장음표시 사용
201쪽
Lib. 3 DISSERTATIO V. Cap. 2. I 6s
qui diversum cursum agentes, alter e Ethiopiam, alter vero Terram Havi-lath peragraverint. Quod si probasset Pererius, faceret nunc aliquid in rem meam. Johannes de Mey, Comment. Physic. cap. I, Loc. 9. Phiso nem de Gichonem, eruptiones Trigridis Vel Euseratis vocat. Praeter hos, inquit, derivabantur duo Alvei, quorum alterum apellat Moses Pli1sonem, alterum Gichonem, quos recte appellaveris Eruptiones quasdam seu alveos Tigris, vel Euphratis. Magnu enim Fluminibus saepe contingit in varios distartiri alveos, quos vulgo Samos , vel Brachia appellant. Et haec inter pretatio quidem Dn. Kirchma ero l. c. satis facit; mihi vero nequaquam. Ratio: quia α. Spiritus S. e contrario docet, Phil mem, Gichonem, Euphrateis de Tigridem distinctas esse Fluminum species, C. Philonem 3c G
chonem ab Euphratis aut Tigridis Eruptione emanare, aperte falsum est: nam Verbum Dei, omnes Fluvios, adeoque dc Phisonem Gichonem, ex eodem Flumine Paradisum irrigante ortum traxisse, atque distincte di visos fuisse docet. Numquid Ramus Euphratis tam vastam de ingentem Terram, Havilah aut Culich, circuire potuisset P Absurdum: namque Rami non ita longe a suo Flumine nativo excurrere solent. Ad alluendum
vero Terras, Cusch dc Havi hi, uminibus vastissimis opus est. Argumen tor: Nullae eruptiones, Rami, aut Brachia Fluviorum sunt distineta specie a suo capite seu Fluvio primigenio. Sed Philon de Gichos sunt Flu mina distincta specie. Ergo Philon de Gichon non sunt eruptiones, Rami,
aut Brachia alterius Euphratis )Fluminis. M orem natura ipsa dc ratio probat: quia nulla pars aut membrum per se differt a suo toto. Idem cum Iohanne de Mey, quanquam alio respectu, sentire videtur Cl. Jodocus Hondius, in majore Mappa Geographica, Gichon, ait, est primus Euphratis alveus , Occidentem versus qui Terrae CHUS, hoc est, Arabiae Desertae est proximus. Sed I. eodem teIo, quQ Dn. de Mer, haec sternitur sententia: distinctis enim Alveis Creator O. M Flumen illud EDENUM mox a porta Paradisi in quatuor capita, seu Fluviorum species, non vero in ramos, dispartitus est. 2. Non sufficit dicere, Gichonem Terrae CHUS fuisse proximum; sed probandum etiam est, eum omnem Terram CH Us
XII. Altrea Classis , Gichonem esse Nilum 'niacum docet. Sed Selii magno labore frustra sese conficiunt. Expendamus argumenta eorum. Dii. Kirchmayer in tradi. saepius allegato: Gihon Nilum vocari, inquit, ne mo nisi literarum CV Historiae hospes negat. Sed, Divina me sustentantegratia, non ideo Historiarum aut literarum expers ero, si Gihonem esse Nilum , qui circumit omnem Terram , negavero, adeoque sententiam hanc penitus confutavero. Multi, Gichon esu Nilus: de, Nilus est Gichon, Y clin
202쪽
1 o Lib. 3 DE CATARACTIS Cap. a
