-rdem ipsum, quod So- tes s ibi rebquiset. Itaque famosam illam τ' Umχ ὼ assen us retentionem J induxit: δίDogmata nulla ipse posuit, de omnia alioriana oppi ignauit. Secuta est' ita, Carneade auctore. qui de Arcesilae rigida illa, oecontra sensum omnem ac consuetudinem pertinacia, rei ni sit aliquid Ic laxauit. Nam

ille quidem omnia posuit, id in ibit precipi se: sed a rebus tamen Vc

rum Falsumque non sustulit; a nobis tantum κω eis siue artem iudicandi ac dis mnendi. Cicero de ipso δ: assecliis: Veri esse lari aliquid non negamus, percipi posse Negamus. Et alibi: Non enim sumus i , quibus nihil υ rum esse et ideatur, sed qui onmibui verssia aquaedam a iuncta esse Zicamus, tunia si bru- nulti insit certa iudicanae remnens nota. Itaque hac re ab Arcesila ab iuit, negante merum aut Falsem cise: item Nonis alia, quod etsi Ailensium retineret, non ta men Probabile aliquid , aut contra, ne hbat, id est iri ita non tollebat, Arcelatae factum. Cicero : Rehquit Carneades et M.A , modi et fu φαντασίας quibus ad a Donem

464쪽

MANU DUCTIONI s AD STOICAM PHILOSOPH. LIB. II. fr

i eteri quidem 5e Noua aut Nouis: i Medis Arcesilae, aegre abiungas, & qui introspe-xEse, verum Pyrrhonem illum adfirma runt. Tamen Sextus, sinat hi tilinem fassus,

excitemur: item ea quae interrogati in utramque

partem re pondere possimur, sequentes tantum

. moso quod ita Visum sis, dum siue o . s.

Plura de ipse Cicero, de Plutarchus aduersus Colotem. Quarta, Philonusuit, quemaCarneade de eius discipulo, suo precept in Clitomacho, abiisse, Cicero aliique testantur : qua parte, haud satis liquet. Vbi detur tamen propius ad Veterem de Plato nicam accessiile, nec Epocheu plene seruallo,

A Em chim Sa tentem Vinari non prohiberet, Nu- menio ita scriptum. Sed de comprehendi qua'

dum polle aiebat: cis non Stoica illa ad ce Li phantasia, cui sinulis alia obrepere non possit. Quinta, Antinctu, qui Philonis auditor, Euidentiae ac Sensuum cauisam suscepit, de re ad Sisam se transbilit, Academiisci tamen nomine intento. Itaque Acade iniam Vcterem visus est instaurasse, eis de criterio cum Stoicis sentiebat: imo ait Cicero si perpauca mutauisset, germanismuMoscus. Eius sententiam totam, ex iis quae Varro apud eum lena Ciceronem disserit, est videre. Sceptio supersunt. quibus Pyr. . rho dux te auctor suit. Eorum sententia,

cabiles. Ideo nec Sensius, nec Opiniones v ras erum aut Falsum ducere. E nec ipsis Fi-Zm habendam, sed opinarronas expertes manere nos debere, sine Ivel natione, sine Motione:

aliquid differre in eo vult: quod Arcesilas Epo tu bonum esse dicat, malum os si nem, idque secundum Naturam: Puc rhoni j minime, sed is eundum id quod apparet. Plura si voles, adfati in in Sexto, atque etiam Laerti j Pyrrhone habes DISSERT. IV. auem a sum Academia aut Scepsi. habeat: quemer abusium: ac Senecae quaedam ii strata. Avo. Noli mehercules, nina requiro;

vel istorum, paene dicam, taedet. Aais De tam absona, de Rationi Sensuique

aduersa, homines ventile Ades Varro, i cum proclamo: Postremὸ nemo aegrotio quidquam murus Tam infandum, quod non aliquis incat fi l ophus. Lips. Mollius, de parcius. Veterem Academiam ratione non reiicias, nec aliam quidem Carneadis, Seneca auctore. Imo copaene vocat : Di tutor cum Socrate licet, ne dimitticum Carnea e dubitare. Et vero si Naturam nostra in , id est infirmitatem de Caliginem, serio videas: quid magnum praesuimere est, aut ad firma re8 Maximos viros ea res iam

olim ad consestionem ignorationis adduxit, atque adeo Veri desperationem. Quid si Homerum ipsuin caput sibi habent Z volunt certe: de Arcesilas Homerum ante omnes

aestimabat Laerti j verbaὶ cuius adeo studiori qua rue singula re dicentes, Non m Iis est, pus erat, ut semper ante somnum alio se ex eo

