장음표시 사용
281쪽
nymi ad Euagrium sententiam : Nec altera, inquit. Romanae urubis ecclesia,altera totius orbis eXistimanda est. Et Galliae.& Britanniae.& Africa,& Persis, de Oriens,& India. & omnes barbarae nationes unum Christum adorant .unam obseruant regulam ueritatis Audi & Irenaei: Etsi in mundo loquelae dissimiles sunt, sed tamen virtus traditionis una & eadem est. Et neq; hae. quae in Germania ' ς Pa sunt fundatae ecclesiae aliter credunt, aut aliter tradunt,neq; hae quae
in H iberis sunt,neq; hae quae in Celtis,negi hae quae in Oriente, nesque hae quae in Aegypto,neq; hae quae in Libya,neo hae quae in meidio mundi sunt constitutae. Eam ob rem Catholicae nomen obtinuit, puta quod quaqua uersum sese porrigat ab orsu solis ad occasum usq; ,m totum Orbe, in quae uis tempora,mortales p omnes tam qui procul qua qui pro pe iunt,senes di inuenes quotquot modo spiritus, di fidei atq; do ctrinae dc uitae unitatem retinent, complectatur. Dicitur autem di
Apostolica,quod duodecim Apostolorum studio primum planta. ta, atq; eorum praedicatione irrigata sit,ut insignis palmae instar exucresceret.
Huius Ecclesiae uiuum membrum me conssteor, neq; ullius ab . eterius,uti nec ulla alia esse potest,sicut nec aliud Euangelium,prae
terquam quod Ecclesia ab apostolis accepit, dc iam annis plus mille
Ecquid habes aemule, quod in his reprehendendum putes: Primo quidem non tibi placet,ut Romanam uel Catholicam Eccle
desiam appellem.Hae namq; uoces tuum haud secus animum atque lavi oculos pungunt. Ecquur tandem uos non pudet Vulteberugensem nuncupare ecclesiam, quae tamen nulla est Romanae nomeexpungere, & uestrae substituere quemadmodum etiam in symae bolo fidei non uos dubitastis Catholicae Ecclesiae nomen eradere, . de Christianae in eius locum subrogare. Quoties Romanae Eces siae apud uos mentio sit, eam uos conspuitis: at ubi Uuittebergen sis prosertur, scilicet in coelis rident angeli. Anne uera sunt,quae diacimus: im Quod si quidem cuiquam de uestro grege dicere uisum sit, ec/clesiam uestram esse Catholicam, notamen quisquam illi aut uelit, aut possit adhibere ciem.quandoquidem scripta diuina,&cum his Cyprianus di Augustinus aliter sentiunt, ut etiam ipsa uocis intera Pietatio plane diuersum testatur.Itas si prorsus stupidi sint omnes.
282쪽
angulo uestro Catholica Ecclesiae uocabulum tribuent. Nam siuester iste angulus Catholicae Ecclesiae nonne sisi iure uendicat, prioe Ecclesia nulla sit oportet,cum altera ab altera plane discrepet. Iam si prior Ecclesia nulla est certa ratione sit consequens, Christian ita tem intra paucos annos iam demum coepisse, di omnes nos hacte nus ethnicos fuisse, donec Lutherus prodiret. Ego uero ita sentio uetere Ecclesia, quae iam annis mille quin gentis perdurauit, solam esse unicam illam Catholicam. apostolica. Christianam de authenticam Ecclesiam nec posse fieri, ut iit quae uis alia uti nec Christus alius esse potest. Haeretici quidem omnes suas priuatas ecclesas sectas intellige aliquandiu habuere, id i ad uerae Ecclesiae confirmationem de declarationem: at nulli ex eis Catholiscam sibi Ecclesiam uendicare potuerunt. Et qua tandem idiali raritione potuissent, quando ab Catholica Ecclesia ceu perfidi desece re Lutherus sane ec ipse suam sibi ereκit ecclesiam efficiunt enim diue spe suos sibi fauos apium instar) quamdiu uisum erit praepo/tenti Deo id permittere, sed obeκ illi obiectus est, puta Catholicae uocabulum, ut ille absq; conscientiae iniuria germanae di unicae E clessae nomen sibi non sit ausus usurpare. Vtitur quidem & ille scripturis, sed nihil illis efficit. Obsistit enim illi Diuus Petrus. quc mada modum asina Balaam in itinere, diceri: Omnis prophetia proprial
