Practica Ioannis Arculani Veronensis particularium morborum omnium, in qua partium corporis humani anatome, morbi, symptomata, causae, ac signa, atque omninò vniuersa medendi ratio, & remedia adeò apertè, & copiosè traduntur, ... Magna diligentia cum

발행: 1560년

분량: 387페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

151쪽

ustum, cinnamomni, hyssopus sie.flos schiirans, ridiaris ,re cortex radicis eius,folium anastix sandaraca , caput

seporis ustum, los .muscus, capit .ue n. solani premo

i ii, Se cortex radicis eius,cornu cer.ustum,iae non ullis,

trandum,& resoluendum substantia sua subtili calida de Teumentum situm frangitur cum aliis medicinis Mopriis dentibus secum mixtis. Medicinae autemtifrici Maliae masticantur,alix liniuntur, aliae sunt i pia

i qui ponuntur stupra dente iant super malebula,

sunt cum quibus sticantur aliae sent cum quibus dens imple. tur, aliae sunt uaporationes aliae suffimigationes aliae eas t-purma,aliae distillationes in auribus aliae sunt evacuates materiam eum phlebotomia, de uentosis ex propinquioribus; i, ,&aliae sunt eradieantes dentes quibus utendum est, nunc una, nunc altera secundum quod tuo proposito est conueniς Ninai, rore Dentium. Cap Circa rubricam dolor dentium quantum ad quid n

minis 5: quid rei satis mani sestus est. Species , siue modi ipsius sunt,quia quidam est intensus, litidam remissus,& quidam nouus,quidam antiquus,& quidam comettinuus, quidam interpolatus,& quidam pulsariuiis, qu in extensivus & quidam pungitiuus,quidam persbrativus e. Causa dolorosa quandoque est substantia dentium amisa complexio calid seig.& sic fine materia. Et quan q; in

materia, aut apostemante dentem,aut corrodente, aut in ipnuermem generante. Et qfiq; causa dolo'sa est in ne Gexistente in radi. dentis,caut mala complexio situ sne materia,aut cum materia in eo infusa, aut apostematite. Et solizo continui in eo, mi est a uet ne pungente , aut a materia crassa,& multa extendente,aut ab acuta sibi ili in substantia eius penetrante Et tertia causa d orosa est in mi tua. Eel e trequentius accidit D materiam ad ipsam fi aetem,eot-

rodente, apostemanae,aut carnem seperfluam generanteam mollificante: unde sit prona ad suscipi edum materias insas,

que putres uni in iida Et nocet clytommouendo ipsos.Siccitas etia propter priuationε nut et menti quandoq; est causia doloris, sicut in sectibus,& consum p , ex Hritusnibus,sue sint adhuc aegri siue eonii ueste tes Et dolor perserativus, ut extensiuiis quando' a uegios late retenta in radire dentium.Sed n cumeti principiu, id Aule .aut est ex stomacho, aut ex capite,aut uuisque simul .Et si fuerit totum corpus plenum illa materia,tunc eu sus materiae ex corpore ad dentes erit ex his duabus uiis. Et

materia ab his mEbris,aut ab aliis coicatur dentibus, iquando sub forma uaporis, liquando sub forma humoris Et qua- dod e dolent dentes in ribus acutis sin semitam cotinuitatis in malitia complexionis.Et quando accidit sub aliquo dente corroso dolor pulsativus,tunc in radice eius e super

fiuitas n5 matura,quare apostema illud maturetur, & dolor uxta posse mitigetur.& cum catera non conseruii radicetur dens. Materia autem addentes derivata secundum plurimum est phlegma,& aliquado salsiim einde sanguis, rarius V Iii, iis me melancholia.Causae autem primitivi sunt

inussio, casus, & ostenso, uentus, aer frigidus, crapini: & reliquum regimen malum sex term non naturalium,& ouandoque fit sincile pluribus

bus suuiti dolorem discernere partem dolor am, & multo minus causam sui doloris,quamuis tegimen debeat esse iram, immo quandoque non dictinguunt dentem doloro

