장음표시 사용
431쪽
Popillari potestatis propria et lina ad paveoriam Tineipatum Diagis propendere videli nataira Qtio ex Hi agistrarii 11m eonstitatena mina ratione intelligere licet maria electionem ad sortem revocari, electosmi sor perinicii , ii rei iisqtie eoni ine est Sed IOeitpletiora Dua necesse esse, concioni Diis
interesse, et mag stratiis Teniinctii re ae declarare, alit alii in illinouod miinus civile Dire, ceteros aliteria esse a ni natineri-Duscii Deros a solitios, o patacomiri potentatus propriii H
est. Hoc etiam ad palicoriiri potentat lina pertinet, iiod vult operam dari, ut maior pars omini, si civitata praestini, sumatii ex Ioemipleti iis, si ut iis, iomina censi is I amixtria iis, ira agistratus ani piissi Di mandentur. Facit vero et senatiis elec 'tionem Palicoriim Principatu consentaneain. Elimini ni in omnes iidem necessario, sed prina viai ex pinna censit deinde iteriin aetiales nullier e sectindi deinde ex cliisse ieridet quarti ensiis nisi io non iis otiani Diis, si si in teri dant laxi censiis, in posita necessitas est eligendi, sed iis, pii Dint viarii enliis, priniis tantiim et secundis. Deinde ex nisaearem ex uno Pioli censi essicere lina emia ait oportere. Emitit igitur plures ex taxIniis censio iis, et meliores, quaa nonnulli ex popillaribus non eligunt: non eligi in autena, quia non est iis in iposita necessitas eligenes. aleni io trair Teipuolicae ornaam ex popillar potestate et untiis Principatu sei monaronia constare, non et Te viceni lilia, uni ex iis Perspicitiini si iiii ex iis, viae posterilis licentur, intellige-xe licebit, ibi de tal xeipii blicae adnainistrandae orna erit considerandi et vispiriandi Iociis. Iani vero illud, iiii od ad electionem ma istratii lina pertinet, Di electos ia alia ira electionem revocat, pericillo non aeat. Si ni en in vel DediOcr numero coire et conspirare olent, seniper ex Omina VO-Iuntate et pro omitti arbitrati eligenti ix nil te igitii ad xenapiiblieam in Ilibris de legibus expositam pertinent, li-iusni odi sunt.
Sunt autem itaedam praeterea reipuolieae adniandirandas
formae, aliae a privatis hominibus, aliae a pnilosopnis et a
432쪽
vitis et in repuDIica administranata versatis inventae atmie in-
statutae ciuae Piulem nanes p pius, Plato nae amoae Socraticae, ad eas, aintis linc tiliantiir, accelint. Ni illiis enim nemi novum istud de communione liberomin, et ixomina,
Mevii alteriana de sodalitiis et conviviis ni ulteriam commentii ni visibilit, sed a necessariis orariintlix potius. Videtur en iniolibiistat esse Imaxiniuria, ea viae ad facilitates rei familiais Tis pertinent, bene esse omlinata de nis enim seditiones imis te omne maxime oriri dicunt. Quapropter ualeas ItaIesis nius Ito induxit primus. Ait enim civium bona aevia s. lia esse oportere. At vie Iio quidem eo statina tempore, quo Primum urbes conduntur et lialutantur, sacere non dissicile essos existimabat conditis autem iam ut bibus et conuitutis civita blibus, ni aioris hoc autem lore negotii, qd tamen celenime niseu linies civium ad aequalitatem rediiciun iri, si divites quiisdem filias suas collocantes dent doles, ipsi veri uxorem ducenis te non accipiant et contra pauperes non dent, accipiant ipsi. Plato vero, cum leges scriberet, quod initenus exissima Dat tacultates augere sinere oportere amplius autem augeTe atque amplis eare viaerendi, quana ut essent quincuplae minima Iurra, nemini ex civibus licere, ieria adna Oalaim et antea iactum est. Non debent autem lao Ignorari e caui tales lege ferunt, quod . ignorax vicientur, eos, qui facultatum magnitiidinem Tae- sntiant, etiari liuerortiri numerum pIaefinire debere. Si enim Iacultatum magnitudineam superet Ii Deromina uni erus, 'pra in una lex antiquetur necesi est deinde praeter