Interpretatio Hippocratei aphorismi LXXIX sectione IV de calculo / Additae sunt epistolae duae Joh. Beverovicii M. D. quibus responditur

141쪽

REs oras Io. II 3hrma Et viderii omnino Aphoris is de puerorum calculatione maetis intelligendus. Cum igitur illi arenosa cernunt, signum est calculi in vesica corum concrescentis,autia concreti. Aliqua do

lapillos dicit ejici duo vel plures qui non snunt de calculo dubitare. Si i huius modi in calculo possunt liberum exitum

haber tanto liberius ac secilius δε quae minutiora sunt, exean . Ouinque signa ibi tradit calculi in vesica pueri generati concreti, ut iam supra retulimus, πεν quorum unum est, δέ--ψι in δέω Non aliter autem 'V,--

τοῦ, inter illa signa locum habeant, nis

sant ψαμμώδεα in vesica ex quibus calculus

componatu et, adeo dicit . . , i . a. s.

τατα ψαμμώδεα Incaiiarratione Hippocrati occurrit locus, interpretum etia nidicio, corrupitis, quem hic obiter emendabo. Dicat pituitam esse quasi glutinum

in vesica,quo faex hiimorunt eius tum d

ea subsidentium colligatur cum arenis rene in vescam decidentibus, quae simul connectuntur illo glutino. Sic nim αὐ ψ γωδε accipiendii in in his verbis , arenosum quod stipervenit, instruit, yre- de potest incidere. Π, γνυτο δέ, inquit,

142쪽

α ροσγλουται, κόλλης γινομένης si φλεγ τω is

Qitie verba sic vertenda latine sunt. σιω pituita cruda. Rec enim pro glutino ea faeci sub sidenti admixta. Elprimo quidem tenuula nugo supersul. Deinde superveniens arenosum adiuu tur, adglutinatur , per Hiscum istius pituitae u e iuvesca inem lacte, ac sii augetur. Addit id, quod liquidum ex illa concretione superfuerit per urinam reddi, sic ζάθι illam magis magiique ou- dari de in lapidem durari, eo, quod liqUI-dius est eiecto Et hoc est quod dixit in exto Epidemioru - συναγμα μέζουρητι πιιδίοισι Γλο γίνεταu. Id est, ut iam explica vimus supra concretio calculis in pueris octexcretam urinam. Nam magni medici qui de urinae ductu in vesica ex renibus deicendentis accipiunt, omnimodo falluntun . Nusquam in Hippocrati appellatur, nisi cxcretio urinae e vesica Humor quipp ille saccatus , vel serum percolatum, ubi per renes transiit de in vesica substitit tum

L proprie dicitur αἱρῶ cum egeritur.

Unde istic de hac mictione tantum, non

de ea destillatione quae fit c renibus

143쪽

rum pervertere velimus. Si mingunt renes, cacabit ventriculus Saepe etiam κρησις accipitur Hippocrati pro ipsa urina. Eam lapidis porro concreti generatione Hippocrate coparat ferro,quod in focii celer ignem excoquitur purgatur. Scoria quae uiuidior est emittitur foras, fer rum intus in focilace essidet, solidius compactius expulsa scoria Sic liquidior pars cia calculus coagulatur in vesica, per urinam ejicitur. Quod feci remanet, in lapidis duritiem cogitur ac densatur tanquam ferrum . Ubi, inquit, sic induratus fuerit lapis , vagam per vesicam ,1ursim deorsum impellitur , de dolores excitat , vesicam tundens aliquid ab ea abradit si vehementius eam

pulsaverit, eamque exulcera . Sequitur

protinus post Lec verba, in Graeco Hip

γιωου πόπ τοιοm et γάλα τωκυςiν inae esse corruptissima nemo non vidit, omnes quoquo modo a corri ere hactenus conati sunt, scd conati tantu i Primum pro πιοσι ψαμμω, omnino legendus πιόντi. Nam supra dixit, αὸν

