장음표시 사용
321쪽
Noe, Sem. cham , . iapheth: ratique sunt
poli ad ium: Proiana se nologia otiositas est animae, & pernicies:
Hinc Apostolus i. ad Timoth. cap. I. vers. 3. & scripsit. Maiii denuntiar ιs quibusdam .... ne intendoret fabulis, o ge--alogiis interminatis. Vera autem origo, Genealogia, prosapiae i, gloria,consistit in virtute,& bonis operinus . Nobilitas, seu dignitas origi iis, in operum con 'it exemplis, prosapiae gloria Dei mitatione retinetur, dicit s. Hilarius in Can. a. supers. Mat
aetate ad omnem pietatem eruditieit prae-
. Σαί & pretiosa Domini haereditas: sequilibet debet sacere Pater, ut fructus filiorum, quem donat illi Deus , haereditas sit ipsius Domini. Vnde ad rem nostram scribit Titelmaimus in annot. explicans illa verba Psal. 126. vers. Ecce haereditas Domini, filii r Ho enim erit har ditas in qua inhabitabit , ct gloriabitur Devs, non fertilis campi, non densa sylvae, non 'amaxisentia, non montes aurei, sed filii Ioatia ,
O gloriae , qιοι habebitIibi in haereditate praeclaram , o Deciosam. Vers s. 31 Ab hii diui a Iunt in lae rotium in regionibus suis , quisque fecundum lin sua suam, fa ilias fuas in nationibus Dis. Ex confusione , & tribulatione Babel diuisi omnes posteri Noe dilatauerunt se per orbem: hinc , moraliter habes , quod
tribulationes dilatant cor astrictorum ad veram acquirendam aeternam sapientiam, . stilicEt, ad magis cognoscendum Deum: cum autem Deus, dicit s. Ambrosius in Daci . super psalmum 3. vers. vlt. min. q. tribulat, dilatas: Vnde Regius Vates cecinit : In Tribulatione dilatu, mihi, Psal. 6.
Vos 6. 8a mi autem a m .chus, O Mesraim, 7. OPhurb , chanaam. Filii chus oee. Negligentia in educandis honeste filiis, pa rentibus notam , dc ipsis liberis peperi si uenter miseriam; qualis fuerit Cha
nan iacorum miseria, satis aperte ex tota
Sacra Scriptura colligitur. Vers s 33 esse ait Vimrail: isse capi; . potens in te να Homo peccator,&supe
bus dicitur esse ρMe s in nrra: potens in re ra erit , men eius. Pial. iii. v. a. sed quod miserabilius est, nomen eius etiam in ter ra scribitur dicit Hieremias cap. 17. vers. i 3. R. cedentes a te, in terra ribentur qu niam dereliquerunt νenam o arum viventium Dominum. At vero econtra bonus scribitur in coelo, refert s. Lucas cap. io. vers. zo.s Ad te, quἰά nomina vestra icripta sunt in colis.
sue Vel dic, Pod Amor dominandi re
prehenditur a Domino me dixit Veritas aeterna per oss. Matthiel cap. 23. vers. s. Vos autem nolite vocari Ra bi: Vnui est enim Magiger vester , exulis autem νυ fratres stis. is Et erat R'bustus venator coram mmi vers. p. no: ob hoe exivit prouerbi ut i lce. Praelatus , seu Pr dicator debet semper ponderare , quod a Deo sit electus Venator , non e pugnator , Piscator hominum peccato rum, non oppreior subditorum undE cui
libet Praesuli , Praedicatori, S superiori Ecclesiastico stribit Mediolanensium Pastor lib. 6. Hexameron cap. 8. tona. 6. V torem te fecit Deus, non expuenatarem, qri dixit: Ecce eo mitto enatores mullos: V nateres non eximinis, ira absolutionis. Vena-
tores non culpae utique , sed gratia . Piscatorchfigi ei, cui dicit: Amio eris homines ca- os . Sic mitte retia tua , sic mitte oculos tuos , sic mittifer mon/s tuas, ut π Jum o primat , Ied alleues 'rectuantem. s6. Fuit autem Princi Mm Regni lius P by on , et arach, o Aibad, o chalanne in cri. io terra Sennaar. Paut asilo interpreta tur. Vnde Princeps, scaesul, aut sup cio qui per machinationes diuersas &violenti as i bditorum bona rapit , eius regimen caret semper ordine rationis, &confusione repletum, non Gubernium, sed confusio dicitur , Hinc scripsit Philo de s cialibus legibus D. t Dominum no Loψbuit sua potestate contra famulos, cauereque ab insolentia , contemptu, atque saevitia . iam ista, non sunt indicia placiti animi , Ied impotentiae tyrannicae exercentis licentiam pro a biolo. g De terra illa in 'us est Assur dec. A vers. ii seur ut pote bonus consortium fugit Nemrodi: Ergo caue, di suge a contubernio, vel societate malorum, qui quis sis , vel iustus, vel Angelus, vel diuina quodam- modo avius praecellentiae e de Hua, vici.
322쪽
Uietans it. Novit. dicit cum x lorum est fortium appetere nolumus, dup&x nobis utili latisfructus prouenit , quia , o culpam fugi mus innocentiae nostra testimonium perhi
tom. p.num T IJAduersitates magnas signifieat: vide ex hoc quomodo per unum p catum, nempὰ irrisionem nuditatis Noe, in tot filiis a Chamo exortis, Cham ipse magnas aduersitates substinuerit rubi habes documentum,sectari iustitiam in omni.bus , in Deum, in patriam, in parentes ,& in omnes. Hoc sicripsit S. Ambrosius in
lib. I. de ossiciis cap. 27. tom. I. dicens. tia pietas est prima in Deum: secunda, in patriam : Tertia, in parentes. Item in omnes , , quae o ipsa Deundum natura est magisterium. Siquidem ab ineunte aetate,ubi primum fenius infundi experit , visam amamus tamquam Dei munus , patriam ,parentesque diligimus. Dein de aequales,quibus sociari eumnus , hine cha. ritas nascuar, qua alios sibi praefert, non quarens , quasva sunt, in quibus estprincipatus Assisia: Iustitiam non secutus Cham aD flictiones , aduersitatesque substinuit , quia ubi abest Iustitia, iniustitia adest, &ubi residet ista,omnes aduersitates pedi
Veri .IN. so Factique sunt termini chanaan venientibus a Sidone, Geraram, usque Gaῆam, tinee ingrediaris Sodomam, oe Gomorram. Impij terminos sceleribus non ponunt , donec ingrediantur ignem infernalis Sodomae,&Gomorrae , quia inquit S. Bernardus,m-βὸxibilis , obstinatus homo, si femper viaeret, semper peccaret.
mino genealogiae Iapheth, in hoc capitu- Io ponitur illud verbum sunt: quia boni semper cognoscuntur separati a malis,& simul cum illis non conuenire, hinc habes in Leuitico, quod Deus separauit peccatores ab alijs hominibus, de posuit soparatos in medio Levitarum: sic isti fili, Cham separati videmur a misis bonis Iapheth . si De Sem quoque nati sunt, patre omnium filiorum Heber: hic Heber primo
honoratur, & nominatur,cum sit quintus in ordine: virtus, de bonitas semper est anteponenda, & honoranda super omnia . Vnde Abulensis in cap. 27. Gen. quaest. s. lit. E. col.2. pag.mihi s6s. dicit. ri omnia is inter se comparentur, boor, e-
lias est,quam fractus terra , ct omnis abundantia diuitiarum , o patet, quia virtus M- num superexcellens dicitur respectu istorum bonorum temporaliam , prim m eius ponitur b nor ,σ non aliquid bonum de aliis r Sic enim definitur . Honor, est reuerentia exhibitio in ιαν. testimonium virtutis. Ergo quidquid detur Virtuti,&Merito, si non est Honor, parum datur.
