장음표시 사용
181쪽
Lib. 3 DISSERTATIO V. Cap. I. I inst
nullus in eo loco erat Lacus Asphaltites, nec Mare mortuum, sed vivus Jordanes Planitiem illam, ceu Hortum JEHOVAE trajiciebat, atque sta' to tempore irrigabat, G V. IJ, V. IO. ios. 3, v. I s. Ergo, a fordane per Diluvium reformato ad Jordanem primitus formatum, non procedit argumentum. c. Ostendo ego paullo inferius rhombum istum, nec tollere quatuor Flumina divisa, Iordanu in Asphaltiten illapsum, evidenter satis demonstro. Adeoque Jesulta Mus spontani, dc nostra sententia nondum convulsa manet. Quod vero Vir celeberrimus, Paradisum is Palaestina ad Stagnum Genesareth in vicina loca olim exstiti Ue, nondum satis probatum
esse, dicit; existimo hacce brevi Dissertatiuncula isti ipsius dosiderio satis fore factum. Non sufficit igitur dixisse, Iordanem a Fontibus foria Dan nunc denominari; sed inquirenda quoque est Eumologiae ratio, quam ob causam duae illae Scaturigines haec nomina J OR & DAN sortitae sins. Nam que, hac ratione JOR & DAN, per se nihil significarent. Atqui apud He
braeos, extra Paragosen nη, omnes literae in voce positae voci conligni ficant, nec n&n unquam serviunt, sed perpetuo sunt Radi cales; tum e ro Gutturales, quales hic N & P, in I L. Originationibus , cujus rei quae dam species est Compositio etiam in rad. Lingua, saepe abjici manifestum est: viae modo Lexicon Hebr. Avenarii: & quam saepe u vel formationis Grammaticae causa exteritur, ut pN pro , &c. Hic igitur si1 dixeris, casu aut fortuito nomen Fontibus illis datum, falsum dixeris: quia rebus magnis, earumque originibus, nomina temere, Vel casu aliquo caeco, non im ponuntur. Et Hebraei in Nominum impositione significantissimi sunt, dantque id operam sedulo, ut cum rebus ipsis voces eorum conveniant. Ergo consilio deliberato, dc ob certam causam Nomina haec illis ab ipso Spiritu Sancto Creatore indita obtigerunt: quia Iordanes scaturiebat in Regione Eden: Et Fluvius egrediebatur ex Eden, Gen. 2, V. I O. Argumentor: Quicunque fluvius ex Regione EDEN dicta oritur, ille est Flu vius Paradisii Adamitici. Atqui Fluvius Iordanes oritur ex Regione Eden dicta; Ergo fordanes est Fluvius Paradipi. Majorem docet Moses: Minorem probavit vocis fordan Notatio. XI. Alteram rationem offert mihi, singularis Dei amor & allectus erga Terram Canaan,*ao eam Moses Popula Israel mirifice & gravissime prae caeteriS commendat, Deut. II, V. II. I 2. Terra ilia, inquit, ad quam transituri estis ad possidendum eam jure haereditarao, est Terra montium in convallium , aa pluviam caeli imbibens aquam Terra, quam JEHO VAPIDEUS tuus curat: SE M PER SUNT OCULI J E HO V EDEI TUI IN EA, a principio anni usque ad extremum anni. Unde argumentum ultro fluit: Ouamcunque terram Deus a principio , in semper,
182쪽
Lib. 3 DE CATARACTIS PARADICIACII Cap. 1.
prae caeteris unice amavit, ea sola Terra olim fuit Paradisus. Subsumit Agines de Terra Canaan Ergo sola Terra Canaan olim filii Paradisiis.
