장음표시 사용
401쪽
s S VETERUM GENTILIUM. CAP. XXIX
Eruerit ro Fro , spemque interceperit anni.
Eschylus apud Athen. lib. s. cap. A,
Porcum sacrisca , cum ma sue , Multis aedes assecit ilia damnis, uatiens y etiertens sursum deorsum omnia turbatiit.rtem quare hoc animal sacrum cretensibus id ibid. Callimachus ba
agricultura , sues plantas vastant. Porca haec , praecidanea diccbatur. quia eam antequam novam frugetna praeciderent, immolabant, ut Festus, & Agellius, Ab. A. cap 6. censent. vel a praecedendo, ut feriae praecidaneae, ut ibidem ex Attrio Capitone Agellius. decus mactatione Cato, de re rust. cap. IS . Pri tuam me m s
cies , parcam praecidaneam hoc modo fieri oportet Cereri parca praeeid nea, porco formina , priusquam hasce fruges condantur. far, triticum , or deum , fabam , semen rapicium, thure, vino, Fane, 'vi, Iunoni prefato. Prius uam porcum foeminam inmolabis fano struem commoveto sic. Fane pater, te hae strue comovendo bonas preces precer, uti fies volens propitius mihi , libera que meis domo, familiaeque meae. Te estum Fotii moveto O mactato sic: Dpiter te hoe fere Io obmovendo b nai preces precor Inti sies volens trepit us mihi, Aberi Aue meis, d mo , familia The meae m.ictus hoc feri Io. Postea Fane ater, uti testrue commovenda bonas preces bene precatus sum , Ousdem rei ergo macie vino inferio esto. Postea Iovi sic: Iupitcr macte freto esto, maele viani inferio esto. Postea porcam praecidaneam immolato. Ubi exta pros EF erunt, fano struem commoveto, mactatoque item uti uti prius feceras, Avi ferotum ubmotieto, maelatoque item uti prius feceras . AemFano vi um dato. y Jovi vinum da o , ita uti prius datum obstruem ob . vendam, est ferctum libandum, Postea Cereri rata , et et inum
Sed quid hae ceremoniae ad lustrationes3 Docet Agellius, loco
supra laudato. Porca praecidanea . inquit, appellata , qWam piaculi gratia. ante novas fruges feri e tas, immolari Cereri mal f it, si qui iam iam Iunestam aut non Eurgaderant, aut is ire eam rem , quam
402쪽
CAp. XXIX. DE LUSTRATIONIBUS g 3
oportuerat, procura Perant. Fcstus : Praecidanea porca, quae Cereri mactabatur ab eo, qm mortuo Iusta non fecisset, id est , glebam non obiecisset, mos erat eis facere, priusquam ne as fruges gustarent.
Marius item Victorinus citatus M. Martinio in Elymologico,
voce Praecidaneus, ec Turnetbo, advers. lib. I p. c. Eo. sui justa defuncto non fecerunt, aut in faciendo peccaueerunt, his porca conIrahitur , quam omnibus annis immolari oporteat, antequam noυam quasi dapem mereant de segete capere. praecidaria dicta, quod ante caeditur, quam frugem capiant. Pracidariam vocat quam alii praecidaneam.& praesentaneam quae praesente defuncto immolatur. Sed in praecia daria mendum esse suspicatur Turnebus, qui & huc refert locum Ciceronis, E. de li. Nueque in porca contraiuia sura sunt. ubi vocem contracta (pro qua olim confracta lectum) non cum jura, sed porca jungit. Estque porca contracta, cum quis anniversarium hoc piaculare lacrum peccato contraxit, ut ipsi quotannis hoc solvere sit necesse, pontificio Romanorum ritu. Maximam enim religionem in sepulturae ceremoniis gentiles
ponebant, adeo ut eam negligere summum esset piaculum. Cic. Philip p. s. Maiores quidem nostri statuas multas decreverunt, sepulchra p incis. sed statuae intereunt tempestate. vi. vetus a te: sepulchrorum autem sui Titas in ipsa solo est. quod nulla vi moveri, neque deleri potest atrue ut cetera extinguunter , sic sepulchra sanctiora fiunt vetu tardi. Isberatcs ita Panathen. lcgem dc scput turis vocat ma-
μgo aerea ve, inii ctiam de pietatis generibus scripsserunt, primum locum in sepultum cste voluerunt. Unde cum Pontilicibus nefas esset cadaver videre, tamen magis nefas fuerat, si visum insepultum relinquerent: ut scribit Servius, a I 6. . Eneid. v.
niensibus lux quoquc scripta fuit, teste A liano, lib. q. var. his h.
