장음표시 사용
111쪽
V1NCENτii LENM. Ioiarbitrio nostro, perinde ac lis natura viribus regnum obii-nendum esset. Iusti cati enim per gratiam tuam, non minus fucise in iussista accepta perseuerare, o legem Huinam implore possumus, qνam hominibus politicis per naturam facile e Aiiustitiam obiicam externamque in se tueri letem citii mimpure. Exclamat ad haec Vincentius, ac personae, quam sibi imposuerat, de lenitam oblitus, Sempiterne Deus , inquit, quatas eis ista precatio i Tu vero quid habes quod incare prehendas Pomodo igitur, inquis, homo i ustam instanter orat ibi dari quod Deus iubet,' m in arbitris sui in xu i Iud teneat ' At ιοῦ - ν, num diuinae gratiae praesidium excludit Lessius,& instius arbιιν, sui manu positam esse legis obseruantia, aut in accepta iustitia perseuerantiam dixit 3 Nonne per gratiam ait facilitatem istam ,&perseuerandi potestatem suppetere Quinetiam proxime ante illa quae descripsisti verba, ea posuit Lessius, quq
subdole abs te suppressa sunt. Iustu nos ait Lessius Oscuros ex parte tua praeparato nobi, auxilio, quo certissime tu- uitiam retinebimus o alui erimus, ni ex nosset erit, ni auxilium oblatum neglexerimus , tuae nos gratiae subtraxerimus. tum illa pertexit ; Possisti, Domine, omnia, dcc.
Amabo te, Vincenti, ecquid iniquissimae accusationis, Aquiritationis illius pudet Z An tu negare potes, in nostra
esse potestate uti arato nobis ad perseuerandum auxilio . M quo minus id fiat, vitio nostro, non adiuuantis gratiae contingere. Nam quod indigne fers dixisse Lessum, eadem aspirante gratia, non minus facile esse homini iusto,
segem Dei aeternam, quam homini politico legem ciuilem externam implere; quam haec absurda sit querela, non vides Ecce tibi gloriatur Propheta David se legem De tuum .pcua aurum, es topazion daligere ; eam mede aestio dulciorem sibi videri: in ea non ambulare,sed currere se dilatato per . caritatem , & gratiam corde. Quae potest obseruandae Iegis maior esse facilitas, quam in eo homine, qui in illa se non passibus incedere , sed cursu properare testatur .
Plus aliquid etiam pollicetur Isuas . . Qui serant, inquit, '
112쪽
io2 ELEN clavs THEO AC Cin Domino mutabunt fortitudinem : Usment pennas sicut Mquilae, current, se non laborabunt: ambulabunt, o non des
III. PAR est indoles expostulationis illius deno- ἡ E. bi , quod scripserimus ',eos, qώie .iemi mgrati proximὸio. 3 is. in solam derivara intestigentiam , ac scr eam in voluntatem traiici putant, procul a Pelagiam , vel Sem elixiani tontagione erroris abesse. Adderes, quae ibidem adscripsimus, dum ita necessariam itam esse patuas, vi sine ea praue mente, homo credere , erare , diligere, aut poenitere non hos it sicut b Hῖ oponet, ut ei iussi cationis maria conferatur: vi h Tradentini ' ' Patre Uloquuntur. quae tu more tuo detruncasti. Hac quidem sententia non video quid dici verius possit. Nihil enim velle possumus, nisi prius mente cogni tum perceptumque sit: quae perceptio illuminatione aliqua sit: qui primus est medicinalis gratiae fructus, quo intelligentiae caecitas radiantis veritatis luce discutitur. C A p v T XXV.
