De animi partibus secundum Platonem [microform]

31쪽

trinam deo mistuti silet anum partibi texeol--quam Pisis in TeDi expossint. in uis i in t r ab iuino, Quantum Enimi diviset Symposium a Phahdmie Liam supra significavimus. In haedonti res orporeas a sensu omnino sperni a philosopho docetur. In Symposio orem ope et auxi, lioli animus paullatim ad idearum' oritemplationem evehitur. In Phahdorvs una salus estniitur in alvocandis animo a torpore, neque has vita vitabilii esse videtur. Itaque virtus, quae in sola φρ-ννει eonsistere dicitur, non sui ipsius causa expetenda est Ised eo tantum consilio, ut post mortem beati simus. In Symposio ostenditur, 'iam, in hac vita aliquatenus summum honum expetendum esse neque terrestrem vitam prorsus contemnendam Amor cupiditas pulchri et boni vocatur. Sensus et res corporeae non irati modo mala esse, neque necessario men lem conturbari et a idei eonteisplandis abdueero videntur.

Itaquo cupiditas iam in Symposio neeessario in animo inest, quod iam per so probabile est, quia hi dialogus medium locumtonet inter Sophistiam et Philebum. Quod diserimen inter haedonem et Symposium, mihi quidem tantumuesse videtur, ut Prorsus non intellegamus, qui Susemihi. l. I. II, p. 461 illud re

vi a tonyisterB, negare potuerit. In Sympotro non modo quid philosopho fugiendum sit ostenditur, sed quid expetendum sit, iam adumbratur, quod Philebus o resp. diligentius persequunt . , Ut igitur Philebus optime Symposium sequi et excipere, ita a haedono distar videtur ut hic nullo modo eum locum retiner posse videatur, quem e vulgo inter Symposium et Philebum assignant. ' Aperte enim et diserte in Philebo demonstratur, cupiditatem in corpore inesse non posse, immo verRm Originem X nimo i Orporis vacuitatem sentiente caper Orpus autem ansam tantum M occasionem cupiendi praebere.

Quum igitur subtilius quaeritur, quid in hae vita expetendum

vel qualis vita ratio ineunda sale nee simplicit Vbluptates respuuntur aut condemnantur, meo vita, quae sola ratione Recogitatione contineatur, Mnie optanda Et vitabilis videtur immo mediam, quandam vitat esso capiundam, quippe qua sola hominem satum iroddor posssit, diseris demonstratur. Optimam enim 'vitam nocessario esse ἱκανον , ἔλειον et αιρετον πασιν, ' Noti satis perspide possumus, eur, Susini fiat, i adico u p. o ), Phile ius, nbd ad doetrinari de aninio attinet, optimo Phaedonem sequi

32쪽

quid omnia in feta stantvmi rim inmm qiinsiretionem eum misluptatibus coniunctam habeat hi Longa igitur a subtilissima dis. Im attono Platot Anthistenis i efii Suse M. II; ii,3 lii i21s rationem refutare i studet, qui in sola anini ali dolor vacatione

omnem Voluptatem'sitam esse ratus, ipsam fore sulitulerito At.

que quod ipssi olim stini h Mone sederat, sinuno no fiat ma inopere eavendum i eas dicit. Nimirum, isto ipse Phaodonli, quod itune in Antisthene vimperat, thaximas vehomentissimasque votiiptqtes respieions eas soli orpori ascripserat id oquus prorsus philosopho inutile e perniciosas existima rati ef, Ρhileb. 44 C. Dryam laque i iuris si fiam in Philebo aliqua px parto Antisthenem foetumi sita adsessest adi Bosrafellendos vini in voluptatibns sim summum otium comunt et Phileb 44 E. 3. Nam suam do voluptatibus in Phaedon prolatam sententiari cita retinB Et servat, ut, admissis iveris ad imoris tanta vota alitas, eo oris tantum Basque visomentissimas cupiditates et voluptates