Corte, quod optimum Deus in Orbe recens a se creato habuerat, medullam, inquam, Terrae omnium rerum atque Voluptatum innocuarum copia abundantem, Protoplastis ad possidendum dedit. Dices Terram μυi- Iab, ob auri obryzi & gemmarum copiam, non minorem felicitate fuisse. Resp. Aurum, gemmae & uniones felicitatem hominis non constituunt, sed tantum ostentant; atque ideo opes Havilah, Paradisi gloria non praest
bant. Sed de aurea ista Terrarum conditione infra pluribus agetur. XII. Tertium. In cujus terrae gremio olim Deus . singularem consuetudinem , familiaritatemque ac commercium cum Patriarchis Post-
diluvianis & Prophetis V. Testamenti habuit; '. Sacrificia ex mandato singulari ac mystico ibidem, nec alibi, fieri praecepit; 9. Nec non postea ipse DEI Filius in ea, ante, & post Diluvium Euangelium salutis annunciando, ambulavit, δ. Cumque Apostolis, Euangelistis, aliisque innumeris, cujuscunque gentis aut conditionis hominibus, habitavit; Illa Terra fuit olim Horim Paradisi. Mayoris Consequentia in hoc argumento negari posisset; nec procederet Argumentatio ista, nisi eam annexae circumstantiae
aliaque argumenta confirmarent. Minorem, praeter Terram Canaan, de
aliis regionibus subsumere non licet. Quandoquidem FILIUS DEI in Mesopotami non ambulavit, nec hanc pes ejus calcavit; sed cum . braharino, Iacobo, Daniele, erat agebatque ibi ut hospes aut hostis peregrinus, & ceu captivus cum Populo Israel. Alloquebatur quidem olim Deus Abrahamum in Chaldaea; sed illum eo ipso alloquio, ut, Chaldaea relicta, in Terram Canaan suas duceret colonias, jubebat. Consuescebat Deus cum Mose & Aaron in se rapto; ast non amore, quin potius odio Terrae illius, ut eam plagis amigeret, Populumque suum ex servitute ejus assereret. Familiaris sane fuit FILIUS DEI & Angeli ejus Babione cum Daniele Propheta; sed colloquia illa semper de Hierosolymae ac Templi ejusdem restitutione, nec non de Regno Messiae in Iudaea, non Babylone aut in Mesopotamia, olim auspicando sonabant. Et cur, quaeso, CHRΙ-STUS amore Galiuae adeo flagravit, ut ibidem Ministerium auspicatus sit, Matth. , II & Ι 8. ad Laeum Genesareth Civitatem suam, Matth. 9. habitaverit; denique mox a Resurrectione sua non alio, sed in Galilaeam concessit, eoque Apostolos ad se, in locum Hierosolymis adeo remotum, Venire cito justit, Matth. 28, V. 7. ubi etiam, non autem alibi, sese iisdem praesenteni stitit, Johan. 2I, v. I. Videsne jam mecum, pie Lector, in Ga-6Da, Regione amoenissima, deliciis Mesopotamiae terrestribus necquic suam ncedente, Filii DEI ambulantis vestigia Θ I. Cur enim non Hi
183쪽
Lib. 3. DISSERTATIO V Cap. I. 1srrosol mis, aut alibi, Euangelium Salutis praedicare exorsus est3 Meditare hic mecum pie erudita anima.) Quia Filius D Elafluctus loco illi amoenis simo erat jam olim, a P R INC IP IO A NNI, De ut. cap. II, V. II, 12. inque eo cum Adamo & Chava subinde deambulabat, salutemque nostram in Foedere Gratiae pactam, ibidem primis Euangelii concionibus promulgabat. 2. Expende etiam istud, quod nuspiam Sacrificia V. T. aliae
que FOEDERIS GRATIAE imagines, DEi jussu celebratae sint, praeterquam in Terra SantiZa, ejusdemque Alpio, in Deserto Arabiae Petraeae, nec profecto alibi sacris istis operari licebat, nisi in eo loco, in quo DEUS Nominis & Mirabilium suorum memoriam olim dedicaverat, Val. I 37,
