장음표시 사용
171쪽
V Q, s. . Atque polo rapidis late bacchantibus Euris , Ibiam.bs Ferrea a sublimi tibi si de culmine tecti
Educta aetheras virga eXtollatur ad auras , Auz.ώ Non ulla arcanae Virtutis signa requires; Non resonos crepitus, non lucida fulgura , non Zet
Altius inflictos flammis ultricibus ictus. Digressis Atque equidem , ni iam vicinum palmula littus het Stringeret, ac terrae festinem adnare propinquae ,
te, quam Latius aeriis eadem ut dominetur in oris
Ialii oe n Uis, canerem , & densa nimborum in nocte coruscas Succendat flammas, trifidosque intorqueat ignes; λMa. Quoque modo in terras de summo fulmina caelo Praecipitent, contraque e terris acta ferantur In caelum ; siquando Iovem irritata tonantem Ops adversa petat, paribusque assistat in armis . Toniima. Nec vero , tantum cur perstrepat axe , silerem ,
Murmur , cum rapido cava nubila Iupiter igni Dividit, & trepidas sternit formidine gentes Horribili quatiens terrasque polum que fragore . Ac neque discordes tacuissem ut caerula postquam
saepe in Italia, atque alibi etiam exintra Italiam captum , & rei certissimo eventu confirmatum; unde conis fici videtur, omnia phaenomena ca Iestia ad electricam virtutem tanquam ad veram eorundem caesam Possie re voeari . Aorum phaenomenorum bene longam seriem contexit auctor smquenti digressione; sed quae, ut ait, notum Virgilii hemistichium exseribens , aIiis, longe maiori ingenio praeditis, post commemoranda atque adeo venibus exponenda relinquis, Disiti oo by Coral
172쪽
Miscuerunt venti, & fessas toto aequore naves Iactarunt, supra antennas effulgeat ignis, Aut malo insideat, nautis gratissimus ignis. Nec mora ; sedantur venti, silet arduus aether, Et mare compositis pacatum detumet undis; Tum repetunt cursum tranquilla per aequora puppes, Votaque defuncti tanto discrimine nautae , Ut portus tetigere rates, in littore solvunt Fratribus Oebaliis, & caeruleae Amphitritae . Nec me praecipua sectantem singula cura , Liberiusque polo gaudentem eXcurrere aperto Tunc fugerent reliqua , innumeris vapor igneus idem Quae toto parit axe modis ς neque enim ulla pererrat
Vis late aereas caelo vehementior oras, Ulla nec immenso tantos ciet aethere motus.
Haec subitas caelo nocturno tempore flammas Succendit, rutilosque facit splendescere tractus Aeris; haec stellas sa) fervente aestate refigit. Aethere praecipitant illae , caudasque sequaces Ducunt a tergo, & sylvis conduntur in altis. Haec gravidas densat nubes, pluviasque nivesque
6o Stellarum nomine poeta inistelligit vapores illos , qui in p-i
miore aeris regione , quam Physici Atmosphgram vocant, nocturno tem
P re accenduntur . In hoe Virgilii exemplum sequutus est, qui vapores
eosdem eodem usua voeabulo fessas appellavit; Georgic. lib. I. vers.3AS. Saepe etiam selias vento impendem re videbis Praeeipites eaelo Iabi . Hoe idem jam supra lib. I. adnot
173쪽
1 4 ELECTRICORUMCongerit; atque ipsos, cum Vult, e carcere Ventos Evocat Aeolio, claustrisque emittit apertis; uo mare, quo terras, quo caelum turbine perflent.
Ipsam quin etiam gelidi de parte Bootae Fulgentem auroram H , atque illustri luce tenebras
Obscuras atrae vincentem noctis , eandem Non secus ad vim , atque ad primordia certa referrem .
