장음표시 사용
261쪽
ΡRimα ἡ Cogitationes circa Generationem Animalium cum
Annexis de Saporibus eum ad nos transmissa forent, Cartesii que fetum eas esse fuisset adfirmatum , e re duximus ipsas reliquis posthumis istius disertationibus inserere , idque eumria primιs ιη em, ut nihil eorum, qua in operibus Cartesii Belgico editis idiomate reperiuntur , in hac nostra editione defideraretur. Latinum nostrum exemplar cum Belgico omnino convenit , sim que illud integrum, nulla immutatione saeia , liceι multa in eo, qua mendis laboranι, forte possint inveniri. Caeterum num haec vere Cartesum Auctorem habeant,
num snt μπο sititia, aliorum em judicium. Fieri potuit, ut ab eo, qui illa destri ι, hinc inde nonnulla interpolata fini, quod posthumii
operibus , praesiertim quibus ultimam limam non adhibuerunt Auctores , non raro accidere norunt eruditi. Interim Tu B. L. hisce fruere,
262쪽
Uplex consideranda est Generatio, una sine semine vel matrice, alia ex semine. Sunt vero quaedam omnibus animantibus communia, ut sponte moveri, nutriri, &c., quae omnium primo venire debent in considerationem, sunt deinde alia,quae sere omnibus,ut videre,audire&c., quae secundo loco examinanda sunt, & cur non omnibus insint, sunt quaedam totius generis subalterna, ut bipedes esse omnium avium, quadrupedes ferarum , pinnas habere piscium: multi pedes insectorum, &C., quae tertio ordine erunt expendenda: quarto denique ad singulas species infimas deveniemus. Omne animal, quod sine matrice oritur, hoc tantummodo principium requirit, nempe ut duo subjecta, ab invicem non valde remota, ab eadem vi caloris diversimode concitentur, ita ut ex uno subtiles partes, squas spiritus vitales deinceps appellabo ex alio crasssiores, quas sanguinem sive humorem vitalem dicam) cogat erumpere, quae partes simul concurrentes effficiunt vitam primo in corde, ubi est sanguinis cum spiritu animali pugna perpetua, deinde postquam sanguis & spiritus ita fuerunt unus ab altero domiti, ut in eandem naturam possint convenire , geneiant cerebrum. Cum igitur tam pauca requirantur ad animal faciendum , profectis non mirum est, si tot animalia, tot vel mes, tot insecta in omni putrescente materia sponte formari videamus. Hi que notandum
est, pulmonem & hepar esse illi duo subjecta piaerequisiva , quae
hoc Per venam cavam, illud per arteriam venosiam materiam emkA E tun ,
263쪽
tunt, ex cujus concursu fit agitatio in corde, ipsiusque cordis substantia ex illorum materiis simul permixtis generatur, tuncque animal esse incipit; nondum enim est animal antequam cor factum sit. In matricibus animalia sic sermantur, primo, dum semen ingreditur vulvam, illud quod purissimum est, di quam optime permixtum, prius ingreditur , & profundissimum locum occupat, quia scilicet, quod subtilius est, celerius movetur, & sacilius ex parentum corporibus eXcernitur; sequitur postea reliquum semen paulo crassius, quod magis vergit ad os vulvae 3 nempe sit os vulvae D, purius semen occupat fundum Α, crassius est versus orificium B, jam vero, si illud semen sit tantum eX uno parente, facile relabitur eadem via, qua ingressiim est. Nihil enim est, quod illud ibi retinet ideoque non susticit unius semen ad generationem; si vero parentis utriusique semina simul mixta sunt, tunc quoniam illa sine rarefactione permisceri non pollunt,
prout magis ac magis incalescunt in vulva, eo magis inflantur. Est autem vulvae compositio talis & structura, ut quo magis dilatatur, tanto magis ipsius orificium claudatur, cum vero constringitur, ejus os aperiatur. Hinc fit, ut in coitu aperiatur, cum vero concepit, & semen in ea insatur, arcte claudatur. Nunc semen ita in visi a conclusum temporis mora quodammodo sermentatur, &matris calore concoquitur, id est , ejus partes subtilius inter se permiscentur ; de quidem tunc partes accuratissime permixta:& temperatae ad medium loci, in quo sunt, confluunt; nempe maXima pars , quae re
peritur, confluit in C, & iacit cerebrum ;toto vero tractu ab A & B conssuit in s pinae medullam , ut haec sit quali rivus ex crassioribus sanguinis partibus, quae sunt versiis os vulvae, per quem subtiliores partes, quae sorte inter illas existunt, ad cerebrum defe
264쪽
rantur, reliquae vero partes seminis, quae non tam subtiliter miscentur , sed tamen satis commode & sine magna repugnantia, cedunt in cutem , quoium ideo pars major verius B reperitur; ex qua materia fient postea abdomen, crura & pedes; manentibus autem A & B quasi centiis, A quidem praecipue partium Bbtiliorum, sed etiam B crassiorum. interim vero, dum fiunt ista omnia, si altei utrius ex parentibus semen sit ita imbecillum , ut facile & absque magna controversa