clamant; nemo vero talem esse probat. Qua opinione ex voce Gusch vulgo male concepta, argumentum commune & unicum istud afferunt: Qui cunque fluvius circuit universam Terram G chi, ille est Nilu . Atqui Gihon circuit universam Terram GUchi. Ergo Gihon est Nilus. M o rem probant per experientiam: quia nullus alIus fluvius e gyptum & uni versam e thiopiam, praeterquam solus Mims, alluit. Minor est: oraculum Dei. Reis. Et M oris Consequens, & Minor, omnino falsa sunt: I. Quia Nilus non circumit universam Terram H; & hoc probare labor erit &opus vereor ne frustra; ut taceam, Nilum Neutra ex parte alluere Terram CVSCH. a. Etenim CUS CH non est Africa, e raptus, aut 'thiopia, sed ipsa tantummodo Arabia , quam Gichon alluit, sive circuit. Namquc nomine continentur & accipiuntur omnes tres Arabiae species, Felix, Petraea, & Luserta. Proinde Moses hoc loco non de Sthiopia
in Africa , scd de Arabia in Asa sita, & quidem de ea, quae est Chaldaeae
contermina. Haec ipsa autem cist Arabiae Desertae & Felicis pars orientalior. Nihil ergo sibi juris in Paradisi delicias barbarus ille Nilin sumat, sed intra suos ses e Garamantes contineat. ΟH. Vox Guschi tamen in Sa-ori, Literis nihil aliud significat; quam I. thiopiam Magnam Africanam. 2. thiopiam Minorem Arabiae conterminam, ad Mare Rubrum sitam, continetque Regiones & Urbes Madian, Asiongaber, Elat Amatio, &c. Hinc Zipo h Uxor Mosis Madianis erat, Madiane nata, educata , & Mosi nuptum data; hanc ipsam autem Miriam & Aaron, invi dia in eam accensi, per opprobrium Guschitidem, sive QSthiopissam vocant, Num. 12, v. I. Reip. Falsum hoc est principium, & interpretatio
thiopes. ,. Et Sephora Uxor Mosis male vulgo Sthiopisa: rectius Foemina Madianitis Arabs, ab urbe Madian in Arabia Petraea ad Mare Rubrum sita, dicitur: uti id ex Iosepho, Ptolomaeo, Hieronymo , & ex accuratissimo Adrichomio constat. Jam quis thiopiam quaerat in Arabia, eum Chuseban & Madian in Sacris Literis sint nomina ἱ δυνααα, Habac. 3, v. 7. Unde, juxta Chaldaeam Paraphrasin, Cant. I , v. s. Filii CHUS habitant in tentoriis Kedar; hoc est, inter Arabes Cedreos, quos circa eadem loca ponit Plinius, lib. , cap. II. Habitabant autem CUS CHAEI circa ea loca, ubi nunc Meccha, Machometa impostoris Sepultura celebris, &'Medina , Urbes sunt, iii Arabia Petraea, & aditu Arabiae Felicis: quibus 'aelitae immixti incolebant Eremum Madianititem, degentes que in taber naculis pecora pascebant, aliqui ctiam latrociniis itinera infestabant; qui omnes postea communi nomine Arabes & tandem Saraceni dicti sunt,
203쪽
quod ipsum erudite demonstravit toties laudatus Bochartud, lib. q, cap. 2, GV 26. Si Miriam Ziporam per opprobrium appellavit e Ethiopisam, tunc nomine tamen peregrino eam per opprobrium ita cognominasset, non se cus ac errones nostros hodie irati Zuanos appellare solemus. Non potest igitur vox Hebraea OG de AEthiopia ulla ratione dici, in quam ne adverso quidem Nilo, per Cataracten ad Syenen urbem insanientem, navigare ex
'pro licet. XIII. Quod autem era non de AEthiopia Africana vastissima, neque G CHON Fluvius Parad aevi de NILO illo AEthio m Patre intelligenda sint, probo hocce argumento: Omne absurdum est talsum: Processus Nilie Fluvio Paradis est absurdus ; Ergo processus Nili e Fluvio Paradisi est falsus. Adeoque per consequens GICHON non est NILUS. A forest universalis, atque ita extra litem. Minoris absurda sunt; I. Siticis Paradisi absurdus: namque, sit Nilus fuit GICHON, derivari debuit e Paradiso , a Fluvio EDENO, qui Paradisum irrigabat. Si affirmas Nilum e Paradiso derivatum. Ergo sequitur, Paradisum fuisse in AEthiopia Africana , alicubi inter Garrimantes, sub Zona Torrida inque Deserto, apud Troglod)tri, ubi ob aestum intolerabilem sub dio vivere non datur. Egregiam sane & Paradiso convenientissimam amoenitatem atque delicias l2. Scaturigo Nili: etenim idem terminus, A QUO, uti vocant Philosophi) sive Principium Nilo esse debet, quod est Euphrati & Tigridi. Jam
