장음표시 사용
231쪽
.D: Tu es De L. et φύε , ciationibus ἰ quae in omnibus Alphabetis inibi scriptis desiderantur, Servianumq. non Illyricum nuncupatum,hic ob oculos ponendum censui, cum hae litterae Seruianae non Illyricae dicantur, nec ab illyricis, seu Dalmatis dignosci queat, nisi laboriose perdiscantur, sicut in qualibet Natione exterarum linguarum characares percipi solent. Hae litterae instar He- ibraicarum litterarum mysterijs plenae a Seruia, & Bulgaria, Vallachia, Moldauia Daciae partibus , necnon a Bosina, Rustia, & Moscouia, atque ab alijs Gentibus ad Orienta- .
Iem plagam pertinentibus adhibentur, maioriq. ex parte a Graeco sente aesumptae sunt, Graecosq. accentus recipiunt, characteribus maiusculis, qui eos non admittunt, exceptis more Graecorum . Huius reneris lineua. suae omnium lin- Euarum censetur ditistima, de non nisi reaulis permultis ad unguem acquiri potest, Chiurillaeta , hoc est, Cyrilliana a Cyrillo inuentore,quem Chiurii appellant, nuncupaturia . Bolina vero inter ceteras Gentes Seruianam linguam adhi- Φ ibentes, puriori, & elegantiori loquendi serma uti let, ad quam elegantiam &loquedi venustatem Seruia non parum saccedit, sicut a Marino Temperiaeta Eeidaurio e Societato Iesu hanc linqua optime callente accepi. Huius generis est . Epitaphium illud quod in templo sanctae Mariae de Ara caeli lapide incisum extat ad pauimentum Altaris maioris in m nimentum Katarinae Bosnensis Reginae, quae inibi humata iacet. Epitaphium vero in hunc legitur verborum sermam :
232쪽
i Italicis conscriptum litteris legitur hunc in mo dum
in is Zara Stipana rotem . Thomasia
Idem vero Latine redditur hisce verbis i
Katarinae Reginae Bosnensi , Stephani Ducis Sanctae γ Sabar, ex genere Helenae , ct domo Principis Stephani natae, Thoms Regis Bosnar VXori.
. . Quantum Vixerit annorum LIIII
Haec de variarum litterarum inuentoribus: nunc vero re . Iiquum est, ut ad ea , quae e regione huius postremae columnae parastaticae ad Parictoin depicta ccrautitur,transeamuS.
233쪽
Parieti annexa , in qua Christus saluator noster,& Siluester Papa , Constantinusq. Magnus Imperator depicti conspiciuntur.
homo, ad cuius dextram Siluester eiusdem Vicarius, & Petri successor, ad laeuam vero Constantinus Imperator depicti cernuntur, e regione postremae Columnae parastaticae repraesentatur diuinam quandam praese&rens Maiestatem, ut per pictoriam artem efflagi potuit, de tra manu Mundum, laeua autem Librum, in quo duarum ii terarum A scilicet, & sὶ Hieroglyphicum scriptum conspicitur. Sed supra eius caput haec legitur Inscriptio:
Iesus Christus ,summus Magister, Glestis