Nempe ex renibus in vesiua in Id et inci-

144쪽

116 CL SALMA I incidens Paulo post unλθὶ, 4 αμμωδες dixit eos κυον, id est, in vesicam delaen dens, ex renibus scilice . Deinde pro ρε indubitatum est legi debere , φεροιανον, ut ex praecedentibus omnino liquet. Dicit lapidem concretum in vesica mobilem, tundere eam vehementius exulcerare, ii ab ea aliquid auferre rem creat, tundendo istanti Valiquid ab ea aufert quando ehementim tundat, eamque exret ceret. Ecquid illud est, quod lapis vehemu ter unde do vesica, ab ea exculpit abradit exulceratione Certe finguis est. Ergo illud φε ο νον mixtum cum ni ντι μ- μώδει, supervenienti ex renibus arenoso concretionem estici adhuc maiorem, cc Oa mentationem solidiorern . Sic ergo scribendum est , in verbis Hippocratis. συ, ξιν ἔργα se ται. Id est sanies quae per lapidem ex vesica exulcerata extunditu L,άrii συα ξιν--ίοντι ψαμμωδM HOC est, Gla π, γνυm τό ν ψαμμῶδες. Haec sunt indubitate verissima. 'uae quuntur sic esse reformanda iam alii viderun . M τὶ κυπν. Hic modus cst quo lapis coa

145쪽

gmentatii in vesica pueri lactentis. Sequi tur de alia ratione qua gignitur calculus an vesicis puerorum ab lacte depulsorti, de

grandiorum . I is γίνετα κω ἀδιον ον , Ἀλλη et τήτου, Τ, Quae etiam depravatissima cli consentiunt interpretes, non etiam quomodo corrigenda sint . ut minima mutationercscribendum, si 1 17 γινέτα κηνῖο-Πίον νέον, supue grandiore eod m modo nascitur, i ouando ιdracontingat, ut cesculo Lboret. Supra λιθα vocavit hunc calculum. Nέον νωδίον Vocat

ad distinctione eius qui lacte alitur. Paulo post αυξ--νον appellat. Nari ora dicitur de maioribus pueris , no de infantibus qui lacte aluti cur. Et o id in quod

μενου CX etymo Grammaticorum De lapide porro intclligendu esse non de gomii reponunt lateri etes, quod sequitur ostendit, MΤαι' ἰρηχ ης Quis ἐπιλαμ αδεγείρηγης, sistulam occupat i Certe lapis, hoc est, λιθὶι de qua praecessit ex nosti correctione. Ex

his etiam codigi potest quare in Aphorismo Hippocrates solius vesicae calculi

mentionem feceiit, quia nimirum pueros maxime huic λι ασει obnoxios esse credi

146쪽

δέων G Aiν ραισιν ποπισιν. suam Larini medici vcteres non aliter interpretati sunt,nis de sedimento urina iam redditae. Sic enim Celsus accepi lib. II cap. VII.

ubi ad Nunc Aphori sinu simul respexit,

cum interpretatur Calculosi ero his indiciis cognoscimtur. Di ci ter urina redditur, pau. timque, interdum etiam sine voluntate, desistat. Eadem arens ea, no nunquam aut sanguis, aut cruentum, aut purulcntum aliquid cum ea excerenitur. Posset videri etiam allusisse ad illum iocum, quem paulo ante attulimus ex libro v. de Morbis. Utrobique idem dicit, quia eadem res est , eadem signa Restat nunes examinanda I excutienda notio verbi la-m, quo usus est in Aphorismo quem explicamus , de cuius expositione mihi tecum controversia est. Etiam si alia omnia,quq ante exposuimus pro nobis

maxime facientia, pro te maxime militarent, in hoc uno tamen haereres, causa caderes, licet caeteris superior Atqui nec

hic nec illic habes quicquam quo tuam

senten

147쪽

REsΡoNs Io. I9sententiam tuearis. Sed nulli certe mi-ntis it i stiffragatim ac favet verbi δει in θαι significatio, ut apud Graecos omnes sumitur,' Hippocratem etiam tuum . Non

satis esset, si probares alio loco, aut de r alia Coum illum Semonem non hominem hanc vocem usurpasse eo sensu quem illi tribuis, sed oporteret ut aliquod ex eo

α εονέκτημα ad causam tuam trahere posses, ubi de urinis sermo est apud Hippocratem,

ibi vel semel reperiri hoc verbi pro sisti ac supprimi Locum unum si produxeris, tum sane victor esto. Ego vero tibi ostendam ne in illis quidem locis,ubi de re alia

quam de urita is loquitur, verbum, pta αι aut nonacia inde faetum infόςασις, id posI significare quod contendis, aut si quando eum significatum mens auctoris requirit, tum lectionem esse corruptam veris vincam , Haec enim tria vocabula sepe apud