quam non est: itemque, EUM, Non ea, neque ne i. Plures istortina voces in Sexto Empirico quicumque is fuit. quidam Plutar-xbi ex sorore cognatum censent. sed quicumque , ingenio dc argutiis validus.ὶ in illo, inquam, etiam istae : H NT. ἡ a. Item, OG. D. Item, a Ἀλύ: Non magis hoc, quam it d. Nihil definio. considerant perseuero. Itemque, flori

posita reperitur. Ex quibus facile quid sen ierint, aut potius non scias cunt, diiudicare: cum propria illorum asse tibiit, Α -

luc. Nun muro aut deuerrium, in hanc issamve partem. Ex quo de A sequitur: id est, Nucta dictio aut Afirmatio: clim Omnia aequali rationum pondere. librentur. Itaque ab Academica dii lentire palam vides, I. Lipsi operum Tom. iv. libaret. . Manὶ mero cum urgeret, tariter: θcum lecturias, arebat, Ad amasium se ire. Pyrrho similiter; qui illa diuinitus ab Homero dicta super nostra fragilitate aut paruitateainplcctcbatur, ut cum homines Musicis aut Auibus adsimilauit. Inprimis illum eius versum adsidue in ore habebat: O . T- δε πι ἀνδρον : Tale qua em genio eiu hominum, quale

ultorum.

Sed de Hesiodum aduocabant, atque ista:

quasi a Deo nubes de tenebrae nobis ci cuiniusta. Iam de Democritus in prosendo cae. e. meritatem demersam dixit: Anaxagoras, Empedocles, Parmenides talia, de ipse Socrates A reticorum pater. Atque ut si in

465쪽

domum lcnebrosam venisses, inquiunt, in qua aurum . argentum, stannum, plumbum confuse positum: sublato eorum aliquo, existi inari: postis te aurum apprehendisse, non tamen scire, etiamsi vere ita eskt: sic in m na hac mundi domo, quaeri u ritatem falsis mixtam , dc in tenebris non discerni. Itaque inter fines istorum est aut esse debeati Modellia, dc animum exsultantem componere, dc a temeritate a que errore continere. Neque vita aut acti nc communi se excerpunt: Nam Academi-

tum non posse conti ere, earum dumtaxat rerum, quae ad Philosephiam pertinent. At in ceteris humano quodam more agunt, dc parentiam sequuntur: etsi tale cile, ut ap- sarci, non plene assentiuntur aut adfirmant. Fames de sitis impellit 3 edunt, bibunt. Lex iubet pie agere, Deos colere 3 G-ciunt. Consuetudo artes de sociatias tractat accedunt, Omnia lustrant, incunt, tantum

suspensi de cohibcntes. Enimuero de haec laus detur, labore, ingenio, memoria supra Omnes paene philosophos futile. Quid 3

nonne omnia aliorum scita tenere debuerunt de inquirere, i potuerunt refellere Zres dicit. Nonne ra mes varias, raras,subtilo inuenire ad tam receptas, claras, certas ut videbatur) sententias euertendas 3 Nonne dc in promptu, ac vclut nurherato, ha

bere quidquid scripsis lent tot diuersi aucto

res, aut dixissent 3 Prosccto admirandi sunt in triplici hac parte, si attendis: neque non filais etiam eorum altus de laudabilis. qui est Ain is , siue perturbatio, de ut ne vlla re sensibus obiecta moueantur. Ego v ro audacter eloquar, non se abiiciendoscilla: modum tantum tenta illent,nec disputandi studio ablati extra fines fuissent .Qia inde Seneca requirere cos vidctur, de dolere quod periissent. Nam iamnunc, eius aevo,

publice nulla haec schola.Iot familiae, inquis, Philosophorum sine successere deficiunt. Academici eleres ω Minores nudum antistitem reliquerutat. Auis est, qui tradui praecepta Pyrrhonis ' Vbi duplicem modo A aemiam agi oscit, Minorum nomine omnes post P atonicam illam comprehcndens: de P rhomam tanicia siue Scipitcum ab iis distinguens. Quamquam idem dubitare toleiat, pertinax illud Misentiae negandae sit dium damnat. Au i , inquit ad Lucilium,

quantum mali faciat NIMi A SUBTIOTAS,

, quum iritati sit. Trotagoras ait,

De omni re in mira xe partem tari ρ se ex aequo: de hac ipsa, An omnis res in utramque partem dissutabiti his. Nausipha nes vit, Ex his quae mi dentur esse, nihil uiscis, quam non esse. Tarmenides ait, Ex iis

quae Nidentur, nihil esse in ret versum. Zeuon Eleates omnia negotia de negotio derecti: ait,

