장음표시 사용
301쪽
tionem,&6 Codicem vera esse principia, quibus Ecclesia cathin lica, ut suos inimicos ad se trahat, pro jure quo polleat, uta 'tur. Constat autem hic libellus duabus partibus, quarum'i-or tres Dialogori postem ι autem eorum, quae in iis prolatii odisputata sunt, confirmationem continet. In primo Dialogo, qui contra Atheos.Deis las aliosque infideles est compositus, primi uria theos impugnat, ex coeli, terrae corporis animaeque humanae consideratione ostendit, esse Deum, ciameisi sint Athei cum praelicitum negativi, qui ex iis, quae vident, nihil veri obstupiditaten colligere, nec ex ordines, quo ipsa rerum naturato tuuiue mundus constant, esse supremum Numen, quod iuraverso olli praesit judicare valent, nullos tamen speculativos existere. De populis ratione re ingenio pollentibus, qui tamen religionecare iit, statuendum esse, eos quidem suilinii Numinis existentiam concedere, sed vel ei libertatem denegare, α ideo
omnem illius venerationem vanam pronuntiare, vel ejus
majestatem esse tam sublimem, ut nihil ei congruat, nihil quo coli possit, extet Gentes illud sibi finitum d corporeunt imaginantes, non ejus existentiam sed essentiam impugnasse Palilogente Eph. I, 2 non esse Atlaeos speculativos, sed practicos;
nonnullos antiquorum Philosophorum ideo iis esse annumeratos, quoniam falloruit meorum culium ejecerint. Foetum, Ruggerium, & Vaninium,Deum paulo ante mortem negant , aliud dixis. aliud cogitasse, atque non sanam rationem sed ve- .hementes animi motus secutos esse. Ex insediis etiam elucere Dei sapientiam, S ex ordine naturae non tantum ejus existe tiam, sed etiam perfectiones cognosci, at ejus immaterialitatem cum immensitate, immutabilitatem ciuia libertate, dos an 'itatem cum malis in terra existentibus vix nos posse conciliare. Tum eidem cum Deisis, qui vel Deum curam rerum itineri rum gerere negant, vel eum omnibus religionibus nullo habito dele ludele flari somniant,vel solam naturalem relig.ample fiuntur, revelatam contra repudiant, res est, ct hanc Omnino extare, eamque non esse aliam, quam antiquam Iudaicam ct hodiernam Christianam e miraculis confirmat, quae reVera,
302쪽
dueius qui apud Chinenses floruerint, extitisse, patrata ess negari nequeat imo ob Ecclesia testinaonium certa sint ab Aue scintillima. Ac ne quid erroris eoruna conaniemorationi lub. esse quis suspicetur, pro certo ponit. operationes sensuunt humanorum si recte se habeant nainime fallere, clumen naturae, quod hominibus insit, facere, ut ea, quae damnum asserant, vitent, x quae bona sunt, quaerant, ct amplinantur; idcirco conficit, sieri non posse, ut iis, quae Scriptores Ecclesiastici de Christi miraculis tradiderint, aliquid falsi insit, quia iuliauitutarint, se audivisse omnes Pallores Catholicos liaecani racula praedicare & se vidisse, illa in omnibus Scriptoribus inde a Christi aeta ventibus narrari, de quibus nemo dixerit, illos ea, quae nec abus visa, nec audita, protulisse, di omnia finxisse, atque alios inflaudem dedit cendi animum habuisse, inprimi , cum constet eosdem reli stia priori religione severissimam esse amplexos, ob eam varia & intolerabilia mala sit biisse Dei iidem iracula Christi enumerat, eaque nonnis ab ipso pro se sta esse. atque cum fidelia mereri, tum Chiistianam religionem egregie stabilire demonstrat. Dum inter doginata miraculis confirma. ta . haec reterenda censet, quod ipse Deus religionem, qua coleretur, praescripserit, ct quod . Codex sit verbum Dei, cuidam sibi objicienti, notumllos veterum Doctorum, libros, qui Apocryphi dicantur, item episti, lam Pauli ad Hebraeos, secundam Petri, secundanivi tertiam Johannis, Iacobiri Judae ut Apocalypsin pro parte ejusdem non habuisse, respondet, mirum aetate rationem illos in canonem reserendi non omnibus innotu. isse, iisq; decretum Ecelesiae ad fidem iis habendam defuisse. Qua dei ius a tandem Episcopi Catholici, cos verbum Dei esse, prout traditio ad ipsos transmissa docuerit, decretum fecerint, quod ab omnibus Catholicis sit approbatum Deinceps ad se de P. M. . tispergit&primum cuingentilibus congreditur, quibus Jesum αῖ oostolos artis magicae si isse peritos, & sua pro ligia ope daemonum confecisse somniantibus, quatuor opponenda censet. Prinium.Magos sua doctrina es actis homiues ad idololatriain variaque vitia re crimina perduxisse cum contra Christus ejusque Apostolidis verbum Dei,cultum,honestatem &virtutum studium