XIII. Uuartum argumentum. In qua terra faeta cst executio Promissio nis Adamo in Paradito datae, de Semine caput Serpentis contrituro, Genes-3. In ea ipsa etiam facta est Promissio: Atqui in Terra Canaan facta est cxecutio Promissionis; Ergo ibidem etiam data est Adamo Salutis promissio. Hic, quod reponat quispiam, non habet, nisi consequentiam M oris ne gare videatur. Sed, si maxime eam negaverit, danda erit in contrarium aut Instantia, aut ratio negatae Consequentiae. Ego quidem Malloris meae Consequentiam inde probo, quia Deus Terram Canaan tum ante, tum post Diluvium adeo dilexit, ut in ea sola magnificentissima ediderit opera I. Creationis, ibi enim Evam creavit, & mox Adamo nuptum dedit. 2. Redemptionis , nec non 3. Sanctifcationis. Quin imo ibidem, ibi, inquam, in Paradiso, Foedus Gratiae Dei cum hominibus mox a Lapsu Protopia- florum initum: Abrahamo deinde toties ibidem repetitum & confirmatum: denique in plenitudine temporis per Sanguinem Filii Dei ibidem coru- summatum est, quem salutarem Foederis Divini processum Pl. Rev. &Excell. D n. D. GEORGIUS D HI LLEBIUS, in Regia Academia Ha
niensi Theologiae Professor celeberrimus, Fautor meus observandus, in aurea de Pactis Dei cum Hominibus Dissertatione prima, solide ac nervose tradit. Verbo: nescio quid tandem obstare possit, quo minus in Palaestina Hortus ille Paradisiacus situs fuerit. XIV. Ouintum petimus ab Adjunctis Terrae Canaan, a DEO ipso privilegiatis, quae sunt I. Colles in convalles amoenissima; unde Deut. II , V. II. Terra Montium in Convallium, dicitur. Namque, quin Paraia in Campis & Montibus, nec non Pascuis irriguis, pascendis pecudibus com' modissinnis, fuerit distin tus, dubium nullum est. Si quis autem quaerat, Unde Lacui Genesar aut Mari Mortuo aquae, quarum nulla tamen in de
scriptione Paradisi fit mentio Θ Resp. a. Aquar Diluvii in Lacu Genesar, egesta alvu terra, remanserunt, quas deinde' mordanos restagnando, atque
184쪽
111 Lib. 3 DE CATARACTIS PARADISIACIS CD. r.
trajiciendo conservabat: erant enim alias, suntque adhuc planities Genetas arae & Sodomorum decliviores, adeoque Aquis recipiendis ac fovendis istoneae, quod ipsum etiam temporis successu evenit. c. Terrae motus in excidio Sodomae, Gomorrha, aliorumque in illa Planitie sitorum Oppidorum, Maris Mortui aquas e Barathro subterraneo evomuit: quae Vorago nondum ibi est obstructa, sed hiatu perpetuo aquas fordanis in Mare Mose tuum illabentes cataractice sorbet, inque Abyisum subterraneam transmittit. et, Planities. Geographi & Viatores, qui loca illa adiere, testantur, se inter Lacum Genesar & Asphaltiten, Campos magnos, Convallem Alu strem, Vallem vero ierichuntinam omnium amoeni 111mam observasse. Sinne de Planitie illa, quam ante Excidium Iordanes murmure cum gratisissimo tradiciebat, Sodoma vero, Gomorrha, Adama, & Seboim eleganter in ca eminebant, semet Spiritus S. magnifice sentit, Gen. I 3, v. Io. Sub Iarim, inquit, Lotnγη culis fuis, vidit omnem planitiem Jarden, quod totae et irrigua: nam, ante Mam disperdidisset Dominuι Sedom, in Hamorali,
ὰρὰ, SICUT HORTUS EMOVEAZ, dc similis Terra 'pti, qua itur in I soar. Ubi particula S I CUT non est assimilativa veri, sed eae pressima, ut Scholastici distinguunt. Certe hoc in loco aliud est si sicut, &aliud si SIMILE, quo Valliis Sodomorum Irrigationi e gypt; per Nilum assimilatur. Probo: quia Hortus JEHOVAE, & Paradisus reciproce,&, uti Logici loqui amant, Convertibiliter de se invicem praedicantur, adeoque hae Propositiones, nulla refragante ratione, Identicae sunt: Hortus