homilia iisne morato inprimias philosopho indis issrma iussim Deniquo novis, dialoetieisi principiis pothitis, quod si dω substantia, suiu Bius unitato plures elivorsas qualitates admittim,' sive qui et mma πολλὰ leoniuneta limo possint, ostsndit. odo enim

hi harmoniai et gylametria diversas poetes ad notionis unitatem coniuno posse docot. Siculam via patefactis osse videtur ad illam doctrinam Mitiantam, qua divinetias inter. svnium animi partos sive flectiones aliquate mainiustitias vi a natura ita

consociari posso doceatur, ut concentum inter consensum

'ii Ini libris de republica ni iam prudentix inis virtutes prin cipatum tenet, sed iustiti prima partes agit quae ut saevius indagetur se invesstigetur, lato Socraten civitatom orati nolifingentem facit. Si a civitato profici mens lato inductione' utitur quα au=εbus datis sive a singulis ad priseipiam' paullatim ascem dit in artim enim tris illos ordinoη - quilms optimam civitas. tem constare Vult re vera praesormatas in Graecis civitatibus

pqrtim age distributi in re ordings neeeM io sequiebatur exeo axiomat , quod sons ac caput latonieae civitatis existiman dum est Nam suo quemqua proprio munere su in quo alienasa re, πολυπραγριφνεῖν), suprema secundum Platonem, lex st, qua mirit Hyrmis constat ex possit, ' quod aperis p nuntii it

33쪽

iis elyssina, qui et fine sontra hostes elandant hi ne legos laeivibu Qviolantur custodines, quoi munMel non fungit ossunt ni i, sortitudine et ianimo Qxeollonte'. I ee non in inisvesse 'nquieurentinaturat scorporis dBsiderium qui iboS, Etest , silmrassim Gomp-Θnt, quaen vittim sint utiquesne essariae. Qui busti inmotus qui o ram danti, quum sacillime eo adduei Possint, uti immodorato, libidinibus indulgeant, faciendum est, ut sommcupiditatibus, qua natura sint insatiabiles, nisisael modus iam. ponatur. Quod seri non potest is temperantia. liui Hacte tria quasi lemmentari civitatis seundum Plutonem aequo et pagi in mutuntur son α enim tria aequi neeessaria sunt senesque aliud ali., subvertens sieat Arini eum Plato diserte non semia dicat sun quemque natpra civem ita moratum esBe, ut hujus aut

hominum matura trifaria ossct neeaskari iudicanda erat, quod rursus explicari non poterati nisi animo simili modo ripanti . Ait civitatis ordinibus i profectus Plato de animi partibus Eo an tum consilio anquirer instituit, ut psychologicis argumenti illuam de civitato sententiam fuleina et si mara posset. Itaque ratio ae cupis fias non iam toto coelo sibi oppositae Esse poterant stiuseriores partes, qua in Phaedon omnino ab animo Exelusas fuisse vidimus, denuo in animum ipsum 'mipiendise erant. Ubi igitur Plato iniselloxit, civitatis , in tres ordines divisae causam

non aliundis repetendam esse nisi ex simili animi ipkrtitionstium demum animus tuum a vera tripartibus esset, inlectieis amgumentis usust qualir ei oepit Etanim ii civium in tres partes distributioineola lataro possit,i posita sit necesso est inti pari animi parilitione. Dixori quispiam in civitatis partitionem .lsu8pensam eme abiturum divisione. ., Plato ex contrario rationem eon

clusit. Unde intellogitur, cur in ep aeque atque in I Phaedroiuliuni Brsalitiae sto animi partibu quaestion magis philosophiam sis respieimi, quνm psycho gia, sui ipsiua causa nondum Platone exculta. Quare φρονησις ae sapiuntiat, qhim dis rori pria prim ordinis virtutis disputatur 4, 43MC. n). paen eae, dinu BRS ividentur. Quare in apounda aut L parto magis sortia ludiuis quainlisa nouo preMitur, qvi----s πολεμικον ειδεε respondeat s inde Oxplicari g,intesto cur latomi non promus sibi

