장음표시 사용
131쪽
adhuc in dubium revocent, quidam etiam, qui sine illis generationem spirituum animalium , eXemplo distillationis per canales serpentinos in Chimicis institutae, quibus vasorum plegus in Cerebro aequiparari videntur, affabre explicent, ut V Villis P Novae istae opiniones, novae hypotheses, nova sunt cogitata, non novae
demonstratae Veritates, atque ideo magis quidem placere pollunt, qua novae, sed non qua certae . Praeterea habent & scientiae sua fata. Retroactis saeculis doctrinam Aristotelicam, contempta Democritea , passim amplexati sunt omnes sagaciores Philosophi, nunc ista illi passim praeponitur, sic ut e X hominum communiori acceptatione, quae adeo inconstans est, firmum statui rebus pretium non possit. Apoplex iam ut jam de secundo dicamus propter alias causas ultra pituitam Contingere, nulla certe unquam, quod sciam, indicavit
minima Anaro me nostrorum temporum . Multo minus ope ejusdem correctum fuit erratum de iecore calido M ventriculo frigido, quod ut hypothesi temperiei quatuor primarum qualitatum superstruebatur, ita ex ejusdem potius hypothesis cognita infirmitate, collapsum est. Omitto jam halituum i in cor, & caput ascensum, quem alibi expendi, & mihi prae stupore vigconsto, quando ex Horiatio lego, quod 'otissimum di- Iigentiores Anatomici illa fhactentis scilicet memorata peuitus exstio erive , dum bc ar sanguificatiouis officio primetruut , atque ideo caetera binc deducZa comenta uva opera fuctuleruut, quasi vero ideo jecur in scholis vetexum calidum, I ventriculus frigidus diceretur, aut halitus in cor , & caput ascendere supponerentur , quia haemato sis in hepate haberetur; qua etiam destructata, eaedem tamen livpotheses integrς, ac firmae procul dubio stare potui lent . Onitio hic quoque, quod Horariss adiungit, ad hepar sanguificationis ossicio privandum
132쪽
dum plurimum contulisse diligentiorem m*igis; Α-mtomen, qua hepar non parenchyma sanguini coagulatas ne , atque ideo , ut Mebant ad sanguificandum idoneum, sed meram glandularum aceretum e e ostendit . Omitto id, inquam, cum nihil sit, quod tanti Viri gloriae libentissime nona adjiciam . Velim tamen Horatium hic rena i ni sci , parenchyma sanguini coagulato a ne neque Unicam, neque validiorem fuisse rationem, qua moti sunt veteres ad statuendam in hepate haematosin, sed omnium fortasse infirmissimam: Velim reputare, affertam pro acervo glandularum haepatis substantiam non. ita solam bilis separationem apud omnes importare sut nihil conferat ad haematosin, quam non improbabiliter censent aliqui magnoperh saltem adjuvari a bilis fulphure, Ope cujus sanguinis tinctura ex chylo eliciatur, ut docte disserit Tachius, id praeterea innuens in is Chymicis constare, quod nempe bilis tincturam sulphuream instar rubini praebeat. Sed quantum bilis ligmatosin adjuVet, ex eo rursus Colligere licet, quod nempe ipsius depravationem saepe consequantur foedi totius corporis Colores, cacheXiae, hydropes, aC alia lesae sanguificationis manifesta argumenta, insuperque videatur Natura non minus de sanguine , quam Getis hoc succo fui ste solicita, quo nullum sanguineorum animalium carere, pallia est Quare sublata etiam hepatica haematos, aliquod in Praxi mutari debuisse, aut mutaturn esse , Ut sine probatione asserit Horatius comstantissime & nego, & pernego . Sed , quando etiania, aliquid mutatum fuisse probaretur, nihil utique eOrum, quae ex solida eXperientia, verum ea dumtaXat,
quae ex mentis praejudicio , falsaque hypothesi suXissent, haec ruina fregisset . Multa hujusmodi fuerunt apud veteres, sed multa item apud Recentiores. Et hoc ipsum est, quod volumus, labile nempe, ac CadU-
133쪽
cum an rebus Medicis existere Philosophicum ratiocinium , firmam vero ac inconcussam e X perientiam is .