Nihil esse. Circa eadem fer. Pyrrhoniij versim

tur, in Megarici, Eretrici, Academici, qui nomim induxeruIt scientiam, Nihil sic re. Haec OMNIA in illam sv PERvAC M sTv-DIOR v M liberalium gregem comice. Ich mihi non pi futura silentiam tradunt, hi spem cientiae eripiunt. Illi non praeferunt lum n, per quod acies dirigatur ad merum: hi oculos mihi effodiunt. Pulcherrima de iustissim acci sura , nec appcllo aut Oppono. An non magis explico Z nam quaedam non prompta, fortasse de intricata. Ait, Prota omm re an utrumque di tu fit. Eil ille Sophilia, a Platonis Dialogo clarus. cuius laveri sententia ab eodem haec refertur, dc refcllitur: AGαμ. Am - εἰς Orim: Sut ceres Quemque ad sapiendium. Ratio: το es ἐκ ω, se: quod Cicero vertit: id cuique verula esse, quod cui e V in Q deatur. Itaque Criterium tollebat ait Em- piricus) omnes opiniones ac misi mes V ras esse: quia Veritas sit ex tu quae refer rur ad aliquid: cui autem apparueris, statim ad illum refertur. Inde vox eius: Πα των που - ν

era esse. Ex his de Protagora Abderitaliquet: et si Seneca sententiam eius in is ad Pyrrhon iuri consormat. Eisere dc Pnitarchus paullo aliter, in Colotem, initio. Sed addit de Nai Aphane, Nihil magis esse, quam noni se. Sunt ipsa Pyrrhonis: dc cur non cum aduocauit Z Nam ab illo docto restio Nausiphanes hausit. Commemoras , Diogenes in Pyrrhone : dc Sextus initio librorum, Epicuri docDrem suisse, a quo id ut, ideretur m UiA O , senserint, fama

cius in nomen etiam obterens, ri

pas , id est Pulmonem' quasi Exste in

appellans. Tertium de Tarmenide, Nihil est 2 in uersum. Si vcra haec lectio, dixerim 'respectum ad illud Parmenidis, sim: Num modo eis, quae non sunt: Platoni bis teique, illo auctore exprelliarn, de refutatum. Quo volui iste videtur, rem de aeterna illa solum ei se: haec visibus sui tecta de fugacia, nec vere esse. Sed arbitror interpolata ista: dc verba haec, ex iis

466쪽

itia diri.

quae mi evmi , praue e superiore linea trans- rerum rettulit, Nihili haec inon tamen Ni lata: itaque delenda. Tum amplius, cum hil in esseὶ velim, de sic laudem, non solum in optimo meo Codice nulla sit negatura tolerem. Si aliter, de de ipsa existentia; et i ii l. i, legendum, Parmenides ait. esse boro haec egent. Cetcium Zeno Eleates unum Vmuosum. Nam periit, aut latuit ista nusquam tale, apud Laertium quid ira: ubi vocula, in principio sequentis. Res quidem dogmata eius diuersa sed nec alibi comm ita habet: δc est germana ipsa sententia, mini legisse. Viderit Seucca. illud in Sexto imo verba Parmenidis: o G - : Vnum consimile adnotaui, de Gorgia Leontino: viuersum. Seneca adfirmat, cum statim Is librum, inquit, siri sit de eo aeuod non est, Ad . M. - hoc repetens, ait, Parmenidi nihil esse, aeter m quo constituit tria capita. Vnum quidem et rimum. Plato clarissime, de Melisio & Pa primum, Euod nihil sit: alterum, aeuo etsi sit,

que id mi iussit se, cum locum non habeat ubi cumstant, alum , si ment ἰ Tota rerum natura moueatur. Duplex igitur sententia, & Vnum et bra ea, aut maris aut sal x. Non facile ἀ- omnia: de item Immobilia, quod Plutarchus xeram, utrum magis irascar illis qui nos Nihil alibi iisdem adsienat. Qui idem hoc, de ficu e voluerunt; an litas, qui ne hoc quidem nobis quo Seneca, dissuta explicat, de defendit reliquerunt, Nihil scire. libro contra Colotem EpicurEum. Summaeli, Parmenidem cum Socrate, sed ante eum D Is SERT. V. aduertisse δολυ, Opinabile tu tW si Alia Phili phiae divisio, in Contemplativam itemque να ιν, iste ectuale. I ud in mot Actiuam: it fum5ue sinstulae istae diuisae. ', are, KDT alteri, perire nasci: hoc minime, g conssans ac perpetuum, A BITE omnes, qui in Academia hac tali, idemque esse. Ideo velia Esse dici, num esse: aut iuxta estis : nc' bis Dogmatica pi enique proinde ac si eat, τα - ω: Vnum ens. cet, de pro ea Philosopli iam iam diuid Ita Plutarchus. nec valde ab hoc sensu mus. Est igitur duplex, Contemplativa, aut Pythagorei abeunt, qui eorum quae per se Actima : atque id ex praescripto Naturae. inte guntur e us constituunt, Vnum. Quod Natura enim, ait S cca, ud a trumque nos ne vi a in Sexto Empirico legi: de in eodem hanc vult, ω contemplatrom rem , or aut oui. ita- sententiam non Parmenidi, sed Nausipha- que ex eius de Stoicoruiri mente, Phil pluani adscribi. Nausiphanis. inquit, dum erat,' ' Contemplativa e i, ω Actiua i ectat, HI uiuersitate esse visum. ille Nausipham, Plato mulque agit. Erras enim, si ictam putas tantum alibi Xenophani Eleutitas adsignat: terrestres operas promittere: altius gurat. T

in, G in ira m: Omnia quae dicuntur, Vnum tum, inquit, udum crutor, nec me intra comesse. Quid Euclides, a quo Megarici Uν αο tubernaum mortale contineo, suadere vobiis ae . αθον ci fur in δ' diu ἀγαΘώ, ira . suadere contenta. M ua me ocant, supra

Unum Bonum esse: 6υ Bouo opposita, nec esse. que nos posita. Contemplativam autem di-Quod in eamdem viam sensus venit. Iam cimus, cui sola ea, aut praecipua quidem, sequitur de divine Eleate. qui omnia negotia finis. Nam hoc addo. quia p&rimum disi,m ne vita de negotio deiecit: ait enim, Nihil esse. Verba minis est, ait Seneca, mirum aliqua res pro . suspecta sunt. de Pincianus monuit. a ple- positum, an proposita alte sare post. Tamestisque libris suis illa, ὀ negotio, abesse. In alterum siue altero non est. nec illa sine Actione meis repperi. fateor : tamen interpolata contemplatur nec hic sine Contemplatione arit. haec censeo, legendumque: omni a negotro Igitur mixta fere: sed tamen in altera, Con- deiecit: siue placet, omni δε negotio. quod in templatio siue Scientia praecinue petitur, in quibusdam scilicet libris scriptum, ansam ista, Actio siue Et scientia ipsa. Diuiditura dedit utrumque poncndi, ut fit, de cor- Peripateticis contemplativa in tres partes: rumpendi. Sententia ch. Zeno Eleates Theologia Physiologiam, Mathematicam Theo

molestia nox liberauit, do omni inquis- logiam saliis est Prima philosephia, a dignitatione: nam ait, Nihil esse. Sed haec mira, te dicunt, in superis rebus deditam, quae

de eximie fatua aut sapiens sententia, nec corpore dc materia carent: ut sunt Deus,

mihi nune capienda. An ad contemptum G ij , Animus, de quae adhaerent. Ph

467쪽

logiam, in iis quae materia constant, & sensu percipiuntur: ut Animalia, Plantae, La

pides, de quae adiuncta. mathematica, quae

in rebus quidem sine corpore, sed in corpore tali en consideratis: vi sunt Numeri, Soni, Figurae caelestes Motus. Itaque haec singula, singulas iterum scientias gignunt:

diuiduntque Matbematicu in orithmeticam, quae numeros Musicam, quae Sonos; Ge

metriam, quae Figuras; rologiam, quae superos illos Motus spectat. Iam lima pars dicitur, cui finis praecipuus de fructus Actio est . quae tripliciter item diuiditur,

in Ethicam. Oeconomicam, Politicam. Et caest, quae mores, vitam, regimen singulorum nominum eonsiderat de format: O conomica c Familiarem ego verterem quae domus cuiusque & familiae: Tolitica, quae ciuitatis totius aut societatis. Ecce diuisionem & membra totius Philosophiae: nec renuius opus est, aut expediat. quia diuistiri stola in aiactore Seneca, non concidi, et tile est.

Id et iiij habet nimia, quod nulta diuisio. Sim le confuso est, qui qui que Di pidverem si- AZum e L Itaque fuere etiam, qui breuius DK partiuerunt. ut Apuleius: qui Naturalem Iute Dei dem, Rationalem, in Moralem agnoscit, & Platoni singulas eximie adscribit. Easque hausisse ait, Naturalem ab H Ochtitas, Inte eotualem a P tb oreis, Ratio-rio his utque Moralem ab ipso Socratis fou- te. Vbi obserues, Intelli it lem praecipue ab eo dici, Theologiam nobiς appellatam: nisi quis Mathematicam malit. Sed alia etiam diuisio parcior est , Senecae sic exposita. la Philis phis tres esse Drtes dixerunt, in maximi urimi audiores: Moralem, Naturalem, stre Rationalem. Prima componit animum; secunda rerum naturam scrutatur; tertia πο-prieta es merborum exigit, se 'ructuram, o Meumentationes, ne tro vero uel se fui repavi. Ait, maximos auctores sic tribu ille. Quos illos i Zenonem & Stoicoς suos intelligit: inroinreri de sic Primum ae si e Zenonem Cittieum, De Ptae. Laertius scripsit: & Plutarchus adstipui tur. Nam illa prima Sc uberior, a me posita, sere Peripateticorum suit. Sed ait etiam in tertia parte, proprietates verborum Ducturam ab ea isti: quod scit icet ad Alut ricam rescretur. quia Stoici sericam in duas partes dividebant, Rhetoricam se Dialeίλ- eam. Addo, ips in hanc triplicem partitionem in Macrobio esse, sed diuerso,ne erres, sensu. Nam sine Commentari j in Som- Libri. h. nium Scinionis: Cum sint, inquit, tomu P-

losophiae tres partes, Moralis, diu alis, stullationalis: e sit Moralis, quae docet morum eli malam tersectionem, Naturatas, quae de diuinis corporibus di putat; Rationat is, cum de incorporalibus sermo e i, quae mens sola comple Atur:

nudam de tribus Tu ius in hoc Somnio praetem misit. Nam i a ad virtutes amoremque Patri adhortatio, quid aliud continet nisi usitata Moralia' cum vero dei haerarum modo, de magni tudine siderum, γε circis caelestabus, cingulisque

terrestribus, αν Oceani situ loquitur, P si

decreta commemorat. At cum de motu immortalitate anima dissistat, cui nihil constat inesse corporeum, cuiusque e sentiam nudus Sensius,

se seti Rario depret en r; ilhc ad alti sudinem Philosi uae ascendit. Vbi palam vides, nationalem esse, IntelDAIualem ante nobis dictam. Atque ita idem Macrobius alibi Philosophia vis. αistisce habetur augustior ubi de Eationali parte, id I incorporeis di lutat.

Logicam omitti a quibusdam. De dignitate si Iuturum: si Ethicam usu seu Iuque certe

eminere.

ATQvε ista igitur Macrobiana diuiso,

Logicam illam communi sensu dictam omittit: quam & alij non partem, sed instrumentum Philosophiae dixerunt. r inacu rei etiam, ait Seneca, duas parte, Philose pluae putauerunt esse, Naturalem atque Me

ra m : Rationalem remouerunt. Deinde cum

ipsis rebus euerentur ambigua secemere , falsa coarguere, i, quoque locum, quem de Iudicio Regula: anesiam, alio nomine, Rationaleminiaxerunt. Diogenes hoc ipsum,& diuisam ab Epicuro Philosopbiam tradit in

amem isse, quae ageret Anes in aditus ad opus habet, ina libro ab eo tradita, qui Canon inscribitur. Quamquam & Stoicorum aliqui hanc putem Logicae faciebant: & diuide

mesa: In Rhetoricam O Dialecticam aliqui autem γ' tu Desinitivam, quae ea de R Iuli, , Iudiciis. Sed persequi haec omitio,& Amraei monito, non tenuiter nimis pa tiri, aut citam interpretari. Illud addo, Stoicos varia ima ine usiam aut dignitatem harum partium cxprellis e. -

468쪽

Osibus ac nemiis, Logicam; carueis partibus, Ethicam; animae, Thysicam. Iterumque alia

teriora tesiae, sunt Logica; proxima, id ea albumen, Ethica, intima, siue vitectas, Physica.

α Θῶς ὀνρ - σ: Constoliam, fidem, animi sanitatem, ego aio veram Philosophi is esse. Alura autem quascumque, , aluo tendentes apientia ueso fertias, i Elegautias et Iulias dixero, recye censeam appelgasse. Audis omeus 3 per Deum demitte: & peregrinari in aliis iuue in hac habitare. Facere docet Phint ophia, non dicere; ω hoc exigit, ut ad ter Vis & quartam 3 η - 'λως suam quisque vivat. Ideo scite olim Clean

f hoe λο - δι ou η: Cum a te, bene muni ia, . ratione administrata. Quomodo 3 nec enim aliter accommodat. Puto, muros Logicam ; ciues, Physicam; leges &mores, Ethicam esse. Ex Diogene ista: &v eor ut fideliter ab eo exscripta. Sextus Empiricus in quibusdam arguit, & proba- ΣΜ biliora mihi dicit. Nam de Duo, ait, mire lum Ethicam referre, Albumen, quo i alimentum retessi, Plysicam. I rumque in Animali, Savguini in carnibus, Physicam; Animae, Ethicam aeqmparauit, & monuit a Posidonio Stoico hoc cile. Vtrobique vides digni rem Ethicam censeri, S cum optima parte conserri: quod planissime verum est, &pro communi sensa voicortina . Nam hanc illi magnificant, & sit per alias extollunt: imo, curae Cynicis, reliquas pane tollunt.

de mes Noster Seneca: Nou mehercules nimis ad rem Dingui existimo pertinere, bi di i a sum quae regunt' a res, persequi cetera: non in remedium an

thes, tuterrogarus, cur olim inter paucos philo- h. eti ph 'tium, plures quam nunc inclaritissent' a g, εγ, ἔρωπ . cta, mi δὲ λόγζ: Nam tune opus inum exercebatur, nunc verba. Vtinam nee hodie sati sed peccatur a ui praecipien- s .em. tium vitio, qui vos docent dit utare, non auu ' re; siquid distentium, qui propositum a ferunt ad praeceptores suos, non amnium excolendi sed ingenium. Ita AE PHiLOSOPHIA FUIT, FACTA PHILQLOCIA EsT: an &cum Platone dicam, facta ' et λοδοξα est

DISSERT. VIL

Discrimen Sapientiae a Plutosophia: e, illius d sinitio, eaque obiter icta bata. '

Dε risii Mus Philosophiam, M.thiis

mus ; ad Sophiam siue Sapiemiam eundum est, ab ea distinctam. Quid opus monere vix hercules, nisi quod confundunt saepe veteres: & iidem sedulo adni nuerunt distingui. Confundit Plato, cum

remedium, inquit. quid enim aliud pro- . oe prie Philosophia est, . τῆς ψυχῆ: α -- losophia est ac visitio Sapientiae. Non censeo, Θωε φαρμακον; quam animi morbo- sed quaesitionem studiumque. Item Aristirum , a semonum aedicina ἰ aut, ut cum

pore depectentis , ita nec Philosophiae, nisi mala animi amotentis. Subtilis. oblectans, alta esse potest: sed ut platani aut cupressi umbram M oblectatiunculam praebent, fructum non habent: sic censendum, ubi solae illae aliae partes, hac omissa.

Gratiis. Quod de ipsa Sapientia vere, non Dr ' affectatione eius, dicaM. Ergo Stoici, quia crebra haec mixtio, distinguunt: & ab iis Seneca. Dicam inter Philosophiaran Sapien- Erdiora ti m quid intersit. Sapientia, perseeluis se num essii mentiis humanae : Philos bis, Sapiemtiae a r asse ADtio. Haec ostendit siue comtendit quo ilia peruenit. Simile Clemens Alexandrinus: Sicut liberales artes, inquit, conferunt ad Philosophiam, quae e i earum domina , sic ipsa Philo ophia ad Sapientiam. de addit: Eo si h H, ς α , In ' η σο α δὲ, ς, ', , ,, II πωτωνα - : Est enim Philosophia, studium et' meditatio; Sapientia autem,pcientia diuinarum humanarumque irarum, γ' qua earum sunt caussae.

469쪽

ri. ori. Et Cicero non omisit: Nec quidquam aliud si Phil phia, prater sudium Sapientia . S pientia autem, cognitio G scientia rerum diu narum γ' humanarum, caussarumque quibus haeres coutinentur. Seneca istis paria: nisi quod de causises, in clausula, censet remouendum. Eristola aeuidam, inquit, Sapientiam ita finierunt, ut

dicerent eam. dumorum se humaiarum cien- itiam. Quidam ita: Sapientia est, nose diuina oe humaua, eorum caussas. tum adiungit: Superuacua mihi mi et ur haec adi Atio, quia causae diuinorum humanorumque partes seu t. Licebat dicere, & in Scientiae verbo caes contineri. Ceterum ipsae istaedefinitiones omnes Stoicae sunt: &. Plutar

scientiam esse. Ac vides, pro Senecae mente, omitti ibi Caussas. Sunt aliae atque aliae definitiones, pro varietate effectuum quos a, producit: vi, Sapientia eni, semper idem ν - εν stola se ac nosse. Item, Sapientia ea liberali sta dium, quod verὰ liberos facit: & plura eius