403쪽
sso VETERUM GENTILIUM CAp XXIX.
occasumspectet. Quintiliam declam. s. Hinc ct ille venit assectus,
quod ignotis cadat emtas humum congerimus, ct insepuDum quodlibet corpus nulla festinatio tam rapida transcurrit, ut non quant acumque veneretur aggesu. & declam. 6. Acbis vero adversui exanimes renuit non focm miserationem , eri e cogitationi nostra subit, etiam religionem. Inde ignotis quoque corporibus transeuntium viatorum coralistitia sepulti ra, inde invecta ab alienis humus. Hoc ossicium ab AEnca petcbat Palinurus, 5. aeneid. v. 36S . Aut tu mihi terram Invice. Archytas Tarentinus, apud Horatium, lib. I. Od. 28. Uuanquam festimas, non est mora longa , licebit sileelo ter pultiere curras. Phoc yl: v. s6. Ta ak-άme bram xlxuimi. Terram impartire insepultis mortuis. Credebant enim, priusquam sepeliatur corpus, animae quietem non contingeret. 6. aeneid. Nec ripas datur horrendas, nec rauca fluenta Transportare prius quam sedibus ossa qu erunt.
Theagenes, apud Heliodorum, lib. 2. e thiop. duabus de causis Cliaricleam, quam inters clam esse falso putabat, supra ternunadhuc perri ait: Primo quod a tali corpore , & ex quo per vim expulsa, sine molestia discedere non poster ; Deinde, quod insepulta ab umbris infernalibus arceretur. Si quis fulmine ictus csset, quid de eo facicndum legibus Numae Pompilii cautum crat, quas hλbet Festus m Occisum: Si limminem fulminibus occisit, ne supra janua tollito. Homo si sulmine occisus est, ei tui a nulla fieri oportet. Qux sic legit Sca
- OPORTETO. Et addit: ubicunque fulmen hominem oc-- ciderat, ibi sepeliebatur. Artemidorus: iu se L Mevio tabi rie,
,, etc re. , Plinius in catholicis sulgurum: Hominem tt.a exanima-,, tum erem trifas neu est, condi terra religio tradit. Sepclicbanturis autem abi Aria Picibus. Senec. do clem. lib. I. Ecquis Retuis
404쪽
D erit tutus, cujus non membra Aruspices colligant. Uuod si Diipla D c.ibiles er aequi delicta potentium non statim fulminibus persequun- tur dcc. Hactenus Scaliger. Lucas Erutcrius, epistola ad Muretum, quae inter hujus epistolas . lib. i. legitur, de hac Numae
lege, sic scribit: Videtur mos suisse olim. qui & nunc Galliae quibusdam in partibus cit', ut restibus quibusdam , vel hiacis
mantilibus pheretro circumvolutis, earumque extremitatibUS manui obvolutis, funus ultim genu sustollerent, sic in locum communem Mettia porta transferrent. In prima lege illud , Super Genua Tollere, Gutherius, lib. I. de jure manium, cap. 3. interpretatur loco movere , quo ei proximiores ossicia ultima praestarent, ungerent. lavarent. Ex ritu enim prisco funeris, soror vel mater mortui, quae Funera dicebatur, corpus genibus sublevabat. quia forte iis inest vitalitas. Plin. Lb. II. cap. s. vel quoailia misericordiae lint consecrata. Serv. Ecl. 6. Sicque corpus illud sinu fovebat, de complcctebatur. Paedo Albinovanus domorte Drusi: At in franda parens suprema neque mula fixit,
Frigida nec moυit membra tremente sinu.
Quod Pedo sinum . Virgilius complexum dixit, Ecl. s.
Cum complexa sui corpus miserabile nati Atque De's, atque astra vocat crudelia mater.
Gremium Arnobius vocat, lib. s. Ac ne medio gremio dissDerent , sic soli, pri si uan veste Telaret ac tegeret, latiit utique balsamis ,
De altera Numae lege idem Gutherius: Ne justaei fiant qui furamine occisus est, ibi x, Charis. lib. I. conlueta vel ex consuetudine solennia. Nec enun ichi fulmine, qui Aec ecl. lavabantur, Ungcbuatur, Producebantur, urebantur, nec iis inferiat solvebantur. scd ibi humo tradendi, ubi occidissὶnt. Rationem legis ea: D adscri Artemidorus: Ab. 2. c. 8. quod nullus fulmine ictus infamis, aut ignominiosus cxistat, qui ctiam vel ut Dcus cylcbatur
n rc juila ficbant, nec illi lugebantur. Sic M. Aurelio moritio, tantias illius amor, die regii funeris, clarui , ut nemo illum lu- naiam censu rix, certas omnibus, quod a Dus commodatus pa
405쪽
ssa VETERUM GENTILIUM CAp. XXIX.
Deos rediisset. Capitolin. Altera ratio probabilior est, justa sulmine ictis non fieri, quod intcr prodigia illi haberentur. Liv. lib.
