장음표시 사용
351쪽
ac ineptam esse longitudinem olearii, quae a m longi denos cubitos excedit. Addo quod increta μψq mentum noxis omnibus patere solet: franguntur enim rami uentorum impetu, de , flores aut fructus succussi, intepestiue procidunt . Ideo multi ramos terram uersus retrahunt, ut arborem in solum procubere cogant. Sed ante omnia meminisse Oportet Qitando pu- quod compluribus interpositis annis oli- tandum olivetum putandum csti conuenitque ueteris V qm
prouerbij meminisse, Eum qui arat oliuetum rogare fructus: qui stercorat, CXOrare: ti
qui cedit, cogere. Itaque octauo anno id fecisse satis erit: ne fructuaris rami subinde amputetur. Verum stolones adnatiq; cau- dicibus nepotes adhuc molles & teneri, quotannis eximendi erunt, ne his onustus caudex fatigetur. Porro, summe curanduadmoneo, ne cum aestibus hiabit terra, Sol per rimulas ad radices olearum penetret. Quas ubi olivario suos reddiderint fruct', Radieesol collucandas suadet Africanus Graecus. Na 'xum lς
1ubmotis petulantibus ramis, minus de &petulantes
coquent domino, maioremque frugem ac rami submo- liberaliore nouelli rami impertient, ut nuc μ 'in 'nuper dictu fuit: est enim nepotu procreatione dc stirpe stelix olea : ducentos uiuens
352쪽
oleam annos ducentos uiuere. Oleam in opere regerm nare,& tineis ac teredinib'
annos,ut tradit Theophrastus. Cui Plinius hunc in modum subscribit: Firmissimc ad
uiuendum sunt oleae, ut quas durare annis CC. inter autores coueniat. Hinc Argis olea, inquit, nunc etiam durare dicitur, ad quam Argus Io alligauerat in uacca mutatam : adli culla quoq; Athenis, qua in certamine Minerva edidit . Sed haec quia po
ticam olent vanitate missa facimus, qui oleae syncera narrationem prosequimur: monemusq; unam omnium esse, quae in opere solet regerminare. Nam oleaginea eius materies tam rudis, quam elaborata, si liu morem nacta fuerit, aut locu adepta humectu, germen citare consueuit. Cuius rei testem
producam Plinium , qui & cardinem Uauuae oleaceum, & poculum limo immersum regerminasse tradit: subditque a linea nusquam rodi, nec a teredine terebrari. Ex quo factum puto, ut prisci ex olearii radicibus minoria deoru simulachra insculpi volu rint. C terum,ne quid in hac historia scies omittam, quod uel legerim, uel obserua- Ucrim, Vel audiuerim, non tacebo quod sturni oleis maxime solet esse infesti. Quia
turmatim uolantes, illarum baccas cumi
latim deiiciunt, perdunt ac diripiut. Qua-
353쪽
re ab olivetis longe sunt arcendi, ne oliuis negotium faciant: quarum sint appetentis si mi ob nucleu , qui iri illis suauissim' est. Quod prouida natura praeuideris , muro
forti ssimo illum circunuallavit: adla cata. Naturae sumne&cute praemuniuit : nec id in aliis fruactibus etiam neglexit: quorum nucleus ue- fructuum. luti anima quae lana est, propagationis mater & formatrix'. Sed bo altocius sunt in . et a: 'Ostituti. Olivam in profanis usibui pollud e 'ρο
Olim nefas erat: imo ne propiciundis quidsi dignitas &numinibus ex ea altaria ac nitebantum m- ς . i.