autem principium & origo Nili est in Meridionali, Euphratis vero & Tigridis in Septentrionali plaga; adeoque processus Nili opponitur e diametro processui Euphratis & Tigridis. Atqui omnes quatuor, Phison, Gichon, Hidde et & Euphrates, ab eodem termino, ab una eademque Plaga, in Paradiso olim ex uno Capite divisi, alveis distinctis procedebant. Aut ergo Paradisus situs fuit in AEρhiopia Africana, & sic omnia quatuor Flumina, eodem cum Nilo processu, a plaga Australi versus Septentrionem & ortum, ferebantur, quod vero Euphrates & Tigris negant. Aut, inquam, Paradisin situs erat in opposita Africae Mai atque ita Nilus etiam cum Euphrate & Tigride, ab eadem Septentrionali plaga, termino& processu communi versus Africam, vehebatur; quod vero Nilus indignabundus, atque inter Cataractri fremens, etiam negat. 3. Immensa& absurda plane, Euphratis atque Tigridis inter de Nili ortus, intercape do e distat enim Fons Euphratis, e Montibus Armeniae profluens, a fontibus Nili e Montib- Lunae egredi cntis amplius Io Gradibus, hoc est, roso milliaribus Germanicis. λst, quae haec necessitas aut dementia est,
ad derivandum Flumina Paradi aca, fontes a tam remotis ac propemo dum immenssis 'terrarum extremitatibus arcessere Si quaeras ex Mesopota'
204쪽
1 Σ Lib. 3 DE CATARACTIS Cap. 1.
miis aliisque Authoribus tam absurdae distantiae atque oppositi e diametro Fluminum processiis rationem; illico recipiunt se sab Terram, ibique per
caecos maeandros measse meareque 4dhuc a terra Paradisi aquas usque ad Fontes Nili statuunt. Scite sane, nulla alia ratione Occurrente, argumenta sub Terram reconduntur; quis enim ea inde eruet, ac refutabit ΘXIV. Fateor quidem, obstare mihi gravissimam omnium fere Hebraorum, Graecorum, Vulgati Interpretis, Philonis, Iosephi, Eusebii, Hieron' mi, Eu stathii in Hexaemeron, Auctoris Chronici Alexandrιni, & universi Patrum Chori, recentiorumque Francisci Junii, Hophi obnii, A. Lirchera, Rocharti, & aliorum autoritatem, cujus religio me haud partim movet. Est autom meterum duplex vocis e B interpretatio. Aliqui per eam intelligunt duntaxat AEthiopiam Magnam Africanam. Aliqui distingunt Regionem Culich, in α. AEthiopiam Orientalem, quae complectitur Infimum Chaldaeae Tractum, qui subest paludibus, & Arabias tres Desertam, Petraeam, em Felicem: dc β. Occidentalem, quae demum est vera AEthiopia,
quae hodie Presse teri Ioannis Imperio subjacet, in quam olim posteri Cui ob
ex Arabia Felice trajecerunt. Namque e Mari Rubro, NB. duo finduntur Latera, quorum alterum cadit in ortum, alterum in occasum, inter
quae labitur Sinus Arabicus. Quo fit, ut ob propinquitatem solo enim Mari Rubro dividuntur utraque Cusch dicta sit AEthiopia, &utrinque incolae et 'e γ' Ethiopes. Sic igitur AEthiopia distinctas Gentes ac Terras si gnificat, teste Homero, Odyss α.