303쪽
perfnadere conauseat quapropter etiam paganismus suum amiserit vigorem, hominesque sanctae vitae studentes in modo . esse coeperint. Iterum ex collatione prodigiorum magic rum4 miraculorum Christi collare, haec illa multum superare. Etenim,sive quis eorum naturam consideret, patere, .g.Vespasis ani sanationem coeci paralytici a Daemonibus esse proseisiam, vel certe ab ejusdem Medicis illam potuisse fieri, cum pro sus alia ratio in coecis aues sanatis sit observat, Apollonii curationem hydropici ex naturalibus causis esse proseciam, filiam vero, quae ab eo resuscitata dicatur, non revera fuisse mortua'ip sive quis illorum expendat, esse manifestum, Apollonium paucos Iesum vero innumeros habuisse inlisulos, qui alios ejus doctrina imbuerint sive quis ad certituamem eorum animum applicet, dctum deprehendi Apollonii vitam centesimo divi gesimo ab ejus morte anno a Philostrato esse compositam, multisque fabulis resertam cum ea, quae de Christo literis relata sint in dubium vocari nequeant. Tertium JGUM de Apostolos Magos sibi oblatos hostiliter esse aggressos, ct ita in . pugnasse, ut eos succumbere oportuerit , quartum: Apostolos ipsos Daemones invasisse. e. ut continuo cederent,
coegisse. Ac dum videt, sibi quempiam objicere posse. quod spiritu potentia sngulari, qtia Christit, Apostoli me
rint praediti factum sit, ut Magis pr'starent, ex eo quaerit, utrum Spiritus ille suerit bonus an malus' contenditque,non pos se esse malum, quia non vitae pravitatem sed sanistitatem docue . rit,i eum sit bonus eum esse prodigito Dei habendum Agen-μs9. tilibus ad qui V. T. nitantur se convertit, hosque ita refellit ut dicat, eos libros V.T S inprimis vaticinia non ityelligere characteres Messia JESU nostro exaete convenire, legem cultumque Mosaicum debuisse cessare, ct re vera cessasse. JESUM vaticinia illa ad se spectare miraculis demonstrasse eoq; Iudaeos, ut eum verum Ualem a Deo missum agnosce it,obstri estos esse. Postremo contra μι bametanos perhibentes, esse summi Numinis voluntatem, ut Chriniana religio ad certum tempus duret, probat Deum velle utique, ut ea usque ad finem seculi sit muca,in.qua sibi cultus exhibeatur, homineri, salventur, paracte b
304쪽
mm vero Apostolis promissum non esse Muhammeiem sed Spiritum S. Si quis tandem quaerat,qui fiat, ut haec argumenta infideles eo non perducant,ut Christianae religiunt accedant,respondet, eoru in vi in quidem se in illorum intellectu exerere,non auo tem eorum voluntatem cogere Esse eos quidem convi flos,
Christianam religionem esse veram, nolle tamen se officiis ab illa p scriptis,ut parsit,adstringereInscundo dialogo Calvinianos, p. 63 Lutheranos, Socinianos, ct alios, qui se Christianos dicant, no autem sint Catholici, petit, ostensurus illos non posse esse certos se veram religionem Christianam sequi. Qua de causa insi rideli, ignoranti, quos inter eos, qui illain profiteantur, sequi ό beat, suadet, ut se Catholicis donon Calvinianis ungat, quia hi, aeque a ceteri illi, neque certitudine' insiliuilem neque moralem, quod vera Christianae religionis dogmata amplectantur, habeant. Quod ut demonstret, tradit Catholicos ex traditione generali&perpetua firmiter esse persuasos, libros S dicis revera esse divinos cum Calviniani illam rejiciente3, contendant, se, ut idem credant, adduci, vel Spiritus Stestimonio,cum tamen revera illam persuasionem a Spir.S.esie,ostendere nequeant; vel Dctione librorum Canon cum tamen nondum
inter ipsos conveniat, qui libri ad Canonem pertineant, & nullus ab eis liber sit receptus, cujus divinitas a Dei fibri statuentibus, eos ab hominibus naturale lumen sequentibus esse compositos, non impugnetur, nec possint esse certi se ea omnia intelligere, quae in illis libris proponantur, atque s etiam illas intelligerent.