Verum haec ipse quidem spatiis disclusus iniquis
Extremi sub finem operis metamque laborum Praetereo; nec me cujusquam tanta potestas,
quam adiget; nec vos, pubes lectissima b , ad Urbem
ca Cum originem Aurorae bore iis virtuti electricae tanquam causae adscribit Poeta, id non facit ex Proprio sensu , sed opinionem Gregorii Victorii, supra libro primo a se la dati , reseri, qui in sua, quam elegantissimis versibus exposuit, Phil sophia eam sententiam a se excretutatam insinuat. ) Collegium Germanicum alisque Hungaricum indicat a s. Ignatio Romae fundatum, Romanorumque Pontificum , & praesertim Gregorii XIII. liberalitate ae munificentia conis si tutum. Hoc vero Collegium quam tum laborantibus olim Religionis cauo a Germaniae atque Hungariae, totique septentrioni praesidio fuerit, non solum ipsius Collegii monumenta s ed illarum gentium annales docent . Ex eo innumerabiles Viri, & doctri. na , & l anctitate, & defendendae pro pagandaeque Catholicae Fidei studio insignes , & praecipuis in universa
Germania Hungariaque sacris muneis ribus, ne summa quidem S.R. I. Et ctoratus dignitate excepta , mreviefuncti, prodierunt . Horum lonetissimam seriem non subtexam, propterea quia ab instituti mei suscepta r tione id abhorreret; quippe qui brevibus adnotationibus opus hoe ili strandum, non prolixis commentariis explendum receperim . Illud vero tacere nullo modo possum, quot litterae hoc ipso anno, 3o.Martii MCollegium a Maria Teresia Hung riae & BoemiaeRegina datae loquuntur, quae, cum in re quapiam Collegio ipsi gratificari vellet , id libem
174쪽
submittit quos IJungaria & Germania, Sacris
Praesidio Auseniis ornamentoque futuros, Quique has consiuestis summis extollere nugas Laudibus, ulterius fessum procedere , quam quo , Quos mihi praestitui, patiantur tendere fines. Quare vicini prospectans otia portus Haec ego nunc aliis, si quos vehementior alto Ardor agat caelo, impellatque accedere tantas
Naturae ad partes, versu exponenda relinquo . Nunc autem alterno motu cur corpora rapta Ad tensium accedant ferrum , cur pulsa recedant, Quod sequitur , pergam certas e Xponere causias .
Hic iterum moneo, quod iam te saepius, ante Corporibus , vigil observa, quod sit genus, ct quo Delecta e cumulo; reflui tum denique fluctus
Naturam , variumque sagax eXpendito morem . His prius expensis, certa & ratione notatis,
Nunquam, hos eventus quae gignat proxima causa, Indeprensa aciem eludet, falletque latendo . Arentes igitur paleas plumasque volantes , Atque alia eiusdem generis , quae plurima cernis
des medesimo, ingliamo oeci Pomnobilissimorum hujus Collegii eoni
hemalium singesarem erga se benev lentiam Parthenius noster semper e Pertus est; quare, captata occasione ,
hane sui erga eos & obsequii & grati animi testificationem exstare voluit. offertur
causa cur siccedant corpora si
recedant. Genus cst porum it rum notandum. Quare eo pora acest
175쪽
Saepe iterare viam , cum lanci imposta catenam Consestim versus consurgere rapta videbis , Non aliunde tibi causam censeto petendam , Quam genere ex ipso , quo praedita corpora constant. Scilicet urget eo primo sitis indita ab ortu Unde bibant riguos , quos non ab Origine, fluctus , Longe aliud sertita genus speciemque, tulere; Quorum larga illis quando est oblata facultas, Extemplo ad gravidam curse properante catenam Tendunt, di ferro fibris sitientibus haerent . cum is. Post ubi manantis tantum suxere vaporis , ' Sueta tenere modum, quantum natura quibusque Indulget, proprio tum pondere victa recedunt A ferro , & depressa cadunt, & lance recumbunt.