Illa est quae equitum tu rimas coronaui α minoribus triumphis ovantes illustrauit. Clutis tam i portati: in dieitum pa a. cis suerunt ex quo Eoa poetis puti se
Quid illud . quod Columbia ex at Via
emissi . olidae ramu m 'rediens pqtius attulialit'; 'quam arboris alterius 8Num ut signia ficaret Deum Optimum Maximum , ahi -nun; Io prodigiosae illuuionis auto in , pacatu R I tu ille ac reconciliatam erum haec quia bino id
heologica, theologis relinquo, Mirus ircum tu dat biiuς narrationem repeto: quain, utiliter ac probe i deflorui TE Uico rit i dum
354쪽
caduci eius flores perserati reperiuntur Oleae Alia - Illa ex arboribus uua est quae folia post ze-Hrcthisint stiuum Solstitium statim conuertunt: cuius rei fidem faciet experientia, rerum dubiarum & incertarum magistra certissi - ma: unde inuersa,illud praeteriisse indicat. Sed hic tria Mon minus admiranda quam celebranda,inihi peropportune in mentem Oleae& quer ueniunt. Vnum, qu bd olea quercum ual
istis es V de odit, sicuti post Theophrastum dilige-
Ihi adnotauit Plinius . Nam si quercetu in confinio. habuerit non solum illud non forci , sed et m. refugiet, sicque introrsum abiiciet in fundum: . Quinetiam aiunt e cisam quercum suas radices propinquo oliueto noxia resinquere . Adhaec oleam eo loco positam unde quercus effossa fuit, mori aut tabescere,ii uera tradit Columella usque adeo mirabilis est harum arbo-aum antipathia, & naturalis discordia: cu-1u causam natura nos potius mirari,quam olea a mun- Gre uoluit. A lterum, non solum contem
tithoi b:eo . , sed admiratione summa idignit, Ii desiderare. quod a mundis *ueris A uirginibus olea plantari, coli, ac vindemiari diligit: autab qui iureiurando affirment,alienum t tum uot cubile non uiolasse, licςt uxor
355쪽
duxerint: nam ita laetior, fertilior, ac fructiosior euadere creditur: sicu ti scripsit Florentinus Graecus in suis Georgicis. Cui suffragatur Palladius, causam addens, quod haec arbor praesidem habeat castitatem, ob Minerua eius tutricem & patronam . Tertium in olea mirabile est, quod opem qua doque senserunt, & a capitis dolore absque ullis medicamentis leuati sunt, qui folio eius hoc nome A thena scripserui, ipsumque solium capiti circunligarunt: quemadmodum tradit Zoroastres in suis dea gricultura Commentariolis. Quod unum quia uanam superstitionem redolet,libi aestimandum relinquo : &oleae meae curam ac secreta repeto : cui male esse creditur, cum deflorescentem imber comitatur: aut
dum circa Vergilias pluit: quoniam illius coitus tuc esse solet: δc hoc illud est quatriduum, ut admonet Plinius,oleis ac uitibus decretorium: hic articulus austrinus spurci nubili. Non omittam quod uredini poli si- cum olea de omnibus arboribus summe est obnoxia : cui etiam impetigo peculiaris morbus esse solet, uti scabies fico, dc uitibus fluor . Vermiculis praeterea ab erucis non admoda differetibus ualde infestatur:
Folia oleae quomodo capitis dolores finiant.
Qui tepestas oleis infesta& inimica.
356쪽
Quomodo cessans oleatae ida fiat. Method' ad
qui per flatus austrinos, ut ipes inuitibus, maxim e gigni solent. Morbos alios quibus
priuatim patet, prudens omitto, ne dicendis suum praeripiam locum. Olcae flores ab apibus non degustari, nec attingi autor est Plinius : ad haec cicadas umbram olea: de omnibus arboribus stim me diligero: tradi que M . Varro oleam s erilescere, quam capra primo germinatu depauerit: aut lingua perlustrarit. Ex quo iactu arbitror, ut Mineruae olearum antistiti, caprini generis nihil immolarint prisci, ut traditide Varro :licet aliter sciitiat Plinius . Diligenter itaque munienda sunt oliveta, ne ab his & r liquo pecore laedantur, sicuti antea ad notatum est . Olcar fertilitas summa indicatur, ut Florentinus Graecus testatum reli
quit, si non in obliquo & a lateribus, sed in summo ramo fructu gcstct. Quae si ueluti
ociosa, aut aliude praepedita ccssauerit, foecundam reddes, ut scripsit Africanus, si in excavatum & tercbratu truncum, duos feracioris & fructuose oleae ramulos ita adegeris, ut traiectim penetrent : cosque manibus prehensos tam foretiter ac ualide traxeris,dum strictim adhaereat: quo facto extantes foramini stilos sic resecabis, ut impae
357쪽
cti cuneoli faciem prae se ferant: deinde luto paleato oras terebrati loci, ac hiante sinu diligenter lines . Hoc ueluti initu grauida
arbor,uberiorem partu enitetur. Sed meminisse oportet, quod etiam ualetibus & generosis oleis amurca, ex Columellae c5silio, Amurca o- . infundenda est. Naperi emem si uerm CS d amotosa atq; alia suberunt animalcula,hoc medica- α utilis. mento necabuntur. Quod ex graeca Quis
tilliorum agricultura ,ut pleraq; alia,sibi ascripsisse mihi uidetur Columclla: in qui
bus notatum reperio generosiores ac ictiores euadere oleas , fructum que plurimum adferre, si circum ablaqueatas illaru radices, insul fa amurca aquae remista assundatur, utriusque scXtarius unus. Paleas quoque fabaceas sufficiet indidisse, plus minus pro arboris modulo . ' Vrinae etiam huma-
ns quantum fuerit uisum instillari poterit:. aut argilla bubulo stercori permista, algaue aut marinus fucus. Sed confestim terra circu est exaggerada dodrantali altitudine: gatione. sinu pri' in orbem fornicato, ut imbres plix vij retineantur. Qui cu se insinuarint, breuissimis ac frequetissimis fossionibus sunt sollicitandi. Quod auxilium per torrida Caniculae incendia adhibendum censent.