ex eo quidem contentum religionis cum illorum autoribus, non vero eos divinitus inspiratos esse, constar. vel perfectione minae ibidem expostae, quae tamen tantummodo indicet, Autores eorum purum humanae rationis lumen secutos esse vel vaticiniis curia probandum sit,revera illa extitisse, multo ante,
quam res in iisdem propositae acciderint, edita esse, id quod sine aliorvin testimonio fieri nequeat, si etiam ita res se habeat, ex eo tamen illud totum constare,vaticinia quidem illa,non vero etiam alia in S. Codice contenta . esse verbum Dei vel myserris, ibi traditis, cum ea missae negent, α Sociniani Trinitatem αIncarnationem aliter ac Calviniani explicent vel cognitione ar-Ooci licui
305쪽
ticulorum fidei ad salutem necessariotaim, quorum causa legem di cum Protestantes in iis, qui ad salutem in necessarii co
stituendis se dissentiant di id, quod S.Codex in rebus ad salutem cognitu necessariis clariis existat atque perspicuus, sit principii petitio vel eo quod alios non curent , ed ipsa lectione S. Scripturae, quae ad salutem aeternam spectent hauriant, id quod Spiritus S gratia fiat cum causalit,cur stam opinionem a gratia Spiritus S prosectam esse credant, ignorent. Cum quidam ex eo sua religionis certitudinem firment, quod nam habeant intentionem, pietati honestatique studeant, atque animi tranquillitate fruantur, respondet, alios iden de sua religione ei quorum tamen animi tranquillitatem erroribus innae metaniaque letliargum liabendam esse censet. Cum porro se S. Codicis interprelationes a primis Resormatoribus, qui peculiarem ad sacrum ministerium acceperint vocationem, propolitas sequi perliibeant negat illos, ut emendationem in Ecclesia susciperent, rabullia vocationem, utpote qui recepta doctrinas rejecerint, ab hominibus plebeiis fuerint eleel id ordinati, atque tametsi Calliolicos variorum crrorum postulaverint, ipsi tamen in Ecclesiam pernitillos intulerint. Cum etiam snt, qui assirment, omnes, quotquot quondam eX-titerint, Ecclesiae I'astores, errores cum principiis religionis Christianae uonantes docuisse, id prorsus negat, contenditque, Juriaeum traditionem approbasse occalvinianos, docentes, eos articulos fidei esse fundamentales, quos omnes Christiani profiteantur, ac Christianos este illos, qui articulos fidei fundamentales recipiant,circulum committere. Praeterea cum iidem in interpretando
S.Codiceministrum aut pastores, qui non sint iis allibileti sequi vetent, dc quemlibet ex se de vera ejus sententia judicare possusia tuant, id maximopere culpandum censet, cum primum Cc-dex S. sit credendorum materia & non principium, aliamque prorsus oporteat esse reῆulam, ex qua constet, Codicem S esse verbum Dei, jusque sensum quem quis tenet, este verum, deindet Ariani, Macedoniani aliique Haeretici in eadem suerint opini tine, tandemque illud rationem errores a veritate discernendi tollat. Cum etiam Synagoga Iudaica quondam errasse
306쪽
. feritur, quod JESUM Messiam esse negaverit, pii cordati
