장음표시 사용
71쪽
Napui Proderit, et sectos, Ipso de orpore matriam, Arboreos fota ramos deponere campo.
Ne fuit indignum quondam , dum prima vi*diret
Persarum fortuna, alto de sanguine magni Astyagis Regem eampos coluisse superbum. Saepe illum patrios flores, et poma, per hortos Plantantem, manibusque suis plantata rigantemAttonitus vidit mons vertice Tmolus ab alto, Maeoniis unus late qui praesidet arvis; Et Regem agricolam longe miratus Orontes. Hanc etiam, ut perhibent, sese exereehat ad ar
Cum domito Fabius Dictator ab hoste redibat,
Non veritus, medio dederat qui iura senatu, Ferre idem arboribusque tuis terraeque colendae, Vinricesque manus ruri praestare serendo. Ipsa triumphales tellus experta colonos, Atque ducum manibus quondam versata suorum. Maiores fruetus, maiora arbusta ferebat.
Talis foedifragum postquam Masinissa Syphacem Et Numidam infidum Poenis fregisset in arvis,
Imperiis terram ipse suis parere docebat, Atque suo eultu aurum mansuescere coelum. Tu quoque regnando curas dum dividis orbi, Nonnunquam solio, ut perhibent, descendis is alto, Et quas imperii, quas rerum tendis habenas, Rure tuo, magne interdum Lono1cE, remittis. Nam sangermani seu te accepere recessus, Seu fors Versalii, sive alta palatia fontis Bellaqueici per te curando in eumbere fundo Non dubitas latreum famuli stant ordine longo Centum qui pomis, centum qui floribus hortos Conserere ingentes, et aquas deducere certent: Artificumque vices varias, operumque laborem Per medios instans operi partiris ut agrum omnia sint, paribus numeris dimensa per omnem. Laeta super niveisque volans Pax aurea bigis,
72쪽
praeteritii populis ramum frondentis olIvae. Et quamquam externas longe tibi gloria lauros Ostendat, lauros allas, per patria rura Ipse seris, quas viξtor ames meruisse coronas. Interea omnis humus placidi te ruris amantem Gratatur, tantoque solum cultore superbum Plus viget, atque siro se laetum indulget amant .
73쪽
DE ARTE GR APHICA, v. 37. CPraeeipua inprimis Artisque potiis ma pars est,
Nosse quid in rebus Natura crearit ad Artem Pulehrius idque modum iuXta, mentemque vetu stam Qua sine barbaries caeca et temeraria pulchrum Negligit, insultans ignotae audacior arti; Ut curare nequit, quae non modo noverit esse.
Illud apud Veteres fuit unde notabile dictum, Nil pictore malo Securius atque Poeta DCognita amas, et amata cupis, sequerisque euispita;
ΡΑssibus assequeris tandem , quae servidus urgesu Illa tamen quae pulchra decent, non omnia casus Qualiacumque dabunt, etiamve simillἰma veris. Nam
74쪽
Nam quorunque modo servili haud sussi ei Ipsam mustesno Naturam exprimere ad vivum, sed, ut arbiter Artis, Seliget ex illa tantum pulcherrima Pictor: quodque minus pulchrum, aut mendosum corriget ipse Marte suo, formae veneres captando fugaces. Utque manus grandi nil nomIn praestie di.
Assequitur, purum areanae quam defieit Artis Lumen, et in praeceps abitura ut coeca vagatur; Me nihil Ars opera manuum privata supremum Exequitur, sed languet iners uti vincta lacertos; Dispositumque typum non lingua pinxit Apelles. Ergo licet tota normam haud possimus in arte Ponere, cum nequeant quae sunt pulcherrima diei Nitimur haee paucis, serutati summa magistrae Dogmata Naturae, Artisque exemplaria prima Altius intuiti sic mens habilisque facultas Indolis exeolitur, Geniumque scientia eomplet, Luxuriansque in monstra furor compescitur Arte. Est modus in rebus, sunt certi denique fines, quos ultra citraque nequit consistere rectum. His positis, erit optandum Thema nobile, pub
quodque venustatum, circa formam atque colorem, sponte capax, amplam emeritae mox praebeat Arti Materiam, retegens aliquid salis et documenti. Tandem opus aggredior, primoque occurrit In albo Disponenda typi concepta potente inervaruchina, quae nostris Inventio dicitur oris. Illa quidem prius ingenuis instructa Sororu nArtibus Aeonidum, et Phoebi sublimior aestu. Quaerendasque inter posituras, luminis, umbrae, Atque futurorum iam praesentire colorum Para erit harmoniam, captando ab utrisque venustum.
75쪽
usteεnoo. Sit Thematis genuina ac viva expressio una
Textum antiquorum, propriis cum tempore formis.
Nec quod inane, nihil saei ad rem, sive vide,
Improprium, minimeque urgens, potiora tenebit ornamenta operisci Tra icae sed lege sororis, Summa ubi res agitur, vis fiamma requiritur Artis. Ista labore gravi, studio, monitisque adagistri Ardua pars nequit addiscici rarissima namque, Ni prius aethere rapuit quod ab axe Prometheus Sit iubar infulum menti cum flamine vitae. Mortali haud cuivis divina haec munera dantur. Non uti Daedaleam licet omnibus ire Corinthum.
Aegypto informis quondam pictura reperta. Graeeorum studiis et mentis acumine crevita Egregiis tandem illustrata et adulta Magistris Naturam visa est miro superare labore. Quos inter Graphidos gymnasia prima fuere, Portus Athenarum, Sycion, Rhodos, atque Corim thus, Disparia inter se modicum ratione laboris Ut patet ex veterum statuis, formae atque decoriahrchetypis queis posterior nil protulit aetas Condignum, et non inserius longe arte, modoque.