2 o. Annut prodigiis Iolicuus, inexercitu Appii Claudii sentiatum est
plerosnue fulminius ictos. Ut in Catilinariis prodigiis numeratur M. Hercianius, min. Ab E. cap si qui sereno die fulmine letus cst. Et post Agrippinae parricidium prodigia crebra, Tacit. I . Annal. intor quae mulicr in concubitu mariti exanimata. Quae uidem prodinia cum cci to sacrificii genere procuranda expianave estent, va ex libris Sibjllinis, vel ex Aruspicum Pontificum, e responso: nullo alio ritu sol vi justa potuerunt, aed prodigii solum procuratio danda piaculari sacro: quare sulguritos condi terra ivligio uctuit, Sencc. I . de clem. cap. g. mcmbraque vel ossia ab Aruspicibus colligi ut ex Varrone colligitur,in libro ID
Iud dero, inquit, quondam egi, ut ego non metuam fulmen . non Aruspicem tristem. quem Fulguratorem vocat Cato de moribus Neronis,
apud Nonium. Hos quidem fulguris ictus non ad honorem retulerunt , sed ad poenam vitae impurioris, quae divinis honoribus Post sata coli non debuit, ut Aricinidorus O ingo raris: somniavit. Le s Numae tandem, a potcntioribus, temporis lapsu violatae aut immutatae. Nam Strabo M. Pomptii pater, occisus fulmine, industivo funere elatus est. Hui. in Pomp. & sulmine icti corpus universum concremandum in eo loco, ubi occidisset, antieci Rhetorcs loquuntur. Guintil. declam. 2 l. vid. Nirchm. de su-ner. Rom. Lb. I. cap. 3.
Illos qui violento caestu discedunt, chaldaicum oraculum pro- nunc avit pUrgatissimos: Bh: et M a. Ams --xab hetae . V, Ius relinquentium animae sunt pura me. Rationem reddit Psellus, quod anima, quae corpus cum dolore descrit, vitam hanc abomi-nctur, oc convcrsationcm cum corpore odio habcat, ideoque cum gaudio ad superiora evolci. At vero animae, quae corpus morbis dissolutum iri linquunt, nutum dc propensionem suam Crga corarus non admodum etegre scrunt. quod quidem de Christianis muraryrio coronatis, quorum animae sanguine Christi lustratae sunt, verum e se ricte Psellus moiactet Altas autem genti lcs et e Ricb xxra , corpor a contagione reliquis impuriores judicabant: Eo
rumnae animas Gism i- matura morte ra Uenias, ceu que Og ri A- nec
406쪽
CAp. XXIX. VETERUM GENTILIUM. a sa
nec reliquatio compleatur aetatis, qua cum perti i fient, si non intempessive obiissent. Infernalibus etiam poenis assici censcbant cosse qui Ibi letum Insontes peperere manu, lucemque per
Hoc autem alio Chaldaeorum oraculo innui idem Psellus judiccavit: Mὴ ibis , tum in i χhrsi A. Ne exigas animam , ne in eo eundo habens aliquid periclitetur. quod de simpliciter interpretatur. qua anima et corpore dicitur, antequam perfecte pumgata sit. Non itaque haec statin deserenda, antcquam Deus animam e cui odia evocet. Apud Romano in Pontificalibus libris cautum crat, ut insepulti abjicerentur, qui desperatione in assii. e is rebus mortem sibi consciverant: ec ne justa illis fierent, sed suspensis oscillis, velut per imitationem mortis, parcntaretur.