r. Vincentij error, oe falsea interpretatio loci cui dari
ugustini de Correptione O gratia aliorum; n quibus de auxilio sine quo non m quo agitura, tum de possibilitate. 2. Po sibilitatem recta agen- di, gratiam cse, negat Vincentius: idaue refellitur,e 3. Idem gratiam primi hominis naturalitatis aliquid habuisse dicit. 4. Quod in Michaeli Baio damnatur. I x tete in Augustini loco illo, qui est in
libro de Correctione & gratia, mirandum dum allucinari. - Tu auxitium sine quo non, de quo illic agitur, cum possibiliatate, vel possibilitatis gratia, de qua in libro
deNatura &gratia disserit idem Augustinus,sine ullo dis-
113쪽
V1NcENTII LENI s. Ioscrimine permisces. Sed erras vincenti. Auxilium illud ne quo non,quod in libro de correptione,& gratia,capite
undecimo ponitur, est adiutorium Adamo datum, quatenus ad perseuerantiam refertur, & cum ea comparctur. Hoc autem potissimum Augustinus in statu illo in- nocentiae, eiusque propriis adiumentis collocat; in quibus creatum es e primum hominem docet:& quibus cum perseuerare si vellet poterat; non autem sine illis poterat. His autem opponit multo certiora, & effectu nunquam frustranda subsidia gratiae, quae ad perseuerandum , electis per Christum subministrantur , quae tam emcacia sunt, ut non solum perseeuerandi hos ibitit, per ea , sed etiam per erantia ipsa donetur. Igitur auxilium sine quo non, quatenus ab auxilio quo distinguitur; est gratia perseuerandi, sed non in Pilitis,.ut vocant. Auxilium vero quo est eadem gratia , quatenus i a ibilis est. Eadem porro est utrobique gratia, si naturam ipsam spectemus , & quam scholae nuncupant, phys cam emitatem. Haec autem vocabula ,sine quo non . & praecise qua ad per erantiam ordinantur, auxiliis gratiae tribuit Augustinus.
At idem contra Pelagium disputans in libro de natura& gratia ,so bimarem appellat ,& considerat, qua est Christi gratia: quemadmodum & libr. , quem inscripsit de gratia Christi aperte significat. Nam in illis libris veram bene agendi possibilitatem, cum falsa, & Pelagiana contendit: quam in sola naturali facultate haeresis ista statuebat, si de absolute necessaria loquimur. Augustinus vero in fide, & caritate, siue in Ataminatione inteste, & pia motione voluntatis ; quae est Christiana ρή- stilita cui s libere ascintimur, cum is tires imur, ut ait Tridentina synodus, po sibiliruti effectiis adiungitur. sin autem oblatum illud auxilium respuimus, 'in va- ai. Cocscuser rigam Deigratiam recipimu3 , ut Apostolus loquitur.
II. Cuius vero frontis est, b negare possibilita-bviridistem recte agendi esse gratiam Christi 3 Nonne Christus
114쪽
lo a is s. ipsemet contrarium docuit, cum Apostolis dixit: , sin me nihil poteriis facere ' Apostolus item ad Corinthios itab i. Cor. s.f. scribens, b Non siumus su cientes cogitare aliquid a nobis, iasiex nobis: Iedsus scientia nostra ex Deo e se, quid aliud. quam bene inchoandi possbilitatem significat. e Inps.1o. Augustinus quoque , Non erat , inquit , inpote ut
P so7 3. tua, ut non nascereris ex Adam: est in pote fate tua, ut credis
in Chrissum. An non pote Au credendi in Christam, ab hoc d Hom. ii. ipso est, sine quo nihil possumus 3 Aut cum d alibi dieit, tiό- in poleis te homini per Dei adiutorium positam esse ino consenuat Satana: cstne ut citra Christi gratiam, psibilitis illa consistat 3 Rursus in libro secundo de Actis cum Felice Manichaeo, capite quinto, d Rui legem, inquit, si uare non vult, in pote rate eius est, se velit. Itane ρ bili is illa struandae legis. a natura est, aut aliunde, quam ab adiutorio gratiae Christi 3 sed reliqua porro flagitia videa
e Pag. us. III. AiT' Vincentius , gratiam primi hominis alia quid naturalitatis admixtum habuisse , ut secundum diuina
sapientia, se bonitatis regulas, naturae humana recenter condita , se adhuc innocenti quodammodo deberetur. En portentum Armacanae theologiae. Gratia Adamo concessa non fuit mera gratia, se naturalitatis aliqui habuit, quia nato humanae qaodammodo debebatur. Cur tandem, aut quo nomine debebatur 3 Cum enim imago Dei, inquit , inlesiectu, ct voluntate praedita, naturales creauris sui leges , quo obseruare debet, impresso a natura habeat, se tamen sine gratuito Dei adiutorio eis obseruare nequeat, debuit hoc sapientia sua Deus ne naturam deformem, oe quodammodo mancam relinqueret ut necessario diuina gratiae adiutorio imaginem suam roboraret. Quid hae ratiocinatione futilius r Ergone quidquid diuinae sapientiae conuenit, aut bonitati, aut quoquo modo rationi consentaneum est,id si faciat Deus, ac creaturis praestet, gratia non erit, eo quod naturae sit