34쪽

eonstare. triari in virtutibu, dominati Misaea quo itur vulgo civitatis in nerui a Platonis ad iunius hominis, Oxomptiu' fictam esse Nolunι:i hominis manimum in tale partos 1 partitumes ..iquam civim ordinibus irespondB-t, eo demsi iure reuis

i . 6 P. 140 b. 3. ἀαι 'a τ αυτ i αυτ κιεψε- φνχήέκαθαπερ Πλάτων ἄρισωι Si initI. Pop. llibr. vivomis nimimunus ess dieitur, riusque virtus iustitia i qua ostimo muneris m. Mupo possit. Sed hoc looo notio vive a Iam latius patet, quam in Pha dono, tibi vivoronao, cogittire idhm otio valenti Quare in Phaodono prudentia; lini Pop institia principatum inter virtutos obtinet tam in I. ibr. i significatur institia animum ηihi ipsi eongruentem seri Eaque solae adimete Amndum id heum. Partitum igitur assct finimum neque simplicsm, inuti in Phaod Θ, et iustitia ossem diversas partes into Boico Botieni tes Mere iam sex o loe apparet, rep. I, I p. 332 mq Simplieitatem autem ac unitaistin animi ut Viato itin Espio utique noctes sariam Esso, sim in Phaedone istatuerit, tantum abest, ut aperte a libere sat atur so nescire, qu0modo sistri possit, ut una eademque animi substanti divertissimas in se Metiones

. ili Platonis de animo inquisitio in Top. inde pro lsoitur, quod histum hominem, si iussitiam poetemus, nihila divarsum Essa ab iusta ivitato dicit. In civitate antea duouerat, qstitia e-sissera in ἴκειοπρaris trium ordinum et temperantiam, forti. tudinem, sapiesntiam cortis condicionibus singulorum civium eon. tinseri Indos nocessario multur, ut etiam in animo orin tres similes partes insint, iqustrum aedem conditiones et status Oas, dem Hrtutes efficiant. Jam igitu , i pergat laetam, qua rΘndum esse, utrum re vera illa III. partes, quibus optimam civitatem constare statuerat, in ingui antis insint , nocuel. Qua igitur antea hae de re docuerat, ea aut non satis Tecte hau non satis ortis demonstrata Di videntur. A fortasso eoia ad inbuam de hae ro lhquisitionom instituendam adductus erat, quod se inidu bus dialogis plane contrarias sontentias protulissQ, tune autem, ut, unde ΙΙΙ civium Ordines, explidaret,i 'Rheroi tertium doctrianam do animo paullo aliter so iandarn osso intollexit. Itaquq non semel quasi dedita opera monet difficillimam esse han hquaestionΘm, nec hominis ration atqu aeumino ad tertam finem adduci posse; tamen osse acurn sim tractandam. mammis bao

35쪽

i, GAb hae .propositiciae pro iscitur: ullo modo eandem l-Bodem tempor ' Eadem rationis contraria ne facere nec pati posse. Quod quidem , pria pium , quod nun contradisi via voeant, oesti argumensis demonstrari non potest. Itaque Plato Oxompsia id illustrare eonatur Si homo, inquit, qui sinis; manusae aput movet, diei non possuma, undem hominem simia ei star et Oori an dioendum ost aliquid erius , mouuri aliud quid stare ri Item a turbo in qui Guno eodemque loe munQt, si mul inuorbem circumagitur, liuear 'non illest, Eandem rem eodem tempore e Bmque ratione Bl in eodem statu manere et moveri, sed potius, quum duobus. modis turbo moveri possit triviis rhoinotini rectum ill altera ratione utare,' altera moveridioondus est. . Atque cum Husa di res simul et in orbom circumseruntur et, reein linea, Mesinantur, eum domum omnino noveri: nullsque modo stare reiete die possunt. Quae Oxempla si mito di ligentiu-ΡΘrsequutus Essot, nee sario eollegisset, ejusmodi is Exsas actioncta velistatu tams simul uni idemquo in booto

via substantia i inhasreris posse. l l l Jam altera quaestionis Imrs .in eo Versatur, H diversas eas animi Macultate i illustretur Argumentatio huno lare bis modum i prooedit: Cupiditates natuν sua semperii ' Eeessario

