Nizoliodidascalus, siue, Monitor Ciceronianorum Nizolianorum, dialogus Henrici Stephani. ..

191쪽

qui criminis falso a te insimuletur. CA. At ego te non patiar hinc prius discedere, quam te dialogus ille Henrici Stephani

cuius acerrimo certe patrocinio Cicero aduorsus Manutium detenditur non autem e mendacij conuicerit. F A. Huic prius sermoni finis est imponendus: praesertim quum iam Marcum, sicut antea, auditore

simus habituri. C A.Illi prius fine imponi &ipse cupio.F A. Diceba,Marce , me mirari, a Nizolio cum alios quosdam e primarijs scriptoribus excludi,tum vero Terentium: litterim tame multos recipi qui state quide Ciceronis vixerunt, sed nequaquam Ciceroniane scripserunt. Μ A R. Audiui quae a te super hac re dicta sunt: sed aures praebere me tuo sermoni dissimulabam, ne i ta re spondere cogerer.Respondebo tame quod Cloeronianos quosdam respondentes au- ldiui. F A. Rem utrique nostrum gratissima lfacies. Μ A R. videret Nietolius noster, leorum quos nominasti epistolas illis esse insertas quq ab ipso Cicerone sunt scriptae, itide m que quandam Sallus ij orationem lorationibus ipsius essesnsertam, quinetiam l atris libellum De petitione cosulatus

illius operibus a die flum esse: quae tam longa series annorum a Cicerone non disvnxisset, disiugere se a seis in Ciceronem ob-

192쪽

seruationibus non debere existimauit. F Α. Nullumne alioqui delectum, nullum iudicium adhibuit CA. QDd iudicium ab eo adhibitum esse velles qui iudicio caruerit Z Μ Α R. Bona verba, CamilleoC A. Atqui, ut dixit tragicus, Osic ε. απ' μη η λύν qui auto me αλ ν negabis pnonne videmus eum non selum illorum omnium quos nominauimus vocabula, sed

vetustorum etiam poetarum,Ennij, Accij, Pacuvij, Luciiij quaedam omnino ob le-ta,vocabulis Ciceronis sub eiusdem nomine immiscuisle8 Quinetiam siquid Caecilij nactus est,quanuis eu Cicero malum autore Latinitatis suisse queratur, non sub aliusquam ipsius Ciceronis nomine protulit. enim Ciceronis vocabulis apud eum permista leguntur, non pra fixo alius scruptoris nomine, ut internoscantur, cui alij quam Ciceroni adscribeda existimentur' p A. Non satis sum memor an ubi illorum

Veterum poetarum affert vocabula, lectorem moneat. C A. Ego vero optime recordor minime ab eo moneri. sed in rem praesentem ire satius fuerit. Hic iam habemus Αdulo, M .' & Adulor, aris: tanquam utrunque ab ipse Cicerone dicatur: quum tameilla vox activa sit ex versii cuiusdam veteris poetae, qui a Cicerone citatur. p A. Illius

193쪽

versus memini. C A. Hic vero est Laesi' s.& subiungitur, Cic. Tincuc vites utilicae non moermittune pampinis pubesioere. FA. Ne Tri- svicus quidem, ut opinor, & Lussimus, o miserit. C A. Nisi autem vererer ne tibi horrorem incuterem, ostenderem etiam Hom-

ficus, & Horriso s. Sed ecce tibi aliud adiectivum, quod itidem ad tristitia pertinet, obnubilus, & ipsum tanquam Ciceronis vocabulum. En tibi aliud eodem pertinens, Tenebricus. Sed nescio quomodo haec ad tristitiam pertinentia vocabula sese alia ex alijs offerui.vereor ne hic talium verborum concursus mali sit ominis. Addendum tamen est-pA. Quam bellum hoc

vocabulum, & Ciceroniano sermoni conveniensi Verum aliquas etiam voces Pro fer ex earum genere quas grammatici ad eam orationis partem reserunt quam Vese' bum appellant. C A.Ex illis est Grandesiere,

Incvrusere,verrucare,Expemrar .F A. - dam sunt ex vocabulis a te commemora- diis, aliisque eiusdem generis, quibus si ut, itur Nitolii discipuli, tanquam Ciceronia- lnis, haud fortasiis excusandi fuerint:etiasi la Nigotio minime admoneantur, Cicero- lnis non esse,quanuis apud Ciceronem inueniantur talia autem sunt ista, Hore er, Anxifer, Flammiser, Tardtradus, B Ornistus:

194쪽

DIA L. HEN STEPH. 387

inter illa quae appellantur a grammaticis verba, verrunmre, L ecfirare . quis e nim ex ijs cui tantillum sit iudicij, haec no inina esse poetica,nullique soluto sermoni, nedum Ciceroniano, conuenire non Videat, quum nescio quid poeticum, & qui dem tragicum, prae se serant sed alia sunt Vicissim quq ut pro Ciceronianis a Nietolio exhibentur, ita laqua Ciceroniana ab illis rccipi, & suo sermoni soluto adhiberi, &non mirum & venia dignum suerit. Nam ut Horrifer & Horrisinus suspecta habere poterit, quod talibus compositis Ciceronem non gaudere videat: non etiam Horrisicus

exempli gratia suspeetum illi fuerit: quippe qui contra terminationem hanc in qui busdam compositis a Cicerone amari obseruarit. Idem & de nomine Cordatus dico,& de verbo Crandes ere. quis enim haec Ciceroniana non esse, quan uis legantur apud Ciceronem, sespiceturλpriesertim vero quum multa apud eum extent vocabula in quibus non minorem nouitatem & in lentiam aut etiam audaciam agnoscamus 'MAR. Qui d ptune etiam nomen Homrifa s & verbum Grandescere in eorum numero ponis quae licet apud Cic ronem era tent, non sunt tamen Ciceroniana)F A. Po-no quidem certL MAR. Atqui non allus

195쪽

poetae quam Ciceronis est hic versus, Lentisius triplici solimgrandesoeresem. ι τ A. Fateris interim non esse Ciceronis or toris, sed Ciceronis poetae. Μ A R. Quasi vero Cicero orator, historicus - philoso Phus,poeta,non sit unus idemque Cicero.

F A. si vero quu de Ciceronis sermone loquiniur,de alio quam de soluto ita enim vocare possum intelligamus: & quasi nohabeamus alios ex quibus melius quam ex Cicerone poeticum sermone petere possimus. Μ A R. An igitur Nizolium Vocabula quibus Cicero in carmine tantum utitur, aeaeteris separare oportuit p A. Nullus, nisi qui vere Nietolianus sit,negauerit quin NLχolius hoc facere debuerit.Non tamen ita separare ut seorsum ponerentur,sed aliqua saltem nota distinguere, aut certe in singulis lectores admonere. C A. Potuisset etiam

semel lectores pi qmonere in sua pNfati

ne, ut in suo sermone no omnibus promiscue vocabulis uterentur quae in Ciceronis Phaenomenis Arateis legerent , sed quaedacarmini reseruanda esse scirent. at nunc

. unde nosse poterit Nietolij discipulus Pambue laxempli gratia) Ciceronis quidem esse, sed duntaxat Ciceronis carmen scribentis M A R. Ad illud vero adiectivum Horrisinsquod attinet, id non in carmine duntaxat

196쪽

usurpat Cicero, sed etiam in soluto sermo- i. Derni miru in oratione qua habuit pro d in in o sua: sed quid um uestra crudelStatem expro mo, quam in meipsum ac me' adhibuisti; Z qu. parietibus, qui tessis, qui Oolumnis ac poshbω meu horrificum quoddam er nefritin omnἱque: α ,mbutum odio bestimi intuυμ ' PΑ. Controns uersan ibi esse hac lectionem respondeo e& annotari pro horrificum reperiri in quibus

di dam vet. liori, sos cum. ex quo facienduvideri bolicum. Verum esto,hanc vocem ibi: V minime posse in dubium vocari, id certε sit non pro Nizolio sed contra Nigotium facit, atque id quod dixi comprobat. Nam si etia borrimum usurpare in siluta orati si ne non dubitat Cicero, quanuis carmini sit aptius,nόnne male de sitis discipulis me- retur Nietolius , dum lectorem non ad- monet quaenam ex illis ita sint ob letaves, mirum non futurum sit si pleri'; sordeatio cui obsoleti tecti sordes dixit Flaccus) aut si quaeliam ita poetica ut nullum alibi quam, in carmine locum habere possint'lioqui in enim respondebunt discipuli, se poetica

quaed am in siluta oratione usurpantes,CLceronis sequutos esse ex lum. CΑ. Quo in modo, obsecro,expectanda fuisset haec ad-

. monitio ab homine qui iudicios viante: est dixi carebat λ Μ Λ R. Caruit italcio Nita,

