장음표시 사용
151쪽
numero, morbo S quosda ex improauis O nasci nonnullis hominibus vel optima valetudine praeditis a natu
ra quod quide admiratione dignua liquibus visum iri non ambigimus, praesertim ijs qui ignorat cibos per
quos Vivant. rcnu calculo hodie plurimi corripiuntur,colo innumeri torquentur: Capitis dolores frequetes atque vehementissimi, stomachi item rocul otum praeterea haebetudines , caligines ac caecitates , digitoru manuumque simul ac pedum tormenta tauissima,quorum omnium quis novidet, immodicum usum ciborum prauorum authorem esse Θ multum ergo vitae interest nostrae diligenter perpendere, quibus alamur cibis, nam, qualis naturae succi fuerint,
talem quoq; sanguinem , seu ipsos
corporis hunc. oi es praestabunt; crassos lentosivisci sit enues,calid Os
152쪽
mordaces, acres , qui in partes alia quas imbecilles delat illicq; firmati, S morbos praedicto S producunt, i& dolores cocitant intolerabilesina ubi sanguis carni assimilatur, siquide pituita refertia SH erit, caro quoaq; pituitosa fiet, si vero atra biles caleat, hac quoq; referet, quapropter
scuntur, non enim idem prorsus est carnem esse, & melancholicam ego aut pituitosam , aut biliosam, aut se rosam, aut aquosam t id autem clata rius tibi elucescet, si r eliquoru ania malitium carnes diligenter perpendas,& praecipue eorum, quaesanguinis expertia cum sint, vere ineunte nascutur, quorum caro,ut Virgilius in bucolicis canit, herbarum virore representat 3 quapropter homines qui nullo delectu cibos ingerust, nullamq; rationem alimentorum habenta
153쪽
habent , probabile est non exiguas cardis mutationes sentire, variosq; morbos, nosse autem cibarioru facultates ad amussis , hominum erit vitae supraquam cuiq; credibile est, utile , sunt enim non morborum tantum sed & valetudinisi secundae
Non omnes omnibus conuenire eιbos. Caput. Dec umnouum.
S I mili similibus conseruari vo
luit Galenus libro artis medicinalis Capite sexagesimo tertio,& octuagesimo sexto; nutritione vero esse assimilatione nutrientiscu nutrito voluit & ipse Galenus plurimis in locis pcipue vero tertio de teperamentis Capite primo idcirco cibus, ad hoc ut cos eruet, & nutriat debet esse similis nutrito; veru enim yero quia hominis temperamentum varium
154쪽
varium est,uaria etiam cibarijs ipsi quaeda proprietas est, quae huic quidem, naturae sit consentiens , ut i vero aduersebur S i quis igitur assim atcibum sibi idoneum , &coueniente, in suanun naturam conuςrtat, tunc caloris huius substantia augebiturnam cibus ex Galcno tertio detem
peramentis Capite quarto in calce, siue calidus siue frigidus potentia fuerit, postquam in sanguine fuerit mutatus, natiuum semper calorem augebit, at cum ad sanguinis forma tedit, calfacit ac frigefacit pro cibi ritu seu temperamento, propter ea mirum videri nemini debet, ii nonnulli lactucas aut portulacam comedentes, dum concoquuntur, S consciuntur, frigidam qualitatem non paruam sentiant, perfectis dc concoctis perplene & in 1 anguine con
155쪽
dant scire enim oportet cibOS omnes nωn solum pati a nostris corpo-
poribus , sed S ipsos aliquid ageret
eruca sane deuorara manifeste age re cernitur estq; tam medicameniatum, qua alimentum calidum, sicuti
lactuca frigidli , S propter ea si acetataria salubriter parare volueris, erucam lactucae admiscebis, ut par feruor frigori respondeat , nam si huiusmodi calida inventriculu iusto frigidiorem inciderint, pro remedio erunt ., & ad aequalem temperatura reuocabunt, dum scilicet concoquutus, & in stomacho detinentur, naq; ea quae exquilite in sanguinem fuerint mutata , natiui caloris su stantiam solent ad augere , si Vero in calidiorem ventriculum ingerantur , manifeste laedent . Theophrastus in libris de stirpibus, non omnibus ea
dem esie in cib' idonea voluit , sed
156쪽