cum altero misceatur & illi cedat, tunc non geneiatur animal sed mola, si vero semen utriusque sit validum, non omnes ejus particulae possunt eodem tempore misceri, sed quaedam sum magis contumaces, quae proinde a reliquis separantur. Sunt autem illarum duog ncra, nempe alitu ex parte A subtiliores, aliae eX parte B excemnuntur, quae duo nisi distinguantur, sed simul confluant, & facile conveniant, rursus fit mola. Signum enim est A cerebrum ex Bcarnibus non recte esse secretum, atque talis mola fortassis diu nutriri atque umbilicum habere potest, si vero ab invicem separentur, subtiliores quidem versus A faciunt pulmonem, quatenus est radix arteriae venosae, crassiores faciunt hepar, quatenus eii radix vena:
cavae, sive unae sunt spiritus animales , aliae sunt languis. Unde vides, quare pulmo & hepar semper occupent illa loca , in quibus ea esse videmus. Fieri enim non potest, ut in alium confluant, sed pulmo debet infra collum ad spinam dorsi & hepar supra nates juxta eandem spinam , atque in iisdem partibus collocari. His autem omnibus saetis, nondum est animal, sed postquam spirituum copia cx vari scerebri partibus in pulmonem confluxit, ibi conglobatur di per unicum ductum arteriae venosiae versus hepar fertur, non potest enim in alias partcs , quia veniens ex celebro debet in partes oppositas seri i, contia sanguis ex posteriorum partium massa in hepate conglobatus per communem ductum venae cavae fertur versus pulmonem, atque ita simul concurrunt vena cava & arteria venosa, primit inque illarum fibrae simul miscentur, & quodammodo in se ipsas revolvuntur, essiciuntque substantiam cordis, deinde spiritus &iarguis simul in corde permiscentur, cumque actio spiritus sit celerior & subtilior, idcirco descendit magis versus herar, fitque figura cordis versus illam partem acuminata , cum vero actio sangu missi lentior , & in corpore molis amplioris consistens, manet in sul eriore cordis parte, iacitque illam amplioIem : miscentur aulcin
265쪽
in corde sanguis & spiritus, incipiuntque ibi continuum illud certamen, in quo vita constat animalis, non aliter quam vita ignis in lucerna, postea dispersi per totum cor sangui sic spiritus, dum inde exitum quaerunt, ut novo succedenti faciant locum, nulla in parte facilius sibi viam facere possunt, quam juxta ea ipsa loca, per quaed: l.ipsi sunt, quia tota reliqua caro , quae dum generaretur a languine vel a spiritu seriebatur, magis compacta est. Hinc igitur effodiunt sibi venam arteriosam, una ex parte, dc arteriam magnam ex
alia, quae rursus propter vicinitatem simul junguntur , sed paulo poli rursus separantur, quippe partes magis crassae & sanguineae in
pulmonis jam aeris effusione exhausti alimentum reflectuntur: spiritus autem puri per aortam in totum corpus sparguntur. Hicque incipit animal essio, quoniam ignis vitae accensus est in corde. F. unt autem haec omnia ex solo semine caloris vi turget cente, quemadmodum castaneae turgent in igne) sed non poteli semper turgescere, fiuntque haec brevi tempore forsan uno aut altero die, is an una hora, est enim quaestiolatii, nec ratione potest definiri. Cum igitur cessiat semen inflari, pergunt nihilominus sanguis & spiritus versus cor confluere, utpote impetu jam facto, deductibus eis praeparatis, unde hepar exhauritur , ideoque necessario aliunde trahit alimentum , hepar autem perforat sibi umbilicum, qui locus hepatis parti inferiori, & perquam maxime trahit, est proximus , contra pulmo non potest lapsu temporis exhauriri, quia tanguine nutritur, & ex solo sanguine vi caloris, qui est in matrice, potest fieri spiritus tenuissimus, ideoque potius redundat initio, quam desit embryoni, unde periorat sibi asperam arteriam, sa) quae ideo, sorte est annulata, quia singulis vicibus, puta singulis diebus, vertempore cujusque dia ibi es, augetur uno annulo ab aere, qui ex pul-mniae redundar, quo impletur, donec ad palatum usque pervenerit, quod non potest per sorare propter cerebrum, sed per os& aures, rei orte etiam per nares exitum quaerit, ut patet exco, quod palatum etiam talium annuiorum speciem rctineat , & sgi ira oris oblonga palato lubjecta id confirmat, non tamen illa poteli statim perforare. Accensa autem vita in corde, statim arteria magna & vena cava- Hunos incipiunt diffundere per totum corpus, cumque Prog cdun
tur a) mc recta Acripta erant. Crediderim magis illam seri totam simul, sed in anian os dividi propter motum aeris intus contenti, qui dum iit , assiduὰ movetur . prout seiunt rudimenta respirationis.