'Oι ρον δυσομενου υχαρμον , ω ' αἰώντο AEthiopes duplices coloni ultimi sunt hominum: Hi enim degunt ad occasum, illi vero ad ortum. Cui sententiae suffragantur Strabo lib. I Geogr. 3c Plinius lib. Dcap. 7. Sed, cum ratio certa ex Literis Divinis petita aliud suadeat, adorata Venerabili Patrum antiquitate, ab ea, qua par est modestia, pietate incolumi, discedo,atque cum Rabbi Ionathan Interprete,&celeberrimo sociarto,qui vocem ex Gen. Io, v. 6, pro Arabia exponunt, hac in re sentio. Existimo autem Hebraeorum Vulgus, nec non Patres, & Homerum, Arabes ob colorem faciei nigrum, viem cum AEthiopibu habent communem, AEthiopes appellasse: Sunt enim Arabes, teste Cartomano, qui Mecchae diu egit, lib. I Navigat. cap. 8, statura despicabili parvaque, quorum corporis color est inter fulvum dc nigstum medius. Et hinc potuit Mivam Mosi, Soror Sephoram Mosis uxorem Madianitiέem Arahm, tanquam mulierem parVam, α
205쪽
Lib. 3 DISSERTATIO V. Cap. r. I 3
nigredine corporis deformem, contempsiisse, contemptamque AEthiopissam, improprie de comparative ex sententia Hebraeorum & Patrum appellasse, quam tamen opinionem meam ego Lectoris judicio decidendam relinquo. XV. Quia tamen omnis, in Derivatione quatuor istorum Fluminum ex
Capite suo Paradisiaco, cardo difficultasque consistit, agedum subeamus
Terras , & contemplemur abditos carundem recessus. Stupenda admodum
fabrica ibi Sapientia Divina Marium ac Fluminum aquas praecipitat, hinc inde Cataractice allidendo & collidendo coquit, ac defaecat, tandemque,
jam in hanc Plagam, jam in illum Horieontem dispensat, ductisque per
varios cuniculos aquis tandem epistomia in superflate Terrae aperit, easque foras prodire jubet. Exclamare lubet animae meae cum ArchiPsalte: OJE-. VAH Domine noster, quam magnificum, quam admirabile est Nomen tuum in universa Terra i Psal. 8, v. I. Fateor ultro atque ingenue cum Cl. D. Xirchm ero eas Fluminum istorum divortium figere ingenio cruces, ut aggressus unam expedire disticultatem, aliae, vel mille absurdis comitatar, 1 ubinde exoriantur. Conficienda tamen auxilio Dei & haec erit
hydra. Existimo autem haud exiguam consistere difficultatem, in Fluminis Paradisiaci Illapsu in terram, Meatu, & Elapsu. Uuod attinet ad IGlapsum Fluvii in recessus subterraneos, sententia communis est, quod Fluvius EDEN, Ulicio irrigandi Paradisum defunctus, extra Paradisim se se proripuerit, terramque subjecto hiatu subierit, quo illapsus in quatuor distincta Flumina sese diviserit, atque ita divisus quatuor cuniculis ad suas
Scaturigines abierit. D. Augustinus, Gehonem, Phratum & Hidde e lum, tria ista Flumina ortum trahere ex India Orientali, ac meare sub ter ra tantundem, donec variis in locis foras prodeant, conatu magno asserit
Sententia Nicolai Abrami Jesuitae Mussi ontani haec est: uuidni, inquit,
Iordanes fuerit ille Fluvius egrediens e V ebulliens e loco voluptatis ad irrigandum Paradisum Θ qui deinde terram subeat, occultisque meatibus in Tigridis , Euphratis, Phisonis ac Gelionis scaturigines emergat, Phar. Vet. Test. lib. 2,memb. I s. Quam opinionem Scher Iogus non amplectitur so lummodo, sed in ea offeratur usque adeo, ut Nilo & Gangi Fluminibus vastissimis suas, illi quidem in Lunae Montibus , huic vero in Caucas, ne get scaturigines. Ita enim in Dioptr. Antiq. Hebr. II, Differt. 2, Seet. 3, fol. 3 27. Non itaque, ait, Gangis incunabula quaerenda inter Caucasi horrenda saxa, non Euphrates cum Tigri in Armeniae rupibus, non Nili in AEthiopia ad Montis Lunae fundamenta. Progrediendum ulterim in immensum fere, per Canales subterraneos, quibus interlabuntur, donec Paradi sus attingatur, ibi feminarium in conjunctio, ibi, non nimium separatis, atque con rariis itineribuo tamdiu decurrunt, quoad Numini suffocare nou