JEHOVA, est Paradisin: & Paradisus est hortus IEHO E. 3. 'sedanis exundatio seu eluvies, qua sese Messis tempore in campos sibi adj centes , more Nili se Utiaei, largiter effundere, ripas suas implere, adeoque totam illam Terram irrigando sertilissimam, magno Dei beneficio, reddore solebat, ros 3, v. 13. Idem de Paradiso Moses Gen. 2, v. IO. refert. q. Nihil iam dicam de Fructibus ac DeliciH Pal. 'nae quia haec cum Mesopota a, odia alitique habet communia; adeoque Argumentum a communi nihil evincere, aliquis posset objicere. Quod quidem verum est, nisi Commune illud si privilegiatum , atque tanquam Paradisiacum aDEO ipso celebratum; qualia vero regionum, extra Palaestinam sitarum, Adjun- Ea non sunt. Sola Pal ina cit, quam DEUS O. M. ob singularem coeli temperiem, Aeris salubritatem, Soli ubertatem, Pecorum, Avium, Piscium, Frumenti, Vini, Mellis , olei, Saccari, Balsami, Ficuum, Malorum
granatorum, & quae poma Adami Paradisiaca vulgo vocant: item ob Herbarum, Florum , Frugumque omnis generis copiam: DEUS, inquam, ipse Terram hanc proprio ore, lacte in melle fuere dicens, mirisia & frequenter commendat. Et quia bona Terrae istius a DEO privi
185쪽
Lib. 3 DISSERTATIO V. Cap. I. I 13
legiata sunt, igitur a communi aliarum terrarum sorte eximuntur, adeoque ad commendationem Paradisi multum faciunt. Argumentor. Cujus
terrae bona sunt a DEO prae caeteris privilegiata & nomine Paradisi multoties celebrata, illam Terram fuisse Paradisum, verisimile est. Sed de Palaestina verum est prius, ct probatum supra; Ergo & posterius. Floruerunt quidem, inquit P. Adricho inius, Praefat. in Theatr. Terrae Sanctae, in vel maxime Persiae, βῆgypti, Graeciae CV Italiae Populi, sed nescio, an quifruam sit, qui, rebus ipsis vere aestimatis, aliam ullam regionem huic comparandam putet: Non licet igitur Auctoribuου, ad asserendum Paradis situm genuinum promiscue quascunque locorum Orbis delicivi, atque opes allegare, quod Indiani Mesopotamii admodum inconvenienter faciunt; sed eas duntaxat deliciis quis DEUS Creator ipse titulo & nomine Paradisi commendavit, nobilissimoque Paradis privilegio exornavit
16. Adeoque fructus, delicias & fortunas Paradisi, ab aliarum et errarum deliciis atque divitiis, jure magnoque DEI BENEDICTI privilegio, differre, evictum jam certissimumque est. XV. Sextum idque validissimum Argumentum mihi DEUS ipse auctor, in Sacra ORIENTIS Chorographia, praebet, quod primo communem de Paradiso Mesopotamico opinionem funditus evertit. Deinde locum Paradiso in Terra Canaan genuinum restituit & asserit, omnibusque verba Historia Sacrae diligenter expendentibus, quasi digito indice,
cundem commonstrat. Estque Argumentum hoc bimembre. Primum est, Fluvii Gidde et s. Tigridis cursus ad orientem, Gen. 2, v. Iq. Certum est, Chaldaeos &'Afrios in S. Codice Grip az filios orien- tu , adeoque ipsorum etiam Terras, m p Orientem, vel no p AD ORIENTALES, promiscue, nec sine ratione, appellari. Jam vero Fluvius Asesyriacus Gidde et Tigris) ad plagam Orientalem, de quidem ad determinatum locum Myriae, quam mediam dividit, ante Assur currit. Ergo