266쪽
tur tantum per vias, quas maxime apertas inveniunt, inde fit ut ambae similes iaciant ramos, nec tamen ideo permiscentur , quia continent res natura nimis diversas, nempe sanguinem & spiritum , sed tibi una divisit materiam ad iter sibi faciendum, facilius altera eandem transit, inter caeteros autem ramos quidam adscendunt ad cerebrum, ibique in torculari Herophili uniuntur, quia materia longo tractu magis excocta incipit facilius misceri, atque ita mixta cerebrum
alit atque auget, dum cerebrum augetur, emittit ex se nervorum conjugationes,incipiuntque omnia membra formari tum eX excrementis , quae prima facit ab hepate splen & set & vena porta , hepar trahit ad se sanguinem matris per umbilicum, simul venit aqua &spiritus, quae sunt excrementa umbilici ; nec hepar attrahit purum sanguinem, itaque aqua per urachum descendit & sormat vesicam, tandem penem sibi perforat, per quem puer mingit in utero, quicquid medici in contrarium dicant. Spiritus autem transit per arterias
umbilicales , ' facitque ni fallor substantiam penis 3 sunt enim
verae arteriae iliacis implantatae, quae augent arteriam magnam corde adhuc nimis exiguo,& parum vivaci existente. bi) Tertio excrc-menta venae cavae abeunt in rencs, & ex renibus per ureteres in
vesicam , sed partu jam grandiusculo, ideoque vesicam non perso-rant, quippe dum scelus est minor, id quod per emulgentes attra,
hi tur est urina crassius, & ideo renum corpora componit. Quarto pulmonum excrementa inflant asperam arteriam , ut dictum est, cordisque excrementum abit in venam arteriosiam. Quinto, cerebri excrementa varia sunt, primo ex tota ejus substant a flatus quidam valde humidus per palatum erumpit, qui primo insat buccas, sed nondum perforatas, deinde percesophagum elapsus inflat etiam ventriculum , simulque cum ipso nervi sextae & septimae conjugationis delabuntur, notandumque, totam substantiam, ex qua Cesophagus componitur, & ventriculus, esse materiam ea palato vel potius excremento cerebri delapsam , unde fit, ut quamvis ventriculus sit amplus, membranas tamen habeat crassas. Postquam humor iste ex cerebro ad locum infra hepar positum pervenit, ibi stagnat dc ita intumescit: impedit enim materia partium inferiorum, ne possit ulterius descendere, sed quia flatus intus conclusus assidue conatur erumpere, paulatim sibi per pylorum exitum lacit , unde generatur duodenum di reliqua intestina per crebras revolutiones,
donecf videtur hie aliquid deesse usque ad litteram. a Dissiligod by GOrale
267쪽
donec per podicem, quem perforat, flatus iste possit cgredi, perso-ratur autem pylorus, non alia Pars ventriculi, quia fibrae ejus ita sunt dispositae, ut nulla pars facilius possit extendi, quam ea quae ultimo facta est , pylorus autem totius ventriculi pars est ultimo generata. Omnia autem haec fiunt ab excrementis medii ventriculi cerebri. Secundo cx posteriori sive cerebello flatus utrimque exiens aures perserat, cumque is non sit copiosus, sed tantum in solida& crassa materia consistens, hinc sibi anfractuosum iter facit. Tertio ex medio & interiore cerebri ventriculo duplex genus materia: utrimque redundat, viscois tamen & pellucidae, tanquam gummi ex arboribus utrimque destillat di oculos componit, nec mirum illos postea ostium cavitatibus contineri: generatur enim antequam ulla ossa durcicant; aliud excrementum, quod eX antetioribus cerebri partibus exit , siccius est, quia quod humidius erat in oculos transivit,
nihilque aliud est, quam flatus utrimque sibi nares perforans. Fiunt autem ista omnia statim & ab initio , di priusquam cutis a carne, caro ab ossibus, haec a membranis & cerebro, di medulla distincta sunt, vel certe simul tempore , sed nulla ossa durantur nisi multo post priusquam minxit puer per penem , flatumque emisit peranum, cum palpebras & labia habet divise , quia vero non mingit, nisi per vices propter vesicae capacitatem , hinc sponte fit musculus ejus os constringens.