Qui de infelici arbore suspensi erant, eorum corpora reti inquebantur, ut pascerent in crace cordos, ut ait HoratiuS, lib. I. CPith. a 6. aut nuda praeberent ursis pectora , quemadmodum apud Martialem lib. sp ch. epigr. p. non falsa pendens in cruce Laureo, eaut de Solis ungv. ne or Iovis lavacro, uti Tertullianus loqui amat, lib. de amma, cap. s. membra in cruce tabcscerent, quod Polycrati crucifixo acciaille testis c it Val. Maximus, lib. 6. cap. s. unde etiam custodia cruci asEXis apposita, ne quis reorum corpora detraheret, & supulturae mandaret, quod de Cleomene sa-ehum Plutarchus in ejus vita tradidit, & in lepida illa matronae Ephesinae historva Petron us in satyrico . Bomilcar de summa cruce, veluti det tribunali concionatur. Fustin. lib. 22. cap. r. Lysimacho Regi crucem minitanti Tli odorus Cyrenaeus ait: Terrabialis haec purpuratis sit tuis: mea quidem nihil interest, humine an sublime putressam. Cic. quaest. Tuscul. lib. I. V. Max. lib. 6. cap. r. Quin etiam apud gyptios idem fuit observatum, uti Josephus praedixit pillorum praesecto, Gen. o. fore, ut caencm in cruce suspensi volucres dilacerarent. Imo vero, quod in retur aliquis, apud Hebraeos ctiam lex illa de sepultura suspensorurn, qum legitur, Dent. Ei. 23. non semper suit observata, nian de septem filiis Saul, Domino in Gibea crucifixis. testatur Scriptu-
407쪽
ra, quod aliquot dies insepulti manserint. 2. Sam. EI. Io. Veiarum hi ritu non Israelitico, sed Gabaonitico suspensi fuerunt: forte ec ipso Davide inscio, qui in manum Gabaonitarum mis ros illos traiiderat. vide Clote . de dolor. un. Chr. consid. Eo. s. 3. Insepulti adiciebantur Sacrilegi, proditores, &c. Themisto clis otia clam in Attica ab amicis sepulta esse, ait Corn. Nepos quoniam legibus non concederetur, quod proditionis esset cam natus ; cum alias apud Athenienses lege cautum esset: si quis in insepultum cadaver hominis incidisici, terram ct injiceret. & ita sepeliret, ut ad occasum spectaret. e Euan. Par. lib. s cap. i . Phocenses, bello sacro, ut sacrilegi di mersi. Diad. Sic lib. 16. Apud Lacedaemonios, qui ad sapplicium dati erant ad sepeliebantur. quod factum Pausaniae. Scholias . ad Thucyd
De illis qui in mari moriuntur dubitari posset. A plerisque minima voragine demersa pcnitus interire, nec ad campos Elusos unquam pervadere credebatur, ut Syncsius, in epist. q. de iociis Alexandriam navigantibus tradit, qui, tempestate oborta, scas manibus exseruerunt, ut animae, alioqui moriturae, gladio viam aperirent in acre . idque ex Homero probat, qui verbo animam demersi hominis interiisse signi licat:
hax interiit positivam falsam bibat undam. Nullum cnim alium ait usinhia m. sed , Odysi . P. v, 2I, et .
et ue obiens descendu ad orcum. Proinde in duabus mortuorum recensionibus Aiax nusquam introductus cst: quasi Hus animus in orco non esiet. Et Achilles vir generosissimus, ec periculorum amantissimus , mortem in aqua resormidat, quam quidem etiam 8 ανα - λευγαλecv mortem tratram vocat. Palinurus, 6. neid. sepulturam ab I nea petit, quod non in mari mersus perimit, sed a Veliensibus interemtus sit. Ovidius imminens naufragium metuens, I. Tris . cleg. r. p. imet hanc animam suctus. Et post.
410쪽
CAp. XXIX. VETERUM GENTILIUM ss
Non lethum timeo, genus est miserabile lethi,
. Demite naufragium , mors mihi munus erit.
Hippomedon apud Statium, s. Thcb: Exclamat: Huυione spudet II Mars inclyte, mergerHanc animam I segnesque lacus, ct stagna subibo
Ceu pecoris custos, sublui torrentis iniquis Intercaptus aquos adeone occumbere ferro
Non merui' Callimach: epigr. Is
Hoc est, Bonaventura Vulcanio interprete: Naxius in terra haud periit Licus, at mari in alto Absorptam sensit navim animamque simul. Servus Vedii Pollionis, ob fractum crystallinum muraenis in piscina objiciendus. ad Augusti pedcs coniugit, non deprecaturus mortem .sed petiiturus u L allicr periret. Senec. de ira Ab. 3. cap. o. ne scit: anima voragine demersa penitus interiret. Haec causa Aristippo , in marina tempestate , tantum metUm incussille videtur, ut sociis eum reprehcndentibus rc sponderit, sepcriclitari vita iugo uex m. Elian uar. hist. lib. S. cap. 2O. quascii : intercunte anima frustrandus esset. Hinc Agneae querela, I. Enrad, cum gravissima tempestas oborta pnesentem ipsit tacuisque mort in intentaret: O te die quaterque beati sueis ante ora patrum , Troiae si b moenibus aliis Contigit oppetere ,- vid. Serv. ad I. e neid. v. 'T H fiod . . γ. v. 68 . Atavc. δ si , Ei, sis si crip . Miserum ver est mori in suetibus. Eumolpus in Petronii satyrico turpem exitu aevocat. Foede latcs interiisse dicit Livius, Ab et . cap. q6. Hincnnseri juvianis ad patrem prcccs, apud Quintilianum, d clam. s. Has tantum reliquias commendate piratis, ne mersus Profundo, pro-jestus in sultius exitum faciam hominis, ad quem non venerit pater. Horum tamen sepulturam curarunt. Orchus, Romam cxercitus Dux , apud Athcn. lib. s. cap. I . cum Athenienses , ducibus Athenione ac Appelli conterebellantes, domuisici, tropaeum circa Delum erexit, cum hac inscriptione. T ; et barat ra; s,es ei, at Acr.