De Antiquitatibus Lusitaniae libri quattuor

351쪽

velut zetnaeae Cereri sunt debita rugum LMunera, Cecropiam Merito sibi Pallas olivam Vendicat, ct dulcissus enditur uua Lyaeo. Sic modulata pijs debentur carmina Natum Ι. Principibus, quorum coeso nitet aemula virtus.. x Ferte chelm, Niridi praecingite tempora lauro Aonides, vos ille colit Dudioq. benigno ' , Et fouet, oe teneris semper dilexit ab annis . Salve magnorum titulis insignis a rum, Gloria Pannonicae Princeps clarissime gentis, Caesareaq. domus, quam protulit Austria felix , Austria Caesaribus regio secunda creandis rQui vera pietate animi, ct victricibus armis Imperis fines, maiestatemq. tu nilir. Quos inter micat ingenti νirtute I 'dulphus: Auspicijs cuias Romana potentia Turcis Imponet fatale iugum,Scythicosq. tyrannos

Ultra Caucaseas coget remeare paludes.' e certent Alberte tibi, cedantq. Piorum Nomina, quos tantis decorat veneranda vetustas

Laudibus, s meritis attollit f oma trophaeis . Cedat, ct Iliacis qui facra, deosq. ruinis Eripuit, liubi tq. senem ceruice parentem . Non tibi deliciae cordi, nec blanda voluptas Allicit excelsam falsa dulcedine mentem. Sed neque duritiem morum sectaris inanem . Ipse tui rigidus censor, placabilis illis. .

Quos regis, egregio fidos tibi reddis amoreis . Largus opum,rectiq. tenax,seruator honesti,

Summaq. cum rerum tibist permisia potestas

352쪽

sictamen imperii moderaris frena bentini,

Vt neque iuniri sacras transcendere metas, Nec aucita semel cupias infringere hira. Macte. animi pietate, Dei reuerentia nulli Altius infixa es menti, clementia nulli Maior, Nin leges nemo propensior aequas. Tu regni commune bonum,tu publica quaeris commoda tu claros do trinae laude,probosq. Eximia pietate viros complecteris, Utque Escis,ut dignis sint praemia certa, nec ulli Ambitus,aut fallax rapiat fortuna fauorem. Te secura quies animi, tranquillaq. mentis

Sedulitas, reddunt 'Princeps , seruantq. beat m. atque ubi JVestor πνitae superaueris annos, Haec tandem optato facient succedere coelo. Quo neqMe pyrami rem moler,nec montibus altis , Impositae ducunt munitis turribus arces, Sed pietas, prisca fides, atque ardua virtus. Haec satis o dulces fuerit cecini e camsuae Vicinos Eborae campos dum Sirius ardens

Vrit, ta aestiuas iucunde ducimus boras, Meq. fouet viridi gremio Silueria villa. Quam gelidis foecundat aquis Laurentius amnis , Et nemus ingenti ramorum protegit umbra. Tempus erit,venientq. dies labentibus annis cumsarum Tiberim, Romana palatia, princeps Albertus, triplici cinctus diademate frontem,

Intrabit , magna regum comitante caterua,

Impositusq. alte sotio, plaudente senatu, Iura dabit populis, rutila quos lampade pboeb

353쪽

Lustrat, ct oceanus Iilreidis hircunfluit undis . . Tunc mihi Pegasides vest os penetrare recesus

Fas sit , O arnutos haurire e fonte liquores . . . 'Tunc mm1 Vatis

CUM E B o R. A M B EX NOSTER potentiis. di inuicti T. Philippus

Oenibus hanc olim validis Sertorius urbia, Cinxit irriguis nobilitauit aquis... Iulius egregio Caesar dignatus honore, Ciuibus antiqui iura dedit Latis . Strenuus inuicta Mauris virtute Giraldus Eripuit, populo restituitq. pio. Qui modo murorum complectitur ambitus νrbem, Fernandi regis nobile fertur opus. collapsum senio ductum instaurauit aquarum

Ioannes, Eborae capim amoresuae.

Insignes alii diuerso tempore reges, Certatim, hanc donis excoluere suis . Quae nunc hos 'itio magni decorata Philippi, Vertice sublimi sidera clara ferit. Atque ait,haec fuerit votorum summa meorum,

Nil, quod posterirM audere possit, erit.

354쪽

VITA

PINARII

EPISCOPI VISENSIS .

Iacobo Menoetis Vasconcello Auctor .