206쪽
placeat; po Fquam vero carceri mancipat, in subim Terram pergere mandat , divellitque societatem; Fluentum variat, in alibi propter sexuosos maeandros Septentrionem idem Humen, alibi Meridiem a tergo relinquit, c. Hactenus Scherlogus . Nec abnuit Heideuerus, quando in Histor. Patriarch. Exerc. q, th. qa , p. 1 3 , in argumento octavo, Paradisi situm in Patastina propugnante dicit, quod Fluvius Paradisum irrigans in qua tuor Fluviorum capita, non aliter dividi potuerit, quam Terram subeundo, em occultis meatibus alibi in Fluviorum scatebraου erumpendo. Brocardus& Villamontim, eodem teste statuunt, fordanem ingredi Mare Mortuum, dc rursum ex illo egredi; sed post exiguum intervallum a Terra absorberi& ignorari, quo dilabatur, postquam Lacum Samochonitim Gennesar&Asphaltiten evaserit. Doleo sane, Auctores istos mihi, in itinere Septentrionali nunc occupato, deesse; quibus vero sunt praesto, eorundem loca non allegare. Abiurdiorem caeteris sententiam Johannes de Mey, Comm. Phys. cap. I, Loc. 9, ex mente tamen non sua, sed aliorum, affert: A quibusdam etiam proditum legitur, inquit, illum Fluvium E D E N e sublimi
loco Paradisi praecipitatum mergi in Terram, subter Oceani vada de latum in hanc nostram terram variis ex locis erumpere: quo factum putant, ut praedicilia quatuor Flumina non uno ex loco, sed ex diversis in longissime dissitis originem ducere .ideantur. Respondeo autem, sententiam de Illapsu Fluminis Paradisiaci in Terram , ejusdemque ibidem divortio, commentum omnino falsum esse. Ratio I. quia Hi storia Sacra nuspiam de Illapsu Fluvii istius in Terram meminit; sed α. stylo simplicissimo tradit, quod Fluvius Paradisiacm, sicuti egrediem batur ex Regione EDEN, ita etiam mox ab ipsa Paradisi porta statimZ
videbatur. Atqui Fluvius ex Regione EDEN, aut vomendo aquas cataractice e Terra erumpebat, aut per magnam scaturiginem egrediebatur.
Ergo neque postea in Terram illapsus periit. Et procul dubio Atises Huminibus istis Nomina propria non imposuisset, si Caput eorum Fluviin ab ostiis Paradis in Terram illapsus e vestigio disparuisset, Non-Entis enim nulla sunt praedicata,nullaque ejus cura aut nomen. 3 .Vox FIebraea I i/Θ, Gen. 2, Io non i divortium subterraneum, sed elegantissimam aspedita aquarum distinetis alveis in varias regiones Separationem significat, quod ipsum Interpretum vox Graeca πιι innuit, ac eodem argumento evincit: ut ita divisionem Fluvii illius in quatuor alia distino a Flumina, Vestibulo seu porticui Paradisi, supplementum gratiae & amoenitatis fui sese, hinc manifestum s1t. q. Officium Fluvii Paradi ci ejusque Capitum erat alluere terras varias. Sod illapsi in Terrae cavernas quomodo id prae stabunt Θ Quemadmodum ergo Moses, praesens & in Vitione Prophetica
207쪽
Lib. 3 DISSERTATIO V. Cap. r. I7s
aspectans, derivari a Paradiso Flumina ista vidit, ita quoque eadem nobis tradidit. Quid igitur attinebat, nulla urgente necessitate, Fluvium Paradisi in Barathrum subterraneum praecipitasse, ibidemque eum coeco divortio dilacerasse Sed praeconcepta hypothesiis atque opinio absurda, Nilum & Gangem esse Flumina e Paradiso derivata, aliud suadere non po
XVI. Idem de Meatu Fluminis illapsi sub Terra negative statuendum est. Facile ducuntur ingenio Maeandri, nec usque adeo, ipsos per avia
quaeque reflectere negotium, aut per immensa locorum intervalla se porrigere, iterumque contra naturam ex Garamantibus & Indis per meatus coecos in ipsas Paradisi delicias inferre, absurdum est. Valeant autem Aquarii isti, nam in Paradisi Hortis irriguis mandros aut cuniculos agere non licet.