modi, lectu & intellectit prompta. Illud

notatulus a & excerpendum, quod Mi r sanx. tiam eana definiunt: siue ortem, ut Seneca - alibi: Sapientia ars e i, certum petit. Aristotcles utrumque iunxit, de dixit eam mi , πιπῶν, Uri Q -ν: Artem arti m , cimtiam scientiam G. MacrQbius translum , .stiui psit: α ait, rem consense humum genera, de oratam LV creditum, Philosophiam artem

artrum, γ' disii fici phnarum. Quod interpretari vel pcr excellentiam licet, quod

super omnes emineat : vel a potestate, quod sormet omncs dirigatque . Seneca, ad Sapicnt:a: Artificem υί es vitae. alias ar-r, ,h. icta sub Eomini' habet. Nam cui et ita, illi vi lx quoque ornamevia sermunt. Est igitur Scientia propriὰ, qui contemptatur; Ars est, qua. Agit. Sequitur autem, Divinorum et Huma- . norum scientiam cile. O rem amplam, atypistola que adeo arduam Quidni sit 3 Magna ων it a res, ait noster, Hi Sapientia: de Diti: - s Humamique discendum. Diuina autem primo : si Felicitatem quaerimus , humala si . t uiri scilicet finem. Theapes: A , si

licitatis , cognitio praesiantis marum rerum ci diuinarum. Atque etiam, si Veritatem quaeiam M. i. rimus , sine qua Sapientia non consistit A QMα, , - ρ ri τ' ἴ-οὐ δε, ,- ,:

mortalem actionem. Itaque duo Sapientia hic a considerat, ipsum Deum, & eius opera, id est Mundum , quaeque ui eo: & uno verbo totam Physio etiam, quae hoc Drum

rum verbo continetur. Ita enim Seneca: Sapientia TOT Ius NA TvRRE notitiam ac Tm.xe.

sv AE tradit. quid sint Di, i a sque, Erct ra: quid Inferi, quid Lares, Geus . I aeceius initiamenta sunt, per quae non municipale sacrum, sed in m omnium Deoru- templum Mus Dus iste reseratur. Obserua, Totam N.

turam ab ea nosci , iam dictim : sed 3 Suam, id est Animum, & q iae circa illum,

itemque Corinis. Hoc iubet in Pythoclis ora- mi Cm

culis a scripta vox, Nosice teipsum. Frustra illa omnia , nisi isti id : & quem fritis migitur habet 8 hunc Platoni expressiim : Vt Inr M.

neque internae D lGNITA Tis amphtudinem ill remus, diuina in nobis parte nul Π u que exteriorem HvMi LlTATEM, natura ad ditam, ignorantes, et ane ιn ea extosiamur. Ad

Magnitudinem animi vocat, sed per Antiami cultum: ad Modestiam, per Corporis

contemptum.

Verus Stoicorum Sapiens, in summo ab iis descriptus : i coque irrepertur, nec id tam

sine cui S, aut seu D. Q v i D ergo Z iam in antino mihi occurris : Omnia ista opus scire Sapientem

AVD. Certe occurrebam: aut potiuς iam

paene abibam, dcs cratione victus. Quis

homo ullus, aut vinquam, Diuma omnia& Humana nouit 3 non ait, non erit: ideo que iure abhorreo alii loquam hanc Sapientiam & in maerupto positam, quo noli itur. Lips. Sol ri te poteram Aristotelis fortasse verbis : qui censet Uri P et is, ciae Ag E , ia et τὶςhu : Scire sipientem plera romnia. quantum feri poteti, non per singula cientiam eorum habentem: sed , ut postea

Eam sci eutii contentum. Solari de Demetrij Cynici verbis, apud Senecam: Plus prodes s e si pauca pracepta Sapiemiae teneas, sed illa

m promptu tibi, T in I su sint, quam simulta

didiceris, sed nou babeas ad manum. ad modum maenus luctator e i, non qui omnes numeros nexusque perdidicit, quorum a sui sub