ex opposita Orienti plaga Occidentali directa vel collaterali, ante Diluvium, Paradisi tempore, oriebatur. Argumentor: Quicunque a termino suo tendit IN, AD , aut VERSUS Orientem, ille procedit ab Occidente. Sed Fluvius CHID DE KEL sive Tigris a termino suo tendit IN, A D, aut VERSUS Orientem. Ergo Tigris oritur ab Occidente. Majorem naturae ordo sanaque ratio extra litem ponit. Minor sunt verba Historiae Sacrae. Jam quis ille, quaeso, est Tigridi Orientali oppositus terminus Occidentalis. Dices , Euphrates est terminus Occidentalis Tigridi Orientali immediate oppositus. Recte: posito hoc. Sed licebitne inferre; Ergo Tigris ex Euphrate ortum habet Θ Neutiquam: quia hoc plane alium est: V a o-
186쪽
iue Lib. 3. DE CATARACTIS PARADISIACIS Cap. et e
ad6oque Tigridi terminus A QUO Occidentalis alius, & is quidem mediatus, ut vocant, quaerendus est: nullum enim hic aliud tertium in effugium datur. Quis autem erit ille terminus Occidentalis mediatusὸ Resp. Arabia Deserta & Petraea, queis tamen in locis sabulosiis Sc asperis Paradisum , nemo tam absurdo ingenio natus est, qui collocet. Instant porro communi
ter, Mosen dicere Tigridem Orientalem, non absolute, sed respective, nempe respectu Euphratis. Resp. Negatum jam hoc ipsum est, ac refellitur amplius ex eo, quia Moses,lqui scribens Genesin in deserto Arabiae cum exercitibus Israelis, sub eodem cum Chaldaea Climate, morabatur,utyumque fluvium Phrat & Chiddehel in Oriente indifferenter ponit. Et, ne quis aequivocatione me ludere putet; per Arabiam hoc loco intelligo Petraeam, dictam, non a petris seu scopulis, scd a nomine proprio Me tropolis PETRA: quam Hebraei Selah, Arabes autem Hasar, Graeci Πετρα, olim appellabant: unde Petra Nabathaea, id est, urbs sedesque regia mox ab AEgypti finibus imperans. Proinde respectu sui & Israelis, cui opera Creationis , adeoque & situm Paradisi, in deserto tradebat, terras ASSUR Orientales esse docet, non respective, sed simpliciter: neque de clinando ab Oriente, sed ascendendo: quandoquidem Moses Genesin stylo simplicissimo, non vero intricato, aut aenigmatico, conscripsit. Et hac ratione Paradisus e Mesopotamiae finibus positive ejicitur; privative infra
idem fatum experturu S. XV. Alterum argumenti membrum Paradiso Adamitico locum genu, num asserit, quod Gen. 2. v. 8. legitur: πῖ),η Προ 'Pla laverat autem Dominus Deus hortum in Eden AB ORIENTE. Ubi sacra
historia non ponit sedem Paradiso IN, vel AD ORIENTEM, sed AB ORIENTE. Jam autem Oriens in verbo Dei duplex est: I. Oriens ascendens, Hebratis q*IR, Gen. 2, v. I . & oriens declinans, seu descendens verius Occidentem, Hebraeis in pn dictus quorum situm in Tabula Paradis deline tum supra revidere licet. Et hac posteriore significatione diditam Argo menti Gen. 2, v. 8. jam allegati accipi necesse est. Argumentor igitur: Quicunque constitutus in Deserto Arabiae Petraeae, sub eodem cum Mefvο- tamia climate, Paradisum ab Oriente Euphratis versus Terram Canaan, ad Occidentem declinat, ille Paradisum non in Mesopotamia, sed extra Mesopotamiam versus Occidentem ponit. Atqui Moses antecedens facit; Ergo & consequens. Nec quicquam me tortor ille ingenio rum emunditorum locus, Gen. I , v. II. movet: Elprofestus est LOTH AB ORIENTE, cum tamen LOTH ab oppido Bethel versus Orientem ad Planitiem Sodomorum, cum familia sua proficisceretur. Namque Inter prctra vocem hanc pa varie exponunt. Septuaginta Viri per καὶ άναπλάς.
187쪽
Lib. DISSERTATIO V. Cap. I. Iss
Junius & Tremellius, versus Orientem: Editio Tigurina, ab Oriente. Alii, ut taceam Paraphron Chaldaicam, & Vulgatam ) esserunt ad orientem.
