Interpretatio Hippocratei aphorismi LXXIX sectione IV de calculo / Additae sunt epistolae duae Joh. Beverovicii M. D. quibus responditur

161쪽

ma: quam dicamus qui excern/tilem laboratiosero , qui pituitam ei ardema moleuum. Quod stis tibi rem esse cum eo qui medicus non est, ideo ea dicis quae profecto

non audere promer sit cum artis perito

consisteres Ludibrium plane ei deberes. Tuto tibi haec volant, quia ad imperitu in mediciniae diriguntur, qui nesciat quid si icterus, qui diit Edema , fortassean etiam nec quid bilis aut pituita. In laac tamen mea rerum medicarum inscitia, quasi per nebula d caligine videor videre non esse simile quod pro simili adducis. Quaestio est nobis actis de calculo, qui morbus est internus ac latens. Ideo de inter τα τὰς παλ id vitium recenset Hippocrates, sive sit in renibus, sive in vesica Externo aliquo signo huiusmodi interia: passiones,

ut cognoscantur, omnino prodi ac prodire foras debent. Hippocrates huius λι- Θια cos', de qua hic tractamus, quinq; naesse tradidit lib. iv. de morbis, omnia extra positi, aperta, ct in oculos incurrentia, quorum unum facit, αδήρησιν ααα

δε-, iit supra ostendimus. An illa 'δέ ,1 σι ιαμ μ ωαε- tibi videtur accipienda de arenis in vesica subsidentibus ξ Sed haeciam satis discusta. Icterus sua quoquela bet ligna am&γνωμονικα quibus prodatur,

162쪽

8 illa elim patentia, quibus fides fiat de ipso morbo qualis sit, dc cui speciei icte

ricorum qui eo laborant, asSignandi. Nam nec me, qui medicina ignoro, latet plura vobis medicis genera icteri numerari. Dicitis cis critici alium, alium symptoma

ticum, alium naturalem. Hi pia Ocrates In Iibro de Morbis internis quattuor eius pecies facit. Τεμαρες - οι. Eoru Omnit Cau fas, signa,&curationes memorat. Quod dicis hic aute, Si pus excentu bilem non posse ex eo coctigi icter istum laborare. Ita puto ex' cerni bilcm te dicere, cu urina χολωδης excernitur, id est, crocea,veblatea, quo colore urinae bile in corpore abundare cogno

stitur. Haec ι , κολώδεα non semper icte

ri significant, itiavis eum interim quoque At arenosa excretio, aut nussu morbuindicat, aut certe arenosi calculi indicuim dat. In pueris praecipue, qui Magis eum calculupatiuntur quam viri, qui raro arenas gerunt, nisi quae calculum minen tur,in quidem arenosum non alium Uri Narum χολωδέων - ο ις, commune est 1- 'num, non proprium icteri. Scio quo-ctae conditores distinguant'. Arenosan porro geri emi ho eis σημῶον λιθιοι πως,

no ego sum qui dico, sed vester hoc docet

163쪽

Galeniis in libro de Rentim affectionibus.

Non citro qtiid contra veterum scita vos

novitii Asclepiadae ab experientia quoti diana dicere ossitis, mihi satis est ostendere ita eos sensisse, a quibus dissentir paene vobis piaculare sit. Non putem te inficiari posse quin & χολωδης urina, hoc est bilis excretio, signum etiam sit icteri. Hoc Hippocrates ipse affirmat in libro de morbis internis,ubi primam icteri speciem describi . Dicit enim oscies ericos, ρον ' ουρον luteam vel croco tinctam urinam egerere. Addit, δί et ἔρον φία eis παχυ πωγρον subsistere in ea urina, crus m subluteum dimentum. Unde autem illud areo in urina icterosi, nisi ex bile quo coloratu et, Non disputabo hic de causis quae faciunt ut bilis in vesicam

ies ericorum effundatur, neque de differentiis huius morbi, quae vobis relinquo tra landa , ne sutor audiam ultra crepida. In tertio genere Hippocrates dicit etiam eo ουρέειν Ηον, Crassum in lutesm. Et illud luteum a bile quo urina tingiturL. In quarto ictero alia urina est,

nempe alba. Quia nimirum ἰκπρ γ ille non ex bile, sed ex pituita. Nec opus est alia quaerere signa auruginosi, cum ipsi se-inetipsim prodat, pr cipue illa quam

164쪽

136 CL SALMA si Inaturalem appellatis. ω- ῆλα in- qttiebat Pherecydes, cum uiam φθει, αδ ιν Pythagorae praeceptori ostendere . Cum aliquis videt scabiosiim,noia quaerit signa scabjei, quia ipsa toto corpore micat'.

