장음표시 사용
821쪽
3ro P ARA PHRASIS IN EPIST. D. PAULI 8. Si autem aliquidi cipe. I 8. Quod si qua ratione te aut
nocuit tibi, aut debet, hoc mihi imputa. meά manu: ego reddam
debes: fortunas tuas lauit, ac propterea tibi
aliquid debet , damnum omne ac d bitum a me repete , meque pro illa I s. OPaulus scriail sponsorem aecipe. I9. Cujus sponsionis hoc chirographum has litteras manu mea propria perscriptas tibi mitto. Noli itaque dissidere. Debitum omne praestabo integrum : ut nihil dicam , quod tamen vere possum amrmare, debere te mihi etiam teipsum , utpote praedicatione mea factium Christianum , & e servitute diaboli ereptum ac libertate filiorum Dei donatum. ao. Sic prosectores se habet. Pro tanto autem debito tuo illud unum postulo , hane consolationem mihi an vinculis induugere Velis , ut amore Dei ter optimi Μaximi, quem ambo veneramur, ignoscere digneris Onesimo mihi lona I. Confidens in obe-ψe charissimo. ai. Equidem cum
dientia tua Ieris tibi: mihi plurimum de tua in me benesciens, quoniam se su- volentia atque obsequendi studio per id, quod dico, facies. pollicerer, fidenter ad te scripsi, ra.
rus me plura abs te impedraturum,aa. Fimia atitem sequam austra essem postulare, et a. ara mihi hospitium nam simul autem moneo, ut apud te mi-
spero per orationes vest-hi pares hospitium, spero enim fore,. 2Ο. Ita frater. Egotefitiar in Domno: reficem era mea in Domino. ras donari me vobis.
ut vestris precibus non ita multo post 'vinculis solutus vestro jucundissimo
822쪽
Apos TOLI AD PHILEMO ME M CAP. Lfruar Conipe . a I. Salutat te a Moagula tela ras aphras , qui una mecum pro concapsivus meus , in Christi nomine detinetur in vincu- Christo seu, Iis, a . inrcus,. Aristarchus ,ω-l a . . Marcus, Aristammas , Lucas adjutores mei. as. chus, Demas, in IGoatia Domini nostri I sit Christi ad tores mense cum spiritu vestro. l ras. Gratia Domiti
823쪽
INtentio Apostoli in hae Epistola ad Hebraeos inscripta,
qui Christo nomina dederant, & adhuc in Iudaea degebant , eo potissimum collimat, ut inprimis cum lege Domini nostri JE1u Christi Legem Mosaicam , ejusque observanzias ne commisceant,neque internam sanctificati nem ac perfectam justitiam a victimis legalibus , sed a solo sacrificio Christi Domini exspectent, & quo majorem de istius dignitate atque efficacia , quo vetera abolita erant , con cipiant aemmationem , luculenter agit de novo iacet doti
824쪽
EPI 'T. D. PAULI AD HEBRAEOS 383 filii Dei, et isque praerogativas , & excellentias prae isso Melchisedechi & Aaronas diligenter enucleat, eum nimirum in finem, ut Hebraei Mose, legeque veteri penitus omissis uni Christo adhaeresterent, a quo non modo gratiam& justitiam, sed ipsiam etiam beatam vitam aliquando eGsent consecuturi. Parte altera hortatur eos ad perseverantiam in fide Christi semel suscepta , qui quod a suis magistratibus permissum Romanorum praesidum propter Christi fidem, & a lege Moysis desectionem quasi apostatae bonis suis spoliarentur , variisque modis divexaremtur , Consolandi, dc erigendi erant tum exemplis suorum Majorum, qui extrema quaeque passi fuerant, tum Cominmemoratione divinitatis Christi, cui tanquam magistro de coelo misso adhaesierant, tum etiam excellentia supernae renumerationis, ipsis destinatae, ne forte animos despondentes aut prementibus, aut impendentibus malis ab instituto
Epistola haec nomen Pauli non praeseri, uti reliquae, quod nonnullis ansam praebuit fiaspicandi, quasi Paulina non esset: sed prudenter illud omissum magni viri observant, eo quod clara Hebraeis scriberet, qui sinistram de eo opinionem imbiberant, quasi nimis praeservido persecutore atque adversario legis antiquae, quam ipsi ob reverentiam antiquitatis mordicus adhuc propugnabant, eos apposita nominis sui minus grati inscriptione absterrere noluerit a lectione. Altera ratio datur , quia Paulus non Hebraeorum , sed Gentium Apostolum ac magistrum se profitetur, ideoque noluit pro more sic incipere epistolam. Paulus Apostolus, sed absque titulo nudam exponere doctrinam. Tertiam adjiciunt, quoniam Paulus Chris