legis antiquationem, multos ex ilivitivus pauperes seri malum est. Fieri eniti vix potest, oui tales iona in ea res nova moliant tiri Lonorum igitii aequalitatem vini aliquam nauere ad socie mtatem civilem, nonnulli ex vetetibus videntur intellexisse: citiusmodi et Solon legent eomposuit et apud alios lex existat, Prae vetat tantiin agri comparare, quanitina quisque πο- tit. terrivio viii sitam sanailiarem vendere leges vetant: ouemadmodum apud Locros lege sancituri est, ne viis Irianoniuni situm vendat, nisi manifestani alamitatem sibi ostendat accidita e Praeterea vero juDe Patrimonia, qtδε. et ii Die soridiona iacta Duenerunt, servari. Hoc autoua Leu-
433쪽
ea de eonvulsit ni ac Liblatum I.eiicadior in remptiblicam nimia popularem reddidit non enina Iani amplitis eveniebat, ut e censibita praefinitis ac descriptis ad magistratiis aceiae. 5. Tent. Sed fieri potest, ut bonorum quidem sit aeolatilas vexam haec aut sint ninais Hilia, ut prosus ac lii xuriose vivam aut nimis pauca, ut te nititor et soritide. Perspicuumio itur est, non latis esse Iatorem legis bona civili ira aequare, sed medium animo esse destinanduria. Praeterea vero etiam si iis certas omnibus rei sal Diliaris iacultates descripserit ae praefinierit, nihil proselet. Clipictitates enim exaePlandae si in potitis, raria sicilitates. Hoc aliten esse non potest, nisi cives tantiina, Fianturia satis est, tuerint a Iegibiis emicli. 6. ii atque in si ita iti. Sed fortasse diei it nil leo, nil eo a se ipso coria memorari ac providera. Existimat en in homini duomini civit .itibus ae Pacilitaten esse oportere, possessionis et institutionis. Sed prinnum viae fit sutiira institi iti O, dicenduria erat. Deinde ninu prodest unam et eanderi esse. Fier enim O-test, ut una iidem et ea leni sit, sed nae fit talia talia en, ut
ex ea lacile consiliui capiant appetendi sibi*i arrogandi T. vel pecunias, vel honores, vel iitraque arasito ampliora Praeterea seditionem solent facere cives propter in aetialitaternnon solitia bonoruna, verita neclaira Ionoruita sed contrario ut mim vi nao . Vulgus enim propter sortiinamina et rei Laismailiaris in aemialitatem concitatur politiores et veniistiores homines de nonoribus contendiint et concertant clina vulgo,
si sint aevi tales. Ex io et illita, Fortis et ignavus parili astici uncii honore.
Non solui autem propter res ad victiina necessarias non iis ne iniuriar iaciunt cultas Temediuna esse pittat fori inar in aetialitatem, ut ne viem rigore aut fame coacti vestitubonismi spolient Verona etiam propte voluptateat ac dolo- Terri ex cupiditate naan antena, ut et voluptatibus perfruariti ir, et doloribus upiditatum careant, libidinesque sitas expleant. Nam si cupiditatem Naajorem nabeant, iani res necessariae postulent, ui ratio cupiditati medeantur, Inviriani facient. Neque propter huius clipiditatis medicinam tantum ad inau-TIam inferendam additeuntiu , vertim etiam si concupiscanta
434쪽
ut voluptates preeipiant diloriit experiea. Quodnam igi-
tu homirn trium malom in rem etsi una Illis itidem rem. Iansiliarent ex ignari habere , et ex labore alsili spera Piaossum sacere alteras autem temperantia teritiam porro Tenaeis
diti in si ii per se gaudet velint, non est iod aliunde
triana a pullo pnia recliatrant. Narii caeterae VOIuptates sine nominum opera contingere non possitnt. Enimvero maxitDas iniitrias inferiint homilies opter cupiditates immoderatas, et non propter res necessarias Verbi gratia, tyrnannidena eis eii pant, populum Pie in i pio dominatu Opprin lint, non it ne algeant, sed ii sua Iibidines impiine expleant. Idcirco ma na praeriai proposita Lint non ei, ut sit rem, sed ea, qui tyranni in occiderit. Quare ad pax vas levesci ii iniitria re pellendas et defendensis soliunt in nabet reipublicae administrandae modiis a Pliale inventiis. Praeterea nati Ita . ex iis, quae ab eo exeogitata et inducta lint, e spectant,eOPie resertini hir, ut cives quidem inter se civitatem lia obeant bene constitii latra sed oportebat etiam adversiis sinitinios et exteriacis omnes. Nimirtim necesse est, Omnem