Nam quamdiu Natura eadem manet, quae eadem semper est, ac fuit , idem quoque manere nece sse est quod longus usiis proficuum deprehendit. Non sic vero eadem manet varia illa pro ingeniorum varietate Opinionum, ac dogmatUm congeries , Cui Artis nomen tribuimus , & de qua olina Plinius: Mutatur ars quotidie soties interpolis, ct ingeniorum Graecia flatu impellimur- u, Palamque es , ut quisque inter sos loquendo polleat , Im- lib. 1ς. peratorem illico vita no tra, necisque fieri , D ibid. pau- ςδP id anth , mirumque, 9 indignum protinus subit, nullam Artium inconsantiorem fuisse etiamnum saepius mutari , cum sit fructuosior nulla. An vero inconstantia ista, seu frequens mutatio vitium sit, quod praeteritam forte aetatena, nequa' am Vero nostram corruperit, tibi decernendum relinquo. Id ego sane e X perior, nova
in dies procudi systemata,novasque in scholis opiniones non minori fertilitate, quam monstra in Aphrica progerminare. Harum 4llae, quae no Uas saltem res proferunt , quaeque altas iisdem infigunt radices , ex quibus vegetae pullulent, profecto coli merentur; at vero aliae in
plures, quae aut novos cogitandi modos , aut ne is os quidem, ed nova tantum asserunt nomina, Parum hahent virilitatis, quam graVia, multum pueritiae, quam levia delectent . Porro supra indicavi, ratiocinia me Ie a priori instituta cisca res medicas ex istorum familia fore: quandoquidem neces . st ratio Cirrium Medicum practicis observationibus immergi, easque respicere , non tanquam terminum , sed tanquam principium; cumque rursias ibidem Oitenderimus, quo sensu, quibusve fundamentis Authori Postismo Objecerit pag. . i. Auctor Vigiliarum, quod ille voluerit ex nomis observationibas indicinam a priori consare . visusque sit, hunc
134쪽
terminum a priori , non quidem ad omnes rigide , ct se dere , sed ad omnes accomode, hoc est ad plurimas nOstri s*culi cognitiones relatum , quasi pro demonstrative accipere, jam & ea satis diluisse me puto, quae de re ista Horatius hic repetit, ex iisdem inaniter inferens : quod male omnino Viri sententia referatur . Sed& illa incassum laborat tam , cum quidquid in PraAimulatum fuisse supponit, post sublatam hepati sanguificationem, Hligentiori Anatomia et elim; nolint) potissmum referendum, fatetur; quam cum ait, nego omnia, quae in Medicina facienda προ e fama sunt , ab eadem ex- emlarda esse : Et qui Praeceptorem tuum aliter eredidif- se , innuuur , illi bomivem calumniantur . Qui enim sunt Calumniatores isti, qui hominem ita credi disse innuisant' Aut cur ipse citatur: Hatim sub initia sua Re . Concedens, obe te ire Anatomie sole , e seneta V a utarit Γ altro cog vizioni non sano suscienti per fare u buou Medico' De hoc sane nunquam mota est quaestio, ut neque unquam illi assietum , quod ita crediderit. Hoc quidem sepius inculcatum est , quod & sse pius inculcari meretur, videlicet tempus illud, quod micro-1copicis observationibus , Vel quod huic comparatae, vel quod demum den tranatomiae quorum singulata, nedum omnia, plusquam integram hominis aetatem desiderant) operose nimis impenditur, melioribus longe ac utilioribus notitiis circa morbos, I remedia acqui-Τendis, totum subtrahi, cum tamen brevis etiam is L. ordine ad ista sit vita , Ars vero longa , atque ideo pretium tempori ponere marime oporteat. Praestare idcirco, Empiricam illam non temerariam, sed prudentem, non germana ratione, sed superfluis, aut saltem superabundantibus inquisitionibus, & phantasticis speculationibus sponte carentem amplecti, Utpote qum, spretis glandibus, fruge nos pascat Θ Hanc damnassi ,
