Hermanni Conringii De pace civili inter imperii ordines religione dissidentes perpetuo conservanda libri duo. Quorum posteriore jura et pax imperii ab Innocentii 10. papae criminationibus vindicantur

281쪽

' BULLAM INNOCENTII X et, Iniqua Secundo est sigillatim Declaratio isthac

selentia sita in Germaniam. Eodem enim tempore quo nostra, consecta quoque pax est inter Hia1panum&Foederatas Septem provincias. Perillam idem patiuntur res Pontificiae & Catholicae quod per nostram. Neverbulo tamen, quod quidem ii, ct enus innotuerit, sive per Nuncium suum Fabium, qui praesens adsuit,sive quo alio modo,Paci isti contradixit Innocentius. Quod Jtaque uni Germaniae nostrae aci initito exemplo ita est adversatus,quam aliam caussam dixeris, quam sorte,quod Hispanui riveritus ne mutire quidem sit ausus,in Caesarem vero

Gallum & Germaniae principes sibi quidvis licere existimaverit3 Qui contemptus pertinet profecto ad Imperii Gallici regni iniuriam.

Eadem In lantia haud leviter quamvis tuCite; perstringit etiam omnes quotquot Innocentium antecesserunt Pontifices, eorumque sanetimoniam& rectam ECclesiae curationem vocat in suspicio nem. Si domus Dei expressat Innocentio Declarationem istam sid quod statim initio illa laetitat in profecto desiuit Zelus iste antecesso se

Dus. .Hi vero neuti quam minorem Curam rerum

Ecclesiae suae ostentarunt . multi eorum ita sese ges' sere, ut Innoeentium longissimo intervallo superaverint , quales utique suerunt Pius IU& V, Gregori-

282쪽

ANIMADVERSIO IN Uixtus VClemens VIII, Paulus V &Gregorius XV. Nemo horum videlicet Pacem Germaniae

more innocentiano damnavit: etsi eadem fuerit E clesiae Catholicae ac Papalium rerum necessitas,quae est hodie. Detrahere autem illorum Pontificum mae aliquid prae Zelo Innocentii, hoc vero est illos contumelia assicere. Nec sane-'illis defuit . etsi sorte desuerit recti scientiaild quod Tertio loco me

retur annotari.

Plane improba uuarto sunt etiam illa in quibus magna Declarationis pars est occupata , in id ut praecidatur quicquid obtentui possit esse servandis necessario pactis. Non contentus enim Pontifex irrita illa pacta reddere, quasi vitio inita ab iis quibus ita paciscendi facultas defuit: si quid illis faveaat, vel ab ipsa Sede Pontificia aut etiam in Conciliis universalibus definitum, vel longo usii stabilitum, sive juramento,aut con matione Apostolica, aut, quaviormitate alia roboratum, id omne sine di crimine invalidum & nihili pronunciare non dubitavit. Iam vero, illa pacta Pacis improbari ita me ruerunt, Vol propterea quod adversentur Naturae aut Divino juri. vel quoniam positivis hominum institutis minus bene coninant. Si prius est utarum, graviter prosecto ipsemet Papa laedit Decretat Conciliorum, etiam Oecumenicorum, & ipsius. mei Sedis Romanae, tacite illa insimulans quod pa-

283쪽

BULLAM INNOCENTII x a33trocinentur interdum iis quae Naturae aut Divino iuri repugnant. Certe in illamisipicionem ipsemet Decreta isthaec suis anxiis cautelis vocat. Absque illo sanesi suerit, Histra de inepte illae cautelae Declarationi insertae sunt. Si verum est posterius,

multo maxime fuerit improbum dc iniquum, violatarum sorte nonnullarum positivarum legum caussa, tollere robur non tantum ipsarummet Pontificiarum constitutionum , Sed etiam Canonum Conciliorum Universalium, Usuum & Consuetudinum, Legum Imperialium, Statutorum munici-paIlum, Congessionum deni e ipsarummet Pontificiarum, quamvis sanctissime religiosissime proinissarum imo juramento flabilitarum. Non

disputabo nunc . num quae horum laveant Paetis nostris publicis, necne. Hoc urgeo, quod Pontificx etiamsi omnia vel quaedamhorum faveant, tamen irrita&haec velit, tantum quo Pacis vaIiditas imstingatur. Non me latet, fas esse summae cuique potestasi leges latas in condere ita dc tollere : non licet tamen hoc nisi intra limites tuae reipublicae, nec licet

nisi quando id exigit majus commodum. Esto

igitur, ripae competere summam in Ecclesia potestatem, ferendarum pariter abrogandammque positivariam legum non competit tamen ipsi luS,LG