Sed, utrovis exponas modo Vocem hanc, ipsemet Texim Sacer, simplicis sime, & juxta receptam Populo, tum Canauaeo, tum Iudaico, loquendi consuetudinem acceptus litem hanc facile dirimet, nec fatigari hoc in loco ingenia opus est: I. Si enim vocem p per particulas, IIJ, aut VER
SUS ORI ANTE Afex posueris: sensus erit simplex & vulgaris, quia
LOTH ab Oppido BETHEL Occidentali, VERSUS , vel per cilipsin
correlatae atque oppositae Plagae Occidentalis) AD Planitiem Sodomorum Orientalem, quam postea Lacus Asphaltites obruit, vere, & recessu ipso pro- feetiis erat. Quae hic, quaeso , sunt cruces λ 2. Si, cum LXX, κατ ανατολάς interpretatus fueris, idem prodibit sensus simplex: VOX enim κατα cum G c-nitivo & Accusativo significat ad & contraretii misticanum Exemplar δc juxta hoc Editio Londinensis habeant απκε Aiacit iam ἁνιῶολων. Sed 3. Si cssors per sto: AB ORIFNTE, juxta literam, eadem veritate rem proseres; distinguendo modo α. inter Orientem ascendentem, & declinantem ad Oppositam Plagam. C. Inter Orientem absolutum, & comparativum, sive alio nomine re petitivum. γ. Inter Orientem indefinitum, δc determinatum ad certum locum, qualis hic Gen. I 3, V. II. Oriens ad traditam fordanis Utrumque determinatus est. Qui Oriens determinatus iterum dividitur in superiorem, ultra Jordanem, qui Arabiam & Chaldaeam respicit, & inferiorem, qui ad Occidentem declinat: quippe Iordanes Fluvius trajiciens mediam illam Planitiem, in duas ipsam Regiones dividit; in Superiorem, quae Incolis KEDEM sive Tractus Orientalis: & Inferiorem, quae erat Occiden talis tractus Jordanis Mare Magnum sciditerraneum o respiciens, in quem LOTH cum suis, monitu Dei, ab excidio Sodomae sese receperat: qui Tractus Hebraeis dicebatur ab Ostienter hoc est, Regio ab Orientali Jordanis tradita versus Occidentem declinans. Verbo: Regio ab Orientesta, est Regio Orientis: & sic LOTH a Bethel Occidentali in Rogionem Orientis proflaetus rectissime dicitur. Ne vero, copsinxisse me perperam hanc distinctionem, Lectori sit suspicio: cccc cam in S. Codice, Jos. II,
v. 3. Kenaanaeus habitabat ab Oriente Occidente: hoc cst, in Terra ab Occidente ascendente versus Orientem. Idem locus parallelus exstat Gen. 2, v. 8. Dominus Deus Plantaverat hortum in Eden ab Oriente, scit. recedente sive declinante: hoc est in Edene Terra Orientis, non ascendentis,
sed descendentis ab Orientaliore Torra, quae ad magnum illud Flumen Phrat ascendit. Observanda ergo erit Regula ista: Quando in S. Interis una Plaga pro alicra sibi opposita sumitur, tunc Plaga una versus alteram aut descendit, aut Uccndit. Hinc Hobraeis plaga orientis cardinalis Ki
188쪽
1 16 Lib. 3. DE CATARACTIS PARADISIACIS Cap. t '
math; quasi afformativum aeth voci praefigendo, dicas aeth Kedem, dc sic Tigru fluit ath Ledem ad Orientem ascendentem versus Assur ; Dominus vero plantavit Hortum mi ledem: quasi dicas bearet et mih edem in Terra Edem, ab Oriente declinante, vel, si mavis, in Terra Orientis a sua cardinali Plaga versus Occidentem recedentis. Adeoque in dictis supra allegistis Gen. 2, & I3. ellipsis est vocis, terra sive regio, ut ita sensus sit: Plantaverat Dominus Deus Hortum in E D E N regione ab Oriente versus occidentem declinante sita. Et: proferiti s est LOTH in Terram ab Oriente declinantem: hoc est, in citeriorem Tractum Jordanis. Haud absimili ratione & ego HUnia in Scaniam versus Orientem traficiens, si Judaeo mihi cum Judaeis Hebraice confabulandum esset, dicere ita possem: ego nunctendo vel transmitto HUnia in terram ab Oriente , scilicet in Terram Scaniam ab Oriente Suecico declinantem. Et viceversa e Scania Hasniam re diturus recte itidem dico: trajiciam brevi in urbem ab Occidente: hoc est, ad Urbem HUniam ab Occidente, versus Orientem, ascendentem. Atque ita & haec difficultas sublata est. XVI. Septimum Argumentum sunt Multa diversa Palaestinae loca, quae Spiritus Sanctus per Mosen & Prophetas Hortos Dei, vocat, adeoque flum Paradis in Regione eorum EDENITICA postliminio innuit,
nec ulla in locis subsequentibus comparativae locutionis suspicio est: v. g. Vallem Sodomorum Gen. I 3, v. IO. & Regionem TIri EZech. 28. v. 13 , In Eden horto Dei fusi. 2. Arbores Libani inter arbores Eden praestantissimas recensentur, Ezech. 3 I , v. 16. Consolationem acceperunt in terra inferiori omnes arbores Eden, delectus in praestantia Libani, omnes irriguae, omnes sc. arbores Eden & Libani in Terra Inferiori sitae, irriguae seu b hentes aquas. Quales ibi erant arbores ' Respondet idem Propheta eodem capite v. 3 . Cedri: Ecce Assur tanquam Cedrus in Libano, V. 8. Cedri autem fuere in Horto Dei, quas Libanus habuit lectissimas, rud. 9,ν. Is . I Reg. 3, v. 6. annuente Clarissimo Hottingero, Disput. III de Paradiso, Num
4. Jam Lector candidus &pie in CHRISTO doctus per inductionem amgumentetur, α. Paradisus Adamitioin dicitur Hortus DEI. c. EDEN dicitur Hortus DEI, scit. per Metonymiam Continentis pro Contento. γ.