reipublieae administrandae lamnam ita Ilo laserapta ira at . qNe orianaram , ut viribus et copiis bellicis instraicia surde quibus allo ire verbi in quidem iacit. Sirmillae veri, et de Iacultati Diis rei si initiaris. Non enim Luis alignas stip-
petere portet ad ii sus civiles tantitati, emini etiam talis eis Tictita X terna. ita propter neque .inta Onomini copia
praesi esse debet ut . finitiini vii de ira et potentiores concupiscant, si possident autena, ab inpirIa incurrensiuit hostium defendere non possint neqii tantae angustiae, it bel- Itina si istinere non iteant, ne a parib iis quidem et iiiiiii biis illatiini. He igitii de his ninil destituit. At oblatimina ess. o. non debet, quantae rei satiriliaris cuiusqii inviiii copiae civitati conssileant. Fortassi igitu definitio sumit earum pissima naeo, tu sinitimo mira potentiorum non intersit, Propote facultatum magnitudinem immensain belliin his inferre, sed positis absilii ex ab iis, cinippe quomina depraedationune belli quidem si in tiis si istinere aut otii pensare possint. Queniadmo dilui Eubulus, iliti Mophradates Ataxnea Obside-
435쪽
Te ataue oppugnare OgItaret, sitas ei, iit complexus animo teniporis spatiit ira, quod in urbe capienda consirimumas esset, huius tena poris sumitus rationem sit duceret. inor enini Pectinia aecepta velle se relin Piere et tradere Atarnea. Hae oratione fecit, ut Autopnradates, Te viligenter considerata, urbis oppugnantae sinet saceret consilitina mi ani ceret. Aliis II orianthina igitur utile est, facultates rei sansiliaris ivibiis inter ipsos aequales esse, ne seditionem inter se faciant; non lais triet a dira od irri magna naee utilitas est, ut id, plod sentio, dicam Nani politi homines et qui lici solent optin ales, hoc indigne ferent, et ierentur, quasi digni sint bonis ampliori. bias, non aestitatibiis. Qixinpropter etiam eos saepe viderariis in alios cives invadere, et seditionem excItare. Praeterea vero inexplebilo utilia. in est hominum inlprobitas et prinatim satis nabent dilos obolos hintaxat aecipere uni alitem hoe Patrii irri et avitili literii, sena per eo anaplitis desiderant, diis nee in immensiti progressi filerint. Infinita enim et immensa est clipiditatis nati ira ad iana ex plenaana pleriqtie no an in egotiano stiirium atque adeo Innes vitae rationes cori semini. xa Talium igitii natiloriana aedela milito melior, quam si ho iana civilini exaequare conenHir, haec est, ut eos quidem, oui natura Inoaesti et boni sunt, tales efficiamus, ut Ius iusto abere nolint malos autem et improbos, ut non possint rnon poterunt auterra, si et numem vel potestate sint inferiores, et non afficiantur iniuria. Set ne nano itidem bonorum
aequationem Tecto exposuit. Nam infagrorum possessione cluniis amat bona vult aequari Atqui et in servis et in pecorivus et in numis divitiae consistunt: sunt et in multo supeneesiis lis citiae appellatur, apparatu, multoque instrumento Authorum igitur omnium quaerenda aequalitas est, aut naee in alio ueni ora inena moderatum et iustum redigenta sunt, aut 33 omnia sunt praetermittenda. Apparet autem ex legibus ab eo posuis, parvam eum civitatem efficero voluisse, si quidem Opisces omnes erunt servi putilici, ne iii partis ullius, qua expleatur ivitas, locum utine Dunt. Quod si publicos est. oportet eos, oui coni in uni artificia exercent, debet noctisse nabere, ut Dyrrachii, et ut aliquando Diophantus Allienis instituit.