Hoc loco non immerito SALvATOR noster duabus qui-- dem rationibus depictus cernitur, sicut enim litterarum imuentarum ordo in primo Adam diuinitus edocto incoepit, ita di in secundo Adam , Christo , summo sane Magistro, cael Istisq. doctrinae Auctore , eundem variarum linguarum , per i Aquas omnium scientiarum genera explicata sunt,ordinem ac Periodum , siue ambitum concludi necesse erat. Sicut etiam primus Adam de terra terrenus,qui peccato inobedietiae Mu- dum corrupit, atque damnauit, mortemq. uniuerso generi . humano comparauit, in huiusmodi variarum litterarum inuentione primum sibi locum sortitus est, ita iure quidem fa-ςst,ut secundus Adam de caelo caelestis, qui ad mortem
234쪽
r BIBLIOTHECAuscue iactus obediens suo pretioso sanguine Mundisin ipsum
instaurauit,ac redemit, dum mortem nostram moriendo destruxit,& vitam resurgendo reparauit ue eidem primo Adamo aerumnis ac laboribus pleno gratiaru summiq. boni thesau- . rus ex aduerso responderet. Quoniam vero litterarum figu
rae pro quibusdam Hieroglyphicis designadis usurpatae sunt,
ut scilicet per litteram Y, humana vita, Per o, mors. Per T. Crux Dominica reeraetentaretur. licui ae sis atoue alijs ii
teris satis diuule luis locis Jemonstratum est; hinc eo in Codice,quem Christus gestare cernitur, harum litterarii A & Ω, Alpha videlicet, & Omega , quarum una est Alphabeti Graeci prima, altera vero postrema , Hieroglyphicum scriptum fuit : propterea quod duas hasce litteras Redemptor noster sibi vendicauit dices: Ego sum Alpha,& Omega, principium& finis . concurrentibus enim litteris in se inuice A ad n usque deuoluitur:&rursus si ad A replicatur: ut ostenderet in si esse & initii decursum finem, & finis recursum ad initiunia, viq. omnis dispositio in sὶ desinens, per quem coepta sunt , per Verbum scilicet Dei,quia caro factum est,proinde desinat quemadmodum & coepit, & a Deo in Christo omnia ad initium reuocarentur. Ideo inquit: Ego sum A &Ω, principiu& finis: qui est, & qui erat , & qui venturus est. Dicitur enim Deus, primum uniuersarum rerum principium , dc finis, ad quem cuncta ordine suo diriguntur:Omnia enim propter semetipsum operatua est Dominus, ut ait sapiens. Dicitur ite Deus qui est,& qui erat,& qui venturus est, ad eiusdem aete nitatem indicandam. Aeternitas enim,teste Boetio . est interminabilis vitae tota si mur&periecta pollestio. Sed quia id anogis intelligi non satis potess, Einc per temporis differentias Iraesentis scilicet, praeteriti, ac futuri nobis exprimitur. Adoc idem indicadum dictum est per Isaiam prophetam: Ego primus, & nouissimus. Item Beatus Ioannes in sua Apocairpsi. Ego sum A & Ω, primus & nouissimus, principium &finis:quamuis enim in illa sacratissima Trinitate nihil maius aut minus, nihil prius aut posterius, nisi prioritas originis,
non autem temporis, aut dignitatis existat, haec tamen de ea affirmatur ad triti personarum aeternitatem declaranda. Haec
de Iesu Christo SALvATORE nostro ad parietem depicto.
235쪽
V A TI e AN A. I s. Ad eiusdem parietis dextram sanctus Siluester Christi Via carius, & Petri succei r pastoralibus indumentis,atque inmgnibus ornatus, venerandoq. aspectu senex conspicitur: ad cuius pedes haec legitur Inscriptio :
- . Sanctus Silue Iericirinii Domini Vicarius.