Signa. t rimo cons eres an gingiua patiatur malam eo nostionem, quod ex malo eius colore potissimum compre udex,& an sit tumida sanguinolenta,apostemosa,aut sit in ea corrosio, ut putre io,&sanies exeat comprimendo,& tune iudicabis nocumentum esse in ginmua. Si uero nihil tale sit,& comparando ipsam gingiuis illis non comprehendis differentiam, tunc causa doloresa erit in subnantia

dentis,uel in neruo inter quae distin pres turri si fuerit in dente, ite dens erit corrosus, aut magis tumidus solito.Et fodite vermis erit in foramine viod comprehendes ex dolore interpolato cum motu uermis:&s quando nihil tale suurit item dens totus dolebit secundum longitudinem sua.& non secundum extensionem mandibulae:&c. Q sementum fuerit in neruo,dolor exteris paribus erit magis acutiis quam in aliis patetibus,& erit in radice dentis, gepandetur in carne rubea,& fm extensionem mandibulae, reforte dens erit etiam mi pidus de tu quidem comprehendes malam complexionem cal.aut frigid.ex relatu aegri sentientis calid. aut si g.de ex colore tendente in rubeum uel citrinum album & suscum,& exesidis precedenti &co mitantibus,&quia iuuaturi contrariis ci laeditur a similibbus, se siccitas cognoscitur perdet mitionem & commotis,nem &praecessionem de concomitantiam ea mim exiccantium.&uentostas,&uapor cognoscitur eo permutatione

doloris,nisi esset in aliquo loco reclusa: Danc enim faceret dolorem perserativum aut extensuum .de humor erassis cognoscitur cum submersone& mota doloris absit Olmg.apparentibus ualde. Sed humor acutus, sanguineus de cholericus cognoscitur ex uelocitate nocumenti eum intens e & alteratione coloris ad similitudinem humoris, ex sapore cicaliditate acuta sensita ab aegro aut a tangente. Et dolor puli tuus arguit humore calidumde proprie sata ui, neum aut apostema quodniaturatur. Et sties quod initium humoris est ex cerebro,aut stomacho, ex repletione recumento sensato in uno eorum,ot in ambobus. Caula prismitiuae setos ostenilunt. Pros ovica . Primum eum causa doloris est in pinstitia

non sustiis eradicatio delitis, imo non est necessaria, i est.

utilis: de si est in dente, remouetur dolor cum eradicatio ne,& si est in neruo, quandoque remouetur dolor cum er dicatione,quandoque non, 1 non remouetur nisi quia ni teria inuenit locum amplum in quo expelliciar eum prius esset praefocara retenta cum dente. Si uero materia sit fixa in neruo non sc facile remouetur. Secundum. Fortissimus dolor est qui prouenit ab apostemate ouod in radice dentis maturatur. Tertium. Ad huiusmodi colores missimos qua- doque sequitur syncopis aut epilepsa, nocumento cordi aut

cerebro, communicato. Quartum. Cum barba tumescit

ex directo dentis secundum plurimum dolor sedatur mat

ria exterius derivata.

si in lare dentium fuerit sanguinolem Oansmo , O rab. fueritq; apostemtis o pulsator,

extraritur a uis eum ventosis , lebotomia excophalica prius ficta. deinde in ore aluiuandiu acetu, olea roseum teneat:POdpostquam eiecerit botidem itera fiat post hoc oleum rosa tum in Ore teneat. O si ex hoc non cit furit, fueritq; pH itio vehemens, ct cum infla ratione iaphora, pirethrum in radicibus dentium mnantur : cumj; diluta fuerint; iterum mi tantum cotta

Poque oleo ro acta tabulum superponatur. qi M s dolis

ad uando a mentetur ι uehc moitior . opus tarta pars drach. . . in oleo rosareo dissoluatur: ex quo cottam issimia

radici dentis dolentis adhibeatur. autem nondum sedetur,

scalpelletur locus, O sanguisuga superponenda sunt.

In hoc quarto tractatu sit de aegritudinibus dentium. Et iacit quatuor capitula. Primum est de dolore detis, qilia capitulum trifariam partitur.Primo ponit mira doloris dentisaeausa calaec una, ibi.Gin uauero. Ponit curam doloris demis a causa frig. tertio ibi.Si uero dens coriosus. Pinnit cura doloris dentis , corrosione.Prima in duas. Primbponit signa qu prouenit a causa calida se proprie sanguinea hi seeunda ibi Phlebotomia ex cephalica Ponit curam. De duabus primis partibus dicit.Si pingiua fiterit rubdanguinolera tumida aueritq; a'tio illa eudoli, repulsativa lui,ut superius diciti fuit, maxime aeuenit ex apostemate sanguine fiat primo phlebotomia ex e hesica, de orie ex latere dentis doletis,deu de fiat uetos alio ta sicari ione in spatulis ad euacuandum de diuertendum. Deinde teneat in ore Mintum

