장음표시 사용
161쪽
vitiata duceret originem, praelecta tamen per viaritum sanctum, ct praeseruata adpurum, Deum n bis protulit re hominem. Illustristima sane de praeelectione, & praeseruatione Virginis, ne citiata Patrum natura coinquinaretur, sententia his verbis continetur. In eodem quoque sermone,quasi nouum mu- dum creatum 1 Deo in creatione Virginis meditatur Bernardus , Prim inquitὶ istissimius Meam quasi mundum specialissimum creauit ; sed quibus innixus bassibus creatus est λ Sane in iustitia & sanctitate. Quam in iustitia a titate undaret. Si primum fundamentum Virginis suit sanctitas, ac iustitia, & in eis asseritur a Berna do creata: quid de mente cius dubitandum est' Quis locus peccato in eius creatione relinquiturὶ Non dissimilis Bernardo Damascenus serm. de Nati u. Virginis, scripserat, Natura gratiam ante uertere ausa non est,sed tantisper expectarit,dum gratia fructum um produxisset. Sed ad fabricam noui mundi redeamus. Compegit Virgineum orbem ex elementis totidem, ac communis iste coalescit; terram pro fundamento constituit, id
est, sanctitatem , quam in iustitia linquitὶ ctitates undaret; aquam deinde , id est, sapientiae fluenta; es fluentissapientia irrigaret; pro acre dedit caclestia desideria, ct calistibus desideriis instar silicet is eris subliminet; & pro igne , eum quem
Dominus misit in terram, diuinum amorem; ct igne dii Zionis accendendo illustraret. Rursus quos caelos,quae astra ibi non posui N: Hinc in eius mente tanquam inflamamento Solem possit rauionis, ct Lunam
162쪽
Luna scientia, ct virtuti, tanquam se aου speciei
omnimoda : Solem qui lucem diuinae cognitionis fa- ceret, Lunam quaestestis noctem actionis splendidam redderet. Ex quibus subinfert , Et merito . U a
Domini est terra,quias Aper maria fundauit eam. Singularis terra haec est,qu. ae super maria inundationis humanae naturae firma & immobilis
Illud demum ad eandem rem facit, quod in Ii serm.de priuilegiis S. Ioannis Baptistae,Bernar tetis asseuerat, nimirum, non solum sanctificasse Deum in matris suae utero B.Virginem, sicut Ioannem,& Ieremia fecerat; sed etia quod alio longe sublimiori sanctificationis genere munt data sit. Desintulari Virgine sati in nulla sit ambi- .di I Iritas, quin ima maternis circumsepta visceribus se Sblimiori sanctificationis genere muristatas it. Nequit autem intelligi, quo pacto diuersus modus & sublimius genus sanctificationis esset, si solum sanctificast et abundantius, & prius tepore Vi ginem, quam Ioannem,& Ieremiam 3 hae si qui dem differentiae essent secundum magis, & mi' nius,quae non variam genus .Quare si alio sublimiori genere sanctificationis B. Virgocidonata suit, uti Bernardus profitetur, necessiim est , ut
praeseruata sit a contagio peccati. Nec obstat . . - lquod dicat, mundata sit, propriissime siquidem loquitur de Virgine quae de immundo semine, dc in peccati debito concepta Dir. Nam ipse Theologiae Princeps D.Thomas i. 2'. quaest. D. Ti, G. artic. I. ad A. docet, Carnem foetus esse m curatam , ct per coni Itionem ad eam maculari
163쪽
firmat,inis semini quoddam vitium;colligi tuique ex August.lib. 2. de nuptiis & concepi. c. 8.ubi te probat ex locis sacrae Scripturae.Vnde D.Bona- uentura in 2. sent. l. 3 i .art. 2.q. i. dicit essesω- tentiam Doctorum; indubitatam; s. d. 3. art. I.q. Ι .cocedit, intelligi quidem posse,quod Vise igo ante animationsi fuerit sanctificata,mundato nimirum semine, in quo erat contagium. Hol- ' kot in c. I 3. Sapientiae test. 16o. contendit muti datam fuisse carnem Virginis a Deo ante ani- mationem. Id Emque docuit Iacobus de Valentia super Cantica in trach. de Concep.solio mihi I . colum. 