Boi tendunt, ut innibus ungulis nullo modo adhibito, id, quod e iunt, appet re studeant. .Hominem oro sisepe innitnndvortimus cupiditatibus obsistore easque Gerolrcti uouel quod concupi- se ut assequi non omini. Ha duno actiones, toto eoelo interso distati et diversa sunt, ut velle Et noso, perimitter et v ture, assi re et negare Nam animus hominis sitientis, n, tenus sitii aDetu est, bibero utiquo cupit, idqus solum regit,

ut bibat. 4 at quasi i hominem biboro. Quodsi ' igitur 'nihilo

37쪽

-- Ulixis rationem qua quid si melius 'peiusvo diindleg objurgantem; aei ivi, quod sino eationis irascitur o αλπεστως ληιονμιε ov). Vides igitur, Hatonem Mantum' laissos uti unuo δον una cum cupiditatibuB rationi opponeret ut potius, . immre vera orationali animi saevitate diversus sit, quaerendum emi censeret. Atque quum cupiditates natura sua diversissimamr tioni tesse exposuisset, velut affirmationem negationi, gos θυμον Mn. rationisASaepe extaris possis tantum ostendit, quamvis cete

rum sit illiu simillimus. Quoi itur, ropius aceedere viderer ad nationis naturam fido longiusdi horres a cupiditatis iitido , ut nullo modo audiendi esse videsiturita qui νο 'μόν, pνtrem

Ubi Plato easdem tres parins, quas in ivitate, etimui in animo ineas demonstravit etiam animi virtutes eodEmmodo exaniuini partibus domandas limo colliit quo eivitatis virtute ex singulis ordinibiae es. i pa 41 D. sqq. Plato in virentibus definiandis praeeipue, aditionems ut faciendi sive οἰκειor ρανων presserist i inuo igitur etiam animi virimis referuntur. Oniux in animo suum quaeque pars proprium munus expleat, eum, dies PIRto, suum facere et iustum esso. Rationis est, regnat. Et ni Vere auam eonsulere; - θυμοειδους est, rationi obediens inii et i foederatum. Qua partos umeonsensum inter se est iant, μουσικὴν et νυμναστικο moto eo ro et exercere oportet. Noedueata et docta amba praBsunt Et partis, quae la issim in animo patetinet matura sua quam maximo insatiabilis est, s τῆεπυμμητ ti ubi, Atque illud magnopera o vendum mi ne pars

38쪽

partes, quibius obtemperare dctbeat, opprimer et eo mar temetur quis treetum animari statum omnino i Boertati. Rurina lotur ati atque ira n opponuntur eupiditati, quam una cum ira inh