825쪽
ARGUMEN TUM stum Dominum appellaturus erat Apostolum novi Test menti, noluisse illum eundem titulum sibi assumere, ne videretur 1eiplum aliqua ex parte cum Christo conferre , quem etiam Angelis longe superiorem esse depraedicabat. Postremo dici potest , ideo omissam talutationem vel nominis inscriptionem , quod illa ob suam prolixitatem stripta sit per modum libri , non per modum epistolae , quae tamen ratio tribus prioribus minus videtur emcax dc probabilis. Cap. I. Divinae Christi personae dignitatem atque excellentiam declarat, multaque sacrarum litterarum t stimonia de illius divinitate interpretatur , unde manis ste consequitur , eum Moysi, Prophetis, ipsisque
Angelis, adeoque legem insius legi Moysis per Angelos
datae longe praclare , ni enim alia testimonia brevitatis causa praeteream , an non Angeli Christum Dominum recens natum adorarunt ut filium Dei unigenitum, ejus haeredem ac vivam imaginem , ut conditorem, & gubernatorem seculorum, rerumque omnium Creatarum , ut Cegem sium infinita majestate ac potestate praeditum, qui etiam ut homo primogenitus est Omnis creaturae, re
demptor generis humani, sedetque a dextris Dei, cum Angeli sint tantum ejus ministri, unde concludit legem ejus religiose servandam, alioquin illius ipsius ut supremi Iudacis vindicem manum non effugiem . Cap. a. ostendit, legem Christi confirmatam esse multis miraculis, & donis Spiritus sancti. Deinde Ecclesiam tum militantem ', tum triumphantem non Angelis, sed Christo Domino ut Capiti subjectam esse. Denique ut ab Hebraeorum mentibus scandalum crucis Christi omnino
826쪽
EPt SL. D. PAULI AD REBRAEOS. 3ti moveat, iisque non adeo mirum & absurdum videatur, Christum mortalem Angelis impassibilibus longe praeserri. multis docet, omnino decuis te illum pati & mori, atque ita fratribus per omnia assimilari, & compati, tum ut homines in peccatum prolapsos a daemonis, ipsiusque peccati servitute in libertatem filiorum Dei allereret , tum ut gloriam Patris coelestis iatisfactione condigna exaltaret, ejusque tum justitiae rigorem, tum bonitatis infinitae divitias tanta sui demissione, obedientia, ac pati
entia luculentius ostenderet, tum ut arctissima utriusque in una persona naturae divinae & humanae conjunctione apud eum mediatorem pro nobis idoneum ageret, quippe per omnia tentatum , ac miseriis nostris eo magis condolentem , dignissimumque qui pro reverentia infinitae suae dignitatis exaudiatur. p. 3. Christus ut Dominus prae Moyse famulo audiendus est ultor alioquin futurus incredulis: Moyses enim in synagoga fidelis tantum servi partes explevit, exequendis diligenter & edocendo voluntates Domini, Christus amtem in Ecclesia est, ut filius in domo tua, in quo solo ut auctore omnis gratiae ac gloriae collocandae sunt spes nomrae, si velimus cum ipso triumphare in coelis , secus inde certo certius excludendi, si a fide Christi deficiamus. quemadmodum patres nostri jam aegyptiaca servitute prodigiose liberati ob incredulitatem suam terra promissa e clusi sunt. Cap. 4. id ipsum argumentum prosequitur, & rmquiem promissae olim Palaestinae cum coelesti ac perenni beatitudine comparat, quam die septimo quieti destinato
significari affirmat, & ad illius possessionem invitat allu dens ad Iesum Nave, qui terram populo distribuit: id mul-
827쪽
ARGUMENTUM to melius famam esse a IEsu Christo docet, qui primus
ad illam coelestem patriam aditum suo sanguine reseravit. Postmodum deficientibus a Christo iterato minatur exclu- sionem a requie aeterna, quae comminatio non inanis Mvana est, sed efficax ac penetrabilior acutissimo gladio, vim dexque apostasiae. Demum hortatur, ut Christum Dominum aeque imo magis ac ipsbs tentatum per omni , ipsi
que propterea tenerrime compatientem fidenter adeant,& invocent.