Judaei ea aetate viventis filisse sentit, neque autoritaten; Ecclesiae, neque Christum, sed liujus miracilla respicere. Cumque Arianis fuerint sua Concilia, eum Claristiano iam sibi conluluisse optinae, qui traditioni in Concilio Niceno defensae adliatrere secum statuerit, ct cum Paulus unicuique rerum sacrarum examen i commendet, Iulleis V, 2I, id non sine regula, qua tamen Cal- viniani careant, institui debere docet. Quapropter cum hi neque infallibiliter neque mora iter de veritate sitae religionis certi sint communique cum Haereticis utantur principio, ut de meliori religione sint solliciti, iisdem suadet. Extremo Socinianos p. I O iisdem modo aggreditur, & hos certo scire Evangelium pri- mum N. T. esse Mattilaei, de habere dictorum S. Codicis ve- ram sententiam, neoat, quia traditionem, exqua utruntque con- set, repudient. Eorum sententiam, quod libri S. Codicis ain clarid aperti sint ut sit nemo, qui eos non intelligat, experi entiae repugnare statuit, id quod ex eo etiam pateat, quod in articulis fidei non conveniant vi Deum se revela is non ex ratione sed traditione constet. Qtiod eorum coetus quondam creve- rit, inde faelum, quod illoriun offrina cordi humano blan- 'diatur, libertatem credendi permittat, mandata Dei hominem
naturalibus viribus perficere posse, publicam iidei prosessionem
non esse necessariam, peccata habitualia tantum damnare poenasque inferni esse temporales, tradat; qui tamen postea ita sit diminutus, ut inter Turcas tantum toleretur. Inrmio Dialo ii .go, cujus summa eo spectat, ut S. Rev. Autor probet, Catholicos esse quam certistinos se veram tenere religionem Christianam,
existi imat, primo necesse esse, ut extet subsidium qiwd fidei ir-ticulos a JESU Apostolis prolatos demonstret,in cum illud non sit ipse Code S. esse testimonium quod ex traditione generali ad se per tot secula delata Ecclesia Catholica de illis praebeat, reeteque se habeat quia saeta spectet, atque Papaestibjectos cum
. . Christianos tum Calliolicos constituat. Tum, ut suam senten- - iam ab adversiriorum obje 'ionibus vindicet, notat, aliud es e sub examen vocare saeta, aliud vero ejus examinis habere certam
regulam, qua Calviniani desiituantur; catholicam Eccesiam
307쪽
in nullum errorem linquam esse ductait Scriptores Ecclesiasticos sibi in particularibus non in notoriis re publicis imposuisse. concilia, quae illa, quae ab antecessoribus non acceperint, pro tulerint, erraste, do strina ni Cypriani de Haereticorum baptilino Chiliasurum traditioni communi esse adversam, quosdam Haereticos falsam traditionem arripuisse, antiquos Ecclesiae Graecae do flores etiam Papam visibile Ecclaliae caput habuisse Arisminente concilium primum orthodoxis postea Arianis favissu, Constantinopolitanum, in quo decretum, ne Ecclesia Graeca posthac ex Papae autoritate pendeat, IoanneVIII irritum esses ehim, praetentiam realem corporisin sanguinis Christi in S.Coena non demum a Paschasio Rudberto inventam, sed jam a reacroditam frustraque a Io. Moto, qui tamen in nullo concilio damnatus fuerit, impugnatam esse, do strinam fidei Seculi primi ab ea, quae Seculi decim i coistavi, apud Catholicos dis- terre, non nisi ex traditione ostendi posse, Ecclesiam; manam olim puram hodie impuram esse, Calvinianos, qui de
verbo Dei non sint certi, probare non posse, imprimis cum comparatione non argumento utantur, ac loca veterum Ecclesiae Doelorum,qui Catholicorum doestrinae adversari videantur, ex
traditione explicanda esse. Deinde dum in eo est, ut hoc testimonium infallibile esse monstret, tradit, saepius fieri, ut iopulo, provinciae, oppido. quibusdam hominibus,tmod uius tessit habenda, & hae ratione Ecclesiam Catholicam in iis, quae adsidem pertinent, non fallere ejusmodi testimonio uti quidem ullam metanos sed eo probari tantum, quom lao se
habeat eorum religio, non autem eandem esse veram. Inter Catholicos controversias esse non de articulis estentialibus, sed de iis .