Jam singularum partium avirtute definiuntur: Ambaa --riores parta univella animi et orporis saluti optime pstospicient, alter Pars eo utens iamr propugnans, rationi obedions riusque iussa exsequens Foeritudo igitur iis i poειδεῖ, dem habet et in eo emitur ut, qua naentione sibi tanquam formi-d Jos tradita sint, tam adverssi quam se undis robus moriaeustodiat rectequo servet. Sapientia, pro inhea animi parte est, qua τι θυμε imponit o quid mi metuendum. quid minns doeernit Et sciontiam tenes earum rerum, qua si universo animo otisinguli partibus utiles sint a salubres Temperans deniquεisi dieitur, oujus in animo omnes tres partes amicitia o Eo ensionis inter se coniunctae sint In eo enim temporantia' e-- simit ut pars qua imperet et quae regantur in eo eona nitunt, Tationem imperara, iras et cupiditates obedire deesre. Comparatione inter animi et civitatis,partes instituta factum ess Videtur,' ut Plato in vir utibus definisti dis ot derivandis non omnino sibi constaret. Nimirum notionem etα D-ον πραππενν non satis subtiliter et accurate porreentus esso videtur. Cupiditas enim est natu TR sua quam maximoi atiabilis divitiarum ενυσεια avi στοτατον χρημάgωH. Ergo suo munem fisgitur, i quum ultra omnem modum divitias appetit. Nihil inti in ipsa ensedistat inest, quo se ipsa coercere possit, nullum habet in se cupiendi proprium terminum quem ex edero non Ileeat. Sanct

Plato non soli ἐπιθυμητικ semperantiam nattribuit, se omnium partium consensu, το - φωνίφ Et λομοδοξεῖν am eontinori

vuIL A reppetitus, quoad naturam sum sequiis i. . suo muneris fungitur . ut ratio sibi imperet assentiri nullo modo potest. Ratio sola e per sis solam, immodicacta et Menatae cupiditati modum finemque imponere potest. Nam, ut es in mythom in libr.l m. p. 576C , quando ratio domitat, cupiditas omni tem peratione a verecundia destituta, omnia facere audet sibique, nullo adhibito modo, indulget, quoniam tum liber naturam suam sequi potest. Neque χυμος, qui natura et indole'sompe praeceps seratur, quum iniuriaraocoptati et ac servore animi agitatur, in officio retineri potest nisi sola rations. Atquo sortitudo, iquao

in rerum timendarum et non timendarum scientia o mitur, necessario proficis pitve: ει mentis is ration , qua vim certo modo

a termino statuendo, αβ re potest, u impetus et servor animi, in quo o θυμος cernitur, sortitudo qualem Plato, em esse vult,

39쪽

in ah n , q-ν sh,mina quaeris uis, fortitu ao temporan ima rationali ipario originem dueuntiet ad ratisnem, quae iram ae t eupiditatem rectora rigat melle. oro a referendae sunto, Pari igi- tur modi atos in Pha xo. discrimen, quod inrer ovi ct Eos ot o ἐπιθυμοικον inter eadit i in ipsa Tation in s vitatur, ita ut ejus ιν quasi divinas affection a sint L I eivitate longei aliter eos ha t. i. Ibi Minn uniustummu ordinis Et oivis totus tripar-rtu animus est; actantum iusserantia stili in gingulis ordinibus otoivibu iurea'pars duabus' aliis potior sit. Quam indo in civitato virtutum distributio ΘαεirapEt pol rut. Quare fieri potest, ut eivestanterdiu alio ordino estum, ommutent. Etenim trium animi

partium Tatio eadem sempora in no homin sit non necesse est,

vidi et i melior Et polor reddi potest. Quodsi igitur Plato, sibi

omnino e natans, missa omparations Eum civilibus ordinibus,

notionem sui saetendi Meuratius persequutus esset, fieri non potuisset, quin omne virtutes in sola ratione sitas et Ex ea ro- petendas esse intellaxisset. Quod quidem, Aristoteles, cuius Ethices andem notionem, τω οἰκεῖον, ἴδιον) fundamentum Esse notissimum eat, rectissime vidit i Concessiviseris ' etiam' το ἐπιθυμφικόν, quatenus rationis praeceptis parent, Eatenus necesSario

rationis participem Mosso . Est Me. I. op. 13 n.). . Einnim si sortitudo propris e praeeipuo ire τήν ον κεν sita esset, etiam he- luis hecessario conveniret Quod etiam lato iam aliquatenus sensisse indotur, quum postea MIX. p. XII. et ἐπιθυμητικον et το θοριοειδες μυδη μερη, rationalem vero partem ον εντος