135쪽
aut saltem damnare debui Te Authisem Pol bumum, non vero ejus dum nominis aliam illam, quae Agystarum,&Circum Graneorum est, uti hic contendit Horatius , etiam satis supra numero VI. Proba Vi. Atque ita ex septem propositis errorum generibus quinque jam confeci, quibus primae huic Epillo laelongoque nimis quo me sentio, teque puto fatigatum jam taedio finem impono . Reliquis ut promisi, alia . , quamprimum licebit, Epistola, non deero ; sed ubi fidem apud te meam hac ciemum plene liberavero, si quid imposterum aut Horatius ipse, aut aliis quicunque de hujusmodi rebus scribant, non me Certe Ullius responsionis habebis Auctorem , de te enim mihi spondeo, quod abs me non amplius id petes, postquam his satis superque perceperis, inaniter tempus sic teri,& immeritum nugis pondus addi . Nam si non plus centum quinquaginta errores, sed & plures alios iis, quos retulimus , similes Authori Tigiliarum Horatius objiciat , puto satis congrue de eodem Authore repeti semper poterit, illud Martialis Si non erras et, fecerat ille minus. Vale interim , Leonarde, meque tui amantissim tura
Dabam Bononiae pridie Kalendas Decembris Tro
137쪽
DOCTISSIMO, atque HONESTISSIMO VIRO
S. P. D. Ccepi Epistolam tuam doctillimam , quam tuus ille Discipulus Patavinus mihi redidit o Ea summopere de sectari visus sum, & quot Amicis. simum Sbaraleam ab injustis Horarii de Floria vis accusationibus Vindices, & quod id tam suaviter Dacias, tam doeth, ut mirari satis non possim ingenium , di modestiam tuam, quibus in scribendo uteris. DUO,
138쪽
& Complementum, non alia ratione sumam faciendia . quam quae mihi coactu tuo est: imposita , conscius,mandatis me tuis nunquam reluctari debere , aut posse :qui si minus id praestavero, atque ipse fecis las pro rei
dignitate, nihil erit, quod de me multum querariS, utpote qui scias, me illum esse, de quo pauca tantum 1, eaque levissima tibi possis polliceri. Quamquam enim totus, ac saepe versari soleam cum libris, iisquς Medicis, & Anatomicis: quamquam nulli publico, privatoque muneri , unde animus distxahi saepe solet, adscribar; tamen de me, meisque studiis non ita sentio , ut satis, me posse, credam desiderio tuo, quemadmodum ipse putas, atque ego velim , respondere. Nihil autem est, quod magis optem, quam id essicere, ut intelligas, me non alia in praesentem controverssiam es is adducturum, quam quae de honestissimo homine expectari possimi: 1aec dubito fore, quin id de me tibi persuadeas, ubi mecUm reputaveris , quemadmodum tibi Vigiliarum Au fctorem , mihi amicissimum e ste Horatium de Florianis , CUjus Veriori nomine ,& consuetudine saepe r creor. Ipse enim sina, qui malum alicui inferre po1-
sim, convicium Uero non possim , neutrum tamen velim, aut debeam, quod satis est, ut probe constet, me non alia ratione hanc Provinciam suscepis se, quam ut Apologiam , de qua solicitus mihi admodum videris, pro tuo Voto, & amore conficerem , ac pro viribus Sbaraleam ab Horatii impetu leniter, pacatoque animo vindicarem . Quod unum eo libentius faciam, quod mihi videar in te Virum permodestum intelligere, ac de iis non ultro solicitum , quae doctrinalem attinent controversiam . Totus enim in eo sum , Ut literat*rum hominum consuetudinem optem, & literaria queque ex libris prae dignitate, utilitateque deligam, non dicturia, quibus plerumque, ut ipse noscis, prodeunt
139쪽