tantum, qui nondum sunt proscripti damnati atque fidem Catholicorum non esse humanam, sed divinam, quia nitatur, verbo Deid testimonio Ecclesiae, quod sit medium, ex quo illius veritas; certissime cognoscatur Cuidam quaerenti, unde possit esse certus, liujus testimonii rationem ubique haberi, di centique, sibi ejus causa vel omnes in liniverso terrariam orbe coe
tus Catholicos adeundos esse, vel Pastori, qui tamen fallere suamque propriam opinionem traditionis notuine occultare possit,
308쪽
sdem habendam esse respondet, eum, qui oculis propriis in percipiendis iis, quae Pastor Ecclesiae cum Ecclesia Catholica doceat, utatur non posse falli,diiunc, si de universali do strina
velit fieri certior, oportere literas ad alias nationes naittere,
quibus ab iis petat, ut sibi perscribant, quae sint sq9rum Pasto.
ruin dogmata. Postremo si quis Catholicorum scire velit, unde sibi constet, se vera in alicujus locissi Codicis tenere sententiana, ait, non quaeTi de omnibus ejusdem locis, cum multi intellectu sint dissiciles, sed de iis, quibus contineantur articuli, quos Christus ad alutem creditu necessarios confiituerit, nec dubitandunt esse, quin ipsi eorum verum teneant sensum, qualidoquidem eos, prout articuli fidei suae postillent, interpreten
tur, &insi in fallibiliter de eo sint certi, quod fidei suae articuli sint ii, os Christusi Apostoli ad salutem necessarios confli-
tuerint. Antequam his finem imp mit, fatetur, inter Catholicos Protestantes tantam non essedisserentiam, ut quidem sibi multi persuadeant, iunidonmino largitur, quod neque invocationis Sanctorum, neque venerationis sacrae imaginum, neque sacrorum quadragesimoriuia, neque precum pro mortuis
incelebrationem is ae neque aliorum , quae in Ecclesia Cath lica sint in usu, Codex S. ullam mentionem faciat, quae tamen per traditionem universalem, prout ab Apostolis ortum habeat Ecclesia receperit, quae etiam dies festos,jejunia abstinentiam a comestione carnis, processionesin alia ab Apostolis non instituta ideo observet ut fideles de inysteriis modest esentirect pietati studere discant. Iu poseriori suae de sensionis religionis Catholicae parte confirmationem eorum, quae liis tribus Dialogis tradidit, affert. Ut ea quae in primo Dialogo contra Atheos disputavit, sint firma, ct Christianam religionem in omnibus
terrarum locis intra pauco aniatri esse receptatia, Se q. I, ct ApOstolos eoru inque discipulus multa secisse miracula, S. II ostendit. Cum in Dialogo secivido Protestantes inpugnaverit, jam in eo est, ut probet, eos usque ad praesens telia pus in articulis ad salutem necessariis non consentire, S. I, Calvi γianos,neque lege. etesiasticas neque civiles in conscientia obligare,d icere, S. II, eosdem ordinationem primortui minis rorium fallo jactare S. III,
309쪽
ex eorum doctrina, cum marito, tum uxori si alter coniux fuerit infidelis, S. IV, vel diu absens, novi conjugii dari lice tiam, S. V. eosque religionis causa multa crudeliter fecisse S.VI- Protestantes contra Catholicos naultorum errorum, S.VII, & quidem Didololatriae, ab ejus quod Jesum Christum non unis
cum mediatorem agnoscant, tum 3hratione bonorum operui
4 invocationis Sanetorum s quantitatis corporis tu isti in S.Coena, ac sibi eadem sit, quam habuit cruci aflixus. 6ypraesentia realis, Dadorationis Iesu Christi in S.Coena. 8 lacrificii missae, ceremoniarum precumque missae, O re ab sacrificii crucis, et sacerdotum . I 3 memoriae mortis Christi in missa, remissionis peccatorum, Is satisfactionis per opera I 6 indulgentiarii in II iurgatorii, 8yPapae, I9xconciliorum, rio uectionis odicis S i utare; imo celebrium Protestantium in eo esse consensionem,quod religi , Pontificia Do floribus quinque priorum seculorum in multis repugnet, Sedi. VIII, & quidem speciatim C. I in sacrifieio is