filius debet a parentibus benedictionem is M. procurare, qui si benedictus erit a Domino per parentes, videbit bona omnibus diebus vitae suae, & filios filiorum suorum,sicuti Sem a Noe benedictus vidit: Hinc sa- cer Vates Pal. Iar. vers. s. & 6. cecinit e Benedicat tibi Dominus ex Sicin ι'videas b na Drusalem Omnibus diebus vita tua , o via deas filios filiorum tuorum, pacem Iuper Urael. 3 Natique sunt Heber filii duo : nomen v ' ni Phaleg, eὰ quod in διbus eius diuisa sit ' δ' terra: bonitas, & virtus semper diuidunt passiones, quae in terra cordis nostri imperium habere cupiunt, unde ad hoc ut ipsas esse nes subiugent passiones,debent diuidere, iuxta illud diuide, σ impera . ς Iectan gιnuit Elmodad : ct Adu o
Hevila e) Uirtutes generant virtutes, &econtra ex sceleribus crimina oriuntur , quia ab3ssus ab sum inuoeat. 9, Et factae, habitatio eorum de Messa , Vers. Iope gentibus usqud Sephar montem orientalem.
Bonum est iusto homini, & patrifamilias,
si poterit in fine vitae dicere cum anima , Ecclesastici cap.24. vers. I . Inhabitatione functa eoram ino ministraui , idest coram a
Deo , sic ministraui familiam meam, ut semper dici posset habitatio sancta. ρ6 Isti fudit filii Sem , Iecaηdum cognatio- nes , er linguas, o regiones, in rentibus Iuli. V INota quod unusquisique loquebatur iuxta propriam linguam suam, & ex illa loquela cognoscebatur ennatio ab alijs distincta: quo docetur, quod ex lingua cognoscitur unusquisque quis sit , sic loquela tamanifesta facit animae secreta. Sermo enim oris dicit S. Thomas ad cap. 4. Ephes. l. s.)Praesentis, o annuntiarea,qua intus in anima sunt, quia voces suos earum, qua funt in an ma , passionum notae .ur Hafamilia eluxta populos , nationes suas. Ab bis diuisa sunt gentes in terra a Vercaa post dilauium: sicut istae gentes incipientes
prolificare totum repleuerunt mundum; sic bona opera ubique disseminantur , quando a vera virtute procedunt. Sac. Tbeat.Bibl. Tom. I.
323쪽
S. I Vare dicitur a Moyse Ge- nerationes, d non gene- ratio: Quia voluit docere homines, post diluuium culpae indigere duplici generatione , nec ipsis una susscit generatio ; hinc aiebat Mellifluus Dodior in declamationibus sit
per verba Ecce nos reliquimus omnia, circa medium lit.H,col. 3.pag. mihi 2 o. IUHix ego homo, ct miIerabitis casus meus, cuι non dima fascit, cia duplex est necessaria generatis. mirum ex corpore, σ anima constitutui cecidi totus simul, simia totus omninὸ resurgere non possum: Duplex ergo generatio requiri tur, una per lauacrum Baptismi,altera per salubrem penitentiam, ut dies vitae nostrae Deus agnoscens immaculatos, & numerum dierum nostrorum, qui sunt, mensurabiles facere illos dignetur, & immetata si licitate perennes. o l quam verum est, quando peccator per poenitentiai rastitur in secunda regeneratione,& Iustus fit, tunc dies eius complentur, nam dicit Origenes ho.9. in c. I .Lucae: Ubicumque iustus nascitur,ibi complentur dies:Hanc tibi recentillimam proponovi uam accurate secteris vitam, inconsulte frater mi peccator, vitam vitae, vitam immaculatam, in Christo regeneratam, ut cor tuum Psal.3 3.vetc. 39 insaluta ritus, o in Deumanuum, nouerit
exultare, quia totam, quos non pertinet ad Dei eultum , debemus habere quasimortuum : in neret S.P.N.Aug. ad Ps.s l. l. O ho. 33.ut& mortuos eos dies,quos ad Itii gloriam,& incuriosius peractε viis emendationem, insumere neglexisti , faxit Deus, ut noscas.
tur Gomoe Ut intelligamus quod pulchritudo huius corporis deficit, animae vero restat semper, immo non solum deficit, quia vana est, terra,& ciness,ssed quia vana, terra,& cinis decipit, & decipiendo in laqueum Diaboli incidere facit. Eleganter ad rem nostram loquitur S. Beraardus ad
sororem serin. 64. l. 3. lit.I, pag. mihi 3 D. dicens. Quia pulebri tuta corporis fallax eli, vana est erra, O cinis est eceptio est homiοis. Unu Salomon. Prou .c.3 I.vcr.3 P. Fagax ara tia, o vana est pulchritudo. Muci: fuerunt, sum decepti per V lebritudinem e pMis.stulit
homines dum considera spulchritudinem corporis, incidunt in Diaboli laqueum.... Deus non requirit corporis decorem, sed animae pulcbritu
dinem . Fuge fuge mi Dilecte deficientem, nec non decipien in corporis pulchritudinem . Et pro tua cautela scito,te sciuisse Dauidem horribilem Gigantis vultum, Mulieris terribilem serrarum insultus, prostrauisse, 5e vicisse, at vero ad Bethsabee pulchritudinem, deceptum, defecisse unde scribit Caietanus in verba Psal 29. vers. s. de ipsαρσήidit fortitudinem ad ripectum mulieris . ofuge pulchritudinem corporis, o suge la Quare ex Gomer, dicitur primum fi- verss. lium fuisseriscenea λ sesia ex hoc docetur unumquemque illi isti igni se osserm c tamenti, qui culpas,non homines exurit id
fissili adii reat Deo, nam ipse ignis vidieit Apostolus ad Hebraeo. c. a. versas, his' M- Deus noster uvis e furuns consumit cri- - ε--mina,non hominem. Hoc bellE explanavit Ioni S.Ambrosus lib. r.epistol.ep.3.to. 3. dicens: Qui erg4 vult mandare peccatum Dum, ignem inem. a se ramoueat alienum. ι i ii igni se offerat, qui culpam, non bominem exurit. Qui sit iste ignis, audi dicentem: Quia Iesus baptinat in Spi- ritu Sancto, unt.... Hic est ignis.qu ι abstersis culpam Latronis. Ignis enim eonsumens est, qui dixit ei: boilie mecum eris in Paradiso.Vtinam
ergo ςxurat nostra crimina Diuinus iste ignis, ne consumat inconsumabiles animas nostras aeternus gehennae ignis. iniare refertur primum filium Iavan e. suisse Elisan Christus Dominus nobis fuit 'agnas columbus qui pro nobis occisus immaeulatus abstulit nostra crimina; ipse autem nostra seruitutis ligamina, quibus ma ncipati tenebamur a Daenione mundi huius ι -- olum incipe, soluitMinc Mediolanensium Pa- bus seu istor super Beati Immaculati lit. 12. vers. s. 'to . scripsit. a ergo obliui Icamur,quia Do mino Iesus agnus Dei, munda bostia, foluit nos grauiu a nexibus delictarum quibus Pbarao i Dietemmas, non rnius AEgypti, Ieductili istius Princeρs, Vinculo Ierohas grauis nos tenebatao ictos. Audisti Doctorem Z tanti consilii immo debiti) ad exequenda ossicia grates Numini repende, ne obliviscaris istius be-.neficij, quod semper ante oculos habere debes, & habere teneris., are ex Cham, primus filius natus Vers6. suit Chus t Quia mores patris sequentibus
fili inprobus pater,& moribus niger,improbuia non poterat non generare filium,
brosius, lib. de Noe,& Arca cap. 3o. lit. Κ, R . col.mihi a , 9.dicens, Nec poterat fieri, ut bonum generaret filium, qui ipse bdino Patri nequam fuerit filius, naturae, eruditionis de- genrre extitisset.