si ac , inod Vero fallant iterum, ferroque propinquent,m t. Ne mirere ; eadem causa & sitis urget ad haustus Usque novos; potu reparatur scilicet, acri Non minus ipsa siti quod lanx supposta laborans Continuo exsugens absorbuit ; atque ita nunquam Cessabunt varii motus , reditusque abitusque , Ipsam inter lancem & salientia corpora donec Epotus nulla de parte exuberet humor. - ..isis His Vero non est quaeras cur multa docert ista, et 'gζΠere hoc , quorum tibi iam certissima causa ωοι ,. mλnifesta patet . sic nanque venire
Ferine usu solet, ut , detecto fonte , statim se
176쪽
ostendant, quotquot decurrunt inde fluentes, Quanquam intercisi vaga per divortia , rivi. Ergo , praetentam si virgam cymba sequatur Am. velut remis, aut alite concita vento; Pendenti ferro si succedente puella Confestim arrecti surgant in vertice crines Bacchantum in morem ; ostenso si bractea vitro, Dum fluit ad terram, a lapsu prohibetur, & ipsum Ad vitrum tendit , depressaque pondere rursus, Si rursus vitro obiecto revocatur , & unde Exciderat redit; ac demum si plurima pacto Consimili tentare libet, speciemque genusque Si tantum explores, eadem causa usque recurret. Quod si extricandis tibi forte videbitur imp rtina tot eventis, ne segnis parce trahente A vi subsidium praesens arcessere ; Virtus Quippe trahens adiuncta siti, qua multa laborant
Corpora, quae videas crebros iterare recursus,
Subjiciet stimulos, & corpora certius illo Diriget, impellit quo iam sitis indita . multi
Hinc porro eventus pendent, hinc discere multa Possumus, & certas consulti reddere causas. Verum praesidii quantum sperare trahente A vi te jubeo, tantum veto fidere, teque Illi, quae fertur contraria , credere ; quanquam Signa repellentis virtutis plurima cernas;
177쪽
Sed quae , si recte advertas, fallacia tendant, Ut iam praemonui, incautos pervertere sensus. Quare , quod saepe edixi, atque edicere pergam, Signa repellentis quoties mendacia se se si . .:. Virtuti spectanda dabunt, momenta remensus
ζυῖIO Si toties reflui fluctus expenderis , illa
s μ' - Non te decipient, dabiturque evadere fraudes. Nam gravido quaecunque vitro se adjungere , laeto Videris aut ferro ; haudquaquam , cum pulsa recedunt ista, speciem , tibi re ipsa abiguntur corpora ; sed vel z,. ..ab Sponte ὀbount satura, aut proprio depressa residunt,vim Pondere . quod vero rursus sali entia itusque Et reditus iterent ; id causae scilicet esse Ne dubita, quod labentis momenta vaporis, Atque relabentis correpta sequantur ; & inde
Exsultent, variosque ineant trepidantia motus. Mia.. - ῆnim dVersis , non cur amplius illa Suspensum teneant animum, curamque facessant, s. v. i. ' Igd rus causae quae mirabare latentis;
Seu tibi demissum molli de subere pondus
Sponte sua curvos describat in aere tractus; Tinnula sive edant, nullo pulsante, canoro Aera sonos; seu contorto fila arida lino Ultro diduci, inque vicem discedere cernas ;Multaque praeterea , quae convenientia eadem Cum dictis specie, ad causam revocabis eandem .