. Ad laeuam Constantinus Magnus habitu imperatorio, siue paludamento indutus,satisq. belle effigiatus cernitur: ad cuius pedes Inscriptio in hanc verborum legitur sermania. m
i Conctantinus Imperator, Ecclesia Defenfir .. i
Duo hic insignes Viri, Siluester scilicet, Christi Vicarius& Constantinus Imperator, Ecclesiae defensor repraesentam tWr, ut Latinae docent inscriptiones. Id autem non absquo
consilio factum esse credendum est alios enim Christi Vicarios, & Ecclesiae defensores fuisse constat) si de Siluestro Papa, ct Constantino Imperatore historia perpedatur, atque Ecclesiae Catholicae Romanae amplificationis initivi n memoria
reuocetur. Constantinus naque Imperator cum leprae curam myZdae causa medicorum consilio balneum sibi ex infantium , MI δ' - . sanguine parandum mandasset, sancti Apostoli, Petrus,& ιζ I. Paulus noctu ei vigilanti apparuerunt praecipientes, ut si ex lepra liberari vellet, omissa impij balnei immanitate, Silue- οῦ bis. strum in Soracte monte latitantem accerseret: a quo salutari lauacro recreatus, in omni ditione Romani Imperij Templa Christiano more aedificanda imperaret: sublatisq. inanium , sec. hiat Deorum simulachris, vero Deo cultum adhiberet. Quar Constantinus caelestibus monitis obtemperans Siluestrum di- so Floria ligentissime conquisitum accersit: a quo Apostolorum imagines recognoscens, baptismo sanatur , & ad tuendam, propagandam q. Christi Ecclesiam inflammatur: Siluestroq. au-liore multas Basilicas aedificandas curauit, easq. magnificentissimis donis exornauit, arasq. publice, & ubique coΠ-stiuendas concessit: id quod ad eam usque diem fieri non licuit: Pontificibus enim tunc temeoris locus certus ac definia tua non erat, sed in cryptis, siue in coemeteriss , aut in aedibus Piorum
236쪽
ris v r. 3 L I o T; Π E c Apiorum consecrare solebant super ligneo Altari, quod In
Lateranenti Basilica a Constantino Magno prima publice constructa conseruatur, &non nisi a summo Pontifice, & a Cardinalibus per pontificiam dispensationem adhibetur, ut fusius in Emblemate II. dictum est. Siluestri igitur tempore, Constantino Imperatore per Ia uacrum baptismi a lepra mundato eiusdem Siluestri manu, donatione q. Ecclesiae Catholicae Romanae ab eodem Imper thre facta , suas Ecclesia recepit vires, amplificari q. tunc pri-inui coepit. Conuersio autem Constantini ab illa igneae Crucis visione sumpsit exordiu: hinc eo in loco, qui nunc vuleo dicitur Pons mollis olim Miluius vocitatus . non procul ab Urbe Roma,&a Porta Flaminia,quae praesens intepus Sanctae Mariae de Populo nuncupatur, Constantinus contra Maxentium certans ex eo victoriam reportauit,sanctissimo Crucis signo sibi ia mostenso Graecis hi sce litteris: EN TOΥΤΩI NIKA, idest, IN HOC VINC E. quod profecto signum primus ipse in vexillum transformauit, & nummos eo obsignari iussit, quod deinceps a Christianis fuit passim obseruatum. Hoc item 1anctissimae Crucis vexillum Constantinus mirifica contra Maxentium potitus victoria in Urbe Roma,sublimiq. loco statui iussit. Suam enim statuam ex aere fabref Etam , dextra manu ex eadem materia signum Crucis elab ratum tenentem ,ac Romae in loco percelebri firmis innixam fundamentis collocari praecepit hac Latina Inscriptione inm
Miraculum autem illud de signo Crucis cum Inscriptione Graeca, necnon Constantini conflictatio ipsa cum Maxentio, atque Baptismus, in Palatio Vaticano summi Pontificis ,R mae in aula, quae dicitur Constantini, bellissime per picti
237쪽