324쪽
verss. 6 Quare addubitat idem supradictus Doctor, Cham illius improbi filium seni
rem Chus, Scriptura, fuisse,memorauerit λRespondet sibi s.Ambrosius lib.de Noe,&Arca cap. 3 .colanthi a .Duo genera terrae, velut arenosum,o puluerulavam mmὸ ut expressus dieam, pultas i Aliud genus terra
i uere generat, ex quo generatio esse non possie, ideoque Propheta puluerem impiis compa- , rauit dicens Pal. I. ver . buse impii, nausic, Ied tanquam puluis,quem poscit ventus a facie terrae. Eo quo tiam secundit in altiorem sensum ins cunda sit impioru anima , quae fructus utiles generare non possit. Verso. 7 Quare, cum pauci homines tunc degerent in prbe,nepotes nempE,& pi onem tes Noe,qui ad totum orbem occupandum rati,& pauci erant,ut inhabitent, alto pro celloso mari se committunt ad quid tot, tantis'; periculis se exponunt, naues coni ficiunt, nauticam artem inuestigant, mare transnavigant, ut infulas inhabitent 8 Adquid tanti, laboribus fatigantur, cum omnes unus terrae angulus caperet3 Iam tutic Ams .iis M. in exordio orbis humana ambitio depinge--ana serta batur. amuis enim spatiosissima,ac latata, et: . terram in continenti haberent, quam nunquam rari imperatores ibditione sua ob-
μή tinuerunt; tamen eam non sat esse sibi ar- bitrati sunt sed ulterius,contemptis omnibus periculis,marinas aquas progressi,n uas terras scrutantur,& quaerunt, ac si totus Orbis pro eorum ambitione illis esset angustus; Eleganter rem totam declarat S.Io Chrysostomus hom.3o. in Gen.in fine. Vide,inauit, quo dὸ humanum genus non potest fasistere intra fisos limites, sed ampliils coeupi Icens, maiora supraIe appetit, atque, hoe est, quod humanum genus pulsαῶ per ιit, quia non vult natura sua mruinam agnoscere, sed femper maiora desiderat.
Vers. 7. 8 Quare primus filius ex Chus ba λSciendum, quodathiops mmonem significat inquit S.Hieronymus,in c.3 alabae. Vnde dicendum ex Chus,Saba, ut intelligeremus,quod AEthiops Irimon, semper
quεrendo animas nostras, ut deum
is ret Hinc admonet nos Apostolorum Prin--a Circui ceps vigilare , & benE custodire cum Q- φ. brietate virtutis nostri eordis ianuas, sic scribens in prima sua c. s. verss.& 9. Dbiij estote, o vigilate,quia aduersarius vester Dia
bolus, ta quam Leo rugiens eircuit, quaerens
quem deuoret, cui resistite fortes infide.
Vers. 7. 9 Quare alter Saba dicitur, quod fuit primus filius Regmae λ quia ex hoc datur documentum, quod peccatores, & scelesti homines non formidant Dei vindictam, Stasa . -- ad minum non conuertuntur usque dii,
Wς iis, sicut Israelitis in Sina accidit, audiant ii crepationes Dei in tonitruis,& fulguribus
' esti; propter hoc Regius Vates psalm. Ioa.
verso. ccccinit. Ab increpatione tua figient ra voce tonitrui tui formidabuint. Proh Peccatoris inconuertibile cori Sic obstinat E pe durat,vt E csto sulgura expectet; Utinani
ne Dei maiestatem amplius ostendat induratus peccator, non fulgura, & tonitrua , sed ignis descenderet de e lo, & ipsum deuoraret cum omnibus sequacibus eius lio iniare si Nemrod potentior omnibus Ver 3. filijs Chus fuit, ultimus a Chus generatus nominaturi ia sui fortunae ludo, aut fauoris,aut industriae artibus, peruenit ad alta, & superbia duce ad primas graditur sedes,posteris calamitatis reliquit exerta ;&quanto altius praeeminentiam loci t nuit,vel tenet,aut intelicius ruit,vel si nonruit, miserasilius a Deo eternaliter vit,mabitur, iuxta illud qui se exaltat humiliabitur. O quam palpitantibus praecordijs, ac pauidis semper animis , culmina sunt sapientibus possidendat Ergo audi Tute dignitatis aicendit culine, qui quanto magis
in altum se elatum cognoscit, praebere humillimum gestit,ne de inflationis superbiadEcidat, qui de virtute splendebat.11 Gare illud verbum potem,a Septua-Vers. s. ginta Interpretibus exscribitur Gigas,idest,
pro ly upit esse potens , legunt cπις esse GH agait o nobile Mysteriuml Moralissima sunE Principibus, Superioribus, Regibus, NyM P n P sulibus, Dominis, S tentatibus criseditio h esl,qua subita magnitudinis por- A
tenta exulant'. caepit esse potens, eae t esse mare η--
Gigas; non inconsulta fauoris gratia subito in fit potens,de repenth fit Gigas. Nemo rem v mori . ni pente fiat summus, quia nemo repente si flat ummu , summus . Ascendat per suos gradus quis quis in summo vertice collocandus est,suas
habeat aetates magni fastigii sublimitas Hinc dicit S. Bernardus in fine Sermonisi primi,in die S. Andrei de mundis piscibus iit. L, col. 4. pag. mihi 77. Nemo repente fit
summus t ascendendo, non volando appreben
ditis fummitas scala. ia Vel die,upit esse potens,caepit Geguai: Uerss. languet eligentis prudentia, si cum candidato meritum non adolescit. Incipiat esse
gigas,qui ad gigant am proceritatem su limandus est. Heri pusillusi hodie gigas
monstrum naturae, simul,& politiae mons. trum est .Hunc non meriti dignitas,sed sa-uoris temeritas sic evexit. abis illa est, inquit S. Gregorius Naeianzenus in orat.I. mi veritatis Antistitem, ac propugnatorem unius discalae Dario, velut simulacrum ex a
i a Quare Nembrod, dicitur robustus Verss. venator coram Domines ta superbus,de Deum, & reliquas infra se reputat est e
creaturas. Sic iste Nembrod Gigas venator,
inquit S. P. N. Augustinus lib.I6. de Ciu.