interpretatione non fit. tanquam dice t Non est frater, ut tibi fas' esse putes pro tuo cerebro scripturam interpretarci Nam si id licitust, nulla haeresis possit in crimen uocari. Ne tamen in ea uerseris opinione, Romanae Ecclesiae uocabus Ium nuper natum planeq; Pontificium uel Papistissim, ut uos dicitis esse .disce iam in uetustissimis authoribus qui proxime apostolos secuti sunt,ecquid illi ea de reposterorum memoriae commen darint.Irenaeus quidem scribit in haec uerba: Sed quoniam ualdoelongum est in hoc tali uolumine omnium ecclesiarum enumerare succesti opes, maximae di antiqui Minae di omnibus eo gnitae, a gloriosi si is duobus apostolis Petro & Paulo Romae fundatae di csh,-ἡ.ἡ ι, stitutae Ecclesiae, eam quata, habet ab Apostolis traditionem. & an.
hismi Oium nuntiatam hominibus sidem per successiones epistoporum perueis comi tiς u mentem usq; ad nos. indicantes confundimus omnes eos. qui quo
quo modo uel per sui placentiam malam, uel uanam gloriam, uel per caecitatem di malam sententiam praeterquam oportet colligiat.
Ad hanc enim Ecclesia propter potentiore principalitate, neces α
283쪽
est omnem conuenire ecclessam ioc est,eos quἱ sunt undiq; fideles dic. Tertulliani quoi ea estsentetia:In Italia habes Romanam Eeclisiam cuius nobi tiam auistoritas est proposita. Osalicem Ecflet .. .., clesiam, cui Apostoli integram doctrinam cum suo sanguine prost dii.
siderunt.&c. a Ddς eundem lib. . contra Marcionem Lege etialienaeum ib. s.cap. r. N multis aths locis. Siqua ras,cur Irenaeus di Tettuli ianus tam macte Romanam commemorent Ecclesiam,
nos ea causa ad illos fecisse res podemus. quod illo quoq; aeuo sectae emergerent,quae sibi unacat illius Christianae Ecclesiae titulum usura arent: aduersum quos illi Romanam hanc ceu unicam Sc apostocam Ecclesiam prae dicatione efferre ac uindicare nitebantur ' que in modum nobis quoq; contra hanc Lutheri factionem eiusq; ma/ iam sobolem praedicanda uenit. At dicas sorsitan: Si quidemiameabodie esset immaculata,ut tum fuit, fortassti ab ea non descisceret Sed paucis responsum acciperita ergo si parentem tuum gallica scabies totum occupetitu illum parentis loco minime es liabisturus, eum ceu alienum deseres: Hoc mihi tespondeas uelini. Dateatas ne Romanam Ecclesiam Irenaei ac Tertulliani seculo germanam fuisse Ecclesiam: Negare tu id neutiquam potes. Age igitur, laoc quot fatearis necesse est eam hodieque talem esse,quando eade protius eu,quae tum fuit, nisi quod nuc uetustior, debilior, rugossio r ac deformior conspicitur.Est ea in hodiernum antiqua illa dom is Dei, uetusta Dei ciuitas. uetus illud ac veru Dei temptu, quod illo fuit aevo, praeter quod nunc ruinosa magis est minurg, quam id temporis habet decoris 3 elegantiae,est itidem ea de quae quondam fuit Uinea Domini,quanquam no tam fertilis modo sit: quae non est Uineat culpa, sed negligentium cultorum ti operariorum, qui in eam missi fuere. En hic ego iam te adeo constrictum teneo,
ut non possis non obmutescere.
Quod si pergas dicere,uos ueterem hanc Ecclesiam uelle repura gare ac instaurare, audies continuo,o miseram illam repurgationε ac instaurationem. Certe si annos adhuc triginta ea qua coepistis rario ne perteXeritis,neminem ego pium fore arbitror, qui non se iauita functum uelit. Vosne ueterem Romanam repurgabitis Ecclesiam quam nidum de synagogam satanae appellatis quam porcoarum instat nuna non c5tumeliosissime di acerbissime in coeno uolutatis: Vosne, inquam, illam restaurabitis, quam ut apostatae dea
seruistis odioq; habendos demsectandos statuistis eos omnes, qui b h. intra
284쪽
. intra illam sese continent quos etia Antichristos,Cain os,Baalicos atheos,hypocritas dic. citatis quicquid bene institutu & ordinatum eli covellitis,nec qui cc tam e i, melius sit substituitis: nouata gitis dogmata. q uetus Ecclesia nesciat: destruitis, rapitis,1's gatis, decernit is, constituitis, agitis & omittitis quae uis p uestro arbitiauru . nulla neq; Dei .neque Caesaris habita ratione. Sane suetere Romanam Ecesesia repurgare animus erat, non ea oportuit penitus euer tere,&pugnis in ea incurrere. Purgare dc demoliri diuersa sunt.
luere ollam fictilem longe aliud est,q illam saxo impingere. Veruid uos agitis, ut dano dato quoad eius seri potest, uerbis uos puragetis ac tueamini id unum maκ imo uobis incommodo est,quod libri per uos editi, omnibus uos produnt. Frustra igit Ecclesia iactitatis, utpote a qua uos sos per super'
bisspcidistis. Ecclesia integra illa Diti tunica est: vestra factio pota tiuncula quaedam est ab illa separata. Ecclesia arca Noe est: Lestra secta non nisi asser quidam est inde auulsus. Ecclesia totu est corpus: Vestrae partes no nisi brachium quoddam sunt ab illo distactu nuQuid ita auod uestra sectio n6 sit integra Ecclesia. nicetia credat.
doceat. Observet, actitet quod integra.
Atqui sancta illa Romana Ecclesia praecipuosy Apostoloru studio est electa, illorumq; doctrina, sanctitate di sanguine dedicata. munita di confirmata. Post hos tana capita, ad summu est perductati exaedificata per illo ν successores Linum, Anactetum,Cle mente, qui Apostolorum fuere discipuli. Euaristu, Alexandru. Sixis, tesphorum. Hyginu, Piu. Anicctu . Sotere, Eleutheriu, uti eos enumeurat Irenaeus, multis etia martyrii millibus declarata di coprobata, pclatissimis di inuictis consessionibus suffulta, innumeris Deo gratis actionibus & operibus ornata. illustrissimis praestantissimoruPatru m scriptis celebrata & praedicata.&aduersu in quas ibet suborepentes haereses de sensa semper di conseruata ut illi plane misera rimi censendi sint qui intra hanc Ecclesiam in tanta sanctory De que cosormium fratrum ac sororum irequentia nolint numerari. Anne prorsus miserabile est, ut unus homo cunctis in ortaliabus,quot i hodie supersunt, di intra annos mille in humanis fueure. ppria temeritate & detestabili philautia se n6 dubitet antestire Anne modu omne eXcedit, thomuntiones istosola eti1 uetustis, si motu Patru c5mentaria no pudet superbissime rehcere,cu tamen sine illis nihil possint noui cudere, nec ulla ausint scripturae sentenatiam explicanda suscipere Si satis est sola habere Scriptura, qui sicut nouis
285쪽
ut nouis istis in scriptura qui in dies prodeunt, comen tarqs inpleari nequeas Dicis Scripturam absq; comentarijs legenda, cu tamen tute id minime praestes. immo nouis istis interpretationibus pertis nactus multo inhaeres, qua quivis alij uetustissimis. Sed mera haec nequicia est, dc uersutum haeretici comentum quod qui no sentit, nae ille pituita laborat. Equidem certus sum ueteres Doctores stris pia diuina probe esse interpretatos, atq; unicum in coelos iter in italis magna consensione attigisse reperiste &Ecclesiae demonstrasse. Esto hoc illustri documento,certi Rinoq; argum Et o Lutherii mum ueterem non esse Ecclesiam, sed secta potius,quod antiquae
Ecclesiae Doctores ducat pro nihilo solosque sectarios habeat in preocio:quod fieri non posset,si recte cum illo ageretur.
Literis sane annotatum comperimus, quam sancta di inculpata aliquot seculis Ecclesia permanserit. Tandem cu Tyrannorum echaereticorum, quae gemina sunt satanae cornua. placutio deferbuissset, alia coepit uia satanas Ecclesiam impugnare, quandoquidem iblius regno maxima illa adsertet detrimenta. Ita p tum Primores, tu
plerosq; e populo ad ea quae carni sunt iucunda & plausibilia incitauit au9d cum illi haud incommode cessisset, ingens illi eo ipso ad
maiora mala,ilico senestra aperta est. At huic actu tum a sanctis Patribus pro eo atq; decet seuera animaduersione est obuiatu: quan θ laam nihilo secius sat an in proposito perstitit.quo Christi regnum nonnihil labefactaret: atq; eo uig progres Ius est, ut quidam Aora mani Pontifices, Episcopi, presbyteri, sui officij parum memores. a Patrum suorum uestigiis eκorbitarint, maxime quod Ecclesia osmni ex parte pace di tranquillitate frueretur. Interea tam Biblia quam patres antiquis limi minori studio esse coepere: Ita factu est, ut Ecclesia passim afflictaretur. atq; eo tandem prolapsa sit, quod ad mores attinet, ubi iam, pro dolor,colpicitur. Atq; , ut paucis aga, duo sunt, in quibus Ecclesiae dignitas non parum laesa di imminuta est. quaeq; id efficiunt, ut apud incredulos minus bene audiat, ne mape Cultus diuinus in nonnullis no satis reformatus.& uita improsba. In his reuera plus satis necessaria est opera. ut gemina haec plane exitialis suscepta macula tande quandoq; deleatur. Uos hic Ece lesiae primores appellatos uelim, ut tandem experrecti, sidem qua debetis Christiana Rei p. pstetis,serio Conciliit ut cogatur. efiiciastis, uitia Sponatis.quaesit Ecclesiae necessitas alte datis.q nihil bonae frugis habet di offendiculo sunt remoueatis,noXia praecidatis .Pers
286쪽
petuis uos clamoribus Christiana Resp. copellat, maxime tot iam iectis acerrimam impressionem sacientibus.Vae, vae,ati iterum uae uobis, si hoc in opere maxime necessario. saluberrimo, laudatistymosatanam uos per incuriam, uel alia mundi negocia distineri ac
pra pediri patiemini. Ita pro dolor sese res habet. Sed quid tandem obsecro: Nutris ropterea Ecclesiae unitas scindenda est, quod arte satanica quasdaabes contraxerit es Num Moyses Synagogam propter abusus de uitia quaedam deseruii SNum Elias, num uero Iere mi as id secit finuernardus etiam sua aetate quaedam Ecclesiae, praesertim Romanae curiae,quae etiam tum non parua erant perspexit, num ille hoc nois mine sibi ab ea desciscendu putauit soptim us ille Thauserus item que abbas Tuiciensis. Gerson, Picus. Petrus de Aliaco Cardinalis, di plerique alii minime fuere nescij,Ecclesiam in moribus non omani no recte habere: an illi tamen ea causa ab ea discessere, nouam lsibi Ecclesiam conflauerer Minime gentium: sed magna uocis coratem ione uitia repraehenderium nec illis parcendum putauere, uoracemi suam quali tuba exaltantes Christianis ipsoru scelera denunciarunt.Ut animas ser uarent. multis sane hominibus bonis admos dum doluit eam Ecclesiae calamitatem adeo esse diuturnam. Pleuros insigni pietateMeruditione Antistites, Doctores,Concionutores male habuit ea Ecclesiae deformitas, nec tame illam relinque reuolue te. Eil enim ea nihilo minus spiritalis mater nostra, etiamss quaedam illi in uitae aspersae sint labeculae. Atq; eo fortassis nomia ne permisit Deus, ut illa factio uel secta longius serperet, quo eius
occasione Ecclesia citius ad sui cognitionem. reformationem emendationem deducatur. Sed ea causa Secta nihilo iustior est. Ecclesia plane est .cui secundum Deum, quamlibet deformis uis deatur bon a o mnia tum aeterna tum temporaria accepta ferre de beamus, non aute factioni Luthera nae. Dic enim. obsecro, qtiis nos salutari eκ piauit lauacro: Ista nimirum mater nostret,non ulla alianos regenerauit. Qua igitur fronte illam abnegamussCur meretroci tantum tribuimus, ut relicta Ecclesia. ad illam nos adiungamus, cum tamen ea non sit iusta parens nostra, ut ut sese iactite is
Unde quaeso ad nos scripta diuina prosecta sunt 'ab Ecclesiaesne an uero a sectas Dubio procul ab Ecclesia. Num igitur ea caiissa nobis Ecclesia scripturas tradidit ut ijs ipsam oppugnemusrQuid licie aliud si, quam sibiipsi malum concivisse. At dices, Script
287쪽
Scripturam ad nos diuinitus prosectam .Recte nimirum.Tu utaro quando coelos adiusti eamq; ex Dei manibus, perin de ut Moyses tabulas in monte synal accepistis Oboim acuton' mira insulsitate. Vnde porro tum ipsius Dei, tum eoru omnisi quae sunt fidei Chri; . si ianae notitia habemus Anne ab Ecclesia Aut forsitan nulli mo, alium toto terraru orbe annis superioribus ulla Dei di fidei Cluistianae imbuti notione fuere Vosne primi eYtit istas qui intra paucos annos eam sint adepti Vbi igitur eam est is assecuti Num ex : criptura Et ea tamen etiam ante hos decem annos & probe est in telis lecta, & ho mines qui eam legissent, minime desuete. An uero eX spi' ritu Agedum igitur,spiritum illum signis di miraculis declaretis. Nam etiam uosipsi alijs uobiscum furore percitis, id opponere soletis, ut si quid proferant antea incognitum; prodigijs quibusdam id astruant. Revera si ante hos decem annos spiritus de scriptura cum sui intelligentia nulli adsuit. male egit Christus cum sponsa sua, a taeque os suum mendach,quod dicturietas sit, condemnauit, sitq; plane consequens, nullam hactenus sub sole uixisse gentem, quae tam esset misera,errabunda & iniqua, atq; nos Christiani sumus. Deinde de id nosse uelim, unde nobis tum triuiales, tum illae quas Acade'
mias, vel Universitates uocant, Scholae sint natae unde tam doctos habeamus uiros,& artes eNimias: Nil Secta ea nobis peperit: Im mo uero Secta ipsa unde suas habet artes&disciplinas, quibus tamenon recte uti ut Anne haec omnia eX Ecclesia pro manarunt quando adhuc nulla fuit huius Sectae mentio uel notitia Unde uero a Gministrationem tum politicam,tum oeconomicam Vnde Iura disciplinam.complures ritus &instituta optima, probatast constitutiones 3c ordinationes habemus An non antiquitus isi haec obtine ' - . . . m us an uero haec n uper Orta nobis Secta ista peperit I m m o uero, ut omnibus in prospectu est,ea serme abrogauit diaboleuit, atq; ediuerso improbis moribus, pravisq; constitutionibus aditum pato secit, id quod iam nemo non querimonijs di suspirils testatur. Si quid uero etiamnum in Secta residet, quod sit quin rebine, pr Litate bonis moribus & recta ratione coniunctum, id etiam antequam secta nascerςtur, fuisse dubium non est, non autem eκ ipsa Secta prosectum. Nam si tamen id potes, eκ septem hominum mistibus non nisi septem ad me producas,quiprius plane diuini timouetis eXpertes di improsi fuerint, di nunc demum postquam in Luae steti uerba i rarunt, in probos ac re ligiosos uiros euaserint.
288쪽
Ego uero eos tibi prostram. qui ante hanc sectam Deo deuoti ph, mansueti. & uitae internae studiosi fuerint, at nunc Euangelio huic dediti prorsus mutati sint.Faxit Deus,ut qui heius sunt tragoediae
arcia tecti. 8c incentores ipsa se agnoscant,uideantq; quas in Germa niam calamitates inueXerint,Amen. Hactenus quidem in Ecclesiae
Catholicae gratia, uisum nobis est haec ex doctisssima Vescelii Apologia hic inserere, non quod historiae breuitati admodum conueaniret, sed quod ea ratione magnam nobis Ecclesiae utilitatem ablaturos speraremus. Haec igitur atq; eius generis alia multa non parum commendanda scripta, Postillas quoq;, Uuicelius,ut qui longa experientia Lustheranorum consilia probe cognita di explorata haberet, inpubiis cum emisit,satis superi testatum ijs efficiens,Lutheri dogmata quae diametro pugnent cum Euangelio:qua re factum est, ut multourum ille odio acerrimo hodiel laboret, nec quoquam sine pericuato tuto possit proficisci. At tamen constans ille permanet & imperaterritus,nouaq; dogmata ipsis scripturae diuinae sententiis tam lusculenter consutat, ut in hunc usque diem quotquot partis sunt ad uersae.nullis eum solidis rationibus possint refellere Eodem serme tempore etiam Ioannes Crocus Doctor,desciuita Luthero di ad Catholicam Christi Ecclesiam se contulit. At hoe
pacto Lutherismus tum temporis uiris cordatis di eruditis coepit displicere quod haud obscure aduerterent,illum non nisi carni ceu sundamento inniti. ANno Μ D XXX iij Romanus Pontifeκ & Imperator Legarios suos in Germaniam mis re, qui Imperi, ordinibus testatu efficerent,Concilium generale celebratu iri, uorelligionis in Geta mania disiensio sopiretur.&pax atq; concordia instauraretur. Atq; imperatore consentiente,Pontifex Principibus denunciari iussit, se liberum atq; Oecumenicum Concilium indicturii, eum in modum,quorisci patres consueui sient, quos dubium non esset Sanactospiritu permotos fuisse: utque illi, qui ad Concilium uenturi essent. fidem darent eius decretis & desbitionibus se prompte ob
temperaturos:qui uero Concilio cora interesse non possent, suos eo legatos mitterent: simul etiam, ut ante Concilij definitionem ni hil in nouaretur tum quoque necessarium fore, ut certus designare
turlocus,qui satis haberet annonae & salubre coelum :cuiusmodi ipsi
289쪽
i s dena Pontifici ues Placentia, ues Bononia, siue etiam Mantua
tanquam urbs imperialis, Germanicae nationi non incommoda, rideret Ur. uidere
His ita constitutis. Elector Saxoniae tempus sibi dari pet hi cum is, id est,qui Sinaical dici essent foederis. deliberandi atq consula
Undi id uero Pontilicis di Caesaris legati gratum habuere.. Ultima Iunii scripto illi responderunt in hunc modum: Petes re ipsos quidem ut Conc ilium celebraretur. sed intra Germaniam, ubi haec primum esset orta dissens sio deinde ut non eX Pontificio rure, di pro Scholaria consuetudine, sed solis scripturis decera
Ad haec uelle ipsos liberum habere Concilium:atq; eam ob rem neminem se ad praestandam illi obedientia obligare debere. Quasi
do em Pontifex reges & Principes sibi uellet obli ictos, id eis esse 'o
argumento illum sub Concili, praeteκtu suam potestatem suum dominium tueri statuisse. Ita se nolle ea ratione obligari nec ulum se decreuisse Concilium admittere, in quo leges humanae aut Pontifeκ Iudicis partes sustineret:se omnino deliberasse Pontificis iugum procul a se rei cere,nec dubitate alios reges idem praestituaros. Praeterea uero nihil esse, quod non Imperatoris causa dein Rilius gratiam essent suscipere parati Hoc illi responsum multa uerborum copia Ze elegantia perpolitum typis eYcudendum curat unt: ais suis concio natGribus ti Iuris petitis id dedere negocij inter sese communicatis consitus statu erent quaenam in Concilio proponi oporteret Per hoc tempus in uillula quadam dicta Holighausen in Eloctoris Saκonis ditione sita haud procul a Lipsia, quae patet Duci Georgio,Linteo quida sertur sui iste,qui Ludieri dogmata pro con cione traderet: ad quem eo nomine magnus fuit hominum cocurasus. quibus etiam Sacramentum contra Ecclesiae morem & Cathollici Principis edictum sub utraq; specie porrigere non dubitauit. Quod ubi Dux Georgius res ciuit .s ipsensibus suis interdixit, nes u is deinceps ad Lutheranu na illum concionatorem eri urbe egreuqeretur. Atq; ut Luthera nos a Catholicis posset internoscere, apud Parachos egit ut iis, qui in Paschate confiterent ut dc communicas Nat lymbolum quoddam traderent,quod illi qui consesssi essent, id Senatum indicatis suis nominibus deportarent. Ea res plerosque ciues male habuit, ut qui Lutherano dogmatisaucrent.
290쪽
fauet ent, da usq; ad Lutherum literis, percontabantur eκ eo,
. absql constientiae offensione. quo sui Principis ira declinarem, sub
altera tantu m specie comunicare possent . Quibus Lutherus responsdit more suo:cuius literas ne Catholicis os endiculo sint uisum est hoc loco onuiterc.I uehit tu enim pes utanter in optimu&cuma primis Catholicum Principem Georgi uir, ut eratulle ad male diacendum diconuiciandum instructissimus. Porro ubi tales eius literae in serijs Paschalibus Lipssam perlatae sunt ,hincinde per ciues ouosdam circumferebantur, di identidem describebantur. Quod ubi Senatus didacit, ne qua eNisteret sedistio. Duce Georg io earum literarum exemplum ilico misere, ut ijs
de rebus certior factus, sciret quid se facere Oporteret.
At Georgius Duκ cognato suo Ioanni Eriderico. qui patris I co Saxoniae Elector erat,scripto conquestus est. Lutherum eiusce modi literis non parum iniuriosis nedum suum nomen ta existi mationem traduXisse dico nuit ijs proscidisse sed suos quoque subditos ad rebellionem dc proterviam per mouere instituis Ic,atq; ijs reflbus pacis illa 'edera cum ipsius Electoris parente anno vn icta esse uiolata. Ital petere se se,uti Elector talem se erga hoc maleficia praeberet, quo post et omnibus esse perspectum, ipsi eiuscemodi cos uicia di maledicta minime probari, ageretq; ut Lutheius a contura meths di iniurij quandoq; cessaret. Interea Lipsensiti Consul Vuo is angus Uueidem an scripsit Lusthero mittens una literatu ante dictaru eXemplo, rogansq; comi ter. certia testat siq; iniceret se illas literas Lipta missile.&cui tandc, eas misisset, di ut sese res haberet. Pleros' em ea causa Lipsae insuespicione uenire suo Uiere ponso anteuerteret,ut Ouscu illis literis nihil esset c5mercii, di nihilo minus suspecti haberent. eam a se possent suspicione amoliri. Illis quos literis cs p suo instituto Lustherus respondisse au dacter & minaciter, nuntio etia minas intemtauit, si qua eius generis scripta ad ipsum perferret.Quae res cum ad Ducis Georgij notitia esset pducta, denuo scripsit Electori, orans eum humaniter, eo in negotio ita se gereret,ut ipse sibi uellet fieri. seno posse ipsum cognati sui uel alior. subditos suis scriptis adses ditione incitare: quod si eueniret, no posse se id inultu relinquere. Daret igitur operam,ut sese, quod ad illas querimonias attineret purgatu efficeret:qd si negligeret, non posse se eum a culpa alienum arbitrari.
Scripsit igitur Elector Saxoniae Luthero hunc in modii Ferre