illarum quodammodo debitum Si hoc argumenti genus tolerabile est, ac vel tirone, non dicam Theologiae, . sed
115쪽
V is crNTi I LENI s. Iossed institutionis Christianae dignum; liceat impune gratiae esse negare, quod Dei unigenitus Filius pro peccatoribus est crucifixus. Hoc enim diuinae sapientiae suae, ac bonitati debebat. Quam multa suntri Graecis, Latinisque dicta Patribus, cur hominem Diaboli fraude deceptum, ab eo liberari aequum, ac iustum fuerit, a quo fuerat ante procreatus d Quod de sapientiae, ac bonitatis&aequitatis cuiusdam, iustitiaeque fuisse praedicant: τι incommut.bilis Dein t 'quod ' ait S. Leo cuius voluntas φηρη potessea benignitate priuari, primum pietatis .i dissus ' μ'
rionem sacramento occultiore compleret, o homo diabolica in quitatis versutia actus in culpam, contra Dei propos uum non peccaret. Innumera sunt tum ab eodem Leone, tum ab aliis ad idem argumentum grauiter copiosequo disputata, dum hoc explicant, cur interfuerit diuinae sapientiae, ac potestatis, quae est Dei Filius, ac Λοπς omnium conditor , pristinum in statum reuocare genus hominum suapte culpa, & insidiis Satanae deiectum ac perditum; praesertim cum ad imaginem Dei conditus, ab imagine ipsa, quam esse Dei Filium interpretantur, instaurari debuerit. Addunt & de modo liberandi, ac redimendi non pauca a vi iustitiae diuinae fuisse probent, non vi hominem , dc potentia, sed ratione , & aequitate, sine
dominantis iniuria vindicare. Haec-alia id genus infinita , ex Vineentianis principiis, non sunt gratiae beneficia ι quoniam sibi, id est supientiae, bonitati, iustitiaeque suae Deus ista debebat, ut deformatam imaginem suam , & creatoris sui legibus obligatam , ad has ipsas
exequendas necessario diuinae gratiae adiutorio roboraret.
IV. HANC opinionis porro prauitatem haust Vincentius ex coeno damnatarum Propositionum Michaelis Baij in eadem Academia Lovaniens, in qua personatus hodie Gallus Araus canus docet, 'ofessoris quondam regij. Nam inter Propostiones a Pio V Romano Pontifice notatas, & Gregorij XllI, ac demum Vrba ni v III dectetis eidem ceu surae subiectas, octaua ex li-
116쪽
ros ELE Nerius ΤΗERI Aeaebro primo Baij, de meritis operum, capite quarto decerpta sic habet: Primi hominis integri merita fuerunt pri-- creationis munera : sed iuxta modum loquendi scriptura sacra , non recte vocantur gratia: quo fit, ut tantum merita, non etiam gratia debeant nuncupari.
co h p. M . Augustini Verd locus ille, quem Vincentius affert, xrat.e.it. nihil ad rem attinet, Non enim ex eo, quod adiutorium diuinum Angelis, vel homini necessarium fuit iccirco . debitum illis fuit; vel gratia propterea esse de iis it: cum stirps , & radix necessitatis illius, ex liberali & gratuita Dei beneficentia repetatur, qua illos ad eorum naturae minime debitam conditionem attollere voluit, quae tale requireret opitulatricis gratiae subsidium. Quod autem non om uis ratio debiti cum gratia proprietate pugner, Iuculenter disserit S. Thomas in prima Parte summae . Arx t 34 theologicae , ' quaestione XXi-CΑpvT XXVI. Falsa argumentatio Vincentj diluitur, quam contri Catholicos instruit, de gratia Adamo data , Chiisti meritis parta
A D E M Augustiniani loci m ρερρο,α densissimas offudit erroris tenebras ' Α- rausicano V incentio, dum pro magno absurdo Catholice sentientibus theologis obiicit, horum ex sententia sequi, adiutorium olim Adamo datum. Christi esse beneficio restitutum. Adeo peregrinus est in trita, peruagataque re, in quam tot antiquorum dicta consentiunt: Christum Dominum ea recuperasse, ac repraesentata nobis, quae in Adamo perdidimus: velut fidem, spem, caritatem, iustitiam, & quae generali vocabulo grariae continentu
117쪽
VrscrNTII LENI s. rorquatenus eorum capax est secundus, ad quem irrevocabili decreto sumus addicti , collapsae naturae status. Quanquam, Ut capite tertio ac vicesimo dixi, longe sit uberius, ac potentius gratiae sitiesidium Christi nobis meritis acquisitum: praesertim quod ad perseuerandum datur. Nam quibus conceditur, ii non modb perseuerare possunt, ad idque gratiae auxilio iuuantur, sine quo non possent: sed eo ipso fit, ut reuera perseuerent. At incla tu innocentiae, non tale est Adamo tributum, quo perseueraret; sed quo perseuerare posset. Eidem in ceteris , quae citra perseuerantiam recte aliquando gessit, eius.