b Imperialibus sic Statutis municipalibus , im dem

284쪽

a34 ANIMADVERsIO IN dem a summis potestatibus civilibus constitutis. auctoritatem suam detrahendi: non etiam rescii dendi Concessiones suas, sive sua cum aliis pacta conventa, utpote quae omnia sint posita extra limbies fisae quam jaetat Ecclesiasticae reipublicae. Si sane & haec mutare arbitrii Papalis est, omnis qVO-que civilis potestas directe ipsi fuerit subjecta , atque adeo Reges dc Principes non nisi ira iitratus fuerint, subditi nutui paparum. Quod quidem a Curia Romana eiusque asseclis scio probari: scio tamen pa' riter, ab omnibus quibus aliqua est rerumpublicarum cura, tamqvam impium dogma & evertendis rebuSpublicis aptum, non sine quadam abomin tione rejici. Scio itidem, a Curialibus jactitari, non teneri ripas pactis conventis : ex adversb haud , etiam ignoro, a prudentioribus ac melioribus quibusque praeclare dc sortiter asseri, illam jadhintiana ipsum sternum Naturae jus i , quae inde manat, ficem dc justitiam, sunditus tollere. Haec omnia autem Innoccntius sibi, etsi non aperte, tamen tacite in hac Declaratione tribuit. Porro, ceu ante dixi, non licet cuiqvam Summae

potestati leges obrVare, nisi id jusserit reipublicae

utilitas. Cumque duo sint rerumpublicarum g nera, aliud Dominantium usui praecipue constiti tum .sialiud Commune populi luniversi ex aequo, commodum quaerens j in posteriore genere Iicei i

285쪽

BULLAM INNOCENTII X.: tiam mutandi leges communis populi utilitas dei finit. Posterioris autem non prioriS generiS rempu-i blicam Ecclesiasticam PVae a Deo esse commisi sam, let ipsaCuria colanteri. Hinc vero consequens est, non esse fas Pontifici , Constitutionesi proprias Curiae, Conciliorum Canones , aut C Oni 1uetudines longo tempore firmatas, vi atque aui ctoritate sua privare, niti evidens dc maxima quae, dam utilitas postulaVerit. Caeterum ea sane utilitas, ex rupto Pacis pacto non potest sperari, quae stiperet commodum, quod ex sancta observatione Ca-' nonum Ecclesiae universalium,&Constitutionum ipsitismet C uriae nascitur. Certe etsi octavus Et

ctoratus observetur in Germania nec ne, nihil Ecclesiae , Curiae parum refert. Et tamen quantum

formulas Declarationis audimus, si quis Canon Oecumenici concilii, si quae constitutio ipsiusmet

Apostolicae Sedis, si quae consuetudo, si quod pa

etum conventum , Caesari dc ordinibus imperii permittat octavum Electoratum instituere, id o- inne irritum potius esse debet, quam ut ille novus Electoratus admittatur. Similiter saltem pleraeque aliae pacis leges pertinent ad opes & divitias Curiae. Frontem hominis viderim, qui opum illarum pos sessionem utiliorem Ecclesiae dicere ausit, quam Ca- nonum &Decretorum& consuetudinum illibatam

observantiam.

q. fili Enim

286쪽

36 ANIMADVERSIO IN Enimvero anxiae illae Declarationi insertae Pa ragrapho Ion obstanti ,sormulae, etsi Curiae sint familiares,nec la Declaratio. iis laboret, arguunt si licet lila verum fateri) ingenium tyrannicum &dominatum plusquam herilem. Imo Uero vix iam Nnias tyrannum adeo impudentem, qui ejusmodi formulis uti haud erubescat. in moinde Declar tionis iniquitas dc impietas, si non aliunde, saltim hinc queat patescere. Ad Imperium Germanicum si oculos fle stamus, apparet item Declarationis illius summa iniquitas. Et quidem meretur cinnio loco numerari , quodiui Fabii illas voculas, Pacis pilia esse a non habentibus potestatem composita, Innocentius asprobaverit. Id sane ad injuriam pertinet univem Imperii. Omnis nimirum persecta, sibi constans, suiquet juris respublica, illa omnia constituendi habet potestatem, sine quibus civilis felicitas nequit obtine-α Iam autem impossibile est, ut civilis aliqv a soci tas sibi constet aut eius felicitas obtineatur, nisi . praedita illa sit arbitrio in usum suturi constituet bea,de quibus Pacis legibus conVentum est. Dum negat igitur Pontiis Imperio hanc potestatem L

atque adeo eripit illud, quodivera dc libera civitas i

recte desiliit Thucydides. Haec autetu eripere, I -

287쪽

est majestatis crimen committere. Et vero sit Papa est unicus arbiter eorum de quibus ille in D l claratione conqueritur, fuerit penes illum summai potestas, universi Imperii saltim indire fle, maximaei Imperii partis etiam directe. Opulentissima certe dc pingvissima Imperii portio in bonis Ecclesiastis corum collocata est. Electorale item jus inter po- i iii ima est. Religio ipsa est sanctissimum Imperii Vinculum. Horum autem arbitrium direct e sibi uni inDeclaratione vendicant Innocentius. Ab hisce autem quicquid est reliquum dependit ue atque adeo dc illud fallim indirecte sibi Papa arrogat. Id quod profecto coniunctum est cum summa in Imperium

Contumelia.

