장음표시 사용
201쪽
stina g cit: It ipse Deus erit cum eis, quoniam
ipse Deus nune est cum tuis in hoc mungo. Mati. vltim. Fece ego vobiscum sum Omnibus diebuiusque ad eonsummationem seculi. Quomodo M. Odieit: ipse Deus erit cum eis, cum etiam mo-o sit cum eis in hae vita Responti. licet Deus modo sucum suis nequaquam cum eis esse viditur quia quandiu in hac mortalitate vivunt eum inani seste non conspiciunt; sed tunc vere cum eis
esse apparebit, quando te gloridicati, illis reuelata iacie manifestabit. Ad illud Matth. Respond.
ad Christis, promis: seelsecvin ipsis ominibus
us, eis auxilium dc yrote est onem assidue im pendendo, non autem te eis manifestando, sub et D.ι, .mnem lathi Imam , hic consequenter Ouenditur amotio omnis temporalis poenae seu imiseriae. de primo ostenditur in generali. Secundo in speciali ibi. Et mors non erit ultra. Dicit igitur, cr a stiri et Deui omnem L hisinam hoc est omnem miseriam, seu Poenam,pro Pter quam oritur omnis lachryma, iupra . Et absterget Deus omnem lachrymain ab oculis eorum, hoe .st sanctorum; quia carebunt penitus an patria omni
miseria seu poena. Augustinus vltimo lib. de Ciauitate Dei. Quanta erit illa felicitas. ubi nullum erit malum nullum latebit bonum 3 O quam dulcia sunt ista, S: animum vehementer, si tamen iliali, intendat ad se trahentia Erubescere debet et .so fidelis quilibet, si in his temporalibus appetat idelectati, qui sibi tanta ae talia bona eredit te.
servari. sequitur, Cr mars iatra non m omnis ina
li amotio in speetali, unde quadruplo malu poenae hie tangitur ut patet. Quoimam Omnis ponat emporalis, aut prouenit dum anima separatura corpore, aut dum est eoniuncta corpori. si primo modo, se est mors, si secundo modo; noeest dupliciter. Quoniam aut latet interius, de se dolor: aut apparet exterius & hoc duobus modi . aut in verbo aut in signo. Si primo incido: sc est clamor. si secun3mile est luctus. Dicit igitur, tro sitio non erit, quia nulla erit animae de cors, is separatio. Augustitius de Ciuitate Dei 1 o. lib.
Corpora ad incorruptionem atque immortalitatem, nouissime nomina ex veteri corru*tione at- Ique mortalitate transibunt,n ut luctui , supplectit vltra, neque clamis, quoniam nulla erit ibi
inquietatio. Isaiae sue . Exultabo in Hierusalem S gaudebo in populo meo, 3c non audietur in eo
vltra vox petiis & W,x clamoris, rMedo ν erat ilia ira, quoniam omne gaudium erit in cordibux san
virum. Isaia quinquagesimo primo. Gaudium de laetitiam tenebunt, fugiet dolor de geniatus,&subditur, qui prima dierunt, hoc est. ista iam praedicta, quoniam peccato destructo ex quo proueniunt penitus non erunt. Nota quod triplice, sunt lachrymae Deo acceptabiles & gratae videlicet lachrymae eompunctionis. Psal. Laboraui in gemitu meo, lauabo per singulas noctes lectum nidiim, lachrymis meis stratum meum riga- lbo. Sunt lachrymae compassionis. Vndelerem. s. Quis dabit capiti meo aquam. de oculis meis
sontem lachrymatum de plorabo die ac nocte, interfectos filiae populi mei a sunt nihilominus lachrymae deuotionis, de quibus in Psal. Fuerunt mihi lachrymae meae panes ἡie ac nocte, dum di citur mihi quotidie. v bi est Deus tuus 8 Haec recordatus sum de eisidi in me animam meam. primae lachrymae sunt respectu sui. Secundae respe proximi. Tertiae, respectu Dei, G Axu quise EUMmιbransse , hic consequentet subditur attς
A statio Diuitia. de praedicta mundi' innovatione & sanctorum glorificatione, de tanguntur tria specialiter in hae parte. Primo enim allicit audi
torem, quantum ad vim rationabilem pei veritatis expressionem. secundo quantum aci vim concupiscibilem pei bonorum caelestium promissio nem, ibi. Ego sitienti dabo &e. Temo quantum
ad irascibilem, per 'dainnationas malorum ost-tionem, ibi. Timidis autem, Carea primam partem tria facit. Primo veritatem dein nouatione specialiter initimat. Secundo ad creduli tutem ostensae veritati, auditorem excitat, ibi, Et dixi emihi , seribe. Tertio ad maiorem certitudinem. Veritatem ostensam eonfirmat, ibi. Et dixit mihi factum est. Dicit igitur dixi Di sed aem throm. hoc est Deus qui regnat&quiescit in sanctis, supra r. Qiu sedet in inrono habitat super illos. Quid etia diaeetit, hoc est protestatus fuerit
cet supri dicta.de quibus dictum est superius hoe
eodem evitulo, Vidi caelum nouum de terram nouam. Isaiae 3. Ecce ego iacio noua ,&nune Orientur. Deinde excitat auditorem addictorum
eredulitatem eum subiungit: dixi in s Ucris , hoc est, in corde tuo repone quod dictum est, de etiam in scriptis tedige ad aliorum utilitatem, ut qui viderint, legant: de legentes ad meliora Dro liciant. Supra i . scribe que vidisti, & quae ii iit, de quae fieri oportet post haee, . hiabse m γλ si δε - mna sunt mira, quasi dicat, gignum est ut scribas, quoniam supra dicta verba fidelissima sunt, id est aptavi ei, fides adhibeatur, Et vera.
quoniam x erissime complebuntur. Matth. χη. Caelum deterra transbiant,verba autem mea non
praeteribunt , cr dixis , hi sinum es , hoe est, completum est, quod eo inplendum suerat. Ioannis i 9. Consummatum cit. Tro sum ipsa in isti inimium o fuis, quas dicat, certum est, quod ego taciam noua omnia sicut dixi , quoniam seu tomnia habent per me principium & originem ;ita & per me habebunt conlium mationem. Vmde Glos. Innovationem sacere potero; quia ego omnia creaui, de omnia in me consummabuntur , supra a. Ego sum Alpha de vi principium definis . dieit Dominus Deus. V. Hi via dabo, de e. hie consequenter auditorem allicit. per bonorum caelestium pro massionem. Et per noc osten ditur Diuinum testimonium de bonorum gloriscatione. Dieit ergo. Ego stienti dabo. hoc est des deranti,d fonte a viai us grasis, id est abundantiam aeternae beatitudinis. lsa. 11. Omnes s-tientes venite ad aquas. de supra . Agnus qui in medio throni est . teget illos, de deducet eos ad vitae sontes aquarum. Dicuntur etiam aquae vi-uae; quia felicitas glorie posthssori suo tribuit io cunditaten interminabilis vitae. Ioannis . A quaquam ego dabo ei, set in eo sons aquae salientis invitam aeterna. Dicit enim Gratis se dare; quia ne mo felicitatem aeternam promeretur nis ei prius ad promerendam gratia Diuina detur. Et quo niam ad est eis ἁesiderium aeternorum, sequitur perseuerantia, ideo subdit. Pu, item , videlicet hostem antiquum,mungum & carnis vitium. 1, a liι hre , hoc est pertinget ad bravium caeleste, supra tertio. Qui viderit dabo ei sedere in cum in throno meo rero illa Deuι, quemadmo dum expostum est supra, crii semi miti m Mitim.
Galat. Omnes enim vos stu Dei estis . per si dem in Christo Iesu. O quam grandia sunt ista caelestium bonorum proin s exuperant omnem
202쪽
sensum, dulciora sunt super mel di favum, timi.
dis amem, hic postmodum allicit audientem. per damnationis reproborum ostensonem, ne se vitiis & peccatis inuoluat,sed continue bonis ope. ribus ms stat ,&.ne mali sceleribus obuoluta ad caelestem gloriam peruenire credant, vel salsis orationibus suae plerumque landunt vel eleemosynis, quas aliquando Ecclesiae vel tauperibus tribuunt, nis a se vitia penitus expellant. Et in hoc loco octo differet tig peruersorum hominum
numerantur, ut per huiusinogi numerum a iustis.
riit octo beatitudinibus dicabuntur, ipsi proitus
leni& exortes ostendantur. Et huiusmodi di serentiarum numerus, de suscientia se habetur, quoi iam peruersitas in homine, aut quantum ad Bactus interiores, aut quantum ad actus exteriores. Si quantum ad interiores, hoe dupliciter. Aut per ordinationem asseetias respectu agendo rum . Aut per ordinationem intellemis res pediti
credendorum. Si primo modo, se sunt timidi, si secundo modo; tie sunt increduli Peruersitas quantum ad aetiis exteriores est triplex. Aut per inordinationem ad proximum, Aut ad seipsum, Aut ad Deum. si per inordinationem ad proximum ι hoe potest esse duobus modis. Aut quia est contra salutem vitae nostrae. Aut conita salutem vitae gratiae. Si primo modo ; se sunt homicidae, sue hostes humanae naturae. si secundo modo, se sunt excommunieati quia sunt hostes gratiae. Excommunicati dicuntur . quia extra communioncm bonorum disti. si si peruerstas per ordinationem ad te ipsum ; se sunt sornicatores. Si per inordinationem ad Deum, hoc est tripliciter. Aut quia contra Diumam bonitatem , de se sunt venefici, id est malorum persuasores, Aut contra maiestat ei & se sunt idololatrae. Aut contra veritatem.& se sunt mendaces.