436쪽
instititit. me naleae igitii reputilica, aliqilial ne ille recto dixerit, an secus, propemodum ex is intelligere licet.
Hippodamus alitem Eiirypnonias filius, Hesitis, ii et oppidortina divisionem reperit, et Iraeeuna partitus a scripsit, var eum in reliqua ita propter amisitionem alia quanto plus quam satis esset, elegans atque exquisitus, usisque adeo ut nonnulli lautitia et splenaxilius vivere exiis seiniaretur, tum capillo censo a promisso, ornatuque Ve-1tis salis quidem vilis sed alitae Dora non sollina per hie
meni sed aestate etiam ute atur Ilio igitumippodamus, cum alioqui in totius naturae explicatione eritillius esse vellet, Primus eortina, aut rem publieam non acinianistrarunt , conatiis est aliquid de optima reipuolicae aministrandae Orma dicere Civitat et aliter ita compone at ut ex decem miI a. linus nominum numero eonflaret, in tres ero paries esset clivisa. Unam porro partem inciena ex artincibus, altisana ex agricolis, ter iam ex propugnatoribus et armatis nominiis bus Iani vero agrum tres in partes secauat. lanam sacram, alteram uolicam, tertia ita privatam eam quidem, urtile sa- era legitima et consiletudine recepta dii immortalibus serent, sacrariaci eam autem, una civitatis propugnatores viverent, communem et publicam eam denique , irae agricolis esset attri nuta, propriam ac privatam. Existimanat autem etiam tria logian genera in taxiit II, oportere Naiae 41ibiis de xeniis lites intenduntur et judicia sunt, era res numeTo tres esse, eontiirneliam, damnum injuria latum, mortem. Lege autem sua etiam unum iudicum consessiim facie 5.bat, cuius summa esset potestas, et ad terra referri oporteret eas res, Iliae minus bene rudicatae viderentur. Hunc autem
constitiaebat ex quibusdam seninus selectis. Sententias oris x in oris judicialidus non per caIculos ferri denera existiis ni a Dat, sed dari uni euique abollam, in au scriberet, si plane eon derrinaret si absolveret, inanem relinqueret si neque dari naret, neque absolveret, aut partim damnaret, partim absolveret, noe ipsiu scriptura declararet Nun enim noc
437쪽
non reet Ieginus esse innutu tum cogi enim iudices peieram xe, cum aut iano aut illam sene sententiam jubentur. Legem etiam tuti de ovi aliouid utile eivitati invenissent, ut non ore a praemio afficerentur et ut Iideri eorum, iri in bello ceuouissent, de uulico victus praeueretur, quia scili. eet nondum naeo Ie apud alios est et Iala. Nunc a eni et Athenis, et in aliis ei vitativus posita est. Tum ut magistratiis omnes a propulo eligerentur. Populum autem faciebat ire illas paries civitatis. Deinde ut qui Iecti essent, uranthaverent et emam civitatis ommunium, seu urbanarum seu extraneariam, et ea manI, quae a pupillos pertinerent. IIaeo igitur maxima e parte sunt et coirimem Fatu lignissinaa,
s quae HippoUtamus de republica ordinana exposuit. Vocare autem in du Dium possit aliqid primam quidiana ciuiuiti
multituatnis partitionem. Nam et artifices et agricolae et qui arma gerunt, omnes reipuodicae sunt participes sed ita, ut agricolae quia et sint inermes, ariis ces autem et sine arismi sint et sine agris. Quo sit ut Propemo arri servi sint eorum, qui armi tenent. Quare omni tini non oriam particiis pes esse non possunt. Necesse enim si ex iis, ut Graia i nent, reari et imperatores et civium custoaes, quos appel- Iant Graeei politophylacas, et summos, pene dicam, ivllilii, rnosque ni agi Iiratus. Pui autem reipuolicae non sunt participes, qui neri potest, ut ii Denevolo et anuco in rempuDli-6. eam sint animo Iani vero stiperiores sint viriniis necesse est ii, iii arma tenent, utraque parte. Hoc auten non est laeti facile, nisi muli sint. At si hoc erit, quid attinet alios xena publicam Participare, et creanairrum ma istratuum potestatem abere Praeterea agricoIae ita in re civitati sunt viilea Nani artifices quidem esse necesse est. Omnis enim civitas artificiniis eget et possitnt ex artificio sito vitam tolerare, laena admodum in aIlia civitati Diis Agricolae vero, si civiviis arnia tenentibus victum Iuppeditant, non in ira erit in amitius civitatis numerentur nune
autem proprios agros diadent, et nos privatim colunt.