Dei cap. q.corsuum elevans contra Dominum, non
325쪽
non seclis, ae venator, qui a sylvis rediens more triumphantum, in altum elata , praedam circumsert, insana quadam arrogantia inflatus, conceptam in corde suo m-
perbiam,in faciem ipsiusinet Dei qui quia elatam est a Iouὸ discernit, scibit S sto Chrysostomus ad Psal.I37.V.69ostentat . Sequitur S. P. N. Erigebat eum Dis populis turrime tra Dominῶ,qua est impia signi cara sum-hia. Ergo si Deum ipsum contemptui ducit superbus ; an reliquas putas non negliget,& insta se non ducet creaturas eludex e sto. I4 Quare refert Mosen,Nembrod suisse venatorem coram Domino, seu ut legit s.
Ambrosius ante Dominume Quias huius dubi j solutio est eiusdem S.Ambrosi lib. de
Noe,& Arca ca.3 .col .mihi 26 . Quinas diligit voluptates, o eas sequitur,putat bisse posse ad Dei gratiam peruerare , ct regnum eaeleste huismodi erroribus deserendum: is adueras m caelestia contumaci praeliatur affectu . Propterea, o in prouerbio est de eo, qui deliquerit Aut Nembrodgigas venator ante Deum.
En huius taculi omnium hominum stultitia. En scelesti peccatoris stulta cogitatio lterrenas concupiscit voluptates,toto pondere criminibus intendit, & tot plenus sceleribus putat se posse ad Dei gratiam , S gloriam peruenire Oiquid gloriaris r buste venator in malitia, qui potens lactus es in iniquitate8 Tota die iniustitia cogitauit, & cogitat cor tuum,lingua tua,mens tua, & ad regnum c teste peruenire posse credisZUtique,& verilis crede:ob hoc priverbium super te exiete &quale vis scire Audi de te Ρrophetantem Psalmistam Ps.sI .verss.& v.Videbunt iusti timebant, σμper eum ridebunt, cr dieret : Eece homo, qui non misit Deum adiutoremfaum ; sed 'rauit in multitudine diuitiarum suarum , ct praua- Iait in vanitate Da.
13 Quare Nembrod talus legitur qubdfuerit venator, α quare exprimitur quod
esset venator 8 Ad hoc uoluendum dubiu, accedit supradictus S. Ambrosi us suo eleganti acumine,& dicit.' e ibi od autem per interpretationem dicitur albi ops. color AEthiopis tenebras anima, squaloremque significat,qui aduersus lamen est,elaritatis exors,tenebris inuolutus et octi similior,quam dier.Vena
toris qraque rius in siluissenter feras, ae bestias consursatio eius. Irrationabilis ergῖ miseetur irrationabilibus pasonibus, ct ea qua sunt malitia agrestis, atque praedura , venator hu-rusmodi explorare consueuit, a tque his potiri, atque delectati
is Quare si Nembro laeui fuerat E pocteris Cham, qui de patris Noemi maledictione seruituti addictus erat, ante Semi, ct Iaphethi posteros prius regnaui tuo ma- Iedictionem de faelicitate ludentem l Qui seruituti maledictione mancipatur, primus omnium mor Mium regnat ; ει qui principatum benedictione obtinent, nondum principantur ρ ArgutE ini J S. Ioannes Chrysosto Chrysostomus homil. 29. in Genesimio. s. pag. mihi IS9. Fuit autem principium Regni eius Bahun crc. sed Hembrod stιrum proauum Dum imitatus, o abusus naturae pria uilegio, alium Ieruitutis moάum adinvenit, est Princeps,atiis Rea fieri attentauit . Prosecto
nunc seruilis Chami soboles seruitute coronatur, quasi regium stemma sit stigma seruitutis. Mid est regia dignitas, ni it c ronata seruit usi Sic sceptra mancipari debent populorum seruitior Sic Reges,principes, praesules, & superiores seruire e
bent bubiectorum utilitati ti7 Quare refertur a Moyse,principium re ni lambroth Babylon mille λ quia , respondet Mediolanensium Pastor lib. de Noe, & Arca cap. 33. in sine peregregie ,
Malitia, ontectas non insmplieitate, o puritate, non in diutinctione virtutis ,sed in confri e vitiorum est. Babylon enim interpretatur eonfusio.
Is Quare dicitur,quod de Babylone discederet Assur,& sdilicasset ciuitatem Nini uen λ Vt intelligerent homines iusti, &virtutis amatores, impiorum vias, Ac mi sortium fugere Nam Beatis nunquam pinterit esse homo,& pulcher in anima, ni peccatorum vias fugiat Hoc totum in principio propheticae psalmodi; insinuauit c
lentia n Iedit, ipse audi quod sequitur,Erit
tanqua' lignum , qiad plantatam est secus d cursus aquarum, quod fructumstium dabit ια
tempore suo, sobum eius non defluet in quo consistit ligni pulchritudo , o quae cumqfaciet pro perabuntur.Sic Assur fugiens locum peccatorum, egressus est de consu-sione iniqua Babylonis , ct aedificans ciuitatem pulchram Ninivem, dedit fructum bonor una operum largissim)prosperatus: En homo quisquis es, qui virtutem addit re cupis, S habere desideras; fuge litus auarum improborum hominum, nam re riculosius est cum improbis degere, quam cum lasmonibus decertare: Usmonum te lationes noscere potes, luem malorum discernere vix nescis. Iniuper I moti illecebrosae voluptatis lenociniis titillat, immo dico aestu cupiditatissumaminat, & mentitis prolectat delicijs: Improbi ad vitia violenter trahunt,& incestanter impelliat. Per voluptatem facile nobis vitia surrepunt, facillius per exempla. id me existimas ae rer audi quid de se aiebat Gentilis
Seneca in cp.7. Aua arreaeo,ambitio or, luxuriosior, immo verὰ crudelior, /mmanior, quia inter bominessui... Vnu exemp A aut luxu ris, aut auaritia multum mali facit , couuictor delicatus paulatim enervat, ct emollit,uuiuus diues cupilitatem irritat: malignus comes can
326쪽
Haec pondeo tua, & pr pondera, ut veritatem noscas, cognita consortium malorum fugias.
RE . Quare ex Mesraim primus filius eius' vocatus fuit LudimZQuia phr tribulationes
iusti nascunturo nutat aure inquit S. Ambrosus in lib.de Isaac,& anima ca. s. to. . in
quibas christi imago fora natur. I in vo Clidisti, crucifixus est, in quo, o uot sculptae pro is .' nobis pan tribulatione, videnturi qui er o
Christi imaginem nempe tribulatio nes in se linet, ipse nascitur ad gloriam ;hinc Apostoli omnes Christi imaginem, ne-1se tribulationes subistinente spectaculum
vnisi ne Christi Domini ad gloriam
natos se cognoueri et, non aliam adduceb- tes rationem, quani dicere ex ore Ductoris gentium ad Hebraeo ca. b. vcr.33.& 3'. 'pri, ijs, ct tribularionis Dectacatum facti .... Nysalutem non fumus Abiram is iis preditionem, sed fidei in aequi hienem antriae.