Dri, Libani, Sodomae Regiones dicuntur Hortus DEL R. Cedri dicuntur fuisse in Horro DEI, qui in Libano quidem promiscui & in copia erant, teste Spiritu S. & insuper Geographiae Nubiensis Autore quodam Arabe, qui operi suo nomen quidem non praefixit, sed, Climate quarto, pag. m. 1 8. illud prodit, seque AI RABIUM in aliena persona, vocat. Er- eo in Palaestina fuit Paradisus. Quod argumentum refelli facile non potest.
XVII. OEZasum est EXPERIENTIA INDEX, quam adducit Iosephus,
189쪽
Lib. 3. DISSERTATIO V. Cap. I. Is
Antiquit. Judaic. lib. I, crap. 3. monstrando signa posterorum S E T HI, Columnas nempe duas: quIbus, metu, ne Diluvio, quod Adamus P a triarcha procul dubio illis praedixerat, Artes ac Scientiae ab ipsis inventae perirent, easdem tabulis insculptas incluserunt, quarum, quae erat lapidea, unam suo tempore exstitisse adhuc in Dria, idem Auctor tradit. Audiamus ipsius verba e loco citato expressa: De solo SETHO mentionem faciam. Hic a patre Adamo) educatus, ubi eo aetatu venit , ut jam, quod rectum ect, discernere valeret, virtutis studiis s e totum dedit. t cum ipse vir optimus evasisset, etiam nepotes fui fimiles postse reliquit: qui quoniam erant omnes bona indole praediti, CV patriam absqueseditione incolebant, in perpetua felicitate vitam exegerunt, in Sideralem Scientiam ac Coelestium rerum cognitionem excogitaverunt. Ne autem inventa sua ex hominum notitia di laberentur, prius perirent, quam pernoscerentur,scientes Adamum universalem rerum interitum pra cinuisse, unum Incendio, Diluvio alterum;
excitatis duabus Columnis, utrique sua inventa inscripserunt: ut, si Late ritiam Diluvio deleri contingeret, Lapidea superstes hominibus discendi copiam faceret, in , quae inscripta continebat, spectanda exhiberet: sunt enim Lapideam illam ab ipsis ese dedicatam, quae & nostris temporibus extat in Terra Syria. Unde, Columnaου istas in Dria, tanquam in atrio, pomoerio aut Subur-bio Paradisi, fuisse conjicio; nec facile Iosepho Palaestinae Civi, de patriae
suae rebus historiam tradenti fides abroganda est; quanquam alias multis in rebus Lectori incauto imponat, ita ut Iosephus ille Iosepho novo, quem vota Eruditorum desiderant, censore indigeat. XVIII. CONJECTURIS etiam gravissimis, ut Palaestinam in Para disi Adamitici solo, & sic Paradisum quoque in Paustina collocemus,
haud leviter movemur. I. Horto debentur Septa, quod etiam vocis Hebraeae, la Etymologia innuit. Jam ubi in Mesopotamia Paradisi sepimentassint posita, nisi Flumina fuisse dixeris p Nostro vero Paradiso in Palaestina
septa sunt Circuitus Montium Libani a Septentrione: Coele Syriae & Ago bab ortu; Arabiae a Meridie. Tandem discontinui Montes T)rii & Palaesti norum, quod in Mappa Geographica ad oculum delineavi, ubi etiam versus Coelesyriam porta erecita est, per quam Adamus in Paradisum introductus, indeque eadem porta, post Lapsum, una cum Uxore Chava, ab Cherubinis Paradisi custodibus, exactus est. Altera Conjectura esto, Ardentissimum Patriarcharum desederium, Terra Canaan, aut vivis, aut saltem post fata, potiundi. Hinc, Sara fato defuncta, Abrahamum cura Sepulturae subit, emitque ab Ephrone agrum & speluncam Machpelah, postea dictam Hebron, in Terra Canaan, Genes. 2 3. Eadem Sepulturae cura coquebat Ja-V 3 copum
190쪽
1 8 Lib. a. DE CATARACTIS PARADISIACIS Cap. i.