Ignem lucentem splendide ubi adspicio, non opus habeo signi sinu. mihi indicentillic illa ignem. Sed quando sub cineri bus latet, in stipite semiusto de vix fumante abditus , tum debeo explorare per indicia foras promicantia an ibi legatur ignis. Nemo venator vestigiis feram persequitur, aut latibuliam eius scrutatur, ubi ipsam in conspectu habe . Hinc prover

hominem teneo, non eum investigo. Sic

melius vertatur, quam ut est apud Erpe-rritam, pol oculum .dinam pro persona ipsa Arabibus ponituita. Ita auruginosus cum toto corpore de se indicium aperiat, non est aliis signis exquirendu an laboretic ero, qui totus apparet luteus, quia cutis colore morbi fitetur. Sed cum variae sint icteri species, eodem colore se prodentes

per signa explorand hi alia , quae species sit. sed illa signa omnia debent esse aperta, ut ita dica cum Seneca, ocul fria. Est etiamicteri

165쪽

icteri gentis, quod ipsum signu est alterius

passionis, ut ille est quem vocatis symptomaticum, qui laepatis cirrhum v c in flammationem , vel obstructionem testatuit . . Et laic signo visibili passio non visibilis manifesta sit . Criticus quoquo ies erus pro signo est. Nam eunt omnes in medicina signa sunt . Nunquam autem res occulta pro signo sumi potest rei etiam abditae stilod addis ex pituitae excretione non indicium fieri de oede matriceri tale est, ut nec responsionem mereatuita Nam dc trahi longius ea deberet, δί paruadrem hoc simile pertiner . Nemo dixit unquam medicus pituita qu excernitur, cedematis sigiis ιδεο esse, at omnes scripsere antiqui post Hippocratem, sed de cum Hippocrate medici, calculosos fieri manifestos arenarum per urinam egerie, sive calculiis vesicae sit, sive renum. Priusquam

Epistola claudamus quid de tota hac nostra dissertatione colligi possit quo consulatur dubiae pholismi veritati , videndunt . Falsum esse Aphori sinu qui Galenum aiunt dicere, falluntur ipsi Mutilum untaxat

esse,quia de vesica tantum calculo id a firmet, non etiam remina, Galenus docet.

At cum ipse Hippocrates, S post eum Galenus, aliique medici antiqui perhibean

166쪽

i, Cri A LM A G certae aetati pectiliarem esse calculum vesicae, de ea aetate verissimile est Aphori

sinum proposuisse Hippocratem, quod &Oribasius censui . Ipse Hippocrates in sexto ηwων pueris magis in vesica

calaulum concrescere ait'. Alibi etiam explicat quomodo concrescat . Cum

ero' in Aphorismo ponit sabulosum sedimentum signum cile calculosae vesicae,

de eo vitio intelligit quod pueris magis

familiare esse dixit quam grandioribus natu. Quos grandiores,nephritide, id est,

calculo renum frequentius laborare autuma . Quia igitur calculiis vesicae, calculus renum ita diversa sunt vitia ac moibi, ut diversis accidant aetatibus, non imperfectus nec mancus habendus Aphorismus qui de altero tantum genere tra Etam . Mutila vero videri deberet desinitio, si calculiis tam vesicae quam renum eidem aetati soleret semper accider . I ii Coacis praenotionibus inter morbos qui ante pubertate molesti non sunt, numerat νεφε mν, id est , calcubina renum. Rursus ibidem ab anno aetatis quadragesimo se cundo usque ad sexagesimum tertium, non

gigni calculum in vesica statuit, nisi prius

extiteri . Iam liquet ex istis,pueris magis calculii in in vesica concrescere, ra' rius

167쪽

RrsΡONsio. 13 3rius grandioribus, nunquam fere senioribus ab anno Lai usque ad x III. Sic non mutilus Aphorismus quia de calculi vesicae signo tantum aga . Videant por-xo medici, quorum haec lis est , nam meum non est negotium, an falsus sit Aphori sinus qui arenosas urinas relabsi calculi in pueris indicium statuit'. D e alio quippe calculo quam arenoso stultum est in telliger Nec peccat hac in parte Aphorismus, quia si calculus ita durus sit , ut nihil ab eo arenarum deteri possit, Cer tum est non potuisse de tali calculo Hippocratem cogitare, multo minus de eo definitionem condere. Scribis in libro de Calculo cap. III. Ex eo mod spueri frequentius γε cae, niores renum ah ulo a rent, oriri differentiam quoad matricem, quod πρου--οχον veteres nominarunt , iis ius in rene nonnunqua in vesica conintui. Decernis ipse statim in rene quidem con siluendum esse istam

matricem, cum ante coeptam duci urinam, quode, Hippocrati nως, coagmentatum istic subulum in vesicam illabitur , ibique corticatim

augetur. In ipsa autem sic generationis principium habereperfecis urinae ductu, quod eis μί' ὐρης apud Hippocratem, cum ipsa per se si coagmentatio lapidosa, quam vocat twαγμια.

am ante dixi me non percipere quid istis

velles.