- zo Quare ex Chanaan primus filius Sidon
eri. I nominatur/Vt intelligant 'egotiatores terrae, in die Iudicii pro ipsis ita iiii remanere fetum, quonia iam ex nunc dicit Arcalypiis
tiatrici merito datum: En rami uni pecea
toribus praeparatum: Missicivo de iiis lice huius inuncti incoloe, qui terram , id eli ait rum,delicias, voluptates negotiamini'; Na- iis iudicii extremi has merces ad vestrae miseriae gehennalis penam accipiet,& lucrum nis animabus vestris aeternaliter reportabit inspicite fallem tantae ins licis nego tiationis terribile lucrum lvers. 6 Quare, si Chamo data fuit maledictio x due is a Noe, tanta potitii reuit filiorum multi plicatio, quae luperauit filios laphe &Sem,
dum ex Cham triginta generationes numerantur: Quia multiplicatio filiorum aliqua. do improbis in nisi luxuriae iusto Dei iudicio est concella; dEmrtE hoc insinuauit
et Perus super illa verba Gen. cap. I 6. ver I I. t triplicabasino taum,dicens usto Dei iudi cio factum fuerit, ut mali multiplicarentur, vel x: eorum lasciria puni et ur. Itaque qui in choro plus voluptatem,quam prolem quaerit, in tiliorum multiplicatione eius malitia punitur insuper subscribit S reg. Nazi a. an ora. 3 s. sic dicens minii quippὰ voluptas,qaae non in πιο suscipitur,vesu tati, excremetum est.
vos,o za Quare describuntur quatuor termini laterales totilis terrae Chanaan, in quibus Chami tota posteritas dilatata fuerat ρ Vt insinuaretur, quod quando quatuor animi
assectus, nempe voluptas,& dolor,concupiscentia,& timor, non reprimuntur, superant' rationem,& dilatantur in animae terminis ,
. idest potentiis Immo lic t volsepta ui dicit
s.Bernardus seride primordii mediis, uissimis nostris pagani hi sp col. . sit volu tate dilatatus, nec quandoquidem volum
23 Quare hic dicitur, hi funt filii cham mad quod non legitur in fine senerationum Iapheth dictum' Quia filii Iapheth, ut erant ex benedictione Patris, S: L ei,nsi poterant
pri dici ni sunt filii Iaphsib, quia erant filii Dei, cilicet boni & Deum colentes; sed ut ij rcham vi pol E ex maledictione paterna,poterant propri diei fila, cham & non Dei, uti sito modo cognoscerentur diuis filii cham a
filiis Iapheth, ab isti, bonis distincti illi mali; immo illi, ut mali filii Cham, si ij hominis;
illi,& ut boni, non dicuntur fili; lapheth, quia fili; Dei. a Quare filiorum semi primus omnium Vers. I.
nominatur Heber, cum ipse primus non su
rit 3 Quia licet Hebet ex illustriatauorum progenie descenderet, tamen quia propria virtute, & bonitate omnes Semi filios supe- rauit, primus inter ipses nominatur nam illustriora sunt omnia, quae virtus excudit, quam quae venus itissimae originis impertur bata series ad posteros deriuauit. Dum purii simus sanguinis sons per claros traduces derivatur ad posteros,illos suscipiendos saeculis ornat, & honoribus adaugendis ini- tiat at licEt gloriosa sint promanantia de maiorum claritate vocabula, ligniora sunt
quae elaborantur virtute nomina. Grandii' --. Elogium ei t maiorum claritatem splendi- diore lumine vincere , quam acceptam so lii in represensare: decet, scribit Cassiod. io. 'Var. I i. etiam priores suos vincere, qui ad nosi
tra meruerunt tempora pervenire Iniuriam ma
ioribus irrogat, qui derivatam non auget gloriam, nec incrementare nititur famam.1s Quare ex se primus filius, resert M - Vercra. es, ubi suerit alama Quia molescens procurare debet iis nundo bonum Nomen accipere;& in agis bonae samae bono nomini stu- σανε in Ni
dere debet, quam diuitias multiplica iidis,& τ 'Iauro; Namsapiens in prouerbi,s c. 22.v. I. dixit Melius est nomen bonum , quam diuitiam .
ta. Et benEobserua, quod non dicit solummodo et Omen, sed addit Diis a n, nam quaereremtum Homen,est quaerere floriam huius , mundi inanem,& saluo Nomine,tuta putat homo caetera, quantumuis erroribus desae- data; sed quaerere 2 Omen bonum est virtutibus et euaeternar li est honesta,& ι - a ambitio. O attende ' Quod apud homines magini habetur non est virtus; sed nomen solii in hoc serE cunctis mortalibus cordi es aeterna sibi nomina comparare, & aduersiis
obliuionis iiiiii lassiabili renarii simi Agesilai inuem: untur: Hic statuas noluit sibi
327쪽
isit; sin ks,ne Mnes quidem attiae opera nihili bomitium. Monumentum ti vir ture sibi excudere voluit,& statuaru in gloriam nihil utauit Iraeeaambitiis, pti probati ebat Cassiodorus o. var. r.em muria o --- inraudibi perspicino, tuis autem posse rufa ei- Di ter inti iacis. udisti: si Adolescenses, no δε- tum multu, sed mmmi bono stude, si vis nome aeternar quaere virtutibus, no inani gloria. Σ6 mare ex Aram primus nascitur Hus ZAd hoc soluendum ; icire oportet, quod pro sublinii tate, inquit s. Hieronymus super cap. 3s. Iob, superbia designatur, S pro Et vis, scribit s. Greg. lib. I a morat cap. 3. Ho- vis. Ergo Hus ex Aram dicitur, ut intelli --gatur, uod homo si perbe sublimitatem . , t uis . qineri sedareicit, quod ista Dei est, nam dum in altum salitia Deo hi
miliatur; & econtra dum quisquis humilia uaerit, si ablimatur a Domino. hoc tot uni ub ista metaphora sublimitatis , & ligni demonstrauit Ezechiel Propheta in cap. i7
vers. . dicensat scient omnia ligna regi Oius,
pcia ego Dominus humiliari lignum sublime, o exaltari lignum humite: O Meaui lignum viri- , ct fra dere feei lignum aridum . Ego Dominus lacuus fum , o feci. - - lare Scriptura dicit primum filium Feri. 24. Sale futile cuia qui in mundo laxatur in via iniquitatis , audiet in ultimo
μιανε ' die, Hierem. c. s. v. I P. Auferte propagines eius,
is et istata via ini, idest, actiones, quia non
sisti Piopi. sunt vi , sed mortis, ideo igni damnabitur tiara. aeterno Nam νη-m δε ι bus palmiti congruis, inquit S. P. N. Aug. tradi. 8 i. in Ioam fiat, medio, aut vitis qui ignis: si in vite non est a iurae Miseri palmites, scilicet homines, qui inviti vera Christi Domini non permanentes, i in igne erunt aet nolo quam verE lacrym rum vocibus tunc suspirabunt 8Sapien ca. s. vers. 7Iaxati fumus in Ha -quitatis, o pera tionis, O ambula mus vias discites, viam a
tim Domini ignorauimus.13 Quare Heber post sale natus , ipsi Sale prae situs nil ia Deus aliquando homines iustos, S sanctos permittit in hac visa ab aliis in deridium haberi, & in similitudinem improperii, ut postea praepositi in oria computentur uti inter filios Dei, &inter Sanctos illorum sors sit scelicissima, 1.
eas, o vivificat, pauperem facit, Oditat, humiliat, subleuat. Suscitas de puluere egenum, o de stercore eleuat pauserem: ut se eat cum
principibus , o Iolim gloriae teneat. 29 Quare ex Heber primus filius nomina tur Phaleg8 uitia in transitu de hac vita ad atria , mulso cessabit iam dum in niuimitur , inter animam, & corpus diuiso esse debet, quiali Et An talis hinno, ii
quit Apostolus I .ad Corae et .vcr. I . non percipiat e quaesunt v ritus De ranae nunquam
cum corpore, & anima, qui ad gloriam ve
anima relinquendo, quae nant spiritus, uti spiritualis, non debet sequi, quς corporis sui, unde continua debet esse colluctatio in rspiritum, & carnem; & ista diuisio non minat, nisi in transitu de hac vita ad patria, quia Iob c. . r. i. Micitia est vita hominis f. per terram H inc concludit Mellifluus Doe .ser. a. de eo, quod scriptum est, immisit Dominus soporem in Adam , dicens: cessabit
diuisio eum venerit enitudo, est erit totius sa ciuitatis Hierusalem part et patio in idinum.