ανθρωπου v et Justtitia denique inest, ut uo, quaeque pars proprio munere fungatur. Justitia natura consistit in modo,

qui pulcherrimum cum totius Platonis philosophiae tum Ethioesiundamantum est. Neo iustitia non distat aliquanto a temperantia. Justitia enam etiam rationi modus quidari proponitur. Ne rationi quidem, inseriorum animi partium nulla ration habita, modum Excedere licet alioqui enim coneentu animi partium tolleretur. Justitia ratio sibi ipso finem a torminum proponit Tempqrantia fit, uti utrisque inferior pars rationi obediat; at iustitia officitur, ut omnes partes sua faciant , Rationis non animn est, impe-

que tantum sua ipsius, sed totius animi commodo consulere, velut metores in civitate non vinpliciter imperare sed recte imperare Meet, ita ut non suum solum eommodum, sed totius civitatis'pera quantur. Atque hocis fit iustitia. HU Si 'rtur, si Merum quasvimus, iam apud Platonem omnia,

qua meis figunturi a rationali animis paris inspΘnsa esse Vi

40쪽

negotium suscipiat e hujus vix illi Mordinis sit. Quaro tarmes efficitur ut homo si assehius a moratusψ divom--himi as ον tiones inter so Leoncinentes, o comi uerrites caelatu I ideoquis ex mulitis quasi unus sat. Vine umi igitur iustitia est 'quo singulae

auim parte tanquam uinius natura an fine est terminosse ulcherrimo concentu ita coniungantur ut, iam unum L aurum i ei fi olanti iliUndeo colligi licet ii Platovem animi , ni tu ubisive subsestantiam ro,vor unam hi et individuam cogitasse', Milani otii si

finxisse. Quo iun tiam, illud stare videtur riuo saepius ὁληφνχ hi singuli& ejus partibus opponitur es 4 44 B. 9, 577 E.

59=IE. 591 B. . Praeterea iam supra ostendimus eae No turbinis, qui alterae rationis movisretur , altera in eodem statu 1- neret, unam se simplicem animi substantiam esse posse quae in s diversae atactiones et laetiouos. Ompeehenderetposset, in dientum esse. Atque idem-effici potest in imagine qua in IX libr. tres animi partes tribus ζώ- OmpmantuThil quae .ltis .eon iuncta Sint ut aliquo. Rodo in uuam naturam eonoretas esse dici possint. Atque quod erit imis verbis pronuntiretur p. ib88 Dat συναπτε τοίνυν uina εἰς ἐν τρω ονται sa illo utiqtae distin, guendum St, quodi postea Rimolia unum anima videre dieitue p. 588 K. ε, ζωον φαινεσθαι, i ἄνθρωπον , ubi uulfas non vera est, in duo sunt membra vel elemonia intor Ba diuersa et discreta, inclusus .animus et in Iudens Ormn IV corpusti ντρυνὶ Quodsi Plato hae ratione animi unitatem: a i Sim plicitatem gravite Promero et re vera unam tantum a Virtutem

iam quaestio oritur quomodo eum unitate ii partium ti divorsitas consociari possit et utrum animus ei ipsa sit tripartitus,mara sola cogitatione. Qua cum, quaestione maretissime alictra cohneret, sitn universus animus secundum Platonem immorialis Ru R-tionalis sola pars Priusquam mutem hae diti dicemum anconsuluisse iuvabit, quao do assim partibus in in resp. libri

Quo in libro primum p. in D. --584i-,E. ani animi diu partition voluptatum tripartiti niti dicituro et iasingulae finimi partes novis attributis deseribuntur Sicci cirrae tu atra δ' quod

nomen non omnem ejus naturam, et vaxis temi complectatur,

accuratius ita depingitur ut amans, quaeatus ae divitiarum diu , tur; τ θυμοειδες vero victoriae et honoris cupidum esse Diaei tin invidia e tribuitur propter honoris oppetentiam, ι. in propter