Dicit igitur.timui aut .idest illi qui timore mu-dano ducti, vetitatis opera dimittunt, vel silem acceptam relinquunt . rserit amaenti une F ine. Iob. c. sui timent pruinam irruet super eos nix, cincie 5s, qui bona sutura minime credunt; pars smiliter erit, &c. Heb. D. Sine fi- Ddetim possibile est quemquam placere Deo, m coras, hoc est excommunicati c. qui secundum eccles asticam consuetudinem ninniseste pro suis sceleribus Geommunicantur pars, erit supple, ε c. 1. Cor. 6. Qui enim participatio iustitia cum iniquitate, aut qui societas lueis ad tenebras 3 ιο ciais, qui vel voluntatis prauitate, vel sermon De statione, vel operis perpetiatione hominem occidunt, pars erit, dec. Exod. 13. Insontem di iustum non occides, of careobus, qui carnisi recebris, vel huiusmo4i delectationi t iaculi, illieite se subiiciunt. Galat. 1. Manifesta sunt op
ra carnis , quae sunt sornicatio, immunditia, impudicitia ,&c. in tensii , illis videlicet qui ve nenum malitiae verbo vel exemplo crudeliter infundunt. π ιὰololat, ii, qui relicto Diuinae maiestatis cultu, per idololauiam se daemonibus subdunt. Infra ultimo. Foris canes de venefici im-su diei de homi eidae, de idolis seruientes, . em - m a menda siis, qui scilicet relicta veritate proximum suum si audulenter deeipiunt. Psalm. Per des omnes qui loquuntur mendacium. Ictis igitur omnibus supradictis pars erit in stagno ardenti leni &sulphure. de per hoc ostenditur du- poena malorum: Iphis videlicet inextingui bilis,de tator intolerabitis. Psal. ignis sulphur, desilii ius procellarum pals calicis corum, DrusA moris tunda, morte secunda moriuntur gamniti quia primo mortui suerunt morte culpae , sed se cundo moriuntur morte gehennae. Vnde in P sit. sicut oves in inferno positi sunt, mors depascereos, temti s ά septem Angeli descripta supirius sanistorum glorificatione, sub nomine Guitatis sanae hic consequenter agitur de siecta
li eius ostenson iacta B. Ioanni Euangelistae, Ethre pars duplicem habet partem. Primo ponitur ostensonis eius pi omisso. secundo subditur ipsa ostenso, ibi. Et sustulit me in spiritu. Circa pri- mam partem. Primo describitur persona promit. tena .s e cudo ponitur promisso si quens,ibi Et lo.
quutus est mec si dicens. Dicit igitur, retlanum
ex sep m Andilis , id est unus ordo praedicatorum, inanimis in fide, de ministerio praedicationis, de isti, septem Angelis habetur supra i s. Et exierunt septem Angeli habentes septem plagas de tem rio . habentis. septem phratis, hoc est persectam
cientiam plenas fui plagis neu simus, continentes , scilicet comminationes pix natum insem lium. Et titatus es mecum: mem estnilam ι si irar migm, locutus est inquam mecum per internam in. spirationem. Veni, scilicet per praeparatam in teli gentiam. Et ostendam tibi uxorem agni, hoe Est sanctam Ecesesam. simile habetur supra i . Et venit unus de septem Aneelis, qui habebant septem phialas de locutus est mecum dicens Veni ostendam tibi damnationem meretricis magnae. sed modo quati otest, cum B. Ioannes superius dixerit se vidisse uxorem Agni, quomo promisit Angelus se eam ostensurum et Respon. quod supra viderat magna de sanctorum glorifieatione , sed adhuc maaota valde visurus erat, quoniam multa ilia gloriosa factamenta illius societatis sanctorum. Vnde parua existimanda erant ea quae viderat tespeetia eorum quae visurus erat,&ideo dicit .veni ostendam tibi sponsam πιxorem Agni, quas dicat, magna quidem sunt qua
de futuro siti horum statu vidisti; sed eleu, de di
lata mentem; uia de eodem statu ipsorum visu rus es multa mirabilia, quae non vidisti ipsa uero
sancta mater Ecclesa, de sponsa, de uxor pature dicitur. sponsa;quia caelesti sponso Christo vide licui spirituali dilectione copulatur. Ioan. 3. Qui habet sponsam sponsus est, uxor dicitur; qui apti Christi gratiam, ad multorum filiorum pro cieationem foecundatur. lsa. 49. Dices in corde tuo iquis genuit mihi issos, Osusulit m/ in spiritu, hoe est eleuauit me multo sublimius quam sueram
prius in m.1uem magnum Galli ,epraua magna erant
de alta, quae mihi ostensurus erat. Isa. o. Super montem excelsum ascende tu, qui euangelirassion, o ore tu mihi curitarem sancta, Nio alem, ostendit sed . excellentius quam prius videram.
Civitatem sanctam, id est sanctorum gloriosam
societatem fruentium aeterna race, Ascendenti de ali. hic ponitur ciuitatis ostensae descriptio,& Primo describitur 'quantum ad dignitatem.
secundo quantum ad pulchritudinem, ibi. Habentem citaritatem, Et ibi primo ostenditur ipsus pulchritudo.secundo pulchritudinis mamitudo, ibi, Lumen eius simile. Dicit igitur, des. GH item 4 ικυ. in quo instruatur, quod quicquid habet boni sancta Ecclesia, cognoscit se accepi sese a diuina gratia. simile habetur supra hoc eodecapitulo. Vidi Ciuitatem sanctam Hierusale nouam .gescendente de caelo a Deo. habensem e tare Der, quoniam non a se claritatem habebit. quam
in caelesti beatitudine possidebit , sed a Deo.
203쪽
me a 3 modum serium dum in igne mittitur,ab A ria ero in medio eis. Iste etiam murus magnus dei ite Oloratur, & ipsius speciem sumit & aieno altus dicituris uia Christus Dominii, magnit, est habet quod accipit: ita sancta mater Eecles, claritatem habebit in patria aeternae diuinitatis luminosis radiis illustrata. Tob. is . Luce splendi
da sulgebis &omnes fines teriae adorabunt te lo quitur de ciuitate sancta Hierusalem. Hugo de Sancto victore. Est et qui potest quata quamque iocunda concors ac indissolubilis erit creaturae humanae creatorisque vanita eoniunctio: ubi claritas quam creator habet per plenitudinem, creaturae dabitur per plenitudinis participationem, huius claritatas maetnitudinem exprimit, cum dieit, tum ne us, m 5ὶ pretios, lapis quidem pretiosus Christus recte dicitur . quoniam
in issolubilis immortalitate de huiusmodi lapide
habetur. Dan. 1. Abscisus est lapis de monte linem anibus & in psalm. Lapidem quem repr0bauerunt aedificantes. Est etiam pretiosus quoniam virtutum pulchritu ine 3 plenitudine decoratus. Psal. Speciosus forma prae filiis honninum Lumen ergo supernae ciuitatis describitur else sititile lupi di pretioso; quia sauctorum v niuersitas in suturo seculo clatitate Diu initatis irradiata assimilabitur Christo.Vnde i Ioan .s.scimus quoniam cum apparuerit similes ei erimus, quoniam videbimus eum si euti est sequitur, tunouam Apida Iasiissi, turo saliam. Iaspis enim vitet, sed eustallus elaret, inde Cluisiti, Se crystallus dicitur de laspi . Iaseris quoniam inani cessibili virore virtutum viruit. Vnde ita. ii. Requies et super eum spirititus Domini, spiritus sapientiae de intellectus spiritus consilii & sortitudinis, spiritus seientiae 3e pietatis, de replebit eum spiritus timoris Domini.Crystallux etiam dicitur, quoniam ex mortuis resurgens glori inmortalitatis clarui effulsi. Ioan. 13. Nune clarificatus est filius homini, , de
Deus clarificatus est in eo, & parum post sequi
tur. Deus elarificauit eum in in semetipso,&con tinuo clatis eabit eum.Sanctae igitur civitatis lumen simile et it lapidi pretioso, id est Christo , de