Gibum Patriarcham: Ego, inquit, aggregor ad popatrem meum, sise lite me cum Patribus meis in Spelunca illa,quae est in agro Ephron Hitthaei, Gen. 9. v. 29. Ioseph vcro, Primas e gyptim, fratres suos Hebraeos, ut Ossa sua ex e q)pto in Terram Promissionis olim deportarcnt, sacramento etiam gravissimo adjuravit, Gen. so, v. 21. In eadem Spelunca quidam Adamum & Evam: alii cum Pererio, in Monte Calvariae, sepultos esse rcligiose divinant, ut qui primus peccati fuerat auctor, primus etiam vim Crucis Christi cxperiretur: vel etiam, ubi reatus culpae a priore intamo contractus ante crat, ibi
dem quoque salus amissa, ex Foedere Promissionis, ab Adamo sectindo restitueretur. Hanc pietatem charitas nostra animo aequo ferre debet. Alias, si hac de re pronuntiandum est, dubito, Adamum, aut alium quempiam Patriarcharum, in Hebronis Agro, aut in Monte Calvaria sepultum; quia, Hortum P eradisiacum in Terra C. anaan fuisse argumentis gravissimis demonstravi. Jam vero , Adamo ciusque Uxore Eva inde justo DEI judicio semel
cxaeris, nemo posthac Patriarcharum Paradisum illum repetere ausus erat.
Atque ita Paradisim noster, cultore destitutus, fulmen maledictionis, quo, Genes. 3, v. 17. DEUS vindex Terram percusserat, primus expertus est, &mansit procul dubio incultus, sentibusque ac spinis totus horridus; donec, aquis Diluvii oppressus, plane tandem interiret: quo tempore & arbores Paradisi symbolicae, quarum prior erat Foederis operum, Gen. 2 , v. I 6,IT, Symbolum sive Sacramentum, eratque Arbor Scientiae boni in mali, quasi Lapis quidam Ddim Obedientiae hominis: altera erat Arbor vitae,Vita aeter nae per obedientiam adipiscendae symbolum, vi procellae Cataclysimi, una cum reliquis radicitus forsan evulsae corruerunt. Tertia Covectura est, quod P rentes, a Deo ob peccatum sede Paradisi dimoti, ad radices Montium Libani, in Coelesyria, vel Armenia relegati, atque exilio mulctati, excesserint quidem Horto; ast in vicinia tamen sedes & fortunas suas collocarunt: ita, ut in ipsa E DENIS Regione, ad radices Montium Libani in Coele 'ria, vel Armenta, Patres Antediluviani habitavcrint. q. Vulgo ita divinant, Paradisum non procul abfuisse ab eo loco, in olpio Adamus creatus est, in quo post Lapsum
cxulavit, tandemque mortuus ac sepultus est. At creatus este in Agro Damas' eno, qui non longe abest a Convalle Illustri, vetus admodum est traditio. Sed haec OB; mr οδω. XIX. Quando ucro & quo die Creationis Paradisus sit a Deo plantatus, iterum distentiunt Austores. Apocryphus Esdras, ante mundum conditum dicit cum esse paratum, . Esdr. 3, v. 6. Induxisti, ait, Adamum in Paradisum , quem plantaverat dextera tua, antequam Terra adveniret. Rabbmi, Judaeorum Doetorcs more suo tradunt, septem res creatas esse a Deo, ante'
quam Mundus exstaret, I. Hortum EDENIS, 2. Legem, 3. Justos, q. Israe'