Simonis Simonii ... De vera nobilitate

141쪽

suerit. Nihil autem interest ait morum & vitae humanaeh reformator mulieres ipsam Rempublicam regere, Sc

- rare: qu1 habet aures ad audien dum audiat. Quaedam tamen hoc nostro eruditiore ac

feliciore seculo sunt, quarum iustitiam pietatem is cum admirabili prudentia coniunctam si spectes,non habeas

multos ex virili sexu, quos cum illis conferas. Eiusmo- di sunt Regina Angliae Elizabetha, Nauarrae Iohannat atq; ne logius abeamus Illustrissima praecellentissimal A N N A , ex inclyta prosapia Regum Daniae nata, Sax. Dux: quae omnes ut modum foemines virtutis ad miraculum usque excedunt, ita uel amplissima regna fortiter ac sapienter regere administraret possint, dignissimae quarum memoria aeternitati commendetur. Tales igia itur semper excipio. Ex aliarum vero audacia, quot incommoda consequi possint , quanquam Aristoteles Laconum exemplo,& alii sapientes aliorum,testati fiat, nostra tamen tempora satis sirperi declararunt. Sat habet scemina, unae sibi gloriam immortalem comparare possit, si intra limen maneat, ac suae det operami oeconomiae. De qua re tota a praecepta extant aliquot - - ά . Aristotelis plane diuina,quae nos mangultam hanc sinamam contrahere non sine caussa uoluimus. Curet proba mulier

quae domi sunt: neminem sine mandato viri domum, ingredi ad se permittat, cogitans hominum suspicioci esse iudicia, & nihil tam iniuriae obnoxium quam foeminarum existimationem. Vestitu ait apparatu ininore se ornet, quam per leges etiam liceat: considerans nem, vestimentorum nitorem di fastum, neque excellentiam

142쪽

formae tantum valere ad mulieris laudem, quantu in

destia in rebus gerendis studiumq3 honeste ac decore

uiuendi ualent. Haec ipsa vera sunt ornamenta, quae durant & amitti nunquam possunt, quaew etiam ad posteros cum summa laude transeunt. In rebus quae extra limen fiunt,virum audiat: publica ne tractet: nel etiam, quanquam domestica sint,propriorum liberoruni conanubia: haec viro deferat. Nes' enim tam turpe viro est domestica procurare, quam foeminae quae foris fiunt.

Quod si ad cosultandum de huiusmodi rebus ipsa quoque, quia mater adhibeatur, ita tamen sententiam suam exponat, ut viri opinionem praeferre uelit suae: Ce ta sit,inores viri quasi legem a Deo per coniunctionei matrimonii vitae si impositos: eos igitur qualescunq;

sint, aequo ferre animo debet. In aduersa uel externorum vel corporis bonorum fortuna, non minus quam

in prospera seruiat alacriter & iucunde viro suo: hoc enim excelsi est animi, & ad maiorem virtutis laudem facit. Neo enim Alcestes neq3 Penelopes tantas meruissent laudes, si cum fortunatis viris vixissent: nunc Admetis& Vlyssis infortunia, compararunt ipsis gloriam sempiternam. Omnino eodem modo semper erga ipsum sit affecta, nisi tamen turpe quippiam, vel bono viro indignum commiserit. Si tamen quidquam ob aliquam animi perturbationem ille offenderit, ipsa ne exprobret unquam,sed aegritudini potius atψ ignorantiae . adscribat quam malitiae. Sic maiorem gratiam authoritatem p apud eum sibi conciliabit. A turpibus abstine re debet, in aliis aute multo magis obtemperare,quam si empta venisset in domum viri. Et magno sane pretio emitur, societate nimirum vitae, procreatione b libero-

rum.

143쪽

NOBILITATE.

Tum, quibus nec maius nec 'nctius quidquam essepoistest. Semper tamen in si mo honore virum habeat. Quid his praeceptis reperiri salutarius oeconomiae potest Θ O Diuine Aristoteles, Tu semper.& ubiq; tui fuisti similis i tu nostros animos ad verami eligioliem pro captu tuo pra parare nunquam desiisti. Et multa quidem summus iste Vlaad hanc rem facientia praece- '-pis tradidit, quae inprimo ad φας Lib. s. potissimaβ virtutes foeminae proaprias reuocauit,pudicitiam siue temperantiam & On- γίαν, id est, sedulitatem studiumq; suorum operum quod sine ulla tamen sorde illiberalitatet sit. De qui bus omnibus alius dicendi locus erit: viinc ad p mareuocamur. Nobilitat igiturReminae virtus, minus tamen quam viri: quod Cicero etiam in tat ana oratio ne sensit: caussa est, quia non tam magna neq' tam late patet. Adde tu, quod intra domus parietes lateat,pau- cis cognita. Hae uulgares quanquam legitimae causse sunt illa paucioribus & iis qui supra vulgus philosophantur accepta, quod Mas formatu duntaxat con δ. ptu' tribuit,foemina Vero materiaim uniuersamiormain

,α turae, artificium in aniat. de genan. ψ. r. 9 alibi. ἶςΠζr tione, ex multor . . rum animalium ἰ non autem ianus hominis diuectione deprehenderunt. Medicis id

non . probatur, qui chastius de resuti simodi philosophari solenta Et nihil tamen hactelius in mediuis str--

prestan.