3o Quare lectan primogenitus Eliu ad vero fuisse dicituri Quia me ura Dei, idest quam Deus Dominus Noster lesus, hominibus monstrauit,qua peruenitur ad gloriam, suit
unius et aruuli, sic enim habetur in cap. 18. S. Matthaei v a.& 3. Et a Mans Iesus paruulum, garuit eum in medio eorum, o dixit: Amen Pro m. a
xobi, nisi MUfueritis, rificiamini sicut uuli,no intrabitis in regnum esserim: Ecquid figuratur in nomine Paruuli 3 Humilitas i di s uentia verba ruit aque emo buviiliau i fit se sicut p.ruulus iste ic est maior in regno e lorum: o stelix mensura,qua gloria mensii raturi Vultis, inquit S. Basilius in or. 23. Esse puerit puerorum mores imitemini, morum Hi citatem assumite. Illis nulla de ditestate vox iei
rimas 1um ambiunt, hac Qitudine no laborarit, non norunt Gryefeetuim nobilitatem, non Iuper diuitiis elatione vana It tantur,non ob patritiarumgloriarum multitudinem . o chia rapuero
rum simplicitas, o inuidenda puerorum hu militas ' Homuncio, fias utique Homuncio, mensiiram puerorum humiliter ambi, sic sapienter ad gloriam euolabis . si Quare ab his tribus filiis Noe, Sem, vereri Cham, Stapheth, diuisae,&dissenuitaue suerunt gentes, per uniuersiam orbem3 quia figurabatur Chri isti Domini Nostri Ecclesia , per mundum uniuersiain San a rivitati, fide disseminanda dilatanda: A men est Ruperti Abbatis lib . in Gen. ca in fine pag. mihi dicentis: sola seminil ι Iris aliam, cbam maxime obiam , s
Iu et Europam possederunt, ut tres partes ui, a trium ne ratione impleremur , in quibus etiam Mel risii sanctae Trinu: tis si e plananda praenis rabatur.
tens in terra, Assur de terra illa legitur egressum esse,& non an eae Quia ubi exoritur violentia, excidit salus subditorum, & dum violentia, tyranni subditos cogunt,iam si ab obsequio recedunt Sed dicerem etiam, Tyrannos, subditos metuere, & subditos, Tyrannos: Hoc quod dico ex Plutarcho inlibuid Principis udit .collegi, Audi. .an Odemus, inquit ipse, ergivorum tyrannus D da ivsublimi conia i posta tona ianuam pensilem cum amica dormiebat, amicae mater, ubi ascendisse scalas remouebar, rursumque iumee facta apponebat ad omο ὐ putas bie archiuiu,
theatrum, curiam, conuiuium, metuebat, qui de
328쪽
horum eum motia crescitmetus bus imperant, eὀplures timem. Sic Nembroth Hi Tyrannus Uinebaturii leo egressus estAssur de Terra illa; sul ipse Nembrotuli Tyrannus, non improprium est credere, quod metueret: Nembrot suisse Tyrannii,collige ex lypotens, quod Graece est Violentus. vehi.' 33 Quare,si Deus innocentiae amator,&protector, ii illico Innocentum oppressi, rem Nembrot comminuit Z Quia Deus mirabili patientia expectat peccatores,ut con . uertantur,& adeo toleranter, patienterque sustinet,ut sibi detrahere quadamtenus videatur; nam tolerantia censetur ab aliquibus impotentia. Audi Tertuli.lib.de patientia ca. sustinet luxuriam, auaritiam, i quirat te, malignitatem cisti die insolescentem, ra sua sibi patiemia deri aDatoplures enim Dominum ideire)Mn credunt, quia faculo irarum tandiu nesciunt. iHac eximia patientia mundi supplicia di se fert, sperans de dilatione medelam; o peccator ad rinitentiam evola, ne, spreta Dei patientia,eius Iustitia te puniat. Vercio. 3. Quare, si Babylon sola initium erat Regni Nebrod,& ali; Urbes inacb, A baa,
να-is..ia. ct charame, initium Regni simul annume---.- ranturZQuia Tyranno Principe incipiente, -- eundi i superata obiiciuntur: tam infallibilis omnium urbium ruina tyrannocta uum obtinenter Immo non sol iam Tyranni urbium ruini sunt, sed etiam inquit D. Bernam in Ser. ad Pastores in Synodo cogregatos incendEt Ecclesiis, vastant ouitia Christi. ρο-liam millos, ct viduas,proferinione inducunt pauperibus,Deum blasphemant infuis operibus.
3 s Q iare, si Assur Niniuem Civitatem extruxit, rursum asseritur aedificasse Ciuitatem,& plateasCiuitatis,&cλCerte,quia su urbia , quae alijs in Ciuitatibus asstilent esse parua,& a vulgaribus ciuibus habitantur, apud superbam Niniuem tam ampla erant, ut & magnitudine , id ciuium immoderato cultu ipiam Ninitae aemularentur. O temporas nota Morale ubi vulsares hoc dissem runt a Principibus, ut Principum vestimeta
a vulgarium indumentis pretio vincantur l36 Quare,si terra erat unius labii, licitur
s duod post diluuium hie fuere diuisae terrae m. ω 3x, secundum cognationes sin as 3 Quia delinguae ipsius ingenio est prius quodammmtimis mἷ Geuentus rerum proferre , antequam res . existant: Cupis de hac re exemplum8 Ecce . Genά.27.verAEI.dc a. Esau dixit hieor sum veniintdus iactus Patris mei, o decidam Iacob fratrem meum ;σnunciata Iunt haec ubecea.
Quis id denunciauit V E hax denunciator nouisDixit in corde, Rebecca sciuit am trium res existeret,res propalatur orauea lingua, & linguam time l inis ergo committat aliorum auribus, octinguis, quod nec suo cordi, aut fidei permittere fas est Z3 Quare septuaginta generationes, &. duae ortae sunt ex Sem, Cham ,&Iapheth, I -- Thrare. Bibl. Ton. I. VersII.
ruae uniuersam terram impleuerunt lagurabatur futura m dicatio de Aduentu Messiae, per uniuersam terram facienda a s ptuaginta duobus Discipulis Redemptoris,
sic enim legitur in c. io. v. t .s Lucae. Post haec autem designauit Dominus, ct aliosIeptuaginta duos: mist illos binos ant8faciem uam,m omnem ei uitatem, o locum,quὸ erat ipse νmturus.