152쪽

tumvolrim restinam quod si duplum Macetum, desine theriaca per militudi

inuicem bene concussa, de eum erit aliquamdiu morem

niuatim p Nubaontra quas inuenta est, se ista in tolendo dolorem demium.& aeger sonotritia exercite , badneu ingrediatu, ici stu am aut balneum aliud caluitura di sic eum non Uficietibus, talus ferrem ignisus radici dotis opponatur. Di lorem remouet, deme in t dem eadem tacitiaut eradicetur secundo Huod dicetur in eapsequenti.

Si uero corrasio fuerit: repleatur ex medFeamini bis quae mmmiaximus, in qua sint abstrahan. r. Hie curat dolorem ci i corrosioue aut putredine prouenientem, implendo ior me ex medicamini ad hoc oropriis,quae aliquando sunt corro tua, Iconsimentia humidii iii putrentena ct cor cntem substantiam denti, Alia quando solum conseruatiua cum proprietate sua& conti nientia in qualitatibus man sistis primis & secundis. tamen prohibendo nec cibus aut alia res putrens ingrediatur seueest aurum, &dens extris. tur secundum GKine sequentis eap.&c. Cura dolori, dcntis . mala complexione cne materia quatuor exigit intention . Prima intentio est remo tio causis facientis aut conseruantis ipsam. Secunda est alteratio ipsius cum contrariis. Tertia est a fluxu. Uarra correctio accidet um. Si et D causae fuerine

imitiuae sicut uentu iacristig Gut calid. &cihi & notus es facientes aut insiletidante grapidae ebrietates mo

ttariis tam ex parte regiminis medicinalis, quam ex narte sex rerum non naturalium. In distrata ergo calida teneat in ore aquam trigidam aut siceam, aut aliquam illarum eum tertia parte aceti permixtam a aut succum aliquem Dinidum

scut plataginis,sola id inperuiui,&smilium, aut es duam decoetionem ut est decoctio facta ex rosis. yrto & solii, sitiei similibus.& ex oliis,cii oleum immaturum, oleum

ioculicium nyrtinum, cnuphar .de aput maiorem necessitatem instigidationis possumus addere pro qualibet y.sucei aquae aut olei,s. 9. camplio , de apud maiorem necessitatξ prolandationis, aut repercus ionis, aceti,quod sit subtripla

aut subquadruplum ad illud cui adiniscetur. Sed in diserasa frigidi confert uinum calidum retentum in orem decoctiones ex rebus calidis ut ex undaraca,nustice, saluta, h,G-

ribus uici ς, desint a frigida ad repercutiendum de ad alterandum di crasam cal. tam membri quam humoris. Secundis post e teneat in ore solum oleum rosa tum adnuti andum dolorem:n6 enim est opus amplius tantare e mone Tettiosi ex hoe non recesserit dolor, fueriti pia sitio uehemens eum inflatione, quod prouenit ex inmismateriae calidae in loco. eamphora frigida in tertio dipi Hirmn calidum in vitio, uel in fine tertiae simul terantur. Sein radicibus dentium ponantur eum dissis ita fiterint se

aeum ponantur. Et ut melius a plateant possent permisi ericum melle simplici, deeum cotto radici dentis apponi. Haec aut ε mixtio fit ut per eamphoram fiat oliditatis est ea ratio , S per frethrum materia de prusindo dentis educ tur, de poma emtum in oleo laceo infusum loco dolemisi perponatur ad doloris mitigationem. Orios dolor mini intimam, imis fiat uehement orinpii sex a pars I. .in. v. 3. olei rosarei dissoluatur,exqim cottum illinisum denti doloii apponatur .ut apud necessitatem replicetur, cauendo tamen ne destiuitaturquinim si dolor adhue non sedetur, imos stat peIM, S: sanguisuga saltem una sit perponariir taliter ut materiam quae est calda doloris exiecet, P ea remota permittatiir sanguis fluere. Deinde eum dieit.

nec duor eum pulsetisne,nec inficie 'erit in latio, rut si,

comederitq; ex frigido multoties; arrauer aegri solvem diuerit expiladis cochiis . e dolentium demium rassices ex

hoe medicumnesticandae sunt,quod est. Recipe rethri,

si pis, fiet arsi indi, baurare, peris, Viberis .er ex eis uereotis cistiumsticintur radices. coitum quoque eis illinitum inr alium radices ponatur. postquam aeger os ex acetian quo purethrum,o mentUri , es origana suerintracta colluerit: foris praterea porcum, me milium in sar ine torrefactumsuPer maxillam est ponendor, t ex piperis puluere, melle commixto dens, o esus radix fricetur.