3. & ante utrumque id prompserat accuratissime Incognitus super Pal. r9. v. 28. inquiens, Virgo Matria precatum originale causa- liter contraxit uia per seminalem propogationem concepta ; sed non contraxit formaliter, quia antequam anima eliu esset creata, illudfimen fuit puri catum, di stificatum ; c anima illi unita, non fuit maculata. Et ad Psal. 1 o. alseri t esse Doctorum sententiam: inter quos Beria ardum recen- sere, nos cogunt, quae tota hac disccptatione inobis tractata sunt. Quod Incognitus distinxit eulpae status in causalem, & sormalem, dixerat Bonau. in s. l. 3.a. . his verbi s. Fateor probabili eff,quod concepta fuit ab sue culpa actual, parentam, non tamen sequitur, quod concepta fuit ab ue ca se peccati: Si quidem in ipso semine traducebatur per propagationem originale peccatui .Crediderim tamen vitium illud seminis sola relati aut consistere,n5 vero qualitate morbida,eo qua to. . lati s
164쪽
LIB. POSTERIORIS f. ro. r latius scholastici, dii agunt de peccato originali. Hac Acili δc certa doctrina praemisi, nulla iam sub silet dissicultas in ea Bernardi sentetia,
quae in ser. a.de Assumpt.quibusdam scandalum suit. Cum enim audirent ipsum ibi dicentem de Virgine. APodsi originalem a parentibus maculam traxit sed minus a Ieremia sanctificatam in Mero,aut non magis a Ioanne Spiritu sancto repletam, credere prohibet pietas Christiana.Et post pauca: Postre , inquit n omnimodo constet, ab originali contagio flagratia mundatam esse Mariam, quippe cum Onuuic in Baptismate fla hanc macula lauet gratia fla eam raserit olim petra circuncisionis ut omnino pium est credere, proprium Maria delictum non habuit:nihilominus ab innocentissimo corde etiam poen tentia longe fuit. Cum,inquam, audirent Bernar- nardum asserentem,omnimodo constare ab originali contagio, sola gratia mundatam esse Mariam, facile persuasi sunt,nihil amplius de Ber-
nardi mente ambigendum. Caeterum ut ita crederemus . necessum esset, nusquam dictum suisse carnalem Conceptionem in peccato de contagio fieri ; nusquam semen immundum nuncupatum ; de solam animam maculae capacem; salsoque docuisse S. Thomam inesse semini quoddam vitium, & carnem scelus maculatam esse, priusquam animatur; perperam Augustinum id ex sacrae Scripturae locis planum neri contendisse : male Bonaventuram hanc
patrum doctrinam proclamasse. Quod si proprie satis, & usitatissimo Scriptura: sacrae, &Patrum loquendi more semen, & caro ante K a viui
165쪽
vivificationem immunda dicuntur; eo quod in eis insit peccati originalis debitum ε, dum Ber- nardus maculam originalis peccati, a qua sit Virgo mundata, non distinguit, sed solum aD serit gratia fuisse mundatam,minime de macula animae de facto contracta , loquutum distincte credam.
Haec pro his, qui absolute sententiaim suam de Conceptione Virginis existimant , hoc loco Bernardum nostrum expressisse. Certum tamen est, nihil ea de re definisse in hoc sermone, sed sub conditione loquutum ; quae manifeste illis verbis apponitur, Luodsi originalem a parentibus
maculam traxit; non enim dixit, Luod originilem maculam traxit, sed si traxit. Ex conditionali autem locutione nihil insertur. Neque verbaliud suo instituto necessarium erat, discutiebat siquidem causam, cur in lectione Euangelica assumptionis Virginis , nulla prorsus Laetari mentio fiat. Huic vero quaestioni respondet;
Arbitror ne ne id quidem a proposita similitudine
dissidere. Virginalem etenim domum intelligi volens spinitus ,siluit non incongrue paenitentiam , qua malum utique comminatur. Absit enim,ut propriν qui quam inquinamenti rimm hac aliquando habuisse dicatur, ut in ea proinde siopa LVari quateretur. Praemiserat autem , domum in qua Martha suoeepit Dominum , B. Virginem esse; quam ornare ad Martha, solicitudine videlicet,& acti ne; ad Mariam autem implere spectabat; vacabat enim Domino, ut non esset domus vacans.