33 Quare in omnibus istis generationibus non legitur illa clausula, quae stat in generationibus s. capitis Genes eon ; scilicet, σmortuus est Z V.G. Adam genuit filios ,& mlias, o mortuus est; lim clausula igitur quare in istis non legitur generationibusi Dicit
Ugo Card ibidem. Ante diluuium ideδ apponi tur, ut intelligatur folus Henoc, exceptus a morte . Post iluuium aatem natius exceptus es πρqud ad tempus laris.
per diluuium figurabatur Bapti sinus ; Vn-dEcum antE diluuium non esset Bapti sinus in figura , mnes inuoluebat mors, submergensem ad minus in Limbum; sed venientediltiuio nempe Baptismo mors amplius non dominatur;ideo antἡ diluuium Clausula illa mortuus est ponitur , post vero diluuium siletur, quo nos a morte salui facti sumus: Hinc scripsit Apostolus ad Titum, cap. 3.
vers. s. dicens, secundum inrurico Miam Damsaluos nos fecit, per lauacrum rea nerationis, errenouationis Spiritus Sancti
dem, per diluuium extremuiudicium figuratur, ante quod omnes morti addicti sunt, post veri, nullus, quia boni in perpet μm vivent,malos autem mors depascet aeterna.
Sic enim iustum est, ut qui sine termino M. xit in culpa, sine fine vivat in paena. O beatorum,& iustorum inexplicabile gaudium lo miseri peccatoris inenarrabili dolori Heu peccator mi crimina luge,& ad poenam suturam inspice, ut ipsam fugiens, caeli αternis fruaris gaudiis .
generati dicunturΘQuia tres sunt migrandi gradus nam Gomer Migrans interpretatur primo est, qui migrat a facie tentationis, ne amitiat gratiam; inde Thren. cap. t .vers. . Migrauis Iudas propter afflictionem, mreltitu-ὐ- seruitutis. Secundo est, qui migrat adulcedine internae resectionis,ut sequatur mun di stultitiam; Inde Psal. si .v uellet te, ερο
emigrabit te de Tabernaculo tuo.Item Pta.6 I. vers. 7. Deus adiutor meus emigrabo. Tertio
est qui transivi grat ad splendorem contem plationis, ut supernam gustet laetitiam; indὰ
dictum est ad Eaechielem c.Ia. v. 3. fac tibi Ia trans grationis: inde Apostolus ad C lo . cap.3. vers. . etiamdici et e Iur mora Iapite , non qua μ ν terram.
Qitia septem sunt Tribulationes,quas patitur iustus ,vel homo quilibet. milites in sacris designatae litetis. Audi patientiae mar-C c tyrem
329쪽
LII. o duae iunt in hoc exi- Iio.tifime,scilicet verbi Dei; in bella , quo
repugnatur tentationi. Aliae quinque ire gantur diuersimmod), scilicθt a paupertate Ab infirmitate, a persecutione, a tem re, oc a peccatore . septima erit dies extremi iudici j, nempe a tempore, in qua iustus malum non habebit, quia isIoptima non ta rei te malum. 43-Quare ex Iavan quatuor soli generantur fili j8Quia eum Iavan interpretetur contristans, de ulli sint Patris conlislationes, insinuatur hic,quod quamiplex sit consi, latio. Est consolatio in ereptione periculi: vndE Dauid Psi 8 s. v. i . Fac mecμm signum
in bonum, ut videant,qui otirunt me, to an dant uir,quoniam tu Domine adi isti me ,σ --
falatus es me. Est consolatio in consecutione Dei; undE Dominus, Isaiae c. 3 l .vers. Iamater emisiatur filios μι ι ita σ era e sola- ιον vos. Est de consblatio in meditatione diuini Verbi: inde Apostolus ad Rom.cap. I . Quaecumque Ieripta sunt, ad nostram doctrinam scripta IM V,ut per patientiam, consolationem, scribitu ruam spem habeamus. Et est quarta conmlatio in perceptione Spiritus Sancti ;inde Redemptor noster dixit: isi ego abie-νο araclitus non veniet ed cum assumptusf-- resemitam eum ad Mi; Paraclitus enim conis laur interpretatur.En quomodo iusius,qui e tristatur a mundo, consolatur a Deo.
Quare Cham quatuor filios legitur generasse Z Ruia peccatorquilibet quatuor
ponit impedimenta ad confitendum peccata sua,in confessione.Sunt enim peccatores, pii partem peccati sui abscondunt , sicut Ananias,de Saphira partem pecuniae. Sunt qui omnia confitentur, sed modum tacent, quem quaerebat David, cum diceret s --- Metuerunt fontes in praelio e In modo com-.t prehendo omnes circumstantias conscisionis: idest isti, quid, ubi ,1mbur auxilvs, dcc. Sunt qui totum dicunt, α mod una confitetur, sed excusant scut Adam.Suiit qui verbi, fallacibus licunt,ut peccatum tumus videatur: haec fiant periZOmata de Bliis alborum quibus primi Parentes texerunt pudenda sua. Nam solia verba significant,:- dieit Laurctus. s Quare ex Chus sex, refert Moysm,m-- filios:/Quia cum Chus, ut supra dictum est, interpretetur o , de per Nigredinctii Iuxuria adumbretur ab ornoldo Carno- tensi, dicendum, ne anima fiat nigra per Luxuriam, sex filij nominantur,idest sex modi ii nua ur, quibus castitas conseruatur , sex enim sunt, quae castitatem c seruant, stilicEt sobrietasin ratio, asperitas cultus, inhibitio sensuum, raritas sermonum cum honestate, d uitatio Opportunitatis, de per sonia c. locis de temporis.
De primo dictum est se eo Qui ribas, exemplum habes de Loth S.Paulus ad Rom.cap. I 3.vers. 23. lm secundo dicitur Malitium Oeest otiis tas. Inde Ovidius Ora Dura periere en ms arcus. Item,otia corpus alunt, animus q-- que purit αν illis, exemplum habes in Sod mitis,de quibus dixit Ecclescap.33. Verco.
Iniquitas Sodomorum otiostas fuit. OIa um- . tas paris .
De tertio dictum est per Paulum t. ad
Timoth.c.2. v. s. Non is veste pretiosa, nota tortis crinibus, aut auro, aut marghantis Ex
plum habes in Moabitidis mulieribus, quae se ornauerunt, ut facerent in se pereare mlios Israel.
De quarto, dictum est Ierem.c.9. versat. cendit mors per fenestras nostras , ingressaea domos nostras disperdere paruulis deforis, tuu os de plateis. Exemplum habes Ee Dyna filia Iacob. De quinto dictum est Prouerb. e. I9. veria t .m manibus linruae mors, est vita. Item eo rumunt bonos mores e loquia mala. Vt
Putipharis ad Ioseph, νητι ineum, ait. De sexto dictum est adolescenturas iuni resileaita. Exemplum habes de Thamar filia Dauid corrupta a sito Datre Ammon, quia sbia cum solo intrauit thalamum. Quare ex Regina duo filiis nascuntur quia cum Restina sit interpretatus Dei etas, charitatis ordo explicatur, qui duplex est, unum ordinem habet in se crescendo, alterum personas discernendo. Primo rispicit Deum,de omnia per ipsum a secundo proximum scurse ipsum diligit Sed S. P. N. Augustinus lib. i. de doctrina Christiana c. . . 23.hac charitatis societatem in quatuor diuidit classes,de dicit Zyat rhunt diligenda ex charitate Unum quod lupra nos est ellicis mus:
Alterum, quod intranor est, quod nos fumus ' Tertium, quia iuxta uos est scitari proxims..