Hippocratem cum Occurrant, tax σις, ο σι d istinσις, quae nec eandem habere significationem liquet, vitio librariorum interdum corrupta reperiuntur, calterum alterius locum temere Occupare

saepicule deprehendit vita. In hoc Aphorismo de urinis sermo est, μισι , τοῖς ου- ροισι ψαμμύλα ιι τιυ. Tu visi mo hic

poni pro sisti vel supprimi Prome igitu H vel

148쪽

vel unum locum ex Hippocrate ubi hoc sensu id verbi positum ab eo fuerit. Nunc

animi gratia aliquot locos, prout memo-1iae occurrerint, tibi suggeram, in quibus icto omnino significat ut vulgus medicoruaccipit, ea notione qua sumitur χνο εις quae inde derivatur. Primus sese obvium dat ex libro de Natura hominis , εο πιι σ

cipere pro sisti Non sane possis etiamsi velis. In Prognostico sic legitur Λαοῦ -ὲ Nec hic ita Ται aliud est quam sub idi ,

μων de Urinis loquens sic habet Ἀλεε σ

nisi de subsidentibus uritiis. In sexto earundem , sic loquitur : ψαμμι τὲ πυ ρα es Του, c, ου' ιΤωδε 1 ρέουσι. Vides de μιμια φ iin eodem sensu ab illo dici de arenis in urina desii lcntibus , quo in Aphorismo, ψαμμωδει υ ines non de sup prcssis aut quae sistuntur , dixit , sed de his , quae subsidunt per χτο σιν are nos. In libro de Morbis internis de iis hero bi-

149쪽

robilioso, hέειώ sta τὸ deον Q, ρωαι, ν in Uzωκὸν tem de pittitioso, ψέ λακον Γύ, ἀυπύυφία ὁ ωῖον - ρον. Ide deritiaria nephritide de urinaritia huius modi nephritici reddunt, qοιτο φε κώπαχυ, δε αλήρον u quod Uederit ruffum inpar farinae In illis tamen locis melius forsitan legeretur, Q. α- ιαται. Ut alibi dixit, pro eodem κά- quod uno verbo ei Puphaeq. Temperabo plura adscribere cum sint hira. Licet non haec

tantum ad manum . Sed iam allata susticiun . et pro his ut unum tantum

producas in quo χι α sit idem quod isti ac supprimi, cum de urinis sermo est. Nec credideris solum Hippocratem ita loqui solitu, ut, ςα. ponat pro υπό σινγχι de urinarii sedimeto. Omnes quotquot sunt medici alii Graeci sic loqui amant . Galenus in libro de rinis sub finent, , -

χst. Ita ille locus legendus. An credibile tibi videtur Hippocratem aut quem quam ex aliis Graecum medicum, qui toties φύςadi posuerit de hypostasi urinae, aliis locis pro suppressione id verbum usurpasset In tantum auctorem di tam accuratum in verbis, ne de rebus dicam , , H 1 ut est

150쪽

121 CL SALMAs II ut est Hippocrates, hoc non cadit' . Praeterea Galentis tam diligens de xaehus eius interpres Menarrator, immo etiam glossator, si alicubi apud Hippocratem tam noVa κατακνim huius verbi, kὰ Heurini aut arenis interceptis ac cohibitis ei occurrisset, de eo monere neutiquam omississet . Auctoritas Leonicen quam hic mihi opponis, qui in hoc Aphorismo verterit ι om subsistunt, rarum te iuva . Oportuisset illum ita est interpretatum hanc vocem ut tu facis. Quod enim Latine reddidit sub istunt, non exco possis inferre ita Latinam hanc eum vocem intellexisse, ut tu Graecam putas. Certe subisse

e prorsus mihi videtur subsidere po

suiste, dum τta και η χέαν In eo verbo considerat, qua etiam cernitur in verbosubmflere haud minus' iam in subsidere. Nam quae subsiduit utique etiamfu sunt. Hinc

vetus interpres cuius versionem supra attulimus, Iulla ut reddidit, dum ad Graecum magis accedere vulp . Nec tam eii per verbum subsant ullam suppressionem, aut detentionem urinarum in vesica intellexit, non magis sane quam Leonicenus, qui cum insunt verterit,ac de urinis iam cxcretis id intellexerit, de suppressis in vesica haud potuit urinis id sumer . Ad verbum