Divisio autem palpebrarum fit paulatim humore subtilissimo perangulos oculorum utrimque delabente, di per medium palpebrarum sensim exspirante, adeo ut, dum illorum Cutis sermatur, ista rima paulatim tota operta sit, idem fit in labris & hymene , facit autem praecipue ad oris fissuram , quod mandibulae inseriores alios habeant motus, quam superiores. Quod ad hymenem attinet, inali s citius, in aliis tardius, nec unquam plane in quibusdam, nisi per coitum , vel etiam interdum Chirurgi manu potest aperiri.
Ualvulae vaBrum cordis confirmant ea quae dixi; in arteria enim venosa & vena cava non impediunt descensum, sed reditum humorum , contra in arteria magna & vena arterio a , non impediunt
egressum excorde, sed regressum : quippe primo genitae sunt ex eo, quod humor in corde existens egredi voluerit, & intercepta membrana in er humorem ingredi & egredi volentem replicata est in valvulam, ut si duos digitos ex contrariis partibus contra cutem. ipsam
268쪽
teneas, ipsa cutis duplicata intra utriusque concursum ponetur. Sic aliae passim valvulae in aliis vasis generantur. Praecipua totius Corporis valvula est epiglottis, cujus origo ma- nilasta est: cum enim aer, ut dictum est, ascendat tantummodo per asperam arteriam, non vero descendat, sed contra mollis materiesti flatus descendat ex cerebro in oesophagum per eandem viam, fieri non potuit, quin membrana inter utrumque intercepta abiret in valvulam epiglottidem, cartilago vero scutisormis sit, quia decidens
materia in Celophagum movet aerem in aspera arteria contentum,
adeo ut non amplius distinguatur in bullis singulis arteriae annulos facientibus, sed plures bullae simul misceantur , sensimque per rimam infra epiglottidem delabantur, dc eo tempore tremula epiglottis prima discit canendi rudimenta. Concursus autem venae cavae & arteriae venosiae non fit insta dia-phragma, sed supra, quia cum plus esset crassi in hepate, quam fluidi , tota ipsius materia in substantiam consistentem statim abit, tantumque partes ejus nobiliores egressae lunt, nempe per venam cavam , quae idcirco diaphragma permeavit, contra vero in pulmone rum plus esset fluidi, quam solidi, non statim exiverunt spiritus per arteriam venosam , sed potius ipsius pulmonis substantiam fusi flaverunt, nec unquam fortasse ex iis arteria venosa emersisset, nisi prius suisset a vena cava lacessita 3 hoc autem impetu suo membranam tegentem pulmones quasi dividente, inde spiritus egredi coeperunt, simulque ex toto pulmone eo ConfluXerunt, unde vita facta est. Crediderim etiam auriculas cordis non aliunde procedere, quam quia, dum ista duo vasa simul concurrunt, quodammodo Corruingantur, priusquam in cordis substantiam possint convenire, estque illa corrugatio, quam vocant auriculas cordis, sed ista sunt oculis intuenda, ut sciam rectene conjecerim. Mesenterium fit, quia intestina excavant sibi locum infra ventriculum , quod jam carnes posteriorum attingebat, itaque nonnihil carnium ipsis admixtum fuit, nempe metenterium. Notandum, ossa componi ex subtiliori, magisque ad naturam cerebri accedente substantia, quam carnem, ideoque plus ossium esse
in thorace, nempe costas, quam in abdomine. Foetus propter sympathiam motus Cum matre emittit penem tanquam cX dorso matris, id est, radice ejus existente versiis matris
dorsum terminatur versiis ejusdem umbilicum; hinc fit, ut si ca-
' Hic piragraphus iterum deletus erat. B put
269쪽
put embryonis sit versiis umbilicum sceminae, nates vero verius spinam dorsi, fiat masculus, & penis foras exeat , si contra caput embryonis sit vertus spinam, & nates verius abdomen, sit scemina,