r Periniquum Sexto sicinus Declaratione sita V .commisit Papa, dum quod unicum est Pacis Germaniae remedium, id rumpere, & civile bellum, post triginta pene annorum seralem flammam ad-

nuc fumigans, idenuo accendere pro virili allabo- rat. Certe neminem nisi improbum non misereat, Germaniae inter cineres siros nonnihil primum re- hirantis : atq; adeo nemo probus non velit penitus . illam flammamextinctam ι quam humanus cruors totanno aluit. ''Quanto magiS autem oportebatissio esse animo eum. qui sese Christi Vicarium; Ε elesiae communem Pastorem,sanctissimum Patrem Doria venditati Utique impium est,invitos ad arma Hii 2 iterum

288쪽

ANIMADVERSIO IN iterum nos cogere idque propter res quas nullius aut exigui certe ad Ecclesiae salutem pretii esse, soli vero fastui Curiae servire, in propatulo est. Non agam per partes. At Vero illa de bonis Ecelesiasticis quae appellant, de honore civ1li Haereticis habendo , de precibus primariis, de annalis,de reservationibus, deturnis, de octavo Electoratu ac similia, non profecto ea sunt, ut propterea Papa, san mili- mus ille Pater, velit subeat pacis paci a rescindere, &ad arma iterum conclamet. Largiamur enim,se ire Pacis pacto jura nonnulla & bona Pontiliciae curiae. An fas est, propterea miserrime jam tum aD i flictam Germaniam in bellum civile iterum cog ret Nonis prosecto erat animus S. Ambrosii quum

diceret: me s de meis aliquid poscatur', aut fundus, aut domus, aut argentum) S id quod mei ju- ris est. Uenter ossero. Si tributum petit, non negimus e agri Ecce solvant tributum. Si agros petit Imperator ppotestatem habet vindicanaorum. Potestpauperibus collatio populi redundare. Non faciant de agris invidiam: tollant eos stabitum est. Non erat is animus S. Gregorii Na Ziangeni, quum 'diceret: Si modocunque dissidii causeasum, Jona

Propheta venerabilior usum. In mare me pro

secise , s tumultuum procella vobis reliciis ponet. Ulut a culpa immunis sim, concordia-vestra causa, quicquid elegeritis pati elegerim. Throno deturbates

289쪽

BULLAM INNOCENTII X.

bate 3 urbe expelliter veritatem duntaxat pacems, prout Zacharias dixit, amate. Non is erat S. Clemens Romanus Episcopus, quum communi Eccle, sice Romanae nomine scriberct Corinthiis : Antaquis inter vossenerosus t quis ad misericordian moveri faciluc quis charitate con dentior factus ZDacat; si propter me seditio contentio ου si imata excitantur, secedo , abeo quocunque volueratis , quaeque a multitudine praescripta fuerint facio ; ovilestium Christipace cum constitutis presbyteris fruatur. Nonis erat S. Apostolus Paulus, qui luben- tissime volebat impendi oe sisserimpendi pro animabus elium. Non denique is erat S. PetruS, cu- .jus succcstbres se jactant Romani Papae : quirum rIentum non habebat ς qui ut Cliristum posset sectari omnia reliquerat , qui Simoni Mago aurum & argentum osterenti respondit: Pecunia tua tecum δε in perditionem. verba utinam non&Innocentio ejusque Fabiis convenianti Hi- Vero utinam quoqi sibi dicta credant illai Non estibi pars neq sera in sermone isomor enim tuum non es rectum coram Deo. o Paenitentiam itaque age ab hac nequitia tua, s forte remittatur tibi hac cogitatio cordis tui. Infede enim amaritudinis , sue iniquitatis video te esse. Quam longe porro Innocentius distat a bono quolibet pastore, qui vita suam pro ovibus redimentis leti impendere l

290쪽

14o λNIMADVERSIO IN Quam infinite a Christo, cujus tamen vice langi sese in hisce tertis non erubescit jactitaret

Neque vero est quod excuses Innocentium, quasi non 1bluinoropter divitias suas, sed etiam in propagationem ladei Catholicae, bellum civile excitatum velit. Utique enim etiam propter bona sua hoc voluit, dc quidem illa primo loco collocavit. Nec usquam sive Christus, lave Apostoli, sive Sancti Ecclesiae Patres docuerunt, fidem bello propagandam esse. Novum & hoc est Curiae dogma, omni . antiquae Ecclesiae incognitum imo adversum ε ac iproinde non minus impium atque illud prius, etsi apud imperitos Zelotas aliquam recti speciem joestitis prae illo priore inveniat. VII Quanta Septimo est injuria, quod cum multa faltim in excusationem Caesaris & Catholicorum Germaniae Principum dici de potuissent δc debuissent, omnibus illis dissimulatis, Declaratio tota sit ioccupata in recensendis iis, quae perperam ab illis

oesta de conventa credi voluit Innocentiust Et voto in illa pacta haud venere Caesar aliique Principes illi, nisi demum post clades plurimas, post cre pia jam magnam partem illa, quae per pacta concessa sunt, post spem armatae sane recuperationis amissorum abruptam, in periculo tantum non ccseto amittendi de ea quae adhuc supererant, in omnium virium summa imbecillitate , nullis aliunde sippe