modi suppeditatum est auxilium , non modo sine quo non posset agere; sed etiam quo re ipsa honeste, & laud
biliter ageret. Si enim hoc defuisset, in accepta bona voluntate neque vel breuissimo illo tempore, quo in potestatefuit Creatoris sui, manere posset, neque reipsa mamsisset. II. AT EN r M, pergit Arausicanus Lenis; Si homini lapso, qui natura humana legibuι adhuc a Muar, Deus
gratiam δε cientem reddere ribet, ea i , quo homo leges illas struare texetar, o earum praeuaricatio ei imputari pates ad culpam: ergo non magis homini Io , quam ρrimo homini, fas
natore ens opus, cum diuina aquila , pergens naturam lamm, aegramque creare non minus debeat gratiam se cientem isti
superaddere, quam olim condens natura antem, se sanam in primo parente. uid ergo opus Incarnatione, o Cruce Chrim,
sigratia ad salutem si ciens debuerit homini Iaas, isoatio
titulo dari ' Unde nec gratia ista crii mera gratia. Sed quodammodo natura lapsae debitat perinde ac olim fuit debita innocenti. Haec Vincentius. Contra quae illud opponimus, quod antecedenti iam dictum est capite : neque sufficientem gratiam innocenti datam Adamo, ad eam seruandam naturae legem, qua erat obligatus, debitam fuisse. vel naturalitatis aliquid habui ; nec eam,quae post lapsum primi parentis, homini sufficitur: quod falso putat Vincentius: sed utramque meram esse gratiam ; merequo
118쪽
los ELEN cIlvs THERI A cI gratuitum beneficium : quod ex sola bonitate, ac mise- . .
ricordia profectum est. Posteriorem vero, de gratia Mgratuita, liberalique do iratione haud paullo plus habuisse, quam alteram Adanis praestitam: quod de ingrato,& inimico bene mereri, maioris est beneficentiae, quam de amico,& eo , qui te nulla iniuria violarit. Atqui nemo sine idoneo gratiae subsidio legi, qua tenetur, obsequi potest, ait Virrcentius. Succurrendum igitur illi erit a Deo, qui hanc homini necessitatem obseruandae legis imposuit: ut non liberalitatis, & gratiae, sed osseij ac debiti sit necessariae opis illa tributio. Suc curret sane Deus , neque susceptas a se partes deseret gratuitae, ut iam dixi, benignitatis: sed ita profect , , ut si
vellet, sine ulla cuiusquam iniuria negare posset. III. PECCARE et ergo, instant rursus Arma caniux quidem in eo, quod in potestate sua non haberet , idoque isti imputaretur ad culpam. Hoc telo potissimum in nos ferox omasiduus ille vincentius, ut eius verbis utar, impetum facit. Verum puerilis haec petitio leui declinatione sic a nobis eluditur. Finge hominem idoneo destitutum auxilio gratiae: Legis hic quidem exequi mania data non poterit: M in eo peccati aliquid admittet, quod
etsi naturale praeceptum implere, saltem Vtcumque potest, gentilium philosophorum more conetur, careat hic illius voluntatis impetus rectitudine vocant, ea, quae abesse non debet, ut ad Deum reseratur. Itaque peccatum id quidem erit, hoc est defectus aliquis: qui tamen
minime ad culpam imputabitur, nec ad reatum; quo poena committitur.