76쪽
ut Vates, naturae munere Pictor. Ne quisquam attrectans calamos, obstante Mi.
Audeat ad sacros Picturae accedere sentes, Nisi Deus ex alto nascenti afflaverit ignes Aethereos, ni vena fluat pollentibus undis, Ni penitus menti insideat vis illa creatrix Atque opife rerum, quae numiniis aemula lamini Indigesta prius socians Mementa colorum, Et rudibus vitam succis, tamamque ministrans Vertit in emgiem rerum telaque potenti Nunc homines spirare iubet, nunc prata virere, Ire amnes, frondere ulmos, assurgere montes Imperat, atque humiles sensim decrescere valles. Nunc etiam inpavidis urgens ad sidera pennis, Terrenae nil faecis lilibens, flammantia Mundi Moenia transgreditur, templumque ingressa Tonantis
77쪽
u rem Siderea magnum Numen speculatur In aula,
Vivaque divini vultus simulacra reportat. Hac inventa tenus, memorique in mente voluta Materies 'Certo nunc linea ducta tenore Incipiat primos tela describere sulcos. Aequat campum spatio partire Tabellae, Et librata suis hine atque hinc corpora fulcris Aequalem obtineant, sibi respondentia, sedem. In medio, reliquas inter spectanda figuras, Contemptantum oculos princeps persona moretur. Finibus extremis, imaque in parte tabellae Abite vulgares , ingloria corpora, formas. Venarum varios eerta compagine nexus, Suturas graciles, et quae se plurima passim Impediunt nostris inserta ligamina membris, Peniculo studeat Pictor signare perito: Imprimis validi si quando in corpore motus Infflarurit tumidos aegro molimine nervos. Sic Raphael iuvenem Stygii quem saeva tyranni Vincla premunt, stimulisque urget ferus hosticaeer. bissPinxit anhelanti similem contenta rigescunt Brachia corda tument, Ine plurimus extat et illine Musculus, ac multo coeuntibus agmine ramis, Venarum implicitis tollit se sylva lacertis. Caetera conveniunt pellis riget arida erinis Horret, hiant oculi, patulo stant guttura ini, Torquentur misere vultus clamare putares. Membra suo capiti, membris caput, utraque
Forma sibi quaevis respondeat, omnibus omnes. Sed quam vis co Eant, pugnent tamen usque vicissim. Scilicet oppostas concors discordia partes Disiungat societque simul se mutua frangant Nembra nec impediant et se perimentia nunquam Corpora, pacificum moveant sine caede duellum.
Sint faciles pannis flexus, si grande volumeΠ, Sublimes amplique sinus, vaga lintea Parci
78쪽
Anframis ut flamma, volent ut lympha, dehi- marsy. scant Molliter ut serpens, sinuoso tramite currant; Ae teretes palpene tactu leviore figuras. Sint tabulas fines, a certo limite totum Ineludatur opus . vilis nec plura figuri, Luminibus menda simulet promittere tela. Gentibus In variis quae sint diserimina cultus, quae vestes, quae forma viris, non ultimus esto Observare labor penitus lustrare memento Annales populorum, aevi Monumenta vetuΑi, Aera, peregrinis excusa Numismata praelis, Marmoraque, et vivo spirantia Signa metallo. Rudera quin etiam caecis de fossa tenebris Iu velit, et do estas penitus lustrare ruinas,
79쪽
L. VII. v. I. g. Annuus agrieolis ordo breviorque Iaborum Summa mihi tradenda, prius quam singula versuPersequar in tenues ruris descendere curas Si piget, hanc mecum saltem cognoscite partem, Qui colitis pingues operis venalibus agros.
Id solitum vobis nunc Incusare querelis Sidera, nunc sterilem falsis incessere terram opprobrii. quod e esset iners, lassataque raras Iam pariat segete . atqui nec sidera caeli Mutavere vices meque post tot secula mater Alma virdm senio tellus effoeta quievit: sed cultu viget, aeternam sortita iuuentam; Et euris hominum iugique exercita ferro,
80쪽
yrimaevas reparat vires nee inertior annis Dedicit veterem, nostro sed crimine, laudem. Quae manibus sulcare suis gens prisca solebat, Nos avidi fructus imprudentesque laborum, Horrida furaci permittimus arva colono Nee podor est Dominum servos audir docentes, Vsque novos tentare modos, artemque colendi Non nisi per grandes peccando discere sumptus. Ingenium misere torquemus, ut aequoris aestum Astrorumque vias studio speculemur inani. qua sine deficerent viduae cum civibus urbes, Frugi serae cultura iacet telluris et unum Scire pudet, tacito sequimur quod ruris amore; Et quo regna solent armis opibusque vigere. Alter enim culto census nec certior agro,
Militiae potior neque disciplina perito
Miles ab Agrieola fit strenuus atque laboris Et famis ac brumae patieni agrestibus olim Roma viris orbem domuit duo fulmina belli Scipiadae coluere solum , glebasque ruebant qua versae cecidere manu Carlbaginis arces. Non alia est sceleris magis expers vita beato quam quae rure piis agitur longaeva Colonis, Ambitione procul, miseraque cupidine lucri. Ηine hominum patrem, mundi Deus author, agrestes Edidit inter opes retro labentibus annis Aurea si qua dedit mortali secula genti, Agricolis fluxere viris atque illius aevi Si qua relicta manent vestigia, rure supersunt; Floret ubi saera relligio, cultusque supremi Numini. unanimes ubi cein tu inter amicos Nuda fides, hostes inter placabilis ira. Hie tenui vieti studioque laboris aluntur Iustitia et pietas irritant oppida luxum, Luxus avalitiam : scelus haec prorumpit in omne.