recurvatur enim penis verius umbilicum matris ad interiores par tes embryonis. Hinc conjicere licet, cur mares sint magis imgeniosi, quia etiam pars seminis purior altius serri potuit, ac proinde plus habebat virium , item cur sint robustiores, quia laetus spina alitur prope spinam mulieris , item cur sceminae habeant pinsteriores partes ampliores, tum quia juxta abdomen matris, quod mollius est, quam spina, sicilius possint extendi. Tria tempora spectanda sunt in generatione scelus. Primum est, quamdiu semen inflatur, quo tempore fit pulmo , hepar & cor, alterum , quo seminis massa cessat rarefieri, tunc que . . umbblicus, incipiuntque distingui materiae cerebri, ossium, membrana rum , carnium & cutis tertium tempus est , quo incipit nutriri per umbilicum, tuncque fiunt partes excrementitiae , quia nimis abundanter nutritur: primo vena porta generatur, dein splen & sel. Hepar non habet arterias nec nervos, paucis exceptis per ejus superficiem sparsis, quia factum erat, antequam arteriae di nervi
Splen vero, quod postea factus est, quamvis sit viscus ignobile . ut
vocant, plures tamen habet arterias, quam hepar, item etiam follicesus sellis; quippe tunc formata sunt, cum arteria magna ramos eo pro duceret prius, antequam nervi ex cerebro utpote remotiori eo usque pervenirent, ac proinde non habent nervos , nisi exterius sparsos. Intestina vero & ventriculus, quae tardius & ex ipsius cerebri excremento produm sunt, nervos habent insignes & sere tota sunt nervea. Pulmones etiam nervos non habent: sunt enim primo tempore producti, sed neque ullos ramos accipiunt avena cava, vel arteria
magna, quia etiam prius quam illae facti & in perpetuo motu. Certum enim est, illos moveri in foetu, quicquid Medici hariolentur.
Notandum est , cum rami venarum & arteriarum per corpus spargerentur, arteriam occupasse locum qui liberior esset admotum: hinc infra rencs arteria supra venam ascendit, quia durities dorsi impediret ejus motum , hinc per totum corpus venae subculaneae sunt supra arterias, quia in sextu cutis est admodum tensa propterea quod assidue augetur, arteria autem facilius movetur in cavis os sum , & inter carnes & mulculos.' hie deesse aliquid videtur No-Disitirco by GOrale
270쪽
Notandum etiam, motu arteriae conscendentis venam expellerea se ramos ex eo loco venae productos, ut vel altius vel inserius sue- cessu temporis existant. Hinc puta in foetu emulgentes venas fuisse ab eadem trunci parte productas, essicit tamen paulatim motus aseteriae ex parte sinistra conscendentis venam cavam, ut ipsa ex emulingente non a trunco cavae ut sinistra duceretur. . Certum est motum Cordis eficere Sympathiam in toto corpore, ita ut si quid in unum pedem, aliud proportione in crus adversum immittat, si quid in caput, aliud ingenitalia, quippe testes cerebro, penis aut vulva meningibu , cauda in animalibus
Caudatis .... ' & carnibus , ac denique scrotum cuti respondebit. Sed nunquam etiam motus cordis in matre per arterias um hilicales temperat motum cordis inscetu, &est tamen is atrix omnium membrorum exteriorum, unde ex laesa matris imaginatione laetus monstrosia membra sortitur. Ad motus animalium oportet notare, spiritus animales semper aeque Celeriter moveri , quamvis nullos excitent motus in cor pore, sed omnes motus Corporis ex eo tan
tum fieri, quod isti spiritus animales m
veantur in unam partem potius, quam in alteram e quam minima autem vis ad hoc
sumit, ut illos ad hunc illumve motum determinet, ut si super centro A pondus Estet in sequi libro, sussicit vis quam minima potest fingi, ut pondus istud determinet ad cadendum vel in B vel in C, puta autem isti ponderi affixum esse musculum D. Ergo minima vis lassiciet ad sortissime pellendum musculum D, mox in unam, mox in contrariam pariem , nec comparatio est tam remota , vis enim gravitatis est etiam commotio partium materiae corporeae , ut sunt spiritus animales.