168쪽

velles Partim enim falsa sinat, quae nimi-rtim intelligo , reliqtia mihi obscura de ambigi , Ex aliis nihil concludithir, nec ex iis ea consequentia ducitur quam inde

colligis. Ipsissima fere verba quae hic

posuim ea legi in commentario Ludovi P 30 D ci Duret in Coacas ad caput de Morbis vescae. Sic nim ille habet : Lupido sucoagmentatio duplicem habet matricem, quod πρου--ρχον nominarunt, nam in rene , alteram a

ipsa vesca. In reis quidem cum aure coeptam duci urinum, quod Hippocrati est προ ρή πως, isti coagmentatum bulum , tu, cum istabitari nec inde istico exclusum , corticatim crescit,&c. Iu vesica autem matrix ea perfemurianae ductu, quod ea με thhm apud Hippocratem,cum ipsa persest coagmentatio lapidosa Agnoscis pene eadem verba, quorum tamen non est cadem quae tuorum sententia nec consequentia. Dicis tu, ex eo quod pueris, ι quentius avesicae , seniores renum calculo laborent, oriri disserentii quoad matricem, quod προύπαρχον veteres nominarunt. Haec est duplex matrix sive πυι -- cον, de quo Du- retus illo loco. disterentia sit matricis quae calculiun parit in vesica, non tamen eam oriri certum est ex eo, quod seniores magis eiula calculo laborent, pueri vesicat. Hinc enim concluderetur aliam

169쪽

aliam esse latricem quae calcultum ita renibus gignit, aliam quae in vesica Alciui agitur de matrice lui; lapidi in vesica creando principium dat Eam duplicem esse vult Duretus, ut de alii medici neoterici. Non igitur causa duplicis illius matricis sive foci, calculu in vesica generantis, procedit ex eo quod pueri in vesica calculum frequentius habeant, natu grandiores in re ne Hoc modo ut duplex focus calculi daretur, ita duplex locus ac sedes eius

concretioni assignaretur , reii vesica.

At quaeri itur de solo vesticae calculo quo pueri magis solent laborare quam adulti,

an duplex eius matrix detur, vel una tantum. Hoc est, an in ipsi vesica per se con crestat absque ullo rudimento ex renibus tracto, an vero etiam aliquid ex reii e prius descendat, quod initium de lapidis qui

in vesica creatur, concretioni. Quidam utroque modo volunt calculum in vesica cogi, interim ex arenis a rene in vesicam

illapsis, a conglutinante pituita coalitis, anterim ex visci do humore per se in vesica coagmentato. Aliis placuit vesicae lapidem nusquam aliter compingi,nisi ei renosis a rene profeci is desintra Vesicam detentis, atque incrementum subinde ab

accrescente materia recipientibus, ut Fernelio.

170쪽

nelio Altis,ut Cardano, sedit sententia, per se semper in vesica calculum concresceres, nunquam suggerentibus renibus unde lapis in ea formari possit, quia inquiebat, arenae renum sunt asperae, atque ubi in vesicam deciderunt, eam crucian

atque impellunt ad sui expulitonem . Si provocemus ad veteres, ipsum Hippocratem testem advocemus, aeque confutabit negantes ex rene materiam suppeditari ad calculum lapidis fingendum, quam affirmantes in sola vesica sine renum auxilio condensari. In lib. v. de Morbis plane dicit, in vesica pucrorum calculum formari ex viscido ac pituitoso humore, qui vicem glutinis praebet descendenti

in libro autem de acribus .aquis, sin ulla mentione fabuli ex renibus decidentis, scribit vesiciam per se nimio fervore

affecistam , C eodem vitio, qUO κοιλι ρετωδη laborantem Urinam in tu detentam ubi concoxerit, adusserit, partem quidem liquidiorem ac tenuiorem cxcerner quod vero crassatis est faeculentius, condensare cogere. Sed id tum fieri ait, calore naturalem excedente4 --; ετώδει, quo suauit alvus, simul vesica ex συμ-θει cum alvo, solet inflammari. Hic calor