ONDIsALvvs Pinarius Cetobricae,quq Lusitanis urbs est, ex claris,& piis parentibus ortus, in prima statim pueritia , litteras humaniores didicit, Minox ineunte adolescentia, iuri Pontificio operam dedit,primum in academia Olysipponensi,quae eo tempore florebat; deinde in Salmanticensi, ubi sub clarissimis prosessoribus, breui in litteris magnos progressus secit , & apud reliquos studiosos non vulgarem sibi virtutis & eruditionis famam comparauit. Itaque in Sancti Bartholomaei collegium admissus, & deinde ad doctoris gradum prouectus,adeo celebri nomine apud Salmanticςnsς. ςsse coepit, ut a nonnullis an φ

355쪽

cis ad Senatoriam dignitatem, ex Pintiana , curia i niuitarus fuerit. Qua conditione repudiata in Lusii toniarn rediit. accer ij tui a clarissimo principe Iacobo Briganti j duce, regis

Emmanuelis ex sorore nepote, cuius familiae addictus erat . cui operam suam in grauioribus negotiis obeundis biennio nauauit. Quo exacto, ad ecclesias. in quibus lacerdotia obtinebat , ab eodem duce tibi collata, secedere decreuit: quae in ea regione iliae sunt, quam vulgo Lusitani ultra montanam vocant. Erat dux eo tempore Con imbricae, quo pestilentiae vitandae caussa coniugerat. Obtenta igitur ab eo proficiscendi licentia, in otio tranquillo , & hone j o vitam traducere decreuerat in illa regni parte, a strepitu, & aulico ambi tu longe remotissima'. Distat enim ea regio Ulysippone octuaginta circiter hispanis leucis . Sed longe aliter res accidit. nam vix elavso semestri, cum ex amicorum litteris intellexisset, canonicatum Eborentis Ecclesiae,qui paulo ante vacarat, alicui ex iurisperitis conserendum sore, qui in litteris optimum ingeni j specimen dedisset, Eboram se contulit.

Qua in urbe Ioannes Rex, eius nominis tertiuS , eo tempore moram trahebat. Quo permenit ineuit te Iuriij mense , anno millesimo

'qo ingen desimo trigesimo tertio . Ac facto vi

rium periculo in legali, & canonica scientia cum aliis candidatis , Alphonsi Cardinalis regis

356쪽

. 333regis irat. IS , qui Eborensi Ecclesiae praeerat , qui certaim mi interfuerant, tuffragiis v Ictor declaratu S, carnonicatum adeptus est. Unde illi mox ingens eruditioni S fama accrevit. Qua r X permo tu S, tenatoriam dignitatem ei sponte obtali nec multo post , Episcopum Liliensem lair Lis designatum , una secum Olysipponem profici sci voluit. Vnde post si sceptum consecra tion IS munus, illum confestim in Galliam mit, It Baronae, quae ciuitas est Aquitaniae, una cum quIbusdam aliiS collegis, ardua quaedam mciliora negotia obiret,quq inter ipsum, Franciscum Gallorum Regem inciderant, propter nostrorum hominum querimonia S .

Y is G uis sertunis suis spoliatos, & mul

tis affectoSiniuriis, assidue querebantur. Necaeerant apud Gallos , qui se a Lusit nas male mulctatOS,& pro piratis, atque hostibus immerito habitos dicerent . Cumque eo iam res deuem sit, ut ad arma , di belli incommoda .spectare videretur,placuit prudetiissimis RegibuS, ut commUne quodua m tribunal consi-

Puum locum obtineret, inter Gallos Cam

357쪽

gnus secundus praeses senatus Burdigalensis, tanta ab eo diligentia est adhibita, ut sedatis

simultatibus, ac mutua inter utrosque beneuolentia contracta dissicillima negotia utrinque peracta , ac molestissimae lites sopitae sint: confluente eo quasi per integrum quadriennium,tamquam ad commune quoddam iustutiae, &aequitatis asylum, magna hominum multitudine. Qua in urbe, incredibilem sibi, Virtutis , & pietatis famam, tam apud Gallos , quam apud LusitanoS comparauit. Nurulum enim beneficetiar genus praetermittebat, quo sibi omnium animos, non deuincire studeret . Nam quod ad Lusitanos attinet, eos, qui ad res repetendas quotidie Batonam ventitabant, per humaniter exceptos , domi suae, proprijs expensis alebat. Collegas vero suos S aduocatos regios , frequenter mensae adhibebat,& omni humanitatis genere prosequebatur. Quam etiam in clarissimum praesidem Burdigalensem, cetero'. Galliae regis ministros , tanta beneuolentia, ac sollicitudine exercuit, ut ex aequo ab omnibus diligeretur, Obseruaretur,& suspiceretur.Iam Vero populus Baionensiis, & praesertim eccletiae callie drali S canonici, illum , ut charissimum Episcopum, non extraneum, sed suum, summo amore, atque obseruantia sunt prosecuti idque adeo: ex animo , ut nihil praetermitte-rcnt, quod ad illum venerandum , demeren dum ques

358쪽

dum que, tam publice, quam priuatim pertinere Videretur. Populus enim praeter alia multa amoris, & beneuolentis signa, qui quotidie , non solum erga ipsum, sed etiam in comites , & familiares ipsius proferebat. Quo ties in publicum prodeuntem conspexissec, laetis acclamationibus omnia illi fausta optando, precandoque, patriae patrem,& communem omnium ciuium parentem cos alutabat.