9 s,e iis si fecerint in dentia rascibus haec theriaca ponatur. qua P castores , asiae, peris: iugiberissi rachyrii

omniann partes aequales collatantur cum melle, o admistia ruinis repraeterea per aliquantum temporis a comesionem 'abstineat Maneats fames sint ingrediatur balneam, uratur motu si autem nec sic quiescat: rum ignitum rad, es deviis mattoties apponatu ut eradicetur.

poni Mib. pipere,pii ethro, similibus, ex quibus i. aut plura eum uino decos vir, de hi potest addi acetum pro ua parte aut decima .Et theriaca de mithrida perdentibus illinita conueniunt,s aqua aidens eii ultima. Ni uero causa dolori, fuerit siccitas pura, conseri ut Dicetur dens cum ei, quae sunt ut butyrum de adeps anatis. Et regimen sex reru

similiter ordinetur in contrarium distrasae, &c. Prohibetur autem humores a fluxu si suprascripta aliqi a stiplicitate staditieipet, aut secum admisceatur acetum. Et si opportuerit fiat euaeuationes & diuer. de quibus insta. Et corrigantur acci-

In hac seiada parte principali eurat dolorem a ca stigida. denti undum qWφd 'porici, & maxime ui ita seeui sila dicit.quod si non suerint signa caliditati, si prascripta sed quod dictum οβ Uu arum unc cima narcotici, de qui potius signa frigiditatis, & maximὸ sta dolor acciderit post bus insta ut proli Mnt in terram declinare ad dente, si uel dium satietatem nauseatiuam,& post regimen&causas in dolor iζmim- - plς ione cum materia Se propii H, H apostemate,exigitur dupllax regimen. Primum tribus e

pletur intentionibus scilicet euacuatione,diuersone.& fisexus prohibitione. Prima intentio perficitur eum phte immi, ex eephalica si materia a Gpite rheumatiret. bed si a me bri, inferioribus cuplite comia basilicae aut saphenatu , de hoc si materia est singuis aut mixta cum i uinein propriε infiigidantes, uenter ex pitulis cochiis erit soluendus.Et rodices delirium dolentium ex hoc medicamine Dicandae. Br. Oapis, rettui, set agi indi , quae sunt ligna quaedam mΡnuta similia partoph. Ol. de se. baurach, pro quo accipiatur stanitrum, piper insib de his possum accipi partes aequales uel de magis cal. scilicet,in quarto sicut sinapi.& piperis mise

nor quantitas aecipiatur,& elaboretur, ut radici dem iii ali- .Post emam, reliqui oro cum propriis educamuridis ouid adhaereat postquam ager prius dentis colluerit ex ac quibus sirpe dictum essΔςd materia calida apost ante his io in quo piremrum:metastitim,de origanum coeti fuerint, rius cotvteniumn edicinη icnitiuε , scilicet aqua fluetitum detoris panicum siue milium torrefactum,& pauco uino qua cum manΠ4 -ux Gnia permistratur. Secundam rem eo&aceto dum torrefit spei sim, de in sacculo politum, &sila jςnt uentesationς iactis tu spari is, s ictione, ,extremi , per loco dolente appontum. Item ex pipere pulueritato, de tum lurimi , Crustumii Saturae doloresae, de ex diuertenti eum melle mixto, dens&eius radix fricentur. Et his non bus,&s i ςr Hic ib Meriati sunt incisio uenistimiliti ingit, stiracis, opit,omnium partetur clim melle,remouendo causis, ac stupefaciendo, doloreti ponatur in palma manus in pane domestica per noctem.