Sed mundationem fait; cui possumus attribueret De-
166쪽
mus eam Laetaro, si vobis ita videtur,diso aurie La-
rum,quem quatriduarium iam iamquefatentem a mortuis excit vox virtutis ; ut videatur satis con-irueformam gererepanitentis. Caeterum quia in-
conueniens videbatur, in domu Virginis mundatione Laetari indigere, qua designatur poenitentia ab actualibus peccatis, idcirco consultis Lazarus in Evangelica lectione Assumptionis praetermissus est. Absit enim, ut propri' quicquam inquinamenti domus hac aliquando habuisse dicatur, proinde scopa Laetari piareretur. Sed quid dicendum,si contraxit originale peccatum Eritne etiam propter eius mundationem scopa Laetari neces AriaΘMinime quidem,quia originalis peccati macula , pon deletur poenitentia, sed sola gratia Dei; quemadmodu & olim circu cisionis petra,& nunc aqua Baptismi condonatur.Hunc
tensum habent verba illa , auod se origi lem a
parentibin maculam traxit, ut minimum negari
non potest, qudd ante natiuitatem prae Ioanne& Ieremia sanctificata in utero fuit. Quando vero addi Postremὸ cum omnimodo constet sola graria mundatam esse Mariam, adverbium illud omnimodo legendum est cum diuisione media; ut sit sensus , cum omni-modo constet, hoc est ; siue
peccatum contraxerit,sive non,in anima , quOuis modo id asseratur , cum constet, sola gratia mundatam esse,vel a peccato, vel a cotagio debiti;non erit scopa Laetari necessaria. Quδd autem in hunc sensum accipi debeat, inde neces farid deducitur,quia sententiam de peccato ori
ginali Virginis,n5 absolute, sed sub conditione L 3 propia
167쪽
proposuerat paulo ante; quare sub eadem conditione deinceps loqui oportet,iae sibi tam cito contraire videatur. Ex hoc igitur Bernardi de Assumptione sermone,nihil deduci potest con- tra immaculatam Virginis Concepxionem,quo sensu nuc de Conceptione festum celebramus.
g. II. Sententiam immaculatae Conceptionis ex multis, vari que doctrinis S. P. Bernardi deduci. HActenus, quibus locis Bernardus coceptis
verbis, sententiae de immunitate peccati originalis in Beatissima Virgine subscripserit, ostendimus;nunc autem dignum ducimus,quet' dam insinuare principia ab eodem sanctissimo Doctore concessa,e quibus mysterium ipsum sa-cile sit deduci;vt de tanto viro credi debeat,c5- sequenter ad sua principia philosophatu. Exordiamur ab illa fortissima muliere , quae caput
Draconis contritura Genes. 3. c. a Deo promissa
est:ea siquidem non figurate tantum, sed ad litteram, Deiparam significatam fuisse, multis lo- . cis Bernardus docuit. Homil. i. per Missimo, non aliam fuisse promissam eo loci contendit eleganti stime. Audi eius verba ; Missio es -- gelus ad Virginem, non nouiter, nec fortuito inuentam sed asculo electam, ab Altismo praecognitam, O sibi pseparatam. Scrutare scripturas, proba qua dico. Vt pauca loquar de pluribin , quam tibi aliam praedixisse Deus videtur, quando ad serpentem ait Immi ιtias ponam inter te 2 muster 'Etsi a/huc dubitasan de Maria dixerit,audi quo equituri.