At canonici Φpissime eum obnixis precibus rogarunt, ut Batonentis Episcopi vices suscipere, & ecclesiae gubernandi munere fungi

Vellet. Quam prout iaciam cum saepiuS recumsaslet, occupationum suarum magnitudinem obtendens, viruis tandem assiduis illorum postulationibus, eam suscepit, verum in ea tantum parte , quae adspiritualium munerum curam, & administratione pertinet. Quod com- eertum haberet ea in re operam iam eccle-Dar Baione si esis pernecessariam, quae ob diutinam Episcopi sui abseli clamaongo iam ternpore eo bono caruerat. Suscepta igitur totius

populi incredibili applausu,eccleth guberna- de facultate, eam in his prεcipue exercuit, quae ad Pontificis ordinem attinet,nihil imminuens de eorum iure & potestate,quos Episcopus exercendς iurisdictioni, & controuersiis de filliendis praesecerat. Verum hos quoque auctoritate, &con silio ita iuuabat, utquῖuis negotia magni momenti , ac ponderis, ad ibium

359쪽

tum referrent, nihilq. nisi ex ipsius nutu,&sententia decernerent.Ceterum, quae ad ponti ficale ossicium, macras caeremoniaS pertinerent , maxima cura, & religiose peragebat. Diuina ossicia in illa insigni, & sacrosancta ecclesia, astante sibi grauissimo canonicorum coetu, praecipuis, & valde solemnibus sestis celebrare nunquam destitit, quam liu ibi mansit. Confirmationis sacramen-

tum , non solum pueris, sed etiam prouectieartatis hominibus assidue contulit . Ad sacros ordines, cum delectu, multos promouit. Ecclesias complures, tam intra ciuitatis ambitum, quam in vicinis oppidulis consecrahit. Nihil denique pristermisit integro ser- me quinquennio, quod in ea urbe , transegidab anno falutis millesimo quingentesimo tri-pesimo septimo, usque ad quadragesimum secundunt , quod ad vigilantissimi Pastoris munus pertineret. Hinc illi apud omnes sum ma veneratio, amor, obseruantia . Cum q. omnibus chartis es et, ab illis Praecipue colebatur, qui morum integritate ceteris praestabant. Viris autem religiosis omnium ordinum, quorum ea tempestate ingens in Gallia florebat multitudo, ita deditus erat, taq. 1ucta faemiliaritate coniundius, ut illum non secus ac indulgentissimum parentem diligerent . Quorum inopiae promptam & sponta

neam opem libenter afferebat. Eam dem cu-

360쪽

ram gerens monialium, viduarum, ac pupillorum,omnium denique, quos egestate labo-iantes, pudor mendicare non sineret. Reli- SUOS vero egeno S, quotidie iatra aedium suarum vestibulum benigne admissi's,partim pe cunia iuuabat, partim mensae reliquiis alebat. Domesticos autem suos & familiares, tanta cura, ac sollicitudine in officio conti nere perpetuo studuit, ut apud Baionenses non mediocrem inde laudem reportauerit. Vnde contigit ut ciuitas populari quodam erga ipsum studio incensis, episcopum suum&diceret,& ab omnibus ita nominari vellet. Nec deerant, qui assererent minime passuros

se,ut ab eo ullo umquam tempore desererentur. Complura alia amoris & be neu olentiae signa, atque argumenta in illum quotidi edente S. At cum anno millesimo quingentesimo quadrage silmo secundo, accepto a rege Lu sit an i ae nuncio, in oppidum, quod via go sancti Sebastiani dicitur, in proximis Cantabriae finibus situm, secedere decreuisset, maxima populum maestitia,& luctus occupauit, vociferantibus cunctiS, eripi sibi pastorem.

suum, inopum parentem, Sacerdotum decus,& egregia pietate insignem antistitem. Nulla erat domus , nulluS VlcUS , nullum forum , nulla basilica, ubi hae voceS permixtae lacrymis;& singultibus non exaudirentur,adeo Ve

cum iam prosectionis tempus adesset, dedu-

Y centes