144쪽

praestantissimam sui partem foetus a patre habet, non amatre. Ab illo igitur & magis & melius, ab ista no mul tum nobilitatur. Hanc ob caussam non b eundem honorem matri adhiberi vult A m

stoteles , qui patri exhibetur. - τιμί- δὲ καθαπερ ἡ παισαν δὲ γονιυ n M. et ο

les, Me euldubio nobilius efficietur Do quo gloriatur Helena, ut est apud Theodectent

Nobilis fieri non potest: Honor quamobς rori expetatur : Clarus, honore dignus v Non tamen dignior Nobili generoso :Principatus magna res: Verus . Princeps: Tyrannus..

A I tera quaestio sic deciditur. Non magis potest iiDri ius vel Rqx vel Dominus , quantumuis magnuτDγενες facere, quam possit efficere, Ut quis maiores iu- os multa virtute praeditos habueriti rν itaq3 uel

145쪽

No BILITATE. HI

Alust is & ciariis fiet quidem, luγενιορ autem nascetur duntaxat: vel no erit ille qui a nobis descriptus est. Nec tamen parum habet, qui a Principe ac praesertim summovi Caesiare, honoribus ac titulis dignitatis afficitur. Id ex his constabit. Multae causta sunt deiustis loquor quamobrem honos ab hominibus sit expetendus. Priamum illae generales: quod per ipsum et radimus aliis praestantiores, & quod immortales quodam 'do redadamuri deinde aliae, quod amorem 'tineati am riautem est e per se optabile': sed praesertini,quoniam n

x tentissimi sumus honestatis atmvirtutis, propterea honorem tanquam testimonium quoddam nostrae virtutis exoptamus; atq; id non ab ignotis & pueris, sed a sapὶentibus viris, qui nos nostraq; probe norint. Tune enim d excitatur in nobis aut Ibid. oe L rbu.eap.ii. confirmatur phantasia &3. ethici cap. s. 'pini0 ,ΠQβ tales ac virtute praeia: clitos esse, cum ad testantur, quos vera dicere omnes existimant. Adscribam Aristotelis

.. - . . parti animae nostrae quaestieest M

146쪽

r D E V E , R Aproborum virorum O eatum esse supponit: propterea quod nimirum, uel virtute propria, aut rerum virtute gestarum magnitudine, vel sui generis excellentia praej x

r o: lo ipsi honore dignos testantur λί Porro interest etiam Reipublicae bonos virtuoλcb talibui assici praeimis, ut his quasi esca

legantis sorma vase conficiunt, quod fortasse a Gorguas Leontinus Laristris Principibus obiicere voluit, dcoἈραιωρ. i. si Alchimistae adulterinum arge μ1; G. Nisori. insignibuS atque imaguae

Principum effingunt, ita Princi- es eos ornent, quorum nulla spectata virtus, nullum lmeritum est. Vbi annotandus est obiter quorundam error Putant Principem eo ipso quo Princeps est co tinuo dici nobilem ,' ait honores dignitates Q iure distribuere posse At non hoc erat nobilitas. Magnuna tamen quippiam & per se venerabile principatus est: &

impe

147쪽

imperat, e tibicinem tibiis utentem aemulatur ris vervsed Ibid. qui subest tibiarum artifici similis est. Quod si Principatui nobilitas adiuncta sit, iam ma, rimum quippiam& venerabilissimum in terris erit. Addendum etiam illud i Princeps vel viuei populi consensu & vosuntate tenet imperium Si vi , tyrannus est, ait omni honore ipse indignus,nedum ut aliis ipse honorem possit addere. Honoratur tamen: credo, sed ab improbis, aut a probis etiam, meta inductis. Verus autem & legitimus honos, tyranno non debetur: caret enim iustitia, quae Virtutum omnium regina est, & qua carere sine scelere non possumus. Nec si iuste, fortiter, temperater agere quippiam uideatur,continuo iustus, fottis, temperans est e Artium & virtutum ratio haud M 2. Gh. eadi. a. simili habetur: quae fiunt ab aria

ς tibus, perfectionem. artis an se gerunt inclusam : Satis est igitur ea certo quodam modo conformata effici. At quae ex virtutibus aguntur, non si ea cuiusdam modi sint, iuste aut temperanter aguntur,sed si is quot qui agit Ac prumum quidem si sciensi deinde si consiliri propter ea ip .sa capto zPostremo si firma, perpetua,al cri de constante votivitate agat. Tyrannus autem non es sic assectus, sed 'simulat probitatem pietatem i, ut animos homi mim sibi conciliet, ne sint a se vel ab imperio suo alieni: attin d summa agit omnia, ut de se faciat opinionem iustitiae temperantiae , non quia