168쪽
I a conteret cum tuti. Cui hac seruata victoria est, nisi Maria' se proculdubio caput contriuit venena- tum. In ser.etiam de verbis Apocalypsis, Stinuo magnum, S c ni lim,ct totis ultitia princeps qui vere mutatus ut luna sepientiam pe1 di- dii in decore suo,sub Maria pedibio conculcat , ct conrritus miseram patitur seruitutem. Nimirum ipsa est quondam a Deo promissa mulier serpentis antiqui caput virtutis pede covtriinra cuius fine calcanos in multis versutiis insidiatus es sed e causa. Rursus serm. s. ex paruis, haec aici. sifallor hac Virgo est, quae apud Salomonem legitur: Mulierem fortem quis inueniat' Lua adeo fortis est,ut illis. serpentis caput
contereret,cui a Domino Actia est: Inimicitias ponam inter te 2 muliere,ipsi conterer caput tuum. Fatetur
igitur,non aliam quam Maria promissam fuisse a Domino illis verbis, i a conteret caput tuum I &quod ex eo insertur,ad littera; illud enim,L-m tibi aliam praedixisse Deus videturZEt illud ,Cui haς seruata victoria est,nisi Mamia ' plane significant litteralem esse sensum,cum alius consonus non videatur,& merit δ;illud enim dici no potuit de Eua,quae a serpente potius contrita est,nec alia praeter B. Virginem designari poterit, cui illud conuenire queat. Sed quorsus haec ta longo repetita principioὶ nimiru,Ex eo satis probari,D. Bernardum, si iuxta principia doctrinae suae ut par est credere,) philosophari deberet,omnino agnouisse mysterium praeseruationis Virginis , peccato originali.Sane inter c teraScripturς loca,quibus id innui videtur,hoc mihi emcassimuest;eo praesertim qu)d nsi in spirituali sensu,sed
169쪽
in litterati & rigoroso , si quam vim habet, intelligi debeat. Nemo rursus inficiabitur, quod eo cap. . Genesis agitur ad litteram de peccato originali, seu, quod in idem recidit, de peccato primorum parentum, quod in omnes suos posteros propagandum erat; & de iudicio a Deo contra Adamum, & Euam, facto, ubi pro meritis illius capitalis criminis sententia prolata est, Sc ipsi puniti sunt, in sua etiam posteritate. Imo vero inde doctrinam de peccato originali Sacrosancta Ecclesiae Concilia, praesertim Tridentinum sessione quinta canonea. eliciunt; quippe clim rei gestae series inibi referatur. Quare si in hoc loco cum Adamus &eius posteritas in ipso sententiam super originali peccato pertulit,exciperetur forsan expres
se B. Dei para,nullus negaret,egregium esse praesens testimonium ad tantam veritatem comprobandam, de nihil aliud desiderari oporteret. At si solum exigitur, nunc exceptio expressa, manifeste satis ostenditur ex ordine trium cap tulorum ipsius sententiar; tot enim continet, alterum quidem contra serpentem , primam peccati de mali causam ; alterum vero , id est,
secundum contra mulierem Euam; tertium vero contra hominem. Cum enim interrogatione.
criminis facta, liquido constitisset,hominem allectum fui ite a muliere ad peccandum , muli
rem vero a serpente deceptam, ut illa verba manifestant interrogantis Iudicis Dei, mis sed cauis tibi . quod nudin esses , nisi quod ex ligna, det quo praceperam tibi, ne comederes, comedios
170쪽
dixitque Ada : Mulier, quam dedisti mihi sciam,ridit mihi de bino, ct comedi. Et dixit Dominus Deus ad mulierem : Luare hocfecisti' qua respondit:
Serpens decepit me, comedi. Hinc factum est, ut inuerso ordine primum omnium sententiam protulerit Deus in serpentem, deinde in muli rem,ac demum in Adam: sub hac forma. Et ala Dominus Deus ad serpentem; quiafecisti hoc, male-
rictus es inter omnia animantia,2 bestias terrae; per . pectus tuum gradieris , 9 terram comedes cunctis diebus vita tuae. Inimicitias ponam inter te 2 m lierem, cr semen tuum, Cr semen issius ima conteret caput tua,ct tu insidiaberis calcaneo eius. En primul sententiae paragraphum. Secundus autem subdi- tur immediate. Mulieri quoque dixit: Multiplicabo arumnas tuas, ct conceptus tuos, in dolore paries
tot, ct sub viri potestate eris , ct ipse dominabitur tui. Ada vero dixit, sen g. tertium Luia aκdisti
vocem uxoris tinx, ct comedisti de ligno ex quo prac peram tibi, ne comederes , maledi ta terra in opere tuo, in laboribus comedes ex ea cunctis diebus vita tua , spinas ct tribulos germinabit tibi, ct comedes herbaου terra. Insudore vultus tui vesceris pane; δε- nec reuertaris in terram de qua sumptus en, quia ' uis es ct in puluerem reuerteris. Haec tota series
causae&sententia peccati originalis. Sed vero priusquam in hominem & mulierem serretur, de virgine Maria ing. i. actum est, & eius de peccato victoriam cecinit ipse Deus, illis praesertim verbis. I a conteret caput tuum, quae ad litteram ex Bernardi mente,de ea dicta sunt.De quQ quaeso peccato agebatur 3 Hauddubium de