XVII. Profligatis itaque Fluvii Paradisiaci in terram Illapsu divortioque, ac Meatibus subterraneis: Elapsim quoque ejusdem Fluminum derivatorum, & Nili quidem in Montibus Lunae, Euphratis & Tigridu in Armenia, & Phisonis in Caucaso, ultro ac proprio lapsu corruunt. Etenim Codeae Sacer de Scaturiginibus istis nihil quicquam meminit, neque dicit, quatuor ista Flumina scaturire, sed, fluxu e Paradiso derivato, hanc ves aliam Regionem externa facie aliuere. Tradunt Autores, Flumina illa quatuor Paradisiaca Asiam & Africam irrigare; nostrae vero Europae sacram hancce aquam non dederunt. Nescio, qua nostra culpa ξ cum alias Aquarum Paradi fac arum sub Terra commercium ubique instituatur. Quis scit, an non aureus ille ac gemmifer Pischon , Rhenus sit vel Danubius pCerte, si Regnum gratiae & gloriae est Paradisus, utique in Sacra Europa nostra ipse Euangelii Paradisus animabus nostris, Melle de La te Verbi Divini sustentandis, Val. I 19, v. IO3,1 Pet. 2, v. 2. Auro vero Fidei, Gem mi, Justitiae CHRISTI, Bdellioque ac Sardonio Sanctitatis longe pretiosioribus, exornandis abundantissimus erit, Apocal. 21, v. I 8, I9, 2O, I. Sed ad rhombum. XVIII. Jam super Flumina Mesopotamiae & Bahlonis etiam cum P pulo Israel consideamus, eorumque ortum, Procemina & Egressum per lustremus. Tigris sunt & Euphrates; quos solos in Regione EDEN a Diluvio superesse Sacra testatur Historia. Scaturiunt Amnes isti hodie e Montibus Armeniae, Fontesque eorum circiter bis mille milliaribus a se distant. Fuere, qui, per vocem Phrat intelligi debere Euphratem illum Babylonicum, dubitant. Sed, cum ad vocis Ei 3mologiam ctiam Loci cir'cumstantiam, nec non Tigridis situm, quod tendat ante ASSUR, ad Orientalem Plagam Spiritus S. adlecerit, duo nobis inculcat: I. Euphratem istum
208쪽
1 6 Lib. 3 DE CATARACTIS Cap. z.
istum non fuisse Flumen primitivum Paradisum trajici s atque irrigans, sed r. tantummodo eum fuisse Fludium in Regione EDEN e Paradiso derivatum. Cumque hoc sit certissimum, declino a Francisci iunii, Viri celeberrimi, nec non a Piscatoris, Hondii, Iohannis de Mey, &c. sententia, qui omnia quatuor E D E N I S Flumina derivativa cum capite Fluvio Paradisiaco primigenio confundunt: namque Pischonem & Hidde elum in Tigridis, Gichonem vero & Phratum in Euphratis nominibus & alveis collocant; adeoque Pilichonem & Gichonem, non ex anonymo capite fluvio EDENIS primitivo derivant, sed aliunde tanquam amnes affluentes
arcessunt; & illum quidem ad Hidde elum sive Tigridem, hunc vero ad Euphratem referunt. Ast, quae Historia Sacra distinguit, Viri Clarissimi
confundere neutiquam debebant. Clarissimus Hottingerus in sua Enneade, Disput. III de Paradiso , non satis , ait, esse apertum, utrum α. haec quatuor Flumina oriantur ex Flumine Paradis, β. An vero Fluviisue Paradisi
in haec quatuor influat, vel γ. in ea sese dividat. Prins α. & posterius γ. adeo certissimum esse Historia Sacra docet, ut Atheum esse aut Scopticum oporteat, qui id neget. opinio vero media β. absurda est: plures enim fluvii in unum confluere possimi fluvium, non vero unum flumen in plura; nisi Hottingerus pro Fluviis quatuor intelligat alveos ipsorum, quod
admitti potest. XIX. De Egressu quatuor EDENIS Fluminum, in quod sese PeIagus re