tanquam lapidi iaspidi sicut erystallum, quoniam per incomprehens bilitatem immensitatis. de interminatione aeternitatis. Altus , per exaltatione humanitatis.& sublimitatem maiestatis. lere. II. Fortis limae &magnae potestatis. Dominus exercituum nomen eius: magnus consito de incomprehensibilis cogitatu. sequitur habens rLυ ά
decim, per portas Apostoli sancti designarunt; quia per eorum fidem ac doctrinam sanctam ciuitatem intramus. Prou. i . Iacebant mali ante
bonos. Se impii alite portas iustolum inponis
angula duodecim , per angulos minores quosque Scmeritis oecultiores intelligimus,qui recte in portis esse dicuntur luoniam in praedicatione,&doctrina sanctorum Apostolorum colliguntur. in fi-
ura huiusmodi potest intelligi quod in Exodo
icitur 26. Fecit sex tabulas, & duas ansas perfngulos angulos tabernaculi retro, quae iunctae erat 1 deorsum vique sursum.& in unam compaginem pariter serebantur ita, Fecit ex vitaque parte per angulos, dee. In muro igitur dicuntur cile portae duodecim & in portis duodecim an suli, quoniam in praedicatione christi collecti sunt duodecim Apostoli,& in eorum praedicatio
ne minores de meriti occultiores uniuersi. An
gulus enim occultationem tignificat, & duodenarius numerus uniuersitatem silutat. sed vi Apostolos fidem gentis Israeliticae atque iustitiam in sua praedicatione atque doctrina co mendasse patentet ostendat: Ideo subdit , r nominas rapta quasiant m mira dia decim tim fili ra I a Lunae in portis, hoe est in sanctu Apostolis, nomina duodecim tribuum Iliael seripta dicuntur quoniam eorum fides de merita per ipsos Apost los gloriosa suisse in sacra pagina declarantur rdeinde sequitiis, as .ri me ria tres, per Orientem
iussi qui fuerunt in principio mundi intelligiatur Per Aquilonem designantur illi ex Gentilitate quondam a bono frigidi, ad calorem fidei sunt
conuers. per Austrum Iudaeos iustos antiquos ea- lentes in fide saluatoris eonuenienter intelligere
in caelesti patria cum Christo nitebit bono im D possunnis, per Oeeasum illos qui in fine seculi marcessibilis aeternitatis, S fulgebit dono indisi conuertEtur.Ab Oriente igitura ab Aquilone,&Ωlubilis immortalitatis sap. 3. Pulgebunt iusti, de tanquam scintillae in arundineto dii curetent, O
habebat mutum magnum . atrum, hie eonsequenter
deseribit statum sanctae ciuitatis in speciali unde rimo describit statum eius quantum ad partes,
suas. A quantum ad se totum. Seeudo manifestat nobilitatem eius & gloriam ibi,Et templum nos ividi in ea. Circa prini L Primo ponat partium ciuitatis Golam descriptiora . secundo ostendit partium 3e totius simul eon mens irationem, ibi, Et qui loquebatutineeum. Tettio declarat eoru pretiositatem ibi. Et erat structura muri eius. Cloab Austro; abo ecasu portae tres esse in ciuuat congrue demonstrantur quia quicunque ex prae dictis gentibus saluantur, per ianctae Trinitatis fidem in quatuor mundi pat tibus apostolica praedicatione diuulgatam iuilificantur. Miunde vero nullus introitum habere potuit nec poterit, nisi
videlicet per sdem sanctae Trinitatis. Heb.ii. si Mesae autem impossibile est quemquam plac
re Deo. Et quoniam saluator noster ex patriaria chis originem traxit. Ideri sequitur , tiria, Φόπι- taris halem tundia A ,ra uia.. Mi. Murus quippe eri vitatis sui dameta duo lecim habere diei tu quia
ca partem prima primo ponitur muri civitatii Christus ex genere Patriarcharum carnem a s de portarum deseriptio: seeundo insinuatur poti -e- atarum tantum debita Aipositio, ibi, Ab Oriente
portae tres. Tertio, ostenEitur muri congrua sit uatio ibi. Et murus ciuitatis. Et ibi Ptimo ostendit A. Ioannes multiplex fundamentum. Secundo iid ameti ornatum .ibi. Et in ipsis duodecim nomina. Dicit igitur Primo, cr has ni m ram n Iouo altum. Per murum e uenienter Christus intelligitur, qui sanctam H usale undique carcnndat rotegit, de quo muro habetur Isa.29.Vrbs ,rtitudinis nostrae Sion saluator ponetur in ea murias Sc antemurale. Et Zaehariae a. Ego ero ei
ait Dominus murus ingens in circuitu, & in glo- tipsi de huiusmodi tandamenti; dicitur 4n Ps.
Fundamenta eius in montibus sanctis de e sequi tur , cir Di s a decim vim, dia. lectam Ar Lium o a Ir, nomina vero duodecim tribuum in Apostolis, Ac nomina duodecim Apostolorum in Pa triare his duodeeim scripta leguntur. Quoniam Apostoli iidem patrum de redemptione generis humani completam praegicauerunt. Et sancti patres per Apostolos praedicandam fideliter cete giderunt. de huiusmodi nominum scriptiohel, betur. Luca decimo: ubi dicitur, Gaudete quod nomina vestra scripta sunt in caelis. Et notandum quod nomen Agni ita fundamentis, hoc est,m Pa
204쪽
ttiacebis, de non in portis id est, in Apostolis le- A in homine Prudentia, nil temperantia, .rtiuid gitur esse sciis tum; quoniam ipsis maluiusto fuit iustitia, quae aequales debent esse in homine, ne exhibitum: sed antiquis patribus qui diu expu- alia aliam debet excedere, cuisuga euis rama bl a antiquis patrisus qui diu expectauerant erat exhibendum, tii 'elatur me cum, &e. posita superius eartium ciuitatis tantum descriptione, hic consequuter agitur de partium de totius simul commensuratione, de Primo describit mensurantem de etiam mensuram. se
cundo declarat ciuitatis spuram, ibi, Et ciuitas in quadro posta. Tertio ostendit mensurationem ab Angelo factam, Et mensus est ciuitatem. Dicit igitur. si L ML ur mecum, scit. Angelus de quo supra hoe eodem capitulo, Et venit unus de teptem Angelis habeo tibus septem phialas quaruum nuda, quia quantum credit, tant in amat; & in hoc ostenditur quadrataonis expoli tio. mens, lentitarem de iis ine, prestia a δι m millia, hic ostenditur mensuratio ab Angelo facta. Et primo ostenditur mensuratio ciuitatist 3tius. Secundo mensuratio muroisi illius, ibi. Ermensus est muros eius stadium est longitudo itibneri, in quo curritui vi bravium acquiratur. Vna dei. Corinth. s. Nescitis quod hi qui in stadio currunt; omnes quidem , sed unus accipit brauium 3 Duodenatius enim numerus, duodecim
plena, septen; plagis nouissimis de locutus in si Apostolorum doctrinam signis eat. de millen:-
meeum Supe rus vidit ciuitatera munitam Z oria
natam hic edocetur vi attendat quod alii ab alii, in sancta ciuitate meritis disserunt, & diligenter considerandii est quba multa quae in descriptione sanctae ciuitatis, ponuntur ι magis ad sanctorum praesentia metita , quam ad sutura praemia spectate dignoscuntur : licet intentio B. loantis insupernae Hierusalem statum describete. Quaedam tamen magnifica 3 e meritis ipsius studet intimare unde per Angelum qui cum B. Ioanne loquebatur coetus sanctorum doctonim, siue trae die a totum intelligitur, scut supra dictum est, O
ritorum differentia des gnatur. Ezech. 4 c. Ca- V hae tres virtutes aequales dicuntur; quia quaniarius docti inam figurat. Vnἡe Angelus, id est citus praedicatorum de aurea arundine per uadi, duodecim millia metitur a qua a praedicatorum auctoritas etiam minores ad bravium super Uremunerationis currentes. Apostolicam doctrinam perfecte secundum vites suas confiammare attestatur. sed quoniam supinus de altitudine eius nihil dixit, ideo longitudinem de latitudi.