153쪽

N proprie in manu quς sequitur dolorem dentis,tollit,& expertum est. Tertiam rem eomplent administrationes prohibemitim fluxum materierum scut pitulae optatae aikaibrium fecit Alex.&postae sunt in cap. de catarrho . Regimen auteparticulare diuiditur in curam veram,& curam mendosam , ut est apudVesexcura autem mendosa dicitur,quia auseredo sensum sedat dolorem,sed non,remouendo ca m.Sicut est suffimigatio facta eum livosevamo , & proprie cum can nulla uenieme ad dentes posita super embolo. Et expertum est oleum ro I. . cum B. .opii,scilicet linitum super dentes. Et loco ol. potest accipi syr aretosus. Similiter pirethrum Secamphaequalituis portionibus. Et collutio facta ex aceto decoctione hyos .aut ex radice eius cum aceto & oleo rosEt solatrum cum aceto est medicamen expertum,& hoc in cau

super dentem dolorosum Castoreum qu i de orium, ana. mixta cum ol rosse distilletur in aurem sequentem dolorem optime cosert. 8e sita ciunt de ambobus duo .gran. simul. Ite genea,trochalellae Sephilonium, Se proprie si fuerit mixtucum eis aliquantulum opii. Ex sedantibus dolorem illud quo

communiter utor, est oxymel scyllit eum opto, ut puta, eius cum s .gran. pii, ceum cotto in hoc inuoluto dens&radix eius inuoluatur.Et haec suisciunt pro cura mMosa. Cura uero autem tribus completur intentionibus .Prima est repercussio conueniens in principio. Secunda repercussio caresolutione mixta, aut maturatione eonueniens usq; ad in dium status.Tertia est res,lutio aut maturatio deinceps conueniens: Prim5 completur cum his qui repellunt materia& eonfortant sua stiplicitate,de quibus supra dictum est.

tem in causa es quantum est opominum. Sed in causa frie. in principio,fiat repercussio cum oleo ros mixto cum mattice, aut sandaraca,aut cum ramicti, idest cum mixtura facta curassulis & eallis ex qua fit gallia must.& apud Auic.ex rebus

fortibus ad repereutiendum. Et proprie in materia nig. estatum adustum 8c extinctum cum aceto cum aequali quantitate de sale de administretur,& postea colluatur os cum uino , di decoctio gal. in uino de aceto conuenit. & cum uentum est ad augmentum,administrandum est oleum ros cum uino decoctionis mast aut cum uino decoci. passu .aut foenug. Et sandaracha eum aceto est sublimis iuvameti , prohibet enim rheumatirationem,stringit pineiuas de sedat dolorem. Et ultimo perueniendum est ad resoluentia uel in aratrantia ,scut uinum decoctum, passulaicuum Se foenug. imo ficus mastica ex & in ore retentae super dente dolor. maturant de sedat dolorem. Et ex maturantib.sedantibus dolorem est ol. decore

rad. althaeae, sinu .chamaem melil. singillariter aut coniunctim, de hoe in ca a es. sed in stitida cinuenit uinum dec hum hy asce idest,thymi, Se sue .pom cum collodoco dolenti applicitus .Experta habentia snetularem proprietatem in sedat o dolorem sunt multiplicia, cilicet collutiones mris apposta circa Ges summi irata exteris apposita, in aure instill . Cauteri rationes dentis Ad fit cationes . Ex decocti innib. iuuantibus est acetum deein. spolii serpentis cum prinprietate sua, similiter decoct.rad. cappar .in ore retentum uel sumi dente dolente appositum. Item eortex de lignum I iiii bullitum cum aceto,& radix collo ii.& pulpa eius smi iter bullita, Se acetum bullitum in testa colocynt. Huiusmodi autem qui fiunt eum colocynthide quandoq; abhorrentur Propter amaritudinem,& ellebor.bullitus eum uino est ultimum Item radix etiam raphani,solia esinerer eon, piret lituatngα uasia el .idest ruta agrest aristolaot. Haec omnia sngulariter aut coniunctim bullita eum aceto conserunt, de

propitia in causa frig. Sed ex propriis applieitis super dentes dolorem sedantibus est piper A pix simul mixta.Similiter piper de assa,aut smp.& ina,aut serapinum, resoluit enim diatorem congelatum. Item oppoponacum eum pirethro, spinlium serpeti combust.& mixtum eum oleo ad similitia linem unguenti,&postum super dentes est mirabile insedatione doloresa. Et puluis factus ex origano de nitro si r dentes de gingiuas aspersus mox tollit dolorem. Item. N. pirethri staph. ana. 3 .r .de fiat puluis subtilis, O cera incorporetur ex qua ceta dens inuoluariar. Et ex conuenientibus leuibus multum iuuantibus est ut medulla panis recentis calidi qea D