De c. 2 in precibus & ceremoniis, quae in missa observantur. c. 3 in praesentia reali transsubstantiatione c. 4 in Eucharistiae reservatione&delatione ad aegrotos, . scin jejunio Sacrorum quadragesimalium, . in consessione c. in precibus pro mortuis, is 8 in invocatione Sanctorum ac venerationeraliquiarum. His ea,quae de Socinianorum dogmatibus monenda esse censuit, Seel. IX subjicit Pollienio, ut iis, quae Dialogorertio pro Romano Catholicis disputavit, sua constet veritas,priamo argumenta ad probandum primatum Papae ex octo prioribus seculis, S. I tum, quod Sec. IV numerus Catholicorum Arianos superaverit S. II ii medita in prolert; prosessionem porro si- dei Catholicae, ut est S.COdici consentanea, quae cum ex Symbolo Apostolico,quod omnitura Claristianorum,tum ex iis articulis fidei, qui Ecclesiae Romano- Catholica sunt proprii constat. S. III exhibet i tandemque Catholicos solos esse Christianos, qui semper fidem stiorum antecessorum fuerint secuti eundo per omnia a primo usque ad nostiam aetatem seculo, Seel. IV demonstrare conatur Appendicis loco comparent primuin addiarione Paeditam , in quibus non tantim de certitudine in religio -
310쪽
SUPPLEMENTA. Tom. VIII Sea VII. 283
nis negotiis, de praesentia corporis Christi de naysteriis comtra Calvinianos ulteritis disseritur, sed si sinit transsubstantiatio. nis natura, Papaeque dignitas explicatur, qui quidein Ecclesiae visibilis sit caput Episcopos tamen habeat fratres,ct, si Ecclesiae regulas non servet non tant obedientia sit indigitus, sed et . talia ab Episcopis aliisqtie corrigelidus atque in Concilio dananandus Poli additi Oiles conspiciuntur Cl. Le minur&Cel. Picteti, Resormati Theologi litterae de religione Cl. D Vasseum suas ad Cl. Pieterum primum missas ideo hic exhibere noluit. uoniam hic earum argumentum in responso, quod ei dedit, repetiit Cl. Pictetus ea, quae sibi a Cl. Le assur proposita sunt. refellens contendit, sibi tantum ea quae a se suisque de hac materia dieta scriptaque sint, repetenda esse sibi suisque maxi-1nam esse suae religionis certitudinem; Codicem S esse verbum Dei, seque ex characteribus divinitatis, qui illi insint, convictum credere, evidentiam revelationis esse causam, cur recipiat ea, quae ibi liabeantur, non alio modo, quam ut quis legem, quae elisa est, intelligit, num ea sit vel violata vel servata, pronunciare valet religionem Romanam tribus prioribus Seculis, non extitisse; dc sicuti homines reste utantur ratione, etsi quidam ea abutantur ita se Codice S recte uti, etsi etiam sint Haere. tici, qui eo abuti soleant. Cl. t. F. fur in sua, quam subjecit. epistola, primum de certitudine disserit, tum postulat rationem principi utrique .unde constet Genesin Exodum &c.esse libros divinos, et rejeelis allatis a Cl. Picteto citaracteribus, confirmatio- 'nem, quod Reformati in recipiendis fidei articulis Spiritu Dei agantur, quodque de Codicis S sententia sint certissimi, quam ob dissensiun inconstituendis articulis fidei afferre nequeant, ac quod in iis, quae vident, non fallantur, cuin errorem pro Ve- ritate recipere possint, postulat postea concedit, posse aliquem dere,quam vera videt evidentia, nodoque lain claro, ut nullam di bitandi causam habeat, eam se ita non habere esse quam certissimulta; at ioc modo Calvinianos sua dogmata in Scripturas non videre, cum sint alii, qui ea quae iis prorsus sint contra. ria, ibi deprehendant; tum etiam largitur trium priorum se. culorum doctores errasse, simul tamen etiam rationem,