r 2 VATICANA., et II ' 'De huiusmodi vexillo Augustali, quod sanctus Ambrosius μα- M. ad Theodosium Augustum Imperatorem scribens, Labarum mn m. Christi sacratum nomine signum appellat, Petrus Nannius 6.ι v. p. sua in hunc Ambrosij locum Notatione sermonem faset, sed talius quidem Eusebius de Conliantini vita ait, circae, Eustuli.r horas meridiei, iam luce vergente, vidisse se suis oculis in ipso caeso soli immines Crucis trophaeum, quod non nisi luce constabat, additum q. titulum his verbis: HOC VINCE. Deinde cum hoc ipsum in somnis apparuisset, tali specie es. figurari mandauit. Erat autem huiusmodi specie configur tum : Hastile in sublime erectum, auroq. vestitum, antennam siue ceruchos habebat trasuersos instar Crucis. In summo fastigio corona ex lapidibus pretiosis & auro conserta collocabatur, in qua erat salutaris vocabuli insigne, ita volittera P decussatim in medio poneretur his litteris:
Decussare est aliquid ad decussis figuram ita redigere, ut im
ter se litterae,Graecae χ, aut Latinae X, speciem praebeant. Ea enim figura apud Latinos vocatur Decussis, quia ut nos ii die , ita veteres hac figura numerum denarium significabat. Quod si litteram x per medium seces, relinquetur v, quae figura denarij dimidium , hoc est, quinarium numerum commonstra . Vnde eam Latini quicuncem vocaverunG. Hoc igitur modo hae litterae decussatim sumuntur, quibus CHRISTOs resultat, quia decussatim, aut transuersa legutur. Grς-cas autem litteras decussatim positas in cono galeae sequen
ibus deinde temporibusna autem illa, siue ceruchis hastili in transuersum insertis, velum pendebari, Opus regium, varietate gemmarum multa luce fulsurantium obtectum, auroq. intertexto, ineffabilem magnificentiam, pulchritudinemq. spectaavibus de se praebens . Ceterum hoc velum ita ceruchis dependulum, iuxta lautudinis, & longitudinis modum bona, & cogrua propor tione sibi ipsi respondebat. Haec ex Petro Nannio, & Euse- T bis
238쪽
TU bai. a bio Iocis supra citatis. Eusebius autem eam Crucis imagine ,is .f. caelo visae, & lapidibus pretiosis fabricatam a Constantiano sibi ostensam fuisse aperte fatetur. De huiusmodi etiam vexillo Augustali PieriusValerianus hoc idem alijs tamen verbis,hunc in modum ait: Cotus erat praelongus, cuius apex in ρ Gr cae litterae similitudinem imcuruabatur: inde paulo infra X Graeca identidem littera sua insignis decussatione addita erat, id Christi nomen ostentatis. Inde Crucis signum faciebat bacillus transuersus , cui velum aut mappula solebat appendi vexilli loco. Haec duo Ggnificabant apud Graecos,quoru characteribus signata erat,
CHRISTUS PAS SVS, aut CRUCIFIXVS. Haec Pierius.
De huius vero generis signo, quod Constantino apparuit, variae fuerunt opiniones aut sententiς,eX nummis hoc tamen signo Crucis varie obsignatis , & excusis exortae : sed omia neS unum, eundemq. sensum redduntis. Sunt enim qui ex nummo aureo Valentis Imperatoris illud signum Constantino apparuisse velint eo modo, quem ex prima figura infra videre est, ubi littera x, quae est Cli, apud Graecos,&,P,supe Posita, quae est, R, apud eosdem : quibus litteris Christus si- gnificatur, A & Ω, hinc inde positis, quas, ut diximus,iden Saluator noster Christus sibi vindicauit. Alij vero ex nummo aereo Constantini Magni eo apparuisse modo , quem seeunda figura demonstrat, ubi signum Crucis cernitur, ad euius dexteram N Graeca, quae est Cli: ad laeua ui vero e quae ab antiquioribus Graecis pro S, usurpabatur: ex quibus item notis Christus significari solebat. Hsc autem figura ς, quae sigma Grςce dicitur,et pro S ponebatur,ut in vetustis codicia
hu&,&numis apparet,eadem fere est ac CLatinoru, nisi quod extrema cornua habet intus magis reflexa,& magis oblonga