singulis pro sua natura singulos C1- bos esse a n tura statutos,quod cum m multis palam sit, tum omnium ferme cosensu in suibus aprisq; patescit,qui comedunt serpetes, quibus caetera moriuntur,& generi gallin ceo busiones ac colubri pro pabulo sunt, praeterea aranee & ciconiae colubres deglutiunt. Galenus noster ad proprietatem mutantiS naturae, quicquid assumitur vel medicameli vel nutrimenti, vel utriusq; ratione sortiri voluit,quo exemplo cicutam sturno alimentum esse, ii omini vero
venenti asserit: coturniceS suo tem,
peram ento veratrum sib i assimilare quelint, hominis vero temperieS ne quit . cicuta quidem homines perimit tum ob meatuum amplitudine, calorisq; multitudinem, tum ob attractionas arteriam robur validum, sturnos vero ob causa,s contrarias
157쪽
haud necat, quia retinetur & m Or tur longo temporis tractu in venti;
culo ubi concoqui sinit & praepar ri t Plutarchus haec perpetiens ait animalia quae stomacho validissimo pollent, quaeq; corporibus sunt saluberrimis, etiam s serpentes ac scorpios edant l. concoquere ue di ho gpropter spirituum vehem entiam; caloremq; in alimentia vertere, & sicuti brutis animantibus no Vna ratione victitare a natura comparatu est,
etenim omnia non seminibus, lactis aut carnium est, aut evulsis radicibus vesci voluit, sed alia alios edere cibos; similiter etiam eadem mel natura hominibus diuersitate quanda in ratione victus imposuit, quibus sic a natura dispositis, nobis ea ali- meta eligenda erui, qui teperameto nostro maxime cognoscetur similia, ijs enim vita nostra diu insolumis Producetur. I
158쪽
aeua odio balentur, maxime mirandasiunt caput migesimum.
rum causae multum latetes, sicuti ingenia plurimorum in conuiuijs pricipue torquere solent, sica nemine, que adhuc legerim, re-Pςriri potuere. videbis enim nonula lios a vini potu abhorrere, immo etiaeius solo odore grauiter assici; alios item a carne vervecina, alios a caseo & eius etiam odore; quosdam a piscibus, quosdam vero nusquam oua attingere, quos possem hic nominatim recenset e, nisi cuiq. quotitidiana experientia id constaret; ex his tamen celebriora quaedam retudisse non erit absonum elegitur in historijs rustica quendam abstinuis se continuo a pane, carnibus, pi
scibus, ct caseo, solis vero ouis di
159쪽
tius victitasse, qua de causa cognomentum Mustelae a vulgo imposiatum fuit, eo quod hoc animal ouorum sit auidissimum; scriptum etiam reperitur Gallum quendam nobilitate Iacillimum solo pomorum odore atq. aspectu adeo turbari, ut statim. illi abeundum esset amensa si apposita cerneret, & quod maiori admiratione dignum est, si propius naribus Poma admouerentur, repente i lii enaribus sanguis copiose profundebatur: nou unus praeterea aurificem
Mediolanensem a vino abstemium, qui in senectute constitutus , cum . coli doloribus sepe torqueretur,
consilio medici primarij huius ciauitatis, bibere vinum per aliquot dies maxima cum dilficultate tenta uit, donec in tantam incidit abominationem, ut cum vino solidum etiam cibum statim euomeret, ad soli-Ia tum
160쪽
tum Vero aquae potum rediens euo iam eredes jt: Iacobus Fortiuiesis sua aetate in medicina vir clarissimus scripsit, non aliter solitum se cruciari ab alio commanducato, quam ab G poto veneno,quod ea sibi acciderotquae solent ijs qui venena hauseruirnon ulli deniq; Mediolanenses fide dignissimi meiq; per necessarijarosarum odoratu, alij alui fluxu coleradicto, alij cor ira statim corripiebantur: Porro odia hoc nasci ex opinione qua habemus , quod ea quae odimus mala sint, aut in uniuersum, aut quantu ad nos attinet Opientes quidam existimarui, nos vero ex antipathia particulari uniuscuiusq, temperamenti cum eo cibo nasci potius dicimus; Vtcuque tamen sit, nostri nunc est instituti vos admonitos velle, ut supra scriptis exemplis, S Hippocratis aphorismo trigesimo octauo