Plurimum autem peccatam inter , ω culpam interest. quod quia nescire videris, Arausicane Vincenti , disces a principe Theologorum , qui in prima parte secundae, quaestione vicesima pri ma,articulo primo & secundo:nec non in opusculo secundo, quod est Theologiae Compendium , capite centesimo vicesimo, erudite ac disti te
119쪽
Non omne peccatum esse culpam , ac quid inter ambo haec intersit: qudd ex S. Thomae, tum S. Augustini
auctoritate comprobatur. V Α M v i s ad sinem Iucubratio haec nostra festinet, nondum tamen stilum auo care possum ab hoc loco, qui praecipuam Arma canae sectae, ac V incentio erroris ansam obtulit. Itaque de peccati, & culpae differentia summatim ea perscribam, quae L Thomas in iis , quos commemoraui , libris explicauit. Scribit ille primum, latius malum patere, quam peccatum: sicut & bonum, quam rectum. ciuilibet enim priuatio boni in quocumque constituit rationem mali. Sed peccatum propriὸ consiuis in acta , qui vitur propter nem aliquem, cum non habet debitum ordinem ad finem istum e qui ordo recti uriactas dicitur.' ando autem a rectitudine rati actus aisquis recedit , iunc incivit ratio peccari. In his vero, qua aguntur, qua aguntur per voluntatem regula proxima es ratio humanas reruta autem suprema es D, aeterna minuandocumque ergo actus hominis procedit in nem , secundum orianem rationis, o legis aeterna, tunc actus en rectus: quando autem ab hac rectitudine obliquatur, tunc dicitur peccatum. In articulo deinde secundo, sic scribit: cui malum eis in plus, id est latius
patet, quam peccatum s ita peccatum ea in plus, quam culpa. Ex hoc enim dicitur actus culpabilis, vel laudabilis, quod imputatur agenti. Nihi Ienim eis aliud laudari, vel culpari, quam imputari alicui mali iam, vel bonitatem sui actus. Tunc enim actus imputatur agenti, quando sin potesate ipsius, ita γε habeat dominium si actas. Ex quo concludit, rationem laudis vel culpa in solis actibus voluntariis consitui in quibus idem eis malum, peccarum, O culpa. Ceterum volunt
120쪽
rio ELEN clivs THERI A cIEriom hic sanctus Thomas perfectum voluntarium appellat: quod idem est cum libero arsitrior eoque solo in potestate, acdominio actus sitos habere voluntas dicitur, ut ex C p eo)em a supt, demonstrauimus. Quare Vc non omne malum est peccatum , sic nec omne peccatum est culpa: sed hoc solum, quod ex voluntate , id est libero arbitrio,& electione committitur. Potestque peccatum dici actio. Ib.art. . quaelibet, quae adultimum sinem non refertur ut idem bS. Thomas ostendit in eoque ipso deficit: nec tamen imputatur in culpam, nisi ex deliberatione, & libera voluntatis electione procedat. ..II. R v R s v s in Compendio Theologiae, capite cxix. Malum uniuerse ait esse prauationem ,σ defectum: idque spectari dupliciter: primo secundum quod in natura sua consideratur svι caecitas est quoddam malum animata . Deinde secundum quod per actionem ordinatur adfinem: atque hoc modo malum actionu ad aliquem finem ordinata, ad quem non debito modo se habeι, peccatum dicitur, tam inmoluntariis quam in naturalibus. Peccat enim medicin in a mone uea, dum non operatur conuenienter ad sanitatem; senatura Giam peccat insua operatione, dum ad debitam disso tionem, O formam rem generatam non producti; sicut cum accidunt monstra in natura. Mox capite CXX, de defectum, quos morales nominant, agite M in iis peccatum versari docet. Si igitur in ad rionibm non voluntariis, inquit, oia natii ad nem defectus accidit, peccatum tantum dicitur. Si autem in voluntariis, dicitur non sium peccatum, sed culpa, eo quo agens voluntarium, cum sit dominus sua actionis , vituperio dignum in se poena. Atque hoc praestantii simus ille Theologus ex magistri sui S. Augustini doctrina tradidit. Hic enim peccatum a culpa differre non obscure indicat: ut in libro de Perfectione iustitiae, capite sexto, ideo esse culpam hominis dicit, quod non en sine peccato,quiasia hominis voluntatefactum eis, ut ad istam necessitatem veniret, quam seu hominis volvatus severare non possit. . -