178쪽
Ergo repellenti virtute absistere iuga, Quandoquidem nostris nil confert usibus , huc te Vim dilatantem suadebo arcessere , multa Quippe eadem expediet, quorum depromere causam ordo ipse & rerum series nunc admunet, a me Ne quid praeteritum siet, indictumque relictum . Fluvida materies cum nobis plurima mira Spectanda exhibeat, tum in primis illa videntur Pene omnem superare fidem, suscepta mederi
Quod morbis γ possit. Verum si vivida quam sit, Quam sit subtilis, reputes, fortasse putari
Haudquaquam poterit tantis eventibus impar. Sin autem vis dilatans accesserit, unde 'Acquiratque novum robur, partesque , cohaerent Siquae concretae pigro lentore, resolvat; Tum minime dubium , quin morbis apta domandis Sit, quorum vis omnis in id confertur, ut artus Innectant miseros , nec non contagia dira , Callibus obstructis , foveant 3 unde exitus atris Seminibus pateat morborum aditusque saluti. Tales sunt podagrae , sunt talia rheumata, tales
culiarem tractationem instituerunt . vide quae supra adnotavimus lib. 2. ubi elarissunt Pivati auctoritate Et certissimis experimentis saluti sermvirtutis electricae proprietatos mafi niantur. a Quae mesta sane Umiranda de talubri fluctus electrici vi sub rurieni libri secundi ab auctore commemorata sunt, & quorum hie aD sertur ratio, passim occurrunt in diis
versis scriptoribus, qui his de rebus peris di I
179쪽
Multae hac de specie pestes. has sei licet alto
E Insinuans virtus, & serpens corpore toto ,
z,, ἡ, obseptiisque ingressa Vias agit undique victrix . Nec mora ; diducto reserantur calle meatus , Solvuntur condensa pigroque tenacia visco , Et multis concreta modis , discreta liquantur. Tum vero quidquid sulcos oblimat inertes ; idquid stagnat iners, longisque inolevit ab annis , Exigitur . quin ipsa malae quoque semina labis Saepe exstirpantur , foribusque abiguntur apertis . νδο - Inde salus quaesita redit, vigor inde repenter mala DL Aegris corporibus I podagraeque & sueta ligare Artus disruptis solvuntur rheumata vinclis . Ne vero oppositos eadem quin gignere possit Effectus dubites; etenim hoc persaepe videmus Pro rerum diverse habitu contingere ; & ignem a Durare argillam , qui ceram mollit, eodem Et fieri non pauca modo . sic rhemata solvit , para Quae tibi Vis, eadem resolutos alligat artus. ti . '' Nimirum obstructos reserans excepta meatus Vitalem inducit patefacto tramite succum λHoc autem tacitis fuso per corpora rivis,
Omnis abit nervis tremor , & nutantia membr Accipiunt reduces firmo cum robore vires . Item eur Inde etiam , tenues vi dilatante canales ,
180쪽
Imo educta solo funduntur didita ramos , Fiet uti citius medicato e semine surgens Crescat, & ad caelum felicius exeat arbos. Nam quod condensam laceret violenta papyrum Virtus, e media cum truditur excita quadra ;Et quod item insinuans adductae caeca relaXet Spiramenta cutis, fluat unde animantibus humor Largius, ct totos exundans proluat artus ;Non adeo superare fidem censenda , negari It possint, quando ipsemet Experientia testis Eximit ancipites dubio de pectore sensus . Sed quoniam multis, harum quae copia rerum est, Multa modis fiunt , promptum quoque ab aere noli
Spetnere subsidium tibi quaerere; scilicet aer a
Non raro opportunus adest, nec tanta recusat Ipse suas ultro conserre ad munera vireS .
Et modo submissis arte , & salientibus undis Infert se medium , & late dispergere rorem Gaudet, & in rutilas lympham diducere guttas. Nunc erumpentis tibi cursum intercipit ignis; Et crebras adigit flammam iactare favillas,
sidium non recusandύ. NuIta priosat aer a o Iam supra libro tertio, mae- rum rerum causa est , sed variastis Rrgumentis eorum opinionem , tantum, quas vocant, modificati qui aerem Phaenomenorum electri- nes rebus ipsis inducit, unde diversicorum causam esse contendunt falsu eventus pro diversa ratione corporum,tatis convicit auctor . Non igitur quae machinae objiciuntur, specta ster, ut recte hoc loco assiimat, ha- tium oculis exhibentur .