tibus comprimatur. Ex sussit miratis est sensen porri eum ti

ce suilaminatum cum traiectorio ad radicem dentium, tolli dolorem,& verme occidit .Res autem quibus ste uaporatio exterius ad dolorem dentium sunt sicut malua,anethum, ab thra, parietaria,cha .re melilo .so i .sem,inia em. eaul. lem. porri.&c. Ex his potest fieri emplast.& similiter ex ei asta cum oleo chamaem.& anethinoaut oleo lilio.Et qua que fiant evaporationes ex rebus siccis,sicut ex milio pauco

aut sale. Res autem quae iniiciuntur in aures Se sedant des rem sunt scut oleum de amnAul.5 amar.& sambuc. quodcunq; horum coetiam fuerit in cape concavo postquam secape miscetur aliquid castorei aut euphor & qua doq; aliquid opii apud uehementiam doloris. Aule .consectio experta ad dolore dentium dissicilem de ad corrosones ly. castor. myriopii, piperis galban. anaaeonfice eum rob, de sac ex eis tr

de liniantur clantes. Et apud Auieri causa doloris est uent

ias,resoluatur cum sagapeno galbano Se granis atharmelas est rutae agrestis, Si cornua cerinobiiss.decocti in acetos iblitaeeinde trita & confecta inox et Menti applicita sedant dolorem,& proprie ex corrosione etiam hepar stellionis postum si per dentem eorrosum sedat dolorem.Et quandoq; poratur barba Dequenter de emplastratur, ut ad ipsum trahatur materia cum enim emplastratur barba,idest, locus extorior ex directo dentis dolentis sedatur dolor, & proprie cucauter iratur dens cum oleo seruenti illa hora. Cauteruatur autem dens aut cum oleo serirente applicito cum extremitate stili cotto inuoluta, aut oleum seruens cum embuba instilletur in foramine dentis. Sed primus modus est melior, quandoq; cauter iratur cum extremitate stili igniti, de propii Eproueniente ad radicem dentis, aut ad partem putrida aut corrosam . Et bonum est iit pinstitia de dentes sani delam dantur cum petia in aqua tot aut ast alio frietido insuti parti

essendendae applieita aut eum pasta ut smdiu re uiscosa. Et quandoq; necessarium est ut perseretur dens per Dratorio minuto, ut uirtus tenetret cauteri ratiua ad locum xyu. Et fricantur aliouando dentes ad excussionem materiae in ipsis existentis. Ex coni lenientibus adfiicandum est ring. Sepit thrum in o melle in fissum,& similiter acetum cum sale. Et suffumigationes,& proprie cum traiectorio conueniunt, de inaxime si uermis adse, sicut si fiat ex colocynth. aut granis eius, aut sem sinapis, aut carpe.Tertio uerin regimen curat accidentia sicut uigilias cum nis, quε dicti sunt in capitulo pr'prio. Restimeti uitae declinet in contrarium discrassae, de eum sunt huiusmodi cauteri rationes declinet ad frigidum se him id.3c si tenuis. Cui a corrosionis dentium tribus completur intentioni,hus . Prima in euaeuatio humiditatum putridarum cum eis quae dicta sunt. Secunda est resblutio ipsarum ex ipsis demi, ad quod ualet acetum, deco a. nigelli cum corto applicitum aut nigella trita cum alchitram, super dente linita. Et sima liter acetum decoct.eapparis, aut ritu. aut acetum solum, de

Oxymel scyllit. de est proprium, de hepati lacerti inest proprietas in prohibendo corrosionem si eo fricetur dens cotibsus Tertia intentio est confortatio dentis prohibitio core sonis cu ex eis linitur aut impletur des corrosus. Et gallia sista prohibet putrefactione,& caphora sela in causa cal. est ulttima. Et hyoscyamo cum styrace mixto inest operatio mirabilis, cum per traiectorium dens corrosus suffimi gatiar. Regimen autem implendo dente corrosum est, ut impleatur in causa cal.eum frigidis,& in Digida cum calidis. S cc do, ut non ampleatur cum labore Se uehementia addente iis dolore, de ex propriis est gallia cum ci peris aut cum minibche,Ac eligantur ex supra si riptis eat aut stig. M oportunitatem in contrarium discrasae detis, sed ubi non fuerit multiis Getatis a mediocritate impleatur cum soliis auri.