7. Praeterea, si Oznimii ne agros, ex quintis civitatis propugna
438쪽
eivitatis militaris a ea, quae agris eoIendi praeposita est. At vult lator egis litas vi Isinulea esse partes. Quod si alii quidam errant praeter eos, qui privato agros Olunt,
et civitatis propugnatores, quarta ux sum laec erit paraeivitatis , nullius rei amiceps, sed a reiputilicae statu aliena. Quod si quis eoν leni esse ponet, et qui proprios agros colunt, et qui uolicos et communea itine macilHIm --PI immensa eiit opus, ut ex iis quisque victum duabus familii subministrare possit. Tum quamobrem non statin ex eadem terra, et ex iisdem agris, qui sorte cuique b- si rint, et sibi victum sument, et Deliatorinus praeneDunlyHaec igitii omnIa magnani labent confusionem. Neae qui 3. dein ea, quae est de sententia a judice pronuncianda amnodum pro Danda est postulat enini, ut actione simpliciter in Q tuta atqtie intenta, in iudicando sententiam clivitat, si atque ex judice a r biter. At ho in a trio etiam plurinus o coniis proni isso iacto disceptantidus facere licet, et contingere potest in te se enim de sententia ferenda con ri unicant. In tuis licii vero non potest etiarn multi legunt scriptores, contra atque hic dant operam, ne iussices inter se communicent. Deinde vero nonne erit nae judicatio tu rutilent et . consilla, si judex quidem deveri petitori arDitretur, sed non tantum, quantum petitor sini debere dieita late enim minas viginti petit, ille autem aecena adaudicat aut ni Pidem plus ille vero nainus, alius autem quinque, alius Pon quatuor atque lio scilicet modo summam pecuniae divident, alii atrie omni ex parte contra petitorem sententiam ferent, alii nulla ex parte. Quia igitur erit modus sententiar In Eliseernendaruma Praeterea vero nemo cogit eum peierare,
qui simpliciter an solverit, aut damnarit, si lis simpliciter, utilenet, uerit intenta. Non enim ui reum insoluit, nsileum debere aiidieat, sed viginti minas non debere. Verum ille Iam peierat, qui non putans reum debere viginti minas,
nutilo miniis uiri damnat. De praemio autem et nonore o.
aliquo iis decernendo, qui aliquid utile civitata repererunt, non est tutum legem iam e sed est auditu plausibila et speciosum tantum Habet enim caluorias, et reipublicae, si ita
439쪽
eadat, commutationes et conversiones. In eiirrit auteni In aliam quaestionem et disputationem. Dubitant enim quidam, utrumne detrimento sum an utile sit, eges palmas movere et ni utare, si qua sit aIta melior. Itaque non est saeue ei, quod dictum est de praemio sis decernendo , qui aliquid ex tisaeivitatis invenerant, assentiri et concedere, s non expetat reipublicae siccinaria tria imitare. Evenire autem potest, ut alioui suadeant vel Iegum abrogationem, vel reipiiblicae administranaae lorrnae commutati orieri , tanquam o Irari une
11. nun Sed quoniam in nunc retinonem incidini iis, praestito-xit etiam pauca hac de re disputare. Habet enim, ut lixi. nius Gestationem. Et videri possit -sa ne satius esset commutaro. In aliis enim solentiis nos profuit ut medicina ommutata a patriis institutis, et ars corporuni exercena maria, quana gymnasticani Graeci appellant, omnes denique aries et facultates mutatae magnas Teous publici utilitates attii Ieriant. Qitare uonialia et civilis prudentia in nas numeranda est. ni. mimia ae ea ouoaue necessario idem est sentiendum Argumentum eorum, quae dicimus, e factis et eventis Liniere time aliqliis. Leges nitri antiquas valde simplices esse e Dalbariis
eas. Nam cum amnis incedere, et Xores alter a allem ine- 12. a Graeci tunc solebant. Supersunt etiam nunc antiqua mise-
clam instituta, stoliata prorsus et stulta verbi gratia lex stCunsis de caede, si uis acculator aliquem testium nurnerum produxerit, ilii sibi cognati sint, eum aedis poena teneri. Praeterea uaerunt Onanes non quod est patrium, sed quod nonum. Et veri sinule est, primos uIos homines, sive terras filii et terrigenae erant, sive ex eaIamitate et interitione aliqua salvi et incoIunae evaserant, similes luisse hominuiti, iii vulgo nobis occurriint, et insipientium a stultorum quentia adni uni de terrigenis diei soIet Quis e absu dum sit innorum decretis permanere. Praeterea n leges quidem ei iptas relinquere immutabiles atque immotas praestiterit. Quentis ad moduni enim se res nabet in aliis artibiis, sic et in prudentia civili, seri non posse, ut omnia, Miae ad ordinatio. netia et descrIptionem Teipublieae administranaae pertinent,
sutituite et perlecte sci in sint. Universe enim sciripta sint
440쪽
neeesse est. At actiones in singula ibi is versantur Ex liis igitur perspicuum est, et aliquas leges et aliquandi emo nutandus. Contra vero si alio ni odis rem consideremus, multae 5eaticlonia esse videtiir Ubi enim utilitas uiduiti, auae adnititantis leges ad diicit, parva est, assileiacere aliter cives I gidii saei Io mutandis, Inal uno procu duvio nonnulla e eata et Iatorii in legis et ni agistrat iiiii terenda, atqtie intacta Telitici uena sunt. Non enim tanto erit ei Mitasse leges emo-Iuniento, Maanto assuevisse Ita agistrativus non parere aereintento. Praeterea sallax ut captiostina est illud ab artibus et scientias sum trini exena pliani. Non enlari si iiiile est artem atque egenioOINinutare Lex enim nullana vini habet ad parendum impeIIentena, nisi eam uana a Diore accepit. Hi autem non nisi eπ tena poris Ionginquitate annorunique multitudine nasciti tr. Itaque a legibiis Teeopiis et risitatis ad alias et novas Ieges facile ni igrare, viiii Iegis infimitare ae deuilitare est. Praeterea, si dein ua esse nautanatas, ulmi ira et omnes, et in omni republica necne et iitriini a ciuolibet mutantas, an a ciuibusatain, et a qui tranam 2 agnun enim inter hae discrimen est. Quapropter nunc qitiden liano ouaestionem omittamus, atauo in aliud tempus magis proprium Telamemus.
De Iacetaemoniorum autem e Cretuna repuDIte et texe etiam de ceteris duo sunt videnas, suomini unum est, sitne aliouid in eis Teeta, an secus, ad optimam reipuDucae administrandis aescriptionen legivus constitutum alterum, sitne aliouid eonveniente reipuDIicae proposito et modo constitutum, an et Tepugnet Ei igitur civitati, cuius adnit 2. stratio recta sit tuli ixa, a necessariorum ad vitam sustentandaro cura Vacationem esse oportere convenit inter omnes sed quomodis no possit enici, non est lacu excogitare. Nam et Tnessalici penestae saeps in Thessalos invaseriint, itemqtie Helotes in Laeedaemonios. Nam perpetuo veluti casibus eo-Tum adversiis Insidiantes imminent. Cretensivus alitem inna una tale auetuit Caiis autem nidus rei ortasse est, Quod nulla sinitimarum vitatum, uanavis iniex se Dedulia gerant,