Cap. s. transit ad explicandum uberius Christi sacerdotium, docetque eum & a Deo Patre constitutum Pontificem fidei, quam profitemur, & vere ea praestitisse, quae sunt sacerdotis praesertim in cruce, ubi preces &supplicationes pro se& pro salute nostra Patri obtulit, &ratione suae dignitatis tanquam filius ejus dilectissimus exauditus est, conlummatusque per mortem Crucis, factus omnibus obtemperantibus causa salutis aeternae, & sempiternum habens sacerdotium secundum ordinem Melchisedech longe praestantius illo veteri uni tribui Leviticae pedimisso. Sub finem digreditur ad increpandum eos, quod in primis fidei rudimentis adhuc haererent ut pueri, nec
ad persectiora contenderenζ. Quod argumentum acrius prosequitur cap. s. denuntians periculum, ne penitus abjiciantur , nisi majori stindio connitantur ad profectam fidei, divinamque gra-'tiam in baptismo acceptam, quo velut imbre animus alias exsuccus, ac sterilis irroratur, diligentius custodiant: maynopere enim Deo injuriosos, & invisos esse , qui post tot tantaque ejus beneficia in flagitia ruris prolabuntur, Deique filium denuo in seipsis crucifigunt ac despectui haohent, quasi eadem vis citer pinnitentiae , quae baptismi ,
828쪽
EPIST. D. PAULI AD HEBRAEO 'eademque facilitate remittantur culpae poenaeque gravIssimae iteratis peccatis debitae. Subin fideles ad constantiam. spem, patientiam, longanimitatem animat, neque enim de
divina pollicitatione & auxilio diffidendum, cum Abraham longanimi patientia ac spe firmissima ea exspectans , quae sibi promiserat, & juraverat Deus, ea tandem adep
Cap. 7. Sub finem praecedentis capitis docuerat. Christum esse Pontificem secundum ordinem Μelchisedech. idcirco , quae de isto in sacris litteris traduntur, Christocleganter accomodat, ostendens, quibus in rebus Melchisedech gesserit typum Christi, I. quia Abraham, qui fuit Pater Levi & Aaronis, decimas dedit Melchisedech, quasi suo Pontifici, adeoque superiori & typo Christi. a. Quia Μelchisedech benedixit Abrahae, & consequenter Amroni. Quia Melchisedech sine patre & matre, quasi aeternus inducitur, cum Λaronici sint temporanei. q. Quia sacerdotium Christi tanquam perfectius efficaciusque su cessit Aaronico, ut expleret ea, quae iIli deerant. I. Non Aaronis sed Christi sacerdotium promissum est a Deo cum solennitate jurisjurandi. S. Christus est immortalis.& sempiternus, Aaronici non item. 7. Christus uno sacria ficio omnia expiavit, Aaronici multis sacrificiis ne unum quidem peccatum expiant. Novi porro sacerdotii ratio
ac praestantia legis quoque mutationem sibi adjunctam h bet, major enim pars legis occupatur in iis decernendis.
quae sacerdotes concernunt v. g. da qualitatibus sacerdotum, de ritibus initiationis x expiationis, de victimis. de viet de amictu de ministris,de opibus eorundem &αquae si abrogentur legem quoque abrogari necesse est, translato litur sacerdotio necesse es, ut legis quoque Fat tramlatio,
829쪽
ARGUMENΤ UM 388 siquidem haec duo, lex & sacerdotium indivulse conjuncta sunt, neque a se invicem separantur, ac proinde non jam amplius a Moyse, sed a Christo supremo tum Pontificetum Legislatore legem accipimus, quae cordibus nostris per Spiritum sanctum inscribitur.