De extrahendis dentibus. Cap. ηο

fedat dolorem, aut ipsium coiissi ringit. Amatur chebichev , est piper, trita ,stat itram con sectantur,o impleantur ex eo. Medicamen, quod dentes debibe qui mi ea Irahendi, ac dolentes eradicat. Cortices ra

154쪽

De ambaυ, - arsit ei . O radix eolo rabidissimmittar est trita ex tanto aceto quod O Uictat eose antur. cetum quoi per hebdomadam imam semel in dieit prius addatur, si hoc dentes in circuitu scalpentur, et ex praedictis deciei in die epithimentur donu ad mola in siit faciles, o sic extrahantur. Aut epithima at ex fece aceti curissimi per multos disi, O poma extrahantur. Aut ranae 'uiales in oleo coquantur donee d oluatur. QMndon necesseserit dentium radices scalpentur, et ex oleo isto mi troties intingantur, nec facile moueram lsint, postea c- in

mento euessendi demes euellantur.

Ipsum Gari u leui alii Da tu medicantita enim quibus sit eo mi .sitim,di tacultatem habent de muri, ex hendorim Medica.quod .

te, debilis, re mi sunt extrahendi. ae dolantes eradicat M lege Medica. -dde id lex dolentas, qui sunt . trahendi et dicat Ode uetustus -- est scripto.

Me eradicationis dentium sunt tres. Prin assura lant ras nocumenti eius,&proprie doloris non speratur, cuiuς signum potissimum si quia qumuis aliquado medicinali auxilio sedetur, tamen datum post redit Secunda quia timetur nocumentum corrotionis, aut putrefaetionis aut aliud eon

minicari dentibus uicinis aut mandibulae Tertia quia sortὸ impedit operationes in quas ordinatur, scilicet locutionem aut masticationem, quare consilium est procedere ad ipsius eradicationem Sc proprie si eausa de nocumenini sit in substatia dentis. Si autem dens sit sanus & nocumentum sit in s iii-giua uerisimilius est eius eradicationem magis obesse quam prodesse. Si uero causa nocumenti sit in nemo est indifferes eius eradicatio ad nocendum & iuuadum. Iuvabit enim primo quia de materia per eradicationem resollieturAecundo quia conuenientius est medicinas parti laesae, scilicet , nemost icare.Sed nocebit, quia per dolorem extractionis matenae ad locu dolorolam attrahetur,quq erui causa augmeti doloris, de quod communicetur oculo & cerebro,& fortasse febrium Ancopis, de epilesiae, de proprie si ante extractione aderit magniis dolor,& cum hoc li magnus superueniet causa extractionis, quia sorte denς est ualde firmus di pluribus radicibus aifixus mandibulae. tiamsi dens te se fuerit apostem us aut corrosus. Quare diligenter consydera antequam ad ipsus extractioneni procedas, & alia medicamina prius exquire inlod si consilium tuum omnibus Hue libratis fuerit in ipsus extractione, hoe facito quibus dia canonibus:

Primus, ut praecedat euacuatio cum phlebotomia, pharmacia aut utraque secuitum exigentiam plectoriae, aut cacochymia. Securulus est, ut dolor c suerit sortis,prius sedetur,& si non iam alio saltem cum stupefacientibus. Modi autem in extractione dentium sunt tres.Primus cum ferro, sed prius debet fieri scarifieatio singiuarum Se lipamelorum circa ra dicem dentis ligantium dentem cum madibula, deinde cum instrumentis an propriis extrahatur, quorum figuras ut, des in mamine. Secundus modus est cum Guterio actuali. ut cum stilo lenito multoties applicito in soramine dentis si quod est, aut si non est circa radicem dentis, i iam per hoc sorte Gabitur dolor,& cadet dens in processu temporis,& uicem huiuς supplet oleum seruens cum cotto in extremitate stili inuolutum multoties applicitum denti dolenti, aut cum moleta multoties applicetur granum olibani seruens figuratiun secundum exigentiam partis cauterirandae, de haec cum hoc quod faciunt dentem in processu dierum cadere, dolore sedataertius modus est, cum medicinis adhoc propriis, quartim quatuor describit Rasis in praesenti capite .Prima sum

riirchebichengi idest apium,S: proprie svluestre,&maximε radix,quae est Alida usque ad tertium gradum, Se sicea in s