cipiant, Moses nihil tradit. Quantum tamen ex ante dictis colligere licet, Phoseonem, vel ut alii legunt Pifchonem, per Arabiam Desertam ac Felicem circumvectum, in Sinum Perficum; Gichonem vero per Arabiam Petraeam in Mare Rubrum, olim ante D iluvium,sese exonerasse necesse est. Euphrates a que Tigris, eodem alveo, in Sinum Persicum, ex communi omnium sententia, atque plurimorum, qui oram Sinus Persici praesentes perlustrarunt, experientia , praecipites hodie ruunt; adeo ut demirari satis non possim, quo argu
mento vel auctoritate adducti, Iosephus Antiqv. Judaic. lib. I, cap. 2, Euphratem & Tigridem simpliciter in Mare Rubrum; Iohannes autem de Me , in toties allegatis Commentariis Physicis, cap. I, Loc. 9, eosdem Fluvios per Babloniorum fines in Rubrum Mare prorumpere minus recte statuant: Fines enim Babloniorum non Rubrum Mare, sed Sinuis Persicum, in tercedente nonnihil Arabia Deserta, tangunt. Quam in rem pluribus diseserere, Nominaque Sinubus istis propria & primigenia restituere mihi nunc
incumbit. XX. Iosephus, ex Veterum quorundam Geographorum sententia, Ma-pe Rubrum cum Mari viridi , Sinusque Arabici & Perfici appellationes confundit. Sed excutiendum prinio loco venit dubium: I. An Sinus A
209쪽
iab. 3. DISSERTATIO V. Cap. 2. I77 rabiem dici jure debeat Mare RUBRUM. Movet hoc ipsum dubium Ili
stris Salmasius Exercit. Plinian. in C. Iulii Solini Polyhistora,pag. 68o .negatque Mare Rubrum dici a Latinis debere RUBRUM , sed potius Maro
Eothraeum, ab Erythra Rege. Cum tamen veteres Sinum Arabicum, non sine consilio causaque certa, RUBRUM vocaverint, non video, cur
ab eorum sententia & appellatione discedendum sit. Derivat quidem missius Mare ERYTHRAEUM ab Erythra, quisnam vero ille Rex, aut
Princeps fuerit, non docet. Bochardus celeberrimus longe accuratius vo
ces, Errthraeum, Rubrum, ab Hebraeo V, Edom, voce rufum f. rubrum significante, Geogr. Sacra Parte PHALEG, deducit. a. Quodnam Mare sit Euthraeum sive Rubrum Θ Dion sius Alexandrinim, in libello
Graeco de Situ orbis, Poetice conscripto, pag. Is, Mare thiopicum, olim Rubrum Mare, Sinus verb, Persicum de Arabicum, partes & brachia ejusdem fuisse appellatos testatur. Huius tamen Dion fit Commentator Eustathiis ArchiEpiscopus Thessalonicensis, de hacce tam vaga & confusa admodum Maris Rubri appellatione dicit: άλλά μεν κατα τ Διονυπιον Idem quoque statuit Pomponim Mela, lib. 3, cap. 7. Marcianm, aliique cum eo Graeci, ερυθρὰν Θαλαμαν, tum a Sinu Arabico, tum a Persico distinguunt. Plinius, lib. 6. Histor. Naturai. cap. 23 , π. 3 o. Mare quidem geminum esse dixit, ex Arabico & Perfico compositum, ita ut Sinus Per 'cin pars etiam Maris E thraei censenda sit; nihilominus Maris Euthraei Nomen Arabico Sinui, tanquam parti majori, proprie donat. Nam secundum Plinium, totum illud Mare, quod ab intimo recessu Sinus Arabici patet usque ad Sinum Persicum, aut Sinus Arabici, aut Maris Erythraei appellatione donatur, adeoque Autor iste clarissimus ideo Arabiam Sinu Arabico ambiri, dixit; qua de re Illustris Salmasius, Exercit. Plinian. citat. pag. 68O. 68 I. pluribus eleganter disserit. XXI. Veterum itaque opinio erat, Mare Rubrum esse Oceanum EI-
thraeum . Ethiopicum, in duos Sinus, Persicum Sc Arabicum, divisum, in eosque illabentem. Sed Geographin Nubiens Arabs ALRABIUS distin