Cap. 8. eidem argumento insistit sacerdotem cumsaeerdote, sacrificium cum sacrificio , tabernaculum cum tabernaculo componens. A sacerdotio transit ad Test mentum, seu legem, docetqueveterem atque ac ipsum iacerdotium antiquatam esse propter suam imperfectionem
atque insufficientiam substituta nova lege longe nobiliori, quae non in tabulis Iapideis scripta sit, sed in corde & mente, &a Deo ipὶ condiscatur secreta & ineffabili unctione Spiritus
Cap. 9. Hactenus ex Pontifice, sacerdotio, & test, mento veteri demonstravit Apostolus legem antiquam cest, re debuisse , & cedere Christo, ejusque legi sanctissimae tanquam umbram corpori, nunc idem comprobat ex fabricii& significatione tabernaculi, quod erat figura Ecclesiae Christi. Primo ergo describens formam & vasa tabernaculi d Cet , Pontificemveterem semel in anno cum sanguine hircinrum introeuntem in sancta sanctorum significasse Christum. qui per sanguinem suum ingressus in coelum, illud reseravit,& redemptione copiosissima nobis aeternam gloriam comparavit. Postmodum ostendit Christum esse mediatorem noviTestamenti, sive foederis 3c pacti inter Deum & homines Christianos initi, cum in eo tam partes Dei, quam hominum egerit, Dei quidem, ejus justitiae per peccata nostra laesiae per proprium sanguinem & mortem satisfaciend , hominum vero, eorum Causam agendo tanquam advocatus.
ac legatus ob naturam commvncm a se amore nostri assumm
830쪽
EPIST. D. PAULI AD HEBRAEOS. 389 tam maiori utique emacia, quam In veteri testamento, ubi illud sanguine tantum hircorum s ancitum & confirmatum fuit. Tertio docet Christiam peractahic in cruce redemptione nostra debuisse coelum ingredi & reserare, ut ibi ad de teram Dei residens interpellet pro nobis, eloquentissima
quinque suorum vulnerum exhibitione advocatus perpetuus,& impetrata tot noxarum renussione locum nobis in coelo praeparet. Cap. I . ostendit, non Aaronicas vel legales hostias etsi innumeras, sed unicam Christi in cruce oblationem ioblere & expiare quaecunque etiam geavissima mortulum omnium flagitia. Tum a dogmatibus ad mores transiens gravister eos admonet, ne talem ac tantum Pontificem per infido litatem abjiciant, ut ne divinam adversum se provocent citi nem tanto utique graviorem, quanto majora sunt in eos coli ta beneficia. Mox tamen eos in spem ac fiduciam rursus eriis git , commemoratione bonorum operum, quae per Dei gratiam hactenus exercuere, ac promissione secuturae post modi-
Cum tempuS aeternae retributionis. Cap. II. Sub finem praecedentis capitis dixerat, j.
stum ex fide victurum: jam docet, quid sit fides, qui illius
fructus, quanta emcacia allatis in medium exemplis antiquorum Patrum ac heroum Veteris Testamenti, qui per fidem ae spem coelestis gloriae excitati & animati magna plane & mira vel egerunt vel sustinuerunt. Cap. II. Exemplo tot sanctorum, praecipue vero Christi Domini hortatur Hebraeos adtollerantiam ac patientiam in adversis, utque persecutiones, quasi disciplinam Dei paternam libenter excipiant. Tum exemplo Esau, qui vili esca vendidit sua primogenita, & reprobatus est, uiget eos, ne ob lucra temporalia fidem gratiamque Christi descram &