Iacm eius repetens etiam altitudinem describit dicens , Leti icio, aliutiri, π Lrus Eo, erus '
ha sitim. Per longitudinem fides intelligitur ,rte altitudinem spes, per latitudinem caritas. Via,
de in Psalm. Latum mandatum tuum nimis. Etlamus mensurae in manu eius. per arundinem auream intelligitur saeta scriptura, quae conuenienter arundo dicitur. propter sonum praedicationis. psalm. In omnem terram exivit sonus eorum. Et dicitur, aurea, propter fulgorem Diuinae cognitionis. qui inquam fulgor illustiat eorὰ a fidelium. Psal. Declaratio sermonum tuorum illuminat, de intellectum dat paruulis. Angelus ergo arundinem habebat auream hoe est sacram scit pluram compositam& fulgidam. ad erudiendam plebem dominicam. lsa. 3o. Frunt aures tuae audientes vocem post tergum monertis:haec est viatum quisque credit, tantum sperat ; de quantum sperat, tantum diligit. Nec mirandum si spe, per altitudinem hic figuretur, cum saperius pro uno citi talis latere ponatur , quoniam una de eadem res in sacro eloquio multis ira Aletabuissequenter deseruit. sequitur, cin me res is n. Λ-
rahom mi γ.κes Anges, superius d:xiti nummi de hic dicit muros, di bene; quia ciuitas sancta de habet mutum, hoc est priue Mem defensorem habet Christum . habet etiam muros ν quia defensores habet alios doctores, scilicet, & recto- ambulate in ea. Habebat inquam arundinem au - ti res ecclesasti eos. Psal. Benigne ne in bona vi
per ciuitatem quae non optimi tui nomine speciali, plebs in selior intelligitur. Pottae quidem ut superius d ctum est . aicuntur Apostoli: per quorum doctrinam alii ingrediuntur ad unitatem fidei, per murum Christus intelligitur, qui
undique suos munit & totaliter defendit. Angelus ergo metu i dieitur ciuitatem , quia sagacitas sanctorum praedia atorum secundum capacitate audientium temet' erat praegicationas stilum. Vnde l. Cor. 3. Tanquam raruulis in christo lae v bis potum dedi non eleam, de secundo capite dicitur ibidem sapientiam loquimur inter persectos. Portas etiam metitur dum doctrinam Apo. Estolicam introitum esse caelesti scutitat. euidenterProtestatur. Proia. I. Domuom magis quam
aurum eligite. Metitur etiam mutu hoc est christum, tum , icit. dum ipsum pira cat esse Deum de hominem verum , c uias inqua Asen, hie ostEditur ciuitatis sanctae figuratio.vnge in quadro dieitur esse sancta eluitas. quoniam quatuor sunt eius latera, scit. fides spes, caritas, dc operatio. Vnde dicit Hugo. in tum quisque credit tantum specat, quantum iretati tantum diligit ;quantum diligit tantum operatui In qoadro igitur ciuitas polita est ; quia robusta fide, Langanimi spe, ampla caritate, essicax opere, vel qua dium ciuita sunt quatuor principales virtutes luntate tua ion, &e. Ipsorum mensura persecte
declaratur cum dicitur, & mensus est, de e. ceniatenarius enim numerus persectionem signat qua dragenatius, qui ex quater ducem consurgit, completionem quatuor Euangeliorum de decalogi demonstrat. Quaternarius veto quatuor virtutum principalium exercitationem. Cubaetus, qui est in brachio des gnat operatronem. Mutiergo Hierusalem centum quadraginta quatuor cubitos dicunttit habere; quia sanctae Ecclesiae defensores implent quatuor Euangeliorum mari data atque decalogum cum exercitatione quatuor Principalium virtutum. Et haec est hi ininis mensula; quoniam haec est hominis iustatia: deper eam homo in se iustificatur. de per eam
Aragelo socialiter coaequatur, S: ideo subditur, Mensura hominis, quae est Angeli, haec est iusti tia quam liabet homo quae c inuenienter dicitur vi e Angeli; quia per ipsam homo reparatus in hoc mado Angelo socianu, A se ei alitei coaequatur,& assimulatur in caelo. unde Marci Q. cum ira a mortuis tesurrexerint,iam: nubet neque nubentur, sed sint seut Angeli in caelis, O re ααὐ-a mars eiu . dei tera. Superius ostendit beatus L, annes partium sanciae ciuitatis de totius simul commensuratiotimn: hic eonsequeri ter declarat eorum precio alem scindametrioria, ibi, sutidamenta muri &e. Temo pretiosita:
205쪽
eonitum, ibi, Et duodecim portae. Quarto pretiositatem platearum, ibi, Et plateae esuitatis. Dicit
igitur. Et erat 'ru ura muri erus. 'ita vigerat ciuitatem dc murum eius sue muros,poitas,& fandameta, de haec omnia inter sedisserte. hic ostedit quam stetiosus sit murus, quam pietiosa ciuitas, quam metiosa sundamenta, quam plerio, portae, ideo dieit Primo. Et erat structura muti eius, id est cύ- iunctio verbi & hominis assumpti, ex lapide, dictavit enim esse ex lapisse, qui simitet indissolubilitet permanet in unitate personae, ge huiusmodi lapide dicitur. Lucae n. Omnis qui cecidetit supe illumla Eem. conquassabatur; super quem autem ceci-ἀetit comminuet illum. Nec dieitur esse ex quocunque sed ex sesuae qui semper virorem habet; sicut Christus qui semper uirorem aeterisitatis habet : nobis virorem aeternitatis immarcessabilem repromittit Ezeehi lis togesimo tertio capite, ubi dicitur: In montibus excelsis Isael et unt pascua eorum; ibi requiescent in hei bra virentibus, ipsa ero crustas in um mundum, id est rutilans, sicut auiarum mundum fulgore Diuinae cognitionis, i. Corinthiorum xiii. Nune cognosco ex parte tune cognoscam sicut de cognitus sim. 1imile iitro infusio, quoniam lueet sicut vitium mundum puti.
tate eonfessionis. Vitium enim nullas in te solde caelat. sie sancta electoium simplicitas sua peccata pure per consessionem reuelat, unde dicitur Iacobi cap. v. Confitemini alterutium peceata vestra, Iiandammta muri eius, hic ostendit pictio sitatem sundamentotum. Et Primis in genetali. Secundo in speciali, ibi. Fundareonta muli, hoc est duodecim Pallia teliae, vel alii sancti Veteris testamenti, qui per duodecim Patriarchas intelliguntur, qui vel Eomni lapide pretioso ornati sunt, quoniam omni enete virtutum svitiitet effulserunt. Ipsi ergonidamenta muti di etiam lapides pretios di n- tur, quoniam Chiictu, qui est mutua Eec Iesiae ex eorum genere sumpsi earnem, de ipsi claruerunt pet multiplicem virtutum fulgorem. Psilm. Funiadamenta eius in montibus sanctis. Viriutes quide eorum petoidinem sub stura pietiosor uni lapidaeonsequentre desecibit, de pteti talem earum sngulatitet ostendit. Et ideo dicit, sandamensum rimam iusti, hoe est in iundamento, piimus in
Iaspis. Iaspis enim qui1 vitet sitim fgnat, quae est
principium de origo omnium virtutum. Hebro.
xi. Est autem fides sperangatum substantia ierum, secundum Sast si M. Sapphirus eniti caelo sereno similis est de significat caelestium bonorum spem, ideo ponatur ieeundus; quoniam spes secundum locum tenet post fidem. Hebrior vi. Fortissimum solatium habeamus, qui e sugimus ad tenendam propolitam spem, quam scut ancoram
habemus animae secu ram ac nariam, de incende tem usque ad inteliora velamini η; ubi praeeursor peto nobis intro ut Iesus, tertium Galer rara. Chalacedonius vero lucet quas pallent igitis lucernae, des gniseat caritatem quae in abscondito bona agit; sed cum aliis prodeste potest mox apparet quid
surgutis intui habet. Ponitur autem chaleedonis textio loco; quoniam Catitas terito loco; post fidem ci spem ordinatur. I. Cor. ΣΟΙ. Nune autem manent figes, spes, caritas. tria hac; maiot autem horum est catitas, quartum S - δώ. Smat 1gdus nimiae viriditatis est, de inuenitui sipet herbas ae fiondes in frigore scythi :sgnifieat ream fortitudinem. quae necessaria est in aduertis: & ideo quarto lo eo roniret; quia qui fidem de spem de eacit.tem habet, nec elle est ut si
Λ sorti, in sustidiendo aduersa. Tob. .. potes animo
esto in proximo est ut a Deo curetis. atiin uis saγά- . Sardonyx niger est inserius, unde signifieat humilitatem de ponitui quinto loco; quia congruuest ut qui sortis est in tribulationibus non inde superbiat, sed nugis humiliter se subiiciat. Ee telia uici iii. Quato magnus es humilia te in omnibus, Sext Sarduo. Sardius sanguinei eolotis est &s-gnat martyrii passionem, de ponit ut seruo loeo; quoniam qui praedictas virtutes habet, piomptus debet esse animo ad sustinendum martyrium pro Chiisto, ideo dieitui Aestu. xx 1. de beato Ρaulor Ego autem non solum alligari, sea demoli in Hie- riualem paratus sum, propter nomen Domini Iesu, Septimum chi Olusus. Chrysolithus vero scintillas a quasi ardentes emittit . unde claritatem miraculo rum optimit, & congrue septimo loeo ponitur;
quia qui tot habet bona, & moti pro Christo paratus est, virtute miraculorum nonnunquam clariscatur. Actu. vi. stephanus autem plenus grariaia sortitudine, iaciebat ligna de prodigia mattia in populo. ιλι- Eerilia, huiusmodi lapis vi u manum tenentisse, & pet hoc defignatur, quod qui talia ae tantus est eos qui sbi coniunguntui, petia conuersationem ad iustitia in accendit. Matth. y sie lumen lux vestra coram hominibus,ut videat opera vestra bona, & glorificent patrem vestriam qu in coelis est. nanum I va vi, iue lapis aurei de aetherei cololis est, unde lignat contemplationem lesbum bonorum . & nono loco merito ponitur; c quia qui supradictis bonis dee oratur, ad coelestia bona contemplanda sublimitet eleuatur. Matth. s. poti mundo corde; quoniam ipsi Deum vigebunt. E cimum chrasipas, . Chrysopassis est vitidis de aureae mixturae de signat des letium virentis aeter uitaui de coelestis gloriae: de bene decimo loco ponitur; quia iustus postquam aeterna gaudia per altam contemplationem conspieit 13 ea possidenda totis des decis inardes et t. Philipen a. Desiderium hibens ἡissolui de eum Chlisto esse, indecim
I acinistra Hyacinthus enim cum aere mutatur insereno petspicuus, in nubilo marcescit . unde per
ipsum virtus superna condesee sonis figuratur, de ideo undecimo loco ponitur; quia quicunque D templari aeternitatis desideriis flagiat, mileri eordiae de eompassonis visceribus saltat, Iob. so. Flebam quondam super eo qui asilieris erat. de compatiebatut anima mea paupeci, D no icι- cinyrissim, at purpureum habet colorem,de ideo designat tutam di nitatem, unde in duo/ecimo loco congrue ponitur; quia qui supradictis bonis enitesciet, potenter se tumide alios tegere nouit. Tit. 1. In omnibui praebe te ise am exemplum bo.
norum ope tum in floctrina, in integritate, in graui .
tare. Bene igitur supradicti lapidus huiusmodi otia dine dii minini: quia sanctorum viciutes per eos ς designata, secundum ordinem sicut ostensura est,
saru Amper sus . hie ostendit portatura pretiositatem unde pet portas sicut dictum est supta, designantur Apostoli: quia per eorum doctrinam habemus ingressum ag stloriam ex testis tegni. Dicuntur etiam per singulas portas esse . Margarit quia pet duodecim Apostolotura lotinam sal uantur fideles animae quae sunt per sdem stine, Eepet iustitiam lueidae. ideo conuenienter Aest: Et duodecim ponae duodecim nrutilaetitae pet sngulas, hoe est in unaquaque pocla auodecim sunt
marsat irae, quoniam ex quatuor mundi partibus,
ad cera sanctae Timitatis pet duodecim Apostor
206쪽
loium doctrina de praedicationem, imitatores eorum in i de re iustitia sunt eollecti. Ietentia i 6. Ecce ego mittam piscatores multos dicit Dominus, de pii Cabuntur eos, unde Matth. 4. dicitur ad pe-trum di ad Andream stat tem eius Venite post me, de saeiara vos fieri piscatores hominum, Isia Pria ei aut ex s lis imi inviis, ex sngulis quidem margaritis singulae potiae dicunt ut esse ; quia sancti Apostoli de in semetipsis fide simi extii et ut .&splendore iustitiae quantum as alios claruerunt, unde non solum in se sulpebant per propi iam vir lute mi sed etiam in suis sequacibus sui g ne, peteiusdem virtutis imitationem. ideo dicebat Apostolus ad Philip . 3. Imitatores mei estote fratres, platea mitisu ornm mnnatim. plateae enim ciuitatis sunt sancti in seliores, laxius rebus munda ni, utentes, & subiecti maioribus propter vii tutem obedientiae, ideo dicitur, i. Petri, 1. Subiecti estote omni humanae creaturae proptet Deum; it ue regi quas praecellenti. sue ducibus, tanquam ab eo misit, . Autum etiam sunt per flammam internae caritatis adimplentes illud. quod ad Roma nos i a. dicitur : spuitu seruentes, Domino seruientes. Tob. 43. Auto mundo omnes platex eius steinentur, Taurciam i .rum persi adum , dicunt
etiam virium perlucidum, propter mani sectae consessonis puritatem. Psal. Consessionem de decolem ies duisti, amictus tum ne scut vestimento. Cuerso tanta si mitiorum de insenonam speciositas qui saeu:mare poterit maior si de superio i ii puleiiii- situdine 'O templam non in ea Ge. Postquἱm in parte praecedenti desciis si beatus Ioannes, statu sanctae ciuitatis quantum ad partes suas, de quantum ad se totam: consequentet describit in hoe loco nobilitatem eius de gloriam. unde Pi imbostendit eam esse gloriosam & nobilem, ratione templi sanctissim quo sanctificat ut , Secundo tatione claritatis immensae, qua illuminatur, ibi, Et ciuitas non eget Sole. Tettio ratione habitatorum nobilium, quibus honorificatur ibi, de ambulabunt gentes. Qua ito rationes uritatis magnae, cu a iocundatur, abi,Et portae eius non claudentur. Qui tb ratione amotionis omnis immunditiae: in quoniam omni munditia decoratur, de hoe nota. Utui ibi, cum dicit Non intrabit in eam dee. dicit igitur ptimo, Cr templum non in ea, quia locus orationis de oblationis, qui necessuius est in via. non erit in patria, unde Isaiae 7s. Antequam clament ego exaudiam. Et Ioan . I i. In illo die me non interrogabitis quicquam. Ratio quare non erit ibi templum materiale, hoc est locus orationis,
Iubditur eum dicitur, Domin erum Detii omni
impiam tu, Mes G id est omium a sanctificatio,& totius petition ta exhibitio. psit. Sanctu heauit tabernaculum si iam altissimus. Et notandum quod ubique sere cum criminate humanita
. παῖ , - xiique gratias reserat. 2
Deinde estenditui supei na civitatis nobilitas, i a -
esplendor Lunae illuminabit te; sedent t: bi Dominus in lucem sempiteream, de Deusinus melotiam tuam. Ex subdit rationem, quare non egebit, nam claratis Dei id Miliabit eam diacitas scilicet gloriosis diuinatali ι, . Linna e m
o, hoc est humin t a cotinent ipsim diuitii: T
utide luminaria huiusmodi non erunt ibi necessaria, veruntamen lucebunt multo clarius quam modo, ad laudem & glotiam eius. qui talia potui: cieate. di creata in meliorem statum reformat igeo dieitui Isaiae 3 o. Erit lux Lunae sicut tui Solis. & lux solis ei it leotemplieitet sicut lux septem dieium in die qua alligabit Dominus vulnus populi sui. Postmodum ius ruat ut dicta ciuitatis no
trilitas, ratione habitantrum in ea eum dicit, Garriselastini gentea in lumine eius, per gentes intelli-puntur subditi qui in lumine eius ambulabunt, quoniam electi qui nunc pios tet amorem caelesti, patriae maioribus subiiciunt ui : tune in aeterna ipsus elatitate. libete gaudebunt, unde in pies.s hau liabunt sar cti in gloria, hetabuntur in cubilibus sitis. Et non solummodo pentes, id es subditi. in lumine sanctae ciuitatis ambulabunt, imo etiam, Re s, hoe est ri alati, qui non tantum seissos; sed alios regunt. 4scient , riare se honoem in LIam, ad similitudinem v ctoium qui spolia sua in vi bes suas apportant. Afferent inquam rionam, hoc est suam benam conscientiam, per quam ei sithiotios, & afferent inquam honorem in illam, ho- rorem scilicet a subditis exhibilcm sbi tu ita illud Psal. Asicite Domitio gloriam de honorem a GIsta quidem afferent in illam quando in iesuriectione uniueis ali cum sibi commissis habitatione ingredientur supennam, Isaiae ce. C lotia Libani ad te veniet, abies ac buxus de pinus sit ut . 3 ornandum locum sanctificatiotui meae. His igitui de aliis bonis innumeris ditabit ut ciuitas sancta calestia; quoniam ad illius putet, titudinem te ornatum
transferetur totum quod nunc unusquisque iustus operatur. Consequentet ostenditui ipsu, se euritas immensa, cum subdit, Oporiis titit mn tiam enim per diem, Glos omnis timot auferetur. Hie
clauduntur potiae ciuitatis Hierusalem, hoc est ini- litantis Ecclesiae, ut quando praedicatio iuste sabit altitur,vel aliqui pro culpa ilia ab introitu Ecclesiae arcemur. de hoe nullatenus erit ibi, unde uataeco, Aperientur portae tuae iugiter die ae necte noclaudentur. Rationem vel b quale non ἀixit Ite Non claudentur per noctem, subdit gicers e muenim mn mra c. ad literam; quia lucebit aeternali: et ibi fulgor immensus diuinitatis. Isaiae so. Non occidet ultra Sol tuus, ct Luna tua non mira etiar 'quia erit tibi Dominus in lucem sempiternam, vel secundum spiritualem intelligentiam, Nox non erit illie, hoe est neque eulpa aliqua neque poena. Dicit Hugo. O quam clara, quam sol nnis ei iudies illa quam faciet Dominus, dies illa nostri do
mi iam, per hoc in liuuat latius illud bonum inasti mabile quod erit ibi; quoniam septaddicti reges, id
cit praelati, afferent gloriam gentium in illam , i ὀest ipsas gentes testimonio bonae conscientiae int inis glotiosas a. Cor. i. Nam gloria nostia haec est, te lunonium conscientiae nostrae. Et afferent ii quam, Honorem gentium . hoe est gentes honorandas ea hibitione boni operis exterius. Hoc autem het , quando finito mundi termino, boni Miancta piaetateati gentesmoeso sibi coidinussas indue et
ti brin laetyra di exultatione adducentur in templa regis. b d quoniam sancti & mundi inti, iit abeatitutarem, & immundi solis teli femur ad damnationem. ideo describitur hiae supernae ciuitatu nobilitas, ratione totius inund tiae cum siubdit 'cae ditur eius mundi a perearentiam omnium mundolum. Secundo ret receptionem & con-
207쪽
illi,esi,m sanctoium de mundorum, ibi, Nisi qui A ne agni, ut sit potestas eorum in lieno vi. sini senti Dictae, M per portas intrent in dii 'tatem. Foris canes de venesci, de impudici, S: ho micidae, Se idolis seruientes, de omnis qui amat es facit mendacium. Ego Iesus misi angelum meum testificari vobis hie in Ecclesis. Fgo sum radix de genus David, stella splendida 3: matutina. Et spiritus desponsa dicunt, Veni. Et qui audit, dicat veni. Et qui sitit, veniat 5e qui vult accipiat aquam vita gratis. Contestor enim omni audienti verba prophetiae libri hu
ius, Si quis apposuerit ad haec, apponet Deus super illum plagas scriptas in libro isto. Et si quis diminuerit de verbis libri
prophetae huius, auferet Deus partem eius de libro vitae, de de civitate sancta, Zede iis quae scripta sunt in libro isto. dicit qui testimonium perhibet istorum. Etiam venio cito, Amen. Veni Domine Iasu. Gratia Domini nostri Ia , V Christi cum omnibus vobis, Amen.
eoinquinatum scilicet per eontentum
interius in cogitatione, meus alum uouem, ex
teitu, scilicet in operatione, er metia viam . in locu tione. Istis 31. non transibit per eam pollutus, de infra ultimo eap. Foris emet de venesci, & imm diei, homicidae de idolis seruientes, de omnis qui amat de facit mendacium, Modo enim in Ecclesia
immundus eum mundo, malus eum bono, mendar
eum veridicor tunc naquaquam inarabit ι soli qui dem intrabunt illi, qui modo tecta lectando in nisi ditia vivunt, de ideo dieitur. 1 sqm scrv ιδεηι in ιιro et, fauem, in libio squidem vitae illi soli seliptisunt secundum veritatem, qui per gratiam perue. mutit ad gloriam caelestem, supra i 3. Et adorabunt bes iam omnes qui nhabitant terram, quotum no.
mina non sunt seripta in libro vitae Agni. Et libet,itae Agni esse dieitui quoniam bonam ex teste, quod diuinitas conferendum iustis praedestitiatas humanitas dispensabit, unde Luer ra. Et transiens ministrabit illis.
H ostendit mihi fluuium aquae vivae,
splendidum tanquam crystallum,pr cedentem de sede Dei & agni. In medio plateae eius, 3c ex utraque parte guminis lignum vitae, asserens fructus duodecim, per menses singulos reddens fructimi situ, he solia ligni ad sanitatem gentium. Et omne maledictum non erit amplius : sed sedes Dei 5e agni in illa erunt, A serui eiusseruient illi. Et videbunt iaciem eius, de
nomen eius in frontibus eorum. Et nox vltra non erit: te non egebunt lumine lucernae, neque lumine Solis: quoniam Dominus Deus illuminabit illos, de regnabsit in secula seculorum. Et dixit mihi: Haee
scriptione eoium qua ad cui talem scilieet spectant. maxime quantum ad esse i hic ponitur eon-squenter, eorum descriptio, qua ad eandem pertinent, maxime quantum ad bene esse, unde in parieti a. primo ossenὰit superer ciuitatis amoenuadem. secundo habitantium in ea plotiae magnitudinem, ibi. Et serui eius seruient illi. Clisa partem primam quatuor speetalitu Leit. Primo erum ostendit
ciuitatem amoenam esse valde. propter aqua mea tum delectabilem. SecunEO, propter alboiis vitae,
Lecunditatem, ibi Et ex vitaque patie fluminis.
verba fidelistima sunt, de vera. Et Domi- D Tettio propter omnis mali eatentiam de priuationus Deus spirituum prophetarum misit angelum suum ostendere seruis suis, quae oportet fieri cito. Et ecce venio velociter. Beatus qui custodit verba prophetiae libri huius. Et ego Ioannes qui audiui, de vidi haee. Poit quam audissem 5e vidissem, cecidi ut adorarem ante pedes ange
li, qui mihi haec ostendebat, δe dixit mihi
vide ne seceris, conseruus enim tuus sum, he stat in tuorum prophetarum & eorum
qui seruant verba prophetiae libri huius. Deum adora. Et dixit mihi, Ne signaueris verba prophetiae libri huius, tempus enim prope est. Qui nocet, noceat adhuc , δίqui in sordibus est, sordescat adhuc, & qui iustus est, iustificetur adhuc, de sanctus sanctificetur adhuc. Ecce venio cito, Minerces mea mecum est, reddere unicui
que, secundum opera sua. Ego sum Alpha de s 1, primus de nouissimus, principium desinis. Beati qui liniant stolas suas in sangui
nem. ibi, Et omne maledictum. Quatio propter gloriam Dei inhabitantem. ibi. Et sedes Dei de Agni. Cito primum Plimo desciibit aquae eueniatis pulchritudinem. secundo, loeum meatus eius εe originem, ibi. Procedentem ae se. Dicit igitur, .c hi sumum, angelus scilicet, qui meculoquebatur, de quo supra dictum est, M. Et veniead me unus de septem angelis, habentibus septem
phialas plenas septem plagis novissimis, & locutus est mecum. Angelus inquam ille. Ostendit mihi fluvium. hoc est, Spiritus sancti gratiam laetissean
tem eluitatem Dei. De hoe etiam suuio potest iii telligi quod in Genes dicitur i. Fluvius egrediebatut sie loco voluptatis ad irrigandum pati di sum, de recte Fluuio comparatur Spiritus sancti glatis; quia diuersas genetationes rigando. post unam in alteram siuit: & licet aliquando aliquibus f tta iratur, per aliquos tamen fluere nunquam desinit. Psal. Rigans montes de superioribus tuis, dicitur etiam riuuius aqua . tuae I aquae vi4elieet quae res ciunt eo:ra sitim mundanae cupiditatis. loan. . Qui autem bibetit ex aqua quam ego dabo ei, non stiet iterum. Restigeiat, eontia ardorem carnali, voluptatis. Piouetb. 1. Aqua frigida anima sitim
ii. Purgat, ab immunditia diabolicae fugaestionis.
208쪽
Numeri is. Qui aqua expiationis non est asper sus. immundus erit de manebit spurcitiarius iupeceum. Dicit it etiam aquae uiuae, icilicet quia uiui si eat quia nunquam deficit.quia semper fluit. Ioari. Aqua quam ego dabo ei, set in eo fons aquae salientis in vitam aeternam. Ostendit inquam mi ha fluvium. lendi sis, tamquam δε alium , dicitur
enim splendidum ad modum crystalli ; quia in solis
quos reficit interius & resti gelat, extera iis in actione micat Psal. Mittit crustallum suam sevi bue cellas. Fluvium inquam , pirat An feri De G Agni, procedit enim diuina gratia de sede Dei& Agni: quia a sui ctis doctinibus de praelatis Eeclesiae, in quibus Deus praesidendo regnat de alios
iuste betinat, quotidie ministratur. I. Petri 6. unusquisque scut accepit gratiam, in alterutrum illam administiates sicut boni dispensatores multiformis gratiae Dei. in me optareae cin , per plateas
xt dictum est superius, inferiores intelli utut qui
rebus mundanis libet ius uti possunt, x maloiibus sibditi sint, unde in medio plateae ciuitatis procedit, hoe est, in communitate inseriolum sue mino-ium quantum est de se, δe multo sortius in communitate maiorum. Mattit. 1 3. Vbi enim sunt duoves tres congregata in nomine meo, ibi sum in medio eorum. ex et tr.D3M pax e stiminis, lue ostenditui sancta cura as e sse delectabilis, propter albo iis vita foecunditate, de Primo desciabitur fiuctus illius copia. Secundo solio tum eiseacia, ibi, Eliolia ligni. Dicit ergo quantum ad primum. Et ex utraque parte suminis, Igutim iitae, lignum enim vitae Christus aicitui ; quia semetipsum resectiones uti tribuit Matth. ii. venite ad me omnes qui laboratis de onerati estis de ego leseiam vos. Et estra utraque parte guminis ; quia quandiu sumus in hac vita, citia fluuium sumus; quia gratia de luperdatur, perquam genus humanum iustificatui: qui autem glorificati sunt .vltra fluuium sint; quia perfecti iusti fieiti non indigent amplius iustificari, via
de lignum vitae id est Chiistus, est hie pet gratiam in suis: ibi uero per gloriam, luc vident eum tui
pet velam fidem; ibi videbunt per Deciem. i. Cor. i a a Videmus initae pet speeulum in aenigmate, tune autem saeie ad faciem. lignum inquam asserenistimo duodetim, pei fructus duodecim , duodenaliam Apostolo tuni doctrinam intelligimus. Lagnum vero vita ex utraque patie fluminis gcodecim nu-ctus afferre dicitui; quia Christus, qui per lignum vitae intelligitui oui tibiis electis & in via dc in patria semetipsum in resectionem tribuit, quam videlicet resectionem Apostolicatuitam mundo praecucauit, exhibitam esse ad iustitiam, in coelo exb
bendam ad gloriam. Et ut Clitissum suos incensanter pasce iecognoscamus, ideo recte subditur, per menses gulo, reddens f cItimstium, fluctum enim suum per menses singulos reddit; quia suos continue. de in via & in patria pascit. In via per corporis de sanguinis participationem; in patria, per diuinitatis Ne humanitatis suae perpetuam conte raptationem de huiusnodi ligno habetur in Psal. st et it tanquam lignum quod plantatum est iecus decursus aquarum Ice. Sequitur fota Qui aus tutarem tentium, per solia ligni, praecepta Christi designantur, quia protegunt de ornant se ut solia. pi M. Et solium elu, non defluet dee. sunt enim huiusmodi solia ad sanitatem tentium, quia si auxi-b me gratia implean:ur. iustificationem animarum perantur: oua vero iustificatui, spintu aliter sanatur, Ezechiel . Erunt Luctus eius in cibum aesolia eius ad medicinam. Sed quoniam omne bo-Λ' num tanto est pei sectius quato a malo est longiuti
ideo consequenter clienditur ciuitas superna ab
omni malo penitus esse libera, cum subdit: O omis
ocide limis non ex e ampsui quia neque culpa, aequupana. Isaiae 48. Non esurient neque suent am
plius. & non percutiet eos aestus & Sol. se δειDei agni in in rati m. hoe est indiuiduaTrinitas in illa gloriosi eruit te tegnabit,di etiam Veibocon iunciu huisanitas, sepia, ri. Ecce tabernaculum Dei eum hominibus. & habitabit cum eis, de populus eius erunt; & ipse Deus eiit cum eis eoi uiri Deus. piat. Patauit in coelo sedem suam de te nabit, curam eius, hie postmodum ostendit plotiae habitantium in ei uitate caelesti magnitudinem, de
primo ostengitur gloriae eorum magnitudo, quan-h tum ad diuinam stultionem. Secundo quantum ad Omnis ignotantiae amotionem, ibi, Et vox vlieri non erit. Tettio, quantum ad persectam cognitionem, ibi, Quoniam Dominus Deus illuminabit illos. Dieit ergo. frem eiicifermens ei, serui eius de omnes electi. seruient ei, non timole vel sol midi.
ne; sed persecta δέ summa dilectione, Si securitate,
laudem eius vocibus amoris intimi decantando. isaiae. ss. Ecce fetui mei laudabunt prae exultatione cordis, supra, 7. Hi sunt qui venerunt de tit-bulatione, & sequitur r Ideo sunt ante thronum eius. Ac seruiunt die ae nocte in templo eius,
si ast eis, eius, hoe est praesentiam immediate sine aenigmate , immo manifeste Se clare i. Ioannis 3. Videbimus eum scuti est, denotandum c quod Facies Dei dicitur tripliciter. uno modo. si
catui praesentia eius per naturam humanam. psal
Ostende nobis faciem tuam de salui et rivis. Tettio modo dicitur praesentia eius per gloriam scilicet in
propcia forma i. Cor. ι3. Videmus nunc perspeculum in aenigmate, tunc autem iacie ad faciem, nomen eam instomibus rarum, erit supple scriptum. lnsiontibus eorum, hoc est an aperto, sciit aperie de manifeste eum confessi sunt, supra, 3. Qui vacent.
saciam eum columnam in templo Dei mei& fera, non egredietur amplius. de scribam super eum nomen Dei mei. G n.x ibria non eos, id est aliqua ignorantia dixit Clos. Roman. 33. Nox praecessit. dies autem appropinquauit, abiiciamus de e. norin egetant lumine lisce. Den qu solis, per lumen doctrina intelligitur qua intellectus illuminatur. Perlucetnam Vetus testamentum. Per Solem Nouum, vesper lucernam potest intelligi quilibet doctor iuri cientiae, per Solem doctor habens excelleluiam doctianae, quasi dicat non erit eis necessaria doctrina . Veteris testamenti, vel Noui. vel etiam doctrina alicuius anctoris, nce patui nec magni. Ieremiae 3 t. Non docebit vir proximum suun , devit stat rem suum dicens; gnosce Dominum romnes enim cogoscent me a minimo eorum vi que ad maximum eorum ait Dominus. Causa vero quare non egebunt doctrina ostenditur cum dieit: pioni D. Miuus Deus illum n ir illei, de pet his
in siluatur cognitio persecta quam habebunt sancti in pati ia, Dominus enim illuminabit eos lumine pei sectae cognitionis, & ideo non indigebunt alio doctore nec alia doctrina, unde Ioan. 6. Et ei unt omnes gocibiles Dei, O regnatini infeculas ιιών m. Regnabunt quia regnante Deo taliter inhaerebunt in saecula consecutiva saeculorum, supra dio
Etunt sacerdotes Dei & Christi S iegnabunt cum illo mille annis, di sapient. 6. Diligite sapientiam.
vi in perpetuum regnetis, o P Mi mihi: hi ac me, IaFid bs a Ioni libet iste a principio diuistia fuit in
partes tres: In Exordium, N atrationem, de Coi
209쪽
clusonem. Terminatis duabus primis partibus A nem, factam ab Angelo sibi, eum dieit Vide ne
hie incipit pars tertia: de diuiditur in partes tres.
Primo enim beatust omnes commendans doctritim istam eonfirmat eam auctoritate triplici. secunda comminatur pinnas grauissimas eam peruolenti, ibi. Contustor enim omni. Tertio
bonum salutis optat cuilibet fideli, ibi. Gratia Domini nostri Iesu Christi. Pars prima tres habet partes. Primo enim confirmat doctrinam istam auctolitate sui, ibi. Et ego Ioannes. Tertio auctoritate Chiisti, ibi. Ego Ieius misi Angelum meum. Circa partem primam tria tanguntur. Primo quidem ratificat Angelus supradi uorum o 1 Christi personam introdu- veritatem. Seeundo Christi personam introdu- nium eius. Sequitur cr . 'r fis a, Ys m. cens, ostendit aduentus eius culeritatem, ibi. Et p scilicet praedicta, ct ita, si is, tam mirabit
ecce venio. Tertio excitat omnes ad doctrinae hu ius obseruationem, ibi.Beatus qui custodit. Qua .
tum ag primum dicit, G dirat mibi, scit. Angeius, qui mihi supradicta oliederat, hac me, tali id fomaftim G i , fidelissima ; quia quaecunque figuris de Verbis ostensa sunt , fideliter implebuntur. Psal. Fideli, Dominu in omnibus verbis suis Et
vera; quia nullo modo poterunt cassari. Matth. 1 . Caelum de terra transibunita verba autem mea
non praeteribunt, de supra i s. Haec verba Dei vota iunt. Et quia figetissima de vera de Angelie oministerio declarata ; ideo cum omni fide suseipienda. Vnde Angelus de semetiplo dicit: O D. minio Dras spirituum prophetatum , id est Dominii, Deus qui dat spuitum prophetandi prophetis,m si Ant/ nsistim, scilicet me , linire sumisma qua voνιὸ fieri ei ι, unde supra primo dicitur Apocalypsis Iesu Christi quam dedit illi Deus palam
sacere seruis suis quae oportet seri citot & signi ficauit mittens per Angelu suum ieruo suo Ioanni, misit inquam. Ostendere, hoc est reuelare. Vnde Daniel. 1. vere Dominus noster Deus deo rum est de Dominus regum reuelans m1 stella. serui, tuis, id est electis. Quae oportet fieri cito, id est in breui. Isa. 1. Noua quoque annunci ego, antequam oriantur audita vobis faciam, de quod eito consuminanssa de complenda sint cun feceris. Circa primum, Primo ponitur Ioannis testificatio. Secundo ipsus humiliatio, ibi. Et postquam audissem. Dicit igitur, ego Ioannes sus Atia Cr i di bat, se ille et supra praedicta, quasi dicat, non tantum Angelus, sed Ze ego Ioannes magister vester, non quilibet haereticus, ego vester amicus non extraneus. Ego inquam cum ipso Angelo, de post ipsum eommendo vobis hanel rophetiam, qui nihil salsum, nihil erroneum ioco vobis commendare. Ioan . vltimo. Hie est dincipulus qui testimonium peihibet de his,& s
psit haec, & scimus quoniam verum est testimo-udissem. verbamarabilem videlicet de incomparabilem beatae ciuitatis dec rem ac iocunditatem, supra ai. Ego Ioannes vidi civitatem sanctam Hierusalem ii ouam descendentem de caelo.&e. eum ita audis einde vidissem
stupefactus prae admiratione, cecidι mi adorarem, ante pedes τι, adoratione, scilicet latriae. An
geli inquam, 'tii m si bat δὶ nd la , bre fit pradicta. Vnde supra it. Et ostendit mihi eluitatem sanctam Hierusalem, dee. Sed quaeritur hic, cum beatus Ioannes hoc idem Aeete voluerit, Se ab Angelo prohibitus fuerit Ni habetur supra' i'.
quare iterum eum adorare voluit 3 Respond. sanctus enim Ioannes in hae vitima visione. multo
sublimius eleuatus fuit quam prius ad contem randa in caelestem gloriam securigum suturumatum eius a de ideo prae stupore nimio & admiratione tantae pulchritudinis, non fuit recordatus forsitan primae prohibitionis, vel etiam per huiusnodi iterationem innuit quantam venera tionem praelatis nostris debemus exhibere, cum ipse Angelum caelestia bona sibi demonstrantem etiam prohibitus voluerit adorare: verum amen ipse non propter se sed propter Deum, deberet elle tibi honorem huiusmodi exhiberi. unde de bene Angelus dixit, Deum adora ; quia tantum honorem sibi exhibitum deberet attribuere Deo, 1 l nec deberet propter hoc in se extolli. sed masti,cta quae inhoe libro continentur, probat; iIsum D humiliari. Deinde sequitur, G d x, m, hQ. vide ne Christum introducendo loquentem, & festina hie ostendit beatus Ioannes duplicertionem sui aduentus , quo cuncta complebuntur attestantem, ideo subdit, in ecce menso me cater, quia videlicet non diu tardab ut ea quae in aduentu eius consummanda sunt adimpleri, infra hoe eodem: Ecce venio cito, de merces mea mecum est, reddere unicuique secundum opera sua. Consequenter excitat omnes ad doctrinae huius ob seruationem, cum dicit. Da tis qu, cs dii mei ba 5-Dihmtii. Et valde bene dicit. Qui custodit , quia nihil prodest ad eognitionem veritatis legendo vel audiendo pertingere, nisi addatur bene vivore. Ille quia em solus ad beatitudinem peruenit; qui non solum per memoriam, sed per vitam prae si cepta custodit. Luc. io. Beati qui audiunt vet-bum Dei de eustodiunt illuss,&Iacob. i. Qui autem perspexerit in lege persectae libertatis, S per manserit in ea non auditor obliuiosus factus, sed Actor operis; hie beatus in iacto suo erit. Prophetia igitur libri huius omnibus modis est eredenda ; quoniam Angelico ministerio reuelata,
angelica auctoritate eommendata: nec solum. modo commengatur ab Angelo, verum etiam 1 B. Ioannis testimonio. Vnde sequitur, G ego Ioan- πιι qui audiui G Gai sat, hie infirmat doctrinam
istam auctoritate sui.& primo ponit testificationem suam , de etiam ostendit suam humiliatio- duplicem pro hibitionem sibi factam ab Angelo.Et Primo tangit prohibitionem respectu eius quod sacere volebat. secundo respectu eorum quae viderat de audiuerat, ibi. Deum adora. Dicit ergo quantum ad Primum, O dixi mih , iidem frenti. id est ea uene me adores, hoe idem habetur supra i 9. Ratio. nem autem quare hoc prohibet subdit dicens, ransertiti tuuismo fratrum tuorum quasi dicat .Ego de tu de stat res tui spirituales, scilicet iusti, ora quam conserui unum Dominum habemus 1 3e ideo nolo a te agorari, immo volo tecum, num Deum de Dominum adorate, hoc etiam dicit Angelus,considerando naturam humanam supra se exaltatam 3e ideo se dicit conseruum iustorum de non superiorem de hac de causa non esse ado .randum. Et quoniam duplex est aternitas. Carnalis scilicet per naturam,&Spiritualis quae est per gratiam, ideo insinuat de qua intendit loqui. cum dixit: prophe artim, id est praedicatorum honorum. Propneta aliquando accipitur pro praedicatore. Vnde l. Cor. i . Prophetae autem duo vel tres dicant, de caeteri diiudicent, O rerum quis tu i ria Isia i rus, id est minorum praedi ea. toribus obedientium, omnium itaque iustorum tam maiorum quam minorum se recognouit Ari' gelus esse conseruum quia nouit omnes eundem
210쪽
ios EXPOSITIO AUREA S. THOMAE.
habere Deum. sed quate angelus in Veteri testa, amento te Eb homine adorata sustinuit non autem
in Notior istud dictum fuit supta is . super verbum
consimile. Postmodum subditur in imatio iacta ab angelo eum dixit, Detim adorti quasi dicat nullualium adorate debes nisi solum Deum adoratione stille et latrix. Matth. 3. Dominum Deum tuum adorab: . de illi soli seruies dixit mihi; MIU Meris merba Prophetiae, ostensa superius angelica prohibitione, respectu eius quod beatut Ioannes A. cete volebat: hie consequenter subditur angelica prohibitio respectu eorum quae viderat, re Ptuvo ponitul angelica prohibitio. Seeundo prophetica eius praenunciatio, ibi, Qui nocet, noceat adhuc. Tettio loquens in pellona Chiisti, vi mali timeat, Bdi boni tibi caueant, ostendit iterum se ventu tum in proximo, abi, Venio cito. Quarto per ipsum declaratur; bonotum beatitudo. de malorum damna tio, ibi, Beati qui lauanti olas suas. Dicit ergo, quantum ad ptimum. Et di: it miliae N e si naue iis verba prophetiae libra ira, hoc est non occul tes penitus nimis obscule scribendo unde supi1ptimo dicitur : Apocalypsis lesu Chiisti quam dedit illi Deus palam ecce letuis suis, qua oportet fieri cito. Sed cor ita hoc potest obiici; Quia su-ytia io. Dicitur: Signa quae locuta sunt septimio
nitrua, di noli ea scribere, ergo videtur esse contrad)ctio inter istud de illud. Dicendum quod non cli contrarietas intet illa ; quoniam sacrae scriptu- rae verba. I secundum aliquid sunt signanda, de se cundum aliquid non sunt signanda. Sunt enim si- Inanda . quia sunt impiis & infidelibus occultanda, ne sit eius locu . peruertengi, unde alius. Non
propter suos fideles sed propter sures Diuitiae 1 ab
sigillo clauduntur. Item plures contemne ient verba Saetae setipturae, si totalitet m,m sella essent, vir de Isidorus i. lib. de Summo bono. si cuncta paterent. uatim intellecta vilescerent: s cuncta clausa existerent, d:ssidentiam generarent, utrumque autem beatus mannes, de quod praeceptum sibi suit diligent et obseruauit qua a quaedam per obscuta velamina seu tatum malis occultare sibi.
duit, de quaedam vel absque figuris sciti sit, vel per risemeti plum figuras expotuit, de se subtiliter iusi. Unu,ndo sub velaminibus latentia mysteitum qu dammodo reuelauit. Sed si obitetatui,quod si malos
latent occulta mysteria, ergo possunt de ignotacia exeusari. Dicendum quod non: quia verba sacraescripturae manifestiora possut intelligete dis , ellet vitia deserere. 5 opera virtutu exercete, possent ad occultaru eoenitionem peruenite diuina gratia adiuuante, Ee se ratet solutio. Causam autem quare prohibuit angerus beato Ioani ne verba libri huius
totalitet oecultaret, cibdit eu dicit. lepus enim prope es,tepius videlicet aduetus Cliti iii,ut factores vel bi
Dei beatificentur . coiituptores vero condcnemur. Isaia I . Prope est vi veniat tepus e: s,& dies&e.
supra i . Tempus enim prope est.quod ergo remunerandum est vel etiam condemnandum neces- stilo est se tendum , de ideo non debea penitus o
cultati, sed studiose propalari. Et quia impii pimpli etiam istam contemnunt vivendo male, de luisti eam perficiunt vivendo bene, i3eo subditur, quin cran,.ceat a vi suas dicat: Ne signes verba ista,
sed ea alii manifesta, quia tempus iudicii piope est, in quo ex eis impii damnabuntur, de iuvi xloti ficabuntur; quia cum vitisque dacta vel ba manifestaveris, mali contenendo esse tentui de te uoles,
di boni adimplendo meliores. Daniel ii. Eliger.
. tut de dealbabunt ut multi, de quasi igni Irobabun- . tur multi, de impi E agent impii, neque intelligent omnes impii. Et notandum quod iste se imo : Qui
nocet, noceat adhuc, non dicitur voce optantis,sed
voce prophetantis, sicut in pluribus sacrae paginae
locis repetitur smiliter. Duo vero maloium genera dii inguamur hie eum dicitur : Qui nocet,noceat, dec. de ex opposito duo genera bonorum. v num enim est respectu proximi, alterum respectu sui, hoc autem quod dicit qui nocet, noceat adhuc,
spectat ad iniuriam bonis pet ipsos malos illatam. illud vero quod sequitur, G qui inf., dilis 63d Lua ut, spectat ad propriam ipsorum immunditiam. Duo vero bona quae seqvuntur. duobus malis praeilictis eontraria sunt & eodem disponun tur. Nam hoc quod dicit, UAra infimis fecua nati contrarium est huie, quod sopia ait: Quinoeei &c. quod aute subinfertur, G sae A. De M anhe: tepugnat huic quod dictum est, Et qui in soldibus est de c. quoniam primum istorum
bonotum respicit proximi commodum. scilicet tu sitia. Iustitia enim est ieddere unicuique quod
suum est: sicut nocumentum econtracio Iespicit
proximi damnum. Similiter san: ctificatio dieit sub recti proprii munditia, san ctus velo idem e st quod mundus; sed econtrario sordescere sonat immunia ditiam. Est igitur sensus. Qui nocet.noceat aghuc, id est nocebit, malum aliis inserendo, vi intelligatur angelus hoe dixi ile prophetando non optando. Et qui in sordibus est, soldescat adhue, hoc est sot- descet se ipsum magis ac magis per luxuriam polluendo, de ita de aliis suo modo. Et quoniam ut ait Apostolus i. Corinth. s. Omnes nos manifestari oportet ante tiabunal C litisti, ut reserat unusquis que propria eor polis prout gessit, sue bonum siue alum, ideo angelus loquens in persona Christi, ostendit se ventutum esse cito adiudicandum, ut malitimeant de boni i bi exueant, cum dicit, Ace emo cito, per hoc etiam prope esse significat aduentum suum. unde supia hoc eodem dicitur. Et
ecce venio velocitet. sequitur, 'mercesmta mei times, ita vero metees de eius estes hominis est. Eius, quia eam d stribuit, Hominis, quia eam recipit de recte eum ipso esJe dieitui, quia eius potestas de eius misericordia, unde iustus beatificetur, de impius damnetur, Isaiae ii. Ecce merces eius cum eo,
de opus illius Gram illo. Meices inquam mea mecum est, retare tuique secundum operas , hoe est secundum quod meruit quilibet vel demetuat. Roman. 1. Regdet unicuique secundum opera sua. Et Ieremiae 1 s. Reddam eis seeundum opera ipsorum,o: secundum sacta manuum suarum. Et ne alium suspicemur esse bonorum de malorum iudi cem de iemuneratorem. ideo dicit, Q. stim A sa s. primus noui lim, impium quasi dicat, Reueta ego veniam & iudicabo de remunerabo, di non alius; quia ego creaui per potentiam cum sim primus & principium cinnaum , ego discernam iudica do I cc iustitiam cum sim nouissimus
de filis cieatulatum. supra primo. Ego sum Alpha
de ia. pii etpruina: finis dicit Dominus Deus. Huiusmodi velo sententia iccirco sequenter repetitur, ur ei fides firmior adhibeatur. Leara qua L, ne
sol suas, hic eonsequenter pet Angelum loquentem ui persona chi illi declatatur bonorum beatitudo I: malorum damnatio, in Plinio innuitur retributio bonotum. Secundo damnatio malorum,
ibi, Foris canes, quantum ad primum dieit. Beati qui lauant stolas suas, id est corpola illa, vel opei, post baptismum Rece peccatorum polluta, quasi dicit, l:cet supelius dictum si, Qui nocet, noceat