197쪽

re suo adhibuit. Μ A R. In qua re ad iIlud pertinente iudicium desideras λ C A. Imo vero dicere vix possim in qua non desiderem. Prima est, quod eas sine delectu ex omnibus scriptis quae Ciceronis nome praeserebant, collegerit: adeo Vt orationibus insertas declamationes quasdam , quae nihil minus sunt quam Ciceronianae, perinde acsi non minus pro Ciceronis orationibus habendae quam ullae aliae essent,non minori honore dignatus fuerit. F A. Eam intelligis quam 'habuisse dicitur ad populum &equites Romanos antequam iret in exiliu : eam item qua respondere Sallustio dicitur. C Α. Eas profecto. F A. Nonne autem & ex Sallustiana ut vocatur in Ciceronem oratione vocabula & loquendi genera collegitλ C A. Dubitasλ siqua scripta Nigolius non dicam Apuleij qui fortasse non tam malus est autor Latinitatis .quam vulgus putat non dicam Soli ni, nondicam Spa tiani, non Lampridii, non vopisci, non Trebellij Pollionis, non Ammiani Ma

cellini, non Macrobij, non Iulij Firmici, non Fulgentsi, non dicam denique C. Soblij Sidonij Apollinaris. aut aliorum huius farins,sed eorum a quibus leges illae Salic ,

Allemannorum,Boioariorrum,aliorumque

198쪽

multorum conscriptae sunt, libris Cicer nis insertareeerisset, pari certe honore in colligendis suis obseruationibus ea affecisset. FΑ. Mirum est profecto quaedam ab eo pro Latinis recipi quod in illa oratione e

tent quam Sallustio falso adscribi inani stissimum est: quum interim in illa quana

modo examinavimus Appendicula,siue in illo Indice, multa tanquam barbara reiiciatur, quae in libris vere &sine controuersia Sallustianis extant. C A. Imb minime hoc mirum esse debet in homine iudicio car te. Sic etiam, qua nuis ea quoque vocabula repudiarit quae apud Terentium extant , quod ea non legerit apud Ciceronem, ea

tamen quae sunt in ijs locis quos citat CLcero , admittit, sed tanquam Ciceroniana, nulla Terentij facta mentione.Quod si cωtigisset ut bona comoediarum huius pars Cicerqnianis libris esset inserta, non minus libenter quaecunque in ea occurrissent sine

ullo discrimine admisisset. FA. Sed aliud est, locum aliquem scriptoris cuiuspiam ab ipse Cicerone citari: aliud , scriptum ali quod Ciceronianis esse insertum. Adde

quod haec comica quae Ciceronianis intermiscet,Terentij sunt , non Pseudolerentheat vero illa oratio cuius itidem verba l.

quendi genera inter Ciceroniana ponit,

199쪽

lectorem non admonens, alius quum CLceronis illa esse non Sallusiij est, sed Pseudosallusiij. C A. Fateor, multo magis hqequam illic a Nietolio, & cum multo malo re lectorum periculo peccari. Sed iam re ' - cordor,inter scripta quq Ciceroni falsb adscribuntur no enumeratam fuisse illam ad Octauium epistolam. s A. Illam certe ipse quoque alicuius esse puto qui se declama

torum more exercere voluerita neque vero

dissimulabo, mihi quoties &. hanc epistoladi orationes illas Ciceroni false adscriptas

lego, in mentem venire verba illa quae cum alibi tum in Anthologia Graecorum epi, grammatum leguntur , Τίνμων - ι, C A.Non satis memini ipse horum verborii. PA. Non recordaris horum quae libro pri

τος. item ut alios praetermittam qui inter-

. cordor legisse. Sed quod ad illam Octauio --scriptam epistolam attinet, non ita eam mmnes docti uno cosensu reiiciunt ut illas

200쪽

orationes. F A. Hoc inde fit quod Ciceronis stylum autor eius paulo melius imit tur. Sed iam verba illa, α; -ι λύγις, si non ad hanc epistolam. at cet te ad quam- Piam ex orationibus illis aptemus: atque

exempli gratia ) in locum istius tituli La

ne Fabi quandam Aonii Palearij oratione vidisti quam in L. Murenam scripsit p A. a Fama duntaxat mihi nota est illa oratio ; si nunquam a me lecta. CA Nunc mihi in se mentem venit, si in editione qua usiis est Nigolius,orationi Ciceronis pro Murena typographus eam subiunxisset, eodem il- i lam quoque honore affecturum filisse se Nigolium quo Ps dosallustiatiam assecit.: FA. Cui dubium esse hoc potest λ CA. Marco fortasse dubium erit. F A. Nihil mo- .ii: ror eius iudiciu, praesertim quu suspeetum ii sit. Sed teneshe memoria quid pia ex ea ora bi tioneλ CA. Duas periodos primas me posse