Posteris dissdia, quam quae imitent Ur monumen id . Ac propterea, ut qui videor in successionem tuorum studiorum conveni se, id totum antimo contendam, ne, dum tibi placere satago , caeteris displicendi cupidus videri pollina . Etsi quidem sum , qui in Paleii rata hanc tu i , Amicique gratia Conscendo , eoque cert Econsilio, ut integre ab injuriis inferendis abstineam, vereor ne quid litigii per Horatium adversus me in tentari possit, utpote qui forte putet, audacter me falcem, ut dicitur, in alienam messem imposuit se: quod si quidem aliquando contigerit, ut Voce , vel scriptis
me provocet, Certamen non renidam, modo inter honestos limites doctrinalis controversiae Coerceatur , Ω inter differendum ab amicitia non recedentes Veritat Imagis, quam ossicio tribuamus. Haud sane dubito fo- Te, ut Cum melius res ita se habuerit , & disputationi quisque nostrum laudabilius hac ratione se se praestiterit, quin vel Horatius ipse cavillos,& aspersa salibus, molestaque Uerba praeterfugiat, ne, quod utile studium esse possit, omnibus improbum, tibique praesertim, Simoni carissime, quod honesta tantum amaS, Videretur. Oh hominem nequam, quem ea scribere nihil pudeat, quae alicui injuria sint, nullique certe proficua , cujus ea sunt generis omnia, quae ab Luca Terranoia , Dor pauca, quae ab Horatio floriano, ut vides, in Amicum tuum sunt conscripta. Enitar itaque diligenter, ut Valeo non admodum Certe Valeo ) Horatii argumenta diluere, quod summatim ideo faciam, ne longi Us, quam par est, Epistola protrahatur; atque etiamnum faciam,
ut non omnino tibi, alii s que multis displiceat, & quod Adversariorum libertatem scribendi non imiter , &quod, ut soleo , ab omni verborum pompa , fucoque , quo saepe Orationis Vitia occultantur, abstineam . Ea
mihi quidem est disputandi ratio , ut magis ad rem ,
140쪽
s ἡῖό am ad stylum incumbam ; qui si minus hae de re
Beneflib. alicui gratias Videri possim , tibi plutere contentus imis 4 hoc dabo ut, quod oportet , faciam . Luid scribsim , non 'i sp/' quemadmodum, ut verbis urar Senecae, 9 hoc ipsum attente didici , non ut scribam, sed ut sentiam , la seu serim, veritatem magis, quam dignitatem a sequantur. Quod ubi fecero , Simon doctissime, quemadmodum ipse poscis, & amice, & recte, spero fore ,
ut abs te diligar ,& ita me tuam fieri, ut alium quempiam omnium marime . Ultimum tamen , quod velim est, ne me credas huic rei multam aut Iemporis , aut
laboris posse impendere , aut velle, etsi hone 1iate catasq intelligam, de qua certὸ admodum pauca debeo ad te scribere, ubi nulla sit orationis elegantia , nulla suavitas, qua delectari possis . Interim nisi tuae expe tationi satis responderirn, mihi ignoscas rogo, optoque, ne tibi, vel uni videar defuitse. II. Ad id itaque, quod primum est de iudicio serendo ad ea, quae per te scripta sunt, nihil praeterea dicam, quam quod tria praecipue in re ex tua Epistola mihi notanda surit , mode itia nimi una summa,graViatas, & doctrina, quibus facile videri possis vel unica Oratione, plura Adversariorum vitia castigasse; quod laudabilius per te fuerit, ubi quisque ex hac tua scribendi ratione sibi normam capturus sit honestissime imi
III. Nunc venio ad alterum. Duo ut videor ex Epistola tua doctissima adnotaste J errorum doctrinae genera, preter quinque jam considerata expunctaque, supersunt mihi examinanda, nonnullaeque animadversiones , quae ab Horatio coronidis loco sunt positae. Primum genus est, Λ baraleam sibi istisi non con stare. Alterum in ratiocinando , atque inferendo male , absurdeque procedere . Qux duo, qui satis intelligo , quant sint s