148쪽

116 6 et v nn Apauld post docens quomodo tyrannus in voluptatibus

corporeis gerere se deberet, haec scripsit, αῖ α μαλω us -τοῖς τοiάτως. ει δἰ μου , τογε φρανεοα ost αλοις διαφεύγsp. Si vero consensu populi teneatur imperium, aut fortuna factum id erit,aut electione: & hae vel haereditaria, ut apud e Lacedaemonios, vel non liri. - r .. reditaria, ut apud Carthaginem. L a D ses. Vtroq; modo uel cum viri

te, uel sine: si illud, iam verus & legitimus princeps est, cui omnis honos adhiberi, omnis oboedientia praestari rompto & alacriter debet. Talibus principibus Euroa nostra per Dei gratiam nuc regitur, iam enim monara illa ut Nero & Caligula perierunt P Si vero sine vim tute sit, ut apud Asiaticos & Affricanos esse nunc solet, Tyrannicum erit imperium, quia cum iniustitia comiunctum. Nam qui plus recipit, quam sibi conueniat ac debeatur , quanquam iniuriam facere non dicatur haei enim s volentibus non fit) iniustus tamen ipse est Veraba Philosophi e eiusdem sententiae ista sunt, φανεῖο0 δὲ

super quaeri solet, an qui propter merita sua Principis testimonio factus sit Clarus,in maiore honore quam Nobilis haberi debeat. Facilis est responsio. Magni fit atq; honoratur Nobilitas propter virtutis opinionem. Virtus igitur omni Nobilitate praestantior b est,

149쪽

virtute propria caret, & maiorum duntaxat suorum meritis commendari vult, is non multum habet, quo 'de honore contendere cum excellentis virtutis homine debeat. Pigro cuidam militi, strenuo patre nato, stu pendia petenti paternis aequalia, respondit Antigonus, pro fortitudine propria, no pro paterna militibus praemia distribui. Elegantis Poetae nostratis Carmina qua dam, cum huic argumento mire congruant, adscribere

non grauabor. Ouid. ad Pisen. Hine tua me Virrio rapit cor miranda per omnes Vita modos, quae Adeesset tibi Drpe creato Nobilitasi eadem pro nobilitate fuisset. Nam quid imaginibus, quid auitis fulia triumpia .Atria , Plotini numerose consuisfacti Profueriην, si uita labu/ ρ Perit Omnis in illai ι . -d

Qui vero in dubium reuocant, an nobilis, quem pro pria quot virtus comitetur, sit homine novo, id est. propria duntaxat virtute claro, praeferendus,si mihi in. uidia potius vel odio nobilitatis, quam studio veritatis moueri uidentur. Aduersus nobilem his rationibus disputant: Homo nouus nullis exemplis incitatus,non multis adiumentis fultus, sine ulla necessitate licebat enim ipsi cum aliis suis maioribus in obscuro delitesce re sola Virtute propria summum honoris grad9m aG sectatus, non sellam duntaxat, sed genus suum mi strat, ac prineipium posteris dat nobilitatis Nobilis contra se habet per omnia, net tamen tot tanta , prae stat . Alterius vero partis,hῶ sunt rationes. In nobili se,neroi non modb propriam elucent facta, d d maloi

rum quoin quoties unus ex eis praeclare aliquidginic

150쪽

aαῖ . n . Equot sueruot ex iis illustres de clari, toties ac tot a cessionibus aucta gloria illius est. Unius itaque merita cum tanto cumulonon sunt comparanda. aae magna sunt, non conseruare modo, sed etiam augere, maius quippiam est, quam minima sibi comparare. Novi homines ε qui maiores habuerunt obscuros, sola collation illustriores iudicantur. Nobili vero generoso maaiomni quoq; nobilitate collata, non parum ex propria virtute accedit. Horum caussam tuetur a Plutarchus:

α τεκνω. mod significauit quom in Politicis,cum dixit neq; virtuosum sine nobilitate, perfectum imperandi ius obtinere t & cum in rhetoricis affirmat omnia quaecunt honorem gignunt & familiam illustrant, ut consequutum esse amplisumos magistratus in ciuitate, magna imperia iuste prudenterin gessisse, hoc aut illud pro ciuium salute fortiter fecisseiunamum denim virum in Republica sua fuisse, cuncta inquam haec spatio temporis remota, quam propinqua honestiora esse maioremi dignitatem c afferre, δια ταυτα πcfiω μ αδε μr isti te μ λ N , -τim&τθα tas 'i να - dixivτα. QuibuS non κν ζωρ γα οφ ὸU ρεμ ασχοι--τdωφατω. Vel enim ita explicandus est, ut est a nobis antea explicatus