eundo, corrosita, frangens dentes,& piper calidum iii quarto iaciem cadere dentem, consumendo humiditat substatificam ipsus,deliramentorum, trita incorporemur eumathitra, idest, pice liquida, calida.& sic. circa sectatim gradu posita, ut medicinas faciat demi adhaerere. Impleatur dens eorrosus ex hoc, aut circumuoluatur. Dicitur etiam de apioru appensum collo tollit dolorem eius.Secunda, quia eraicat debiles dentes,aut dolentes qui sunt extrahedi. aeo

ii iam radicum moti me. &hum. cuius in fructus est cies delium. si dulcis si si uero acerbus frig.Ithun .radicum ea rris, de quibus supra .pirethridaciis cithin alii, laqueis anabunt senici rub.cal e sic.in tertio, radiers colocynt .ana Se trita cum tanto aceto quod si sciat ad incorporandum omnia. in modum unguenti misee antiir do dentibus applicentur Tithimallus autem habet septem species, quarum una est an a lac autem cuiuscunq; s ciet ipsi is tithimalli est eal. de sic in temo corrosilium,3d faciens cadere dentes consumendo humiditatem substantificam eorum Sessiorum ligamentorumacetum autem quod singulo die per hebdomadam addidebet iuuat ad faciendum uirtutes aliarum medicinarum penetrare,de cum hoc humidum substantificum exiccat,& hoe unguentum maxime imprimit dentibus in circuitu scarificatis,& multoties applicetur hoc unῆuentum cum cotto in eo infulo dentem circundante donec facile moueatur Sese ex trahatur. Tertia medicina est, ut fiat epithyma ex isee acetiacuit,p multos dies in proprie scarificatis dentibus,ut prius ini arta medicina est,ut ranae stiriaiales in oleo coquantur donee dis luatur 3 scarificatis delibus ex oleo isto multoties inungatur donec facile moueri possit,depostea eum instrumento facile extrahatur,imo cum digitis aut sola fili suspe sone aliqualiter eum impetu in rectitii line ipsum trahendo. Melior tamen est adeps ranae uiridis habitantis in arboribus de proerie si misceatur cum lacte tithimalli, cum autem hae

operationes sunt, dentes alii tueantur ne nocul a eorum qitae applicantur eis communicent. Et dentibus euulsis cum serro teneat in ore acetum instigidarum decoc. gallariam aut balaustaed paucae acuitatis, aut cum aqua rosicea mixtum.

Et si dolor adsit oleum rosaceum s tu, aut decori. mastichis

quomodocunque extracti sin aut lac in ore teneatur.

PDe congelatione, de stupore dentium. Cap. s o.

Ortulaca amygouam molimitur, aut his milia. aut lat λαο cum ale, Omasticetur cara . Cogelatio dentium siue stupor est diminutio sensus tactus

accidens dentibus. Causae eius est mala complexio, se dum plurimum frig. cum asperitate quadam in superficie dentis quae fit, aut a causis extrinsecis scut rebus acetosis,acribus, ponticis,& stiplicis masticatis, aut in ore retentis. doque uero ab hum rabus uenientibus ad dentes sub sorma uaporis, aut humorua stomacho uel a capite,quae acetostate uel acredine, uel psiticitate participant. Quadoq; uero ab imaginatione, sicut cum videmus coram nobis aliquos masticantes res acres,huisismodi imaginatio facit dentes stupere, siue hoc immediate faciat sue mediate similem humorem, scilicet acetosum , acrem,dec ad dentes attrahendo. Et quandoque fit propter nerui oppilationem,aut aliam malam dispostionem sue propter alias causas. Et si quaeratur quare aqua si igat ut aer triridus non faciat hvuismodi stuporem postquam sequitur m lam complexionem frigidam ales detur 9, huiusmodi ac rosa de pontica cum hoc quod inducunt mam complexi nem,etiam exasperant dentes de singiuae superficies, S c. Et forte bene confuderanti apparebit stuporem dentis esse duplicem. idam dicit puram diniinutionem sensis tactus,ocut qui prouenit ex oppilatione nervi,quidam cum dimini tione quandam tristem sensationem, quae est actio corrupta sensus tactus ipsius dentis. Et prima posse cotingere ex aqua frigida diu applicita. Secunda exigit Praeter diminutionem semus causa inducentes huiusnodi tristem sensationem in superficie dentis de gingiuