P. Cornelii Taciti ... Ab excessu Augusti annalium libri sedecim

451쪽

ANNALIUM LIB. XV. Asa Corbulone properatum, quo abscentibu peo piculis etiam subsidii latu augeretur. Expediri tamen itineri singula millia ex tribus legionibus, oe alarios octingentos, parem numerum e hortibus iussit. At vologeses quamuis obsessa a Pato itinera hinc peditatu, inde equite accestisset,nihil mutato consilio, sied uiae minis alares exterruit, legionarios obtriuit, uno tantis cesturisne Tarquitio Crescente turrim,in qua prasidium agitabat, defendere ausio : facita sepius eruptione, O' casis qui Barbarorsi pi optim fug-grediebatur, donectentu iactu circumueniretur.

peditum si quis integer, longinqua γ aura . uuia

nerati eaHra repetiuere uirtute regisset it amo' copiaε gentium, cuncta metu extollentes, facili credulitate eorsi qui eade pavebant. Ne dues quidem obniti aduersi, sied cuncta militiae munia deseruerat, missis iterum ad Corbulone preseibu , ueniret propere, signa aquilas. ' nosmen reliquς infelicis exercitus tueretui se fidem interim donec uita suppeditet,retenturῶ. Ille iu- territuι γ parte copiaris apud S riam relicta, ut munimenta Euphrati imposita retineretur, qua proximsi oe commeatibus non egensi, regis nem Comagenam, exin Cappadociam, inde Armenios petiuit. comitabantur exercita praeter alia assueta bella, magna uis camelorum onum

flumenti, ut simul hoΠem famemq: depelleret. Primum e perculsis Pacibum primipili centus rionem

452쪽

qso P. CORNELII TACIT arioneni obuium habuit, dein plerosis militum: quos diuerso fuga causas ob tedentes, redire ad Agna, clementiam P aeti experiri monebat. Se nisi uictoribus immiuem se. Simul suasi giones adtrei, hortari, priorum admonere, ust uiam gloriam oLiendere. Nou uicos aut oppida Armeniorum, sed castra Romana, duras in iis Iulones pretium laboris peti. Si singulis mani,pularibus pracipua seruati ciuis corona imperatoria manu tribueretur, Pod illud γ quais tum decus, ubi par eorum numerus a civiseretur, qui attulisientsalutem, qui accepissentἶHis ais talibus in commune alacres, oe erant quos peric*la fratrum, aut prop uq orum pro' priis stimulis incenderent, cotinuum die noctus iter properabant. Eo, intentius Vologeses prerimere obse pos, modo uallum legionum, modo ca- sessum, quo imbelris aetis defendebatur , o pus avare, propius incedens quam mos Parthis, i ea temeritate ho Hem in p)altum eliceret. At ita uix contuberniis extracti, nec aliud quam munimenta propugnabant, ars iusiu ducis, alii propria ignauia, ut Corbulonem opperientes, ac si uis ingrueret,prouisis exemplis Caudinae ac Numantinae cladis. Neq; eandem uim Samniti bus Italico populo, aut Poenis Romani imperi aemulis. Validam quos cir laudatam antiquitatem, quoties fortuna contra daret, aluti consuluipe. Qua desperatione exercitu , dux subo

453쪽

A N NA LIV M LI B. xv. actus, trimaου tamen literas ad Vologesen, nora Iupplices , sed in modum querentis composuit, quod pro Armeniis semper Romana ditionis, aut subie Iis regi quem imperator delegi ut,bosilia faceret. Pacem ex cquo utilem. Ne pram sentia tantum spectaret. Ipsum aduersus duas legiones totis retui uiribus aduenisse: At Romanis Orbem terrarum reliquum, quo bellum iuuarent. Ad ea Vologeses, nihil pro causa, sed opperiendas sibi fatres Pacorum ac Drida tem rescripsit. Idum locum tempusque consilio dei tinatum quid de Armenia cernereut. A diecisse deos dignum Arsacidarum simul de legionibu3 Romanissatuerent. Misi pos a Paeto nuntii, oe regis cocroquium petitum, qui via sacem praesedium equitatus ire iussit. Tum Patus, i Lucullos, Pompeios, oe si qui duces obtinenda

donanti .e Armeniae eterant: Vasaces imaginem retinendi donandiue penes nus, tum penes . Parthos memorat. Et multum inuicem disceptato, Monoba us Adiabenus in item potHerum lci lii iis quae pepigissent, adhibctur. Placuit et liberari' obsidio legiones , decedere Romnem militem sinibus Armen rum , castella, oe commeatim Parthis tradi. Quibim perpetratis copia Vologesi fieret mi tendi ad Geronem legatos. Interimfluuio Arsameti iscasra praemfluebat pontem imposuit , specie sbi istud: iter experientis. Sed Patribi quasi documentum uior a Gloria

454쪽

que a

P. CORNELII TACITI

Elaria iugerant. Nan s iis usu uit. Nomi per

diuersum iere. Addidit rumor, siub iugum missu legiones, oe alia ex rebus insavLlis: quo, rum simulacrum ab Armeniis usurpatum es. Nam γ munimenta ingressi sunt, antequam

agmen Romanum decederet, π circuinetere uias, captiva olim mancipia,aut sumenta agnoscentes, abitrahentesp. Rapta etiam ue Llas, retenta arma, pauido milite concedente, uequa praelii caus exirieret. Vologeses armis corporibus caesorum aggregatis, quo cladem nos fram testaretur, uisu fugientium legionum ab sinuit. Fama moderationis quaerebatur, posta quam superbiam expleuerat. Flumen Arsamestem elephanto insideus, oe proximus quisque regi ut equorum perrupere, quia rumor ince fleorat,pontem cessurum oneri, dolo fabricantium.

Sed qui ingredi ausi sunt , ualidum O fidum

intellexere. Caeterum obsessis adeo suppedit uisie rem frumentariam constitit, ut horreis nem iniicerent: contrάque prodiderit Coris Bulo Parrbos inopes copiarum, pabulo attrito,relicturos oppugnationem,nes seeptu triodui itinere abfuisse. Adiecit, iureiurando Paeti cautum apud signa, adstantibus iis, quos te*ficando rex misisset, neminem Romanum Ammeniam ingressurum, donee referrentur litera Neronis, an paci annueret. Qua ut augenda

famia composita ,sic reliqua non in obscuro babene

455쪽

ANNALIUM LIB. XV.

habentur : una die quadraginta millium θααtium emensum esse Patum, desertis passim su-e,s: neque minus deformem . illam fugientium trepidationem, quam si terga in acie uertissent. Corbulo cum suis copiis apud ripam Euphrastu obvius, non eam heciem insignium γ armorum praetulit,ut Luerisitatem exprobraret. Maesi manipuli, ac uicem commilitonum miserantes , ne lacromis quidem temperauere. Vix praestetu usurpata consalutatio. Decesserat certamen virtutis, γε ambitιο gloriae felicium hominum assectus, sola miseericordia ualebat, O- .ι-pud miuores magis. Ducum inter se breuis sermo secutus est, haec conquerentium : irritum lasborem, potuisse bellum fuga Parthorum Iniri.

Ille interra utrique cuncta respondit, conuero terent aquilas, iuncti inuaderent Armeoniam, absisu vologesis infirmatam. Non ea imperatoris habere mandata Corbulo: perico-lo legionum commotum , e prouincia egressum. Quando in incerto habeantur Parthorum conatus, Syriam repetiturum. Sic quos optimam fortunam orandam, ut pedes confectu Patiis itinerum, alacrem γ' facilitate camporum prauenientem equitem assequeretur. Extu Patus

per Cappadociam l0bernavit. At Vologesis ad Corbulonem missi nuutis, detrahere castellatras Euphratem,amnem, ut omnium medium

faceret. Ide Armeniam quos diuersis prasidiis

456쪽

I P. CORNELII . TACITI uacua eri expoHulabat. Et poLiremo concessit rex. Diruptas qua ultra 'ratem conis munierat Corbulo, in Armeni' Ius arbitrior licti sunt. At Roma trophaea de Parιhinarcu smedio Capitolini montis sisebatur, decreta ab senatu, integro adhuc bctro, neque tum omisia, dum aspectui consutitur preta conscretia. Quinoe dissimulandis rerum externarum curis Nes' os umentum plebis uetu te corruptum, in Dberim iecit, quo securitatem annonae IusPentaret. Cuius pretio nihil additum es, quamuis δε- centas ferme naues portu ira ipso, molentia tempsitatis, γε centum alias Tγberisubnectaω,fortuitus luis absumpsisset. Tris dein consulares,

L. Pi .nem, Ducennium Geminium, Pompeium Paulinum sectigalibus publicis praeposuit, cum inbectatione priorum principum, qui grauitate sumptuum iustos reditus antei sient,Je annuum sexcenties ses&rtium Reip. largiri. Percrebru rat ea temperiate prauissimu3 mos,cum propino quis comitus, aut sorte prouinciarum, plerique, orbi sictu adoptionibus adsiscerent filios, praeorura sin prouinciaου inter patres sortiti, sa,

. tim emιtterent manu quos adoptauerant. Qui magna cum inuidia jenatum adeunt, ius natu, rae, labores educandi, aduersu audem γ arores O breuitatem adoptionis enumerant. S

tii pretis esse orbis quod multa securitate, nurulis oneribus, gratiam, honores, cuncta prompta

457쪽

O obuia haberet. Siles troi, sia legum diu ex pectata n ludibrium ueri quando quis sine μ'

licitudinepares,sine luctu orbus: longa patrum uota' epente adaequaret. Fa Elii ex eo penatusiora fultum,ne simulata adoptio in usta parte muneris publici iuuaret ac ne usurpandis quidem ha- reditatibus prodesset. Exin Claudius Timarochus Cretensis reus agitur, caeteris c=iminibus, ut flent praeualidi prouincialium, opibus nimiis ad iniuriis minorum elati: una uox eius u ad cotum liam sinatus tenetrauerat, quod

libub qui Cretam o b tinuissent. Ira res a teret ur. Quam occasionem Paettis Thrasea ad boni; publicum uertein,postquam de reo censerat,pro uincia Creta depelgendum haec addidιt : u trobatum es P. C .legos egregias, exempla honei D, apud bonos ex delims altorum gigni. Sic ora tot m licentia, Cinciam rogationem: caudita-ronum ambitus, Iulias leges :m si tuum auaritia, Calpurnia sita, pepererunt. Nam culpa quam poena tempore prior, emendari quam pecocare poserius VI. Ergo adversm nouam prouin

clarum superbiam dignum si de con Liautiάque

Romana capiamus consilium, quo tisteia fociorum nihil deroretur nobis opinio decedat, qValis qui I babeatur alibi quam in ciuium iudicio

esse. Olim quidem non modo praetor aut consul, sedpriuat; etiam mittebantur, qui prouincias F serent,

458쪽

4js P. CORNELII TACITImserent, quid de cuiusq; obsequio uidereturia referrent: trepidabauis gentes de aestimatione

Augulorum. At nunc colimus externos, adulamur, γ' quomodo ad nutum alicuius grates, ita promptius accusatio decernitur. Decernatur j, O .maneat prouiucialibus,potentias amoli modo ontentandi. Sed laus falsa in precibus expressa perinde cohibeantur, quam maliatia, quam crudelitis. Plura sepe peccatur, dum demeremur, quam dum ostendimus. Quaedam imo uirtutes odiosunt,seueritas obitinata nundius aduersιs gratiam anim s. Inde initia mos disratuum nosi ori meliora ferme, sinis inclinat, dum iu modum eandidatorum his agia conquirimus. Quae si arceantur, aequalius atque

consantius prouinciae rege turmam ut metu repetundarsi in Lia auaratia est,ita uetita grastiarsi a tione ambitio cohibetur . Magno asen seu celebrata sententia. Non tamen senatusconsultum persici potuit,abnuentibus consulibus ea de re relatum. Nox autore principe sanxere, nequis ad concilisissociorum referret, Medas apud jenatum propraetoribus proueconsulibus gra tes,neu quis ea legatione fungeretur. si dem consul bu vmnasium ictu fulminis consagrauit, imos in eo Neronis ad informe aes liquefa-

Lia. Et motu terra celebre Campania oppidum Pompei magna ex parte proruit. Defunctaque uirgo Vesalis Laba,in euim iocum Cornelia ex

familia

459쪽

ANNALIUM LIB. XV. Ay' familia Cosiorum, capta es. Hemmio Regulo. O .virginio Rufb C o s s. natam sibi ex Popopaea filiam Nero ultra mortale gaudium acces

eodem cognsmento. Locus puerperio colonia Antium, ubi ipse generatus erat. Iam senatus ut earum Poppaeae commendauerat diis, uotas publice susceperat. Quae multiplicata , exolutas. Et additae supplicationes, templums Facundistati, γ' certamen ad exemplar Attica religionis decretum. Vis Fortunarum ess dies aureae in solio Capitolini Iouis collocarentur . tussicru Circense ut Iulia genti a ud Bouillas, ita Claudia Domitiae, apud Antium ederetur. Qua suxa fuere,quartum intra mensem defuncta infante. Rurs is exorta adulationes, cepentiu honorem divae, γ puluinar,ademq; γ sacerdotem. Ais ipse ut laetitiae,ita moeroris immodicus egit. Ada notatum est,omni senatu Antisi sub recentem partum 6sufo, Thraseam prohibitum, immoto animo praenuntiam imminentis caedis contume,liam excepisse. Secutam debine uocem Caesaris terunt, qua reconciliatu se Trbasea apud Senecam iactauerit,ac Senecam Caesari gratulatsi.

Vnde gloria egregiis uiris , ωρ pericula glisee

bant. Interim ueris principio legati Parabori mandata regis Vologesis,literMq: in eande formam attulere: Se priora et toties iactata super obtinenda Armenia, nunc omittere, quoniam

460쪽

ris quamuis potentium populorum arbitri, possessionem Parthis nousne ignomisia Romana tradidisse; t. Nuper clausum UIrane,pU Pα- tum legiones j cum opprimere posset, incolumes dimisisse. Satis approbata vim, datum lenia

talis expeνimentum. Nec recusaturum ID, id

tem accipieudo diademati in urbem uenire, nisi facerdotii religione attineretur. Iturum ad mgna essi es principis, ubi legionibin coram, regnum asicaretur. Talibus Vologesis literis, quia Paetus diuersa tanqua rebus integris scribebat, tuterrogatus ceturio qui cum legatis a Menerat, quo in satu Armeniae esset, omnes inde Romano; excessisse reoondit. Tum intellecla Barbarorum irrisu, qui peterent quod eripue rant, consuluit inter primoreς ciuitatis Nero, bcssum anceps,an pax in hoste placeret. Nec dubitarum de bello. Et Corbulo tot per annos militum atque hoIDum gnarus, terendae rei praemicitur, ne cuius alterius inscitia rursum peccare. tur,quia Paeti piguerat. Potur irriti remitt-tur,cu Anis tamen, unde esseret,nonfuLira eadem straturum Tyridalem, i preces vise at tu, lisset. Syriae executio Clutio, copia milita es Corbuloni permissae, γ quintadecima lerio ducente Mario Celseo e Pannonia adiecta es. Scribitur tetrarchis ac regibum praefectis, pro' curatoribus, O qui praetorum sinitimas prouisucias regebant usiis Corbulonis Obsequi, in tan