358쪽
oleas ab infestante musco liberandas. Remediu adoleam quς se Ii uitio nulluprofert fru
omodo steritis olea λcunda fiat.
Sed praestabilius esse putat muli rigatione uti praesertim si ualidi squalores incesserint. Cςtcru, quia tam in siccis si humidis
locis olivariς arbores musco plerunq; Onerantur adco infestatur, ut nec fructum, nec laetam fronde producant, ferrameto leniter deradetur,ut cmergetes oleae uberius
alantur, 3c stelicius procedant. Soli uitio fructum negare, uel ut quidam uolunt neca re,si perrexerint,docete Columella,sic mederi solemus. Altis gyris arbores ablaqueamus: deinde pro magnitudinc cuiusq;
calcis quantu licet circudamus ta ut minima arbor modicii, maxima uero plurimuexcipiat. Hoc remedio si nihil fuerit effectum,ad instionis prςsidiu cofugimus. Sterilem oleam Quintillij agriculturς peritis. hac ratione foecunda fieri posse tradui. Caudici ab radice spatiolo cubitali, ea maxime parte qua austru spectat, terebra soramen utrinq; imprimito digiti maioris amplitudine: quo facto duos frugiferς oleς ramulos ab australi parte sublatos, crassitie qua foraminis hiatu possit explerc,st ricte in illud
conlicito: distractisq; uehemeter cacuminibus, eminetes ac extantes undiq; particulas
scidito: dc paleato luto foram ina obducito.
359쪽
Hoc ueluti coitu steri lem arborem foecun- Remedium dabis. Quod praeceptucu Africanicosilio, paulo ante proposito, plane cossentire mihi ctum seren- uidetur. Porro, quae nimia soliorum Scra morti petulantia sylvescunt,& absque ulla fruge luxuriat, Graecis hylomanes nuncupatae, hoc est insanae q, folia quidem ferat multa, fructu uero paucum, uel nullum coerceri poterutex Quintilliorum obse uatione, & praecepto, si in radicis foramen quod terebra excauauit, uiridem oleastritaleam, aut pini, uel quercus pax illii, lapidem ue immiseris. Quintilliis ca in re suuaddit calculum Columella. Solet, inquit, . quantumuis hetae arbores fructum quandoque non adferre, eas terebrari Gallica terebra conuenit, atque ita in foramen , oleastri uiridem taleam demitti: sic arbor Recudo semine fertilior euadet. Potest e
dem sine ablaqueatione adiuuari amurca Remedium insulsa,cum suilla, uel nostra ueteri urina. yς Cuius utriusque modus seruatur: nam ma ratu facilius. Ximς arbori, ni tantundem aquae misceatur, urna abunde erit. hactenus Columella de sterili olea foecundanda. Quae si fructum multum praesestret, quem ad maturitatem no perducat molo dicere, si florem
360쪽
Qtiomodo olea probe forestes, sed
curetur olea ueluti moriabunda clanguescens., Remedium ne olearum baccae de
ANTONII MIZAL DImultum induat, & perperam illum exuat, nec sinat i ii baccas efformari δί adolescere , facile medeberis si ablaqueata arbore,algarseu marini fuci corbes duos ad radiccs obduxeris, si maior fuerit olea: si minor,unii. Quod si algae, uel fuci copia negetur, s
lius amurcae usu contentus eris, aqua potabili permistae: ita ut singulis truncis iuxta radices congios quatuor affundas, plus, minus,pro arborei corporis ratione. Nonnu- quam in olea ramus unus caeteris aliquanto laetior esse solet: quem nisi recideris, tota arbor cotristabitur. Solet δί radices uelut morbo languentes plerumq; arescere,
arboremque ipsam facie ueluti moribun da, uidendam exhibere: quod soboli uermium interno sinu delitescentiu acceptum ferre licet. Quos multis modis disperdendos, cum hoc libro passim, tum primo fusissime ostendimus. Si inormatae olearum baccae defluat, summum adhibebitur praesidiu, ut in suis Georgicis testatur Democritus, si faba quae uermiculum , aut pcdiculum continet, obstructo cera foramine, in gleba radicibus h rente condatur, & ita obruatur. Hic silentio nequaquam inuoluendum arbitror, quod de uite de olea