die & rectius longe docet, α. E Mari Arabico vel Indico derivari Sinus Persicum δe Arabicum: β. Sinum Persicum nunquam vocat Mare Rubrum, sed Viride. Adeoque veterum saniores Geographi, Oceanum thiopicum sive Indicum, tanquam Genus, Patrem aut Totum, a Sinubus Arabico
Rubro, & Persico V iridi, tanquam Speciebus, Partibus aut Filiis sapientissime distinguunt. Quae cum ita vere sint, non debebat recens Autor Clarissimus Dii. IOHANNES de MET, in Commentariis suis I acris, cum rosepho statuisse, Euphratem atque Tigridem sese in Mare Rubrum tradi disse: quorum enim appellationes distincita sunt, quam, quano, ob rem
210쪽
confunduntur. Si Euphrates &Tigris in Mare influunt, quodnam crit illud Mare Θ Oceanus Erythram, Sinin Persicin , an Arabicis, ' Qualis Αι Lectori tenebrae offunduntur. Rectissime igitur & distincte Oeea num Australem, aut Indicum aut e thiopicum Mare. Sinum Arabicum, cum Arabibus Mare Chaletem, cum Graecis Erythraeum, cum Latinis Rubrum; Sinum vero Persicum Arabice Mare Auchdar, Latine Hiride appellandum esto. Alias Euphrates, ante, ερ mox a Diluvio, olim alveo &ore proprio in Mare Persicum volvebatur; postea vero, ab accolis agros rigantibus praeclusus, nunc eodem cum Tigri alveo defertur, Plinius lib. 6, cap. 26. quod ipsum confirmat Dion. in Trajano. XXII. Qui itaque in Mesopotamia Paradisum fuisse situm volunt, aut probent hoc ipsum,solutis una difficultatibus sibi obstantibus; aut Mesopo miae Fluminibus Civitatem Paradisi impetrent. Probatio autem nititur Ba-0lonia & Agoriae Fluminibus. Sed quomodo id probant λ I. Euphrates οι trajiciebat Paradisum. Resp. Πρωτον quia Euphrates Olim extra Paradisum & Rivum & Nomen suum demum accepit, adeoque ex fonte suo Primitivus olim non erat, sed ex Paradiso in Mesopotamiam derivabatur. β Reliqui Fluvii collegiales sunt tantummodo excursiones Euphratis, de quibussur Resp. Omnia sunt falsa. α. Ergone Gidde et, sive Tigris, hac ratione oritur ex Euphrate ' Nec ortus est ante, nec post Diluvium ab eo dependet; quin potius Tigris Euphratem, ab ingratis accolis ex Agro Chaldaeo cjectum, gremio suo nunc accipit, atque 1ecum in M re vehit. β. Si Fluvii collegiales sunt excursiones Euphratis, ut quidem Clar. Jodociis Hondi s , iuniin, Joh. de Me , & alii volunt, qui ergo Ramus eius alluit Terram C US C H qui Havitam s quibus omnibus supra iam fusius profligatis hic non ultra nos fatigabimus. II. Alterum argumentum pro Mesopotamia afferunt: quia sita est in Oriente, in quo Paradisin. Resp. Ita hactenus ab omnibus, quod sciam, disputatum fuit: Mesopotamia in Chaldaa sunt Oriens. Jam vero Paradisus in Oriente a Mose eo locatur. Ergo Resp. o . Notum est ex Historicis atque Geographu, partes Imperii Assyriorum duas fuisse: Una erat trans Tigrim, Eu dicebatur sive Oriens; altera pars erat cis Tigridem in Mesopotamia, Dy, id est, Arabia sive OccasM Synecdochice dicta. Si itaque Paradisu situs erat in Orient Ergo trans Tigridem,in Parthia aut inPersia Mod tamen nemo facile rirmaverit. S. Deinde Mesopotamia & Chaldaea non dicuntur in S. Scriptura oriens, sed AB ORIENTE p p., versm occidentem declinantes, quod pra solide est demonstratum. Ergo, quicquid pro Mesopotamiae juribus Paradisiacis moliuntur Viri Excellentissimi, totum & omne hactenus corruit. Desun: enim I. Paradiso Mesopotamico Plaga orasntis formaliter sic di