470쪽

MANvDvCTIONI s AD STOICAM PHILOSOPH. LIB. II. ψ67

a uersi tuo irarus ei sed qui in uno si aut altero tu' ac mulgarem modum, crebro gignuutur: bene in ligenter exercuit: Nec enim refert, ceterum hici se M. CATO, a cultu mentione

quam multa sc it, si it quantum vicZoriae satu haec disputatio fluxit; vereor ne supra nostrumci: sic in hoc studio Mui,TA DELECrANT, exemplar sit. Alinii Senec bona quidem p AvCA vi cu NT. Plura addit, quae ad metare ipse citas, aut in inducis. Tam contemptum C si uia Physioloeiae ire viden- credulos autem ei se 3 absit. Qualem descri- . tur, &m una scientia vitae, id est Boni Ma- bi Sapientem a vobis scimus, cum fuisse lique, nos collocare. Sed ego vero his vel nemo Stoicorum dixit: pesse tamen esse. om- solatiis, vel effugiis, non utor: bene de vere nes. Quod etiam hoc argumento collige- diximus, sapientem ea omnia scire. Sed bat Posidonius, quia Scetrates, Diogenes, A - 1 n. is, quem Sapientem' nimirum hunc Stoicum, tisthenes, magnos progressis fressent, nee longe id est persectum, consummatum, cui Boni a ertice conitis m. Itaque qui magis ad- nihil abest cui Mali nihil adeli. Qui emi- niterentur, bona indole, bona disciplina,

net inter omnes, ait iduo exercitio posse peruenire Nos Chri-c Gn. - elut a rus olympi stiani abnuimus & cum Platone sentimus: Vertex, qui hiatio ventos nubesque reliquit. eum, qui Nere philosophatur, censere, uinquam in Nirid iterumque cum poeta, ara Numquam se puram Sapientiam, quam celsa qui mentis ab arce AP vD INFEROs consecuturum: id est, comchi verbis, habet ἰυο ν λ uinae simi- quem esse Natura abnuit 3 Dicam, in exlem constitutionem: siue Senecae nostri, qui emplum. Si ccies & Idea quaedam illius habet imbecillitatem hominis, sic uritatem Dei. summi proponenda est, quo connitamur,

Quem ue non perting. re, sed accedere; neq; assequi,

F ρ ub ω δά α i, iat, Fω-: scd aemulari. sicut Oratorem Cicero & Fa Vrbe incedentem 'numen Nelut, enituentur. bius formant, qui non fuit aut erit: sed Et quis finis elogiorum sit 3 atque ecce in nempe persectio illa exprimenda est: sieultimo sum mentitus. Vrbe incedentem, & nostri Sapientem. Ipse Fabius aeuaerenti- b. xu. . adduci feci: falso. non est ille, ut verbo tibi bus, an latis orator fuerit ' i spondebo, Pomota dicam, nisi in descriptione, re non fuit. do Stoici, si interruentur, An Sapiens Zeno, an Plii tarchus aperte, de Stoico Sapiente: Lo Cleanthes, an Chrysippus s is r pondeant,ma- δ' cnuic M. γ. ori : ELI mero Nus - gnos quidem illas ac Neverabiles: non tamen id, Qv AM GENTi v M TER DA RVMVE, neque quod atura hominis summum habet, conse fuit. Ciccro: Stoica eam Sapientiam interpre- cutos. Et vero inuitat haec grandiloquentia, totur, quam adhuc NEMO MORTALI, eu de honestos quidem animos erigit ad ho- consistitui. Iterumque alibi: Chiis Sapiens nesta. Sciaecae verba opportune huc du- sit, aut fuerit, nec is os Stoicos solere dicere. cam: aeuid mirum, si nou a cendunt in altum, muta Haec ego veriora arbitror, imo scio; quam ardua arare sit Viros se 'ice, etiamsi decidunt, quae Seneca noster mitioia & gratiora auru magna conantes. GENER Os A REs HI, rem bus scribit. Nam interdum facit suilla; in- cientem non adsuas, sed ad NATvRAE vires, Esen ii ii. terdum, sed fuisse. Scis, inquit, quem nunc conari alia, tentare, , mente mar ora concis' mirum Banum dicam' huius pecvnn Notae se re, quam quae etiam ingentι animo adornatis ef

classe Proficientium,de qua statim: mi ille sici possint. Hic despcrat aut abnuit, quod alter prim scilicet) sertasse et AMQVAM ante adstrinauit.

PHAε Nix semel anno quingente ' nocitur. Atque hic aliquid etiam ambigens, alibi fortius adserit: Non e i, inquit, quod dicas, ita met flo, Hunc sepientem nostrum nu quam

inueniri. NON FINGI Mus stud humani im

Alter ab ido Sapiens, qualem Natura ω auum dant. is Prosiciens dicitur, euoque distria

enii manum decus, nec in entem imaginem

rei concipimus: sed qualem conformamus,

forsitan

neque enim magna, in ex Lucia selio vocant, I TA QvE non est ille primae notae in rerum - natura Sapiens: nisi inscriptis& libris: est aliusficunda: illa ' - αν δ Consummatum hunc siue Proficientem: item

SEARCH

MENU NAVIGATION