modo hic apposito. Christus etia per abbreviatione a Graeci hoc pacto scribebatur Λ c , vel xΣ, aut x et . Ex uua scribedi e PS, is in E formula ortus est error quorundam Latinoru, qui hanc vocεCHRIsTus hoc modo scribere solent, Xps. Idem fere error comittitur ab ijsdem, cum scribitur Iesus: Graeci enim per abbreviationem scribere solent hoc modo ,-, Vel S, aut IHE . Hinc imperiti Graecos cha racteres isnorantes, scribunt. Iesus , cum aspirationc Eunc in moduni ala sus . & per ab o
239쪽
VATICANA. I Vulationem iRs . vel IFs, putantes mediam litteram, quae est Ita apud Graecos, & conuertitur in Ε, apud Latiuotiesse asini- ratione, ignoratione linguae Graecae decepti. Nonulli denique ex nummo aureo Anthemij Imperatoris ijs notis , quas infra tertio loco cernere licet, apparuisse volunt, ubi X & P , signo crucis superposito, vel x et P, Cruce super figuram orbicula-ἷem mundum repraesentantem locata conspiciuntur. 'Alius extat aereus Constantini num us, in quo eiusde Imperatoris emgies ad viuu expressa, ut infra videre est,reprssent tur Graeca hac Inscriptione: ΑΥ.Κ.ΦΛ. ΚΩ NCTANTINO C, hoc est, Imperator Caesar Flauius Constantinus: prima enim huius Inscriptionis dictio est ΑΥΤΟΚPATDP abbreviata, Per qua Voce supremu Imperatoris ius significate ImperatoreXprimebatur. Κυτοκρατωρ namque dicitur qui per se potest, nec aliude pedet. Ex altera vero numi1matis Parte vel tria Ia-bara , seu vexilla, vel tres Cruces extant Graeca item hac I
scriptione : NIKAI EDN, idest, Vincit existens, signum scilicet Crucis vincit ubicumque existit: illud autem numisi i Omma antiquo Romanorum more incisum, alterum aute Chri-1tiano more incitum , utrumque tamen triplicem crucem re sium inra-
praesentans cernitur: sed illuci suboscure, hoc autem clare . 'Quare ex huiusmodi numismate facile colligi potest, signumi r l. a. Crucis,quod media demonstrat figura superius posita, tribus histe Crucibus fatis adsimile, Constantino apparuisse Graeca
240쪽
Nec silentio praetereundum est,simulac um Constantini ini THytiae hoc numisma,quod infra videre est incisum imagini ipsi, per
tem Cro quam Constantinus in Vaticani Palatij aula, eiusdem Impe, o ratoris nomine nuncupata,repraesentatur, omnino esse adii-HVlicem mile, ut ego, ita esse, ijs imaginibus collatis, re ipsa comperi. -- , Haec aute numismata,quq hoc loco incisa conspiciuntur,non quam tria semel vidi, & contrectaui, opera tamen Annibalis Titelli. ρ- τ αρ concivis mei, viri quidem eruditi, omnius. antiquitatum,ac Conua, i Veterum praeserti m imaginum virorum iuuitrium apprimensi repς- studiosi,& S. D. N. Sixti V. cubiculari , penes que asseruatur. zis Ebis Quamuis autem simplex, vel unicum Crucis signum Contra Aiaxε stantino apparuisse omnes fere affirment, triplex tamen eius... . ., dem signi forma, ut in superiori figura , nec non infra videre ira si is est, in vetustis nummis conspicitur. Id quod factum esse reor. z. - . Vel indicandaS tres illaS cruces, quas Helenam Constantis ' ha . ni matrem inuenisse constat: vel ad passionem Christi, quii , inter duo atrones Cruci fuit affixus, uberius explicandam: I i siue ut hoc Symbolo sanctissima Trinitas repraesentaretur etrim e- quae, cum omnia eius opera ad extra,vt Theologi optime do-
n.'baci Let,sint indivisa, humani generis salutem fuit operata, quam-ii uis Filius assumpserit humanitatem , per quam passus est
EX N VM M o ALIO CONSTANTINI AEREO.
Haec de Crucis signo, Constatini Magni couersionis initio, cui additu fuit regenerationis lauacru , per quod a lepra tum corporali tu etiam spirituali eum purgatu fuisse,procoperto habetur. De hoc sancto regenerationis lauacro per Siluestru Papam Constantino subministrato, Sc sanctoru Apostolorum Petri, & Pauli im inibus,non solum S. Antoninus,& alii su- pra