Quartum, quod infra nos est , Icilicet preni
Quare ex Meseaim sex numera litur filii Z .ia figuratur, quod tota vita hominis,
quae sex aetatibus couilari sex in tribulati nibus perdurat, Mesraim enim tribulati es . sigilificat.septima vero hominis aeta),in qua malum non erit, post hanc vitam futura it - ratur, in quam iuili venient ad requien sabbati. s Quare scriptura li a ponit, ex Cha- naan undecim procreatos filios Z Undena- . 'rius numerus, quia recedit ab unitate , ideo ad res ibuli pertinet, dicit Lauretus in appendice ; unde cum Chanaan explicetur uinuator, di cetur quod homines qui mercatores rerum s eculi fiunt, ab unitate rece-d unt, idest a Deo, a fide , & a Ba ptismis: a Deo,quia illis dicit Salvianus alibi citatius
in comparatione omnium nunc Dos vilis est: a imde,quia mundum totaliter diligendo aeternam gloriam mi me credunt: a Baptiun
330쪽
te, quia ipsum tuod dedit eis vitam, operibus malis renuntiant, aeternam quaerendo mortem. sic enim recedunt ab hac unitate, quam ad Ephesios cap. 6. vers. s. declara uit Apostolus dicens, ut omisso Fides
o Quare ex sem quinque filii nascuntii, Ut intelligatur, uta homo Religiosis
virtutis sectator quinque sensuum cust diam habere debet modo peculiari,& sicut Pater filios euilodit,& gubernat, ne in crimina ruant,sic iustus telisus suos debet prς- cauere, ne in obiecta pessima incidant,quias incidunt, iam peccatum intrauit dii hcile remouendum. Audi D. Ambrosium lib. de
fuga saeculi cap. I. tona. r. Quis inter tot pus es huius faeculi , inter tot isserebras huius mundi, tutum atque intemeratum seruare piny vestigi- .espexit dea' us', o sensum mentis euertit audiuit auris, ct intentionem mst xit: inhalavit odor, o cogitationem impedivit os libauit, O crimen reddidisti tactus contigit σ ignem adoleuit. Intrauit mors per fenestram, dixit Pro- 'geta. Fenestra tua oculas tuus Utai videas mu-ierem ad concupiscendum, intrauit mors: si audias sermones meretricios, istrauit mors si luxuria sensus tuos eapiat , penetrauit mers: O custodi sensuum tuorum fenestrasquinque, mors in animam tuam intret aeterna lueo Quare Duos filios dicitur Arphaxad
generasseὶ Arphaxad satratu interpretatur,
vi E patet mysterium, duo si ij, duo Crucis ligna iunt . Arphaxad Sanans est Cliris lusimminus anans nos per crucis ligna ab infirmitate culpae,ut ergo hanc habeamus in figuris memoriam,Arphaxad generasse dicitur duos filios: quod figuratum expressit Apostolorum Princeps scribens in i .epist.
cap. 2. ersa Gui peccata nostra ipse protulit in corpore Iso Iapertignum .ut peccatis senui luseritia vivamus euius livore famati estis.
si Quare ex Heber duo filii ' Quia cum H r norma sit hominis religiosi , & Dei
colentis, indicantur per duos filios duae ubis,contemplativa una, activa altera; nam inquit Sapientissimus hartagena exponens
verba Gen. cap.r s.v. 12. ad vitam actiuam, σι templatiuam omnia virtutum genera reum
cotur. Pertinet igitur activa ad opera charitatis, misericordiae, ad cultum, & similia ;contemplativa vero meditationi vacat alae due vitet mystice adumbratae videnturin ii. lis duabus virgis assumpti a Zacharia Propheta c. II. v. 7.Et assumpsi mi bi duas Vietas, ram vocavi decorem, Huram vocam hum
lumIn illis duabus olivis sitis, a dextris animae una, scilitat cotemplativa sinistris
altera empe activa. Et due in ... a a dex- iris G νna a sinistras eis idem cap. q. v. 3.
In illis duobus Cherubin , qui videntur super arcam animae, quia activa, & contemplativa vita anima fit,dum degit in cruore quali Angelica; prophetico praeuisa iam spiriti O Itala cap. 6. vers. a. tum,quando
illos vidit Seraphin, qui dualisalis vesabaii
quia anima per contemplationem volat ad sydera, Et duabus alis vetabant, quia per op ra vitς actius induit se indit uento virtutu .sa Quare ab Aram sollim quatuor leguntur nati filii Aram interpretatur Sabainmis, excelsus. Hic docetur, quod qui peruenire ambit ad mum, qui Excelsus vocatur, excelsus dabit vocem suam, quatuor sunt ei necessaria in via, sine quibus non intrabit in potentias Domini. .atuor,quae requiruntur haec sinit, nempe scientia viae, ne erres: fiumptus,ne deficias. Cautela in via contra holies, ut tibi prouideas. Dux viae, qui te deducat, O praebeat auxilium Si ergo Mquaeris,ut sit via ad comi endium, sumptus ad victum, cautela ad documentum,dux ad
obsequium si securus incedis, beatus accedis ad excelsam, de dicitur tibi intra in ganatum Domini tui ι & erit locus ad laudium.Utilis rest ergos cientia viae,quia Est via, qua videor
non quidem mundi, quia prudentia 'mamii inimica est Deo. Sumptus quoque s. Paul. a.
ad Corint. c. s. vers. 8. non de fermento nam tiae, ' nequitiae: ed in a mis sinceritatis,s .ve4tatis. Et est dux habendus non qui se transfigurat in Angelum lucis , cuius ductit
mors intrauit in orbem terrarum d qui Mnevoli sit, ut gaudeat; prouidus, cui Diat, inuictus, ut defendat. 13 Qu. ire ex Iectan tresi rei in ton Uerc. 26. tantur lilii Quia non siissicit fieri marvulas usque as.
Iectan enim Paruulis interpretatur j idest humilis ad aequirendam gloriam , etiam treidecim requiruntur, idest fides Trinit iisn decem praeceptorum obseruatio: nam
de primo dicitur S. Marc. cap. 16. vos IMQui cudi Arit, o b tigatus scierat aluus erit: De secundo in epist. S. Iacobi cap. a. vers
II. micumque .autem totam legem servaverit. offendat aut σω in uno, factus est omnium reus.1 Quare ex Iapbet quindecim compu- ι tantur generationes Z ia peccatoribus paenitentibus, vel hominibus iustitiae am toribus, Deus vitamulongat quindecuti annis j qui anni designati sunt in cili, quit decim Iapheth,quia is liqvindecim anni r uera filii paenitentiae vocari po sunt: Ecce exemplum echiae,qui infirmatus ad uio tem δε flens faetu magno sua statera, quin-
decim annos elongavit suam vitam . Ilaias cap.38 vers. . Uao, dic Ea echiae: Haec dicit Dominus Deus David patris tui: Audivi orario nem tuum, o vidi lacrymas tuas: Eece ego adj-eiamsuper dies tuos quindecim annos . Mi Pec
cator tu longam cupis habere in hoc mu do vitam: En modus, en lege: paenitem od vitam ,suam desideras, a saeuam habebis .s 3 Quare Chami generationes triginta numeranture Quia in istis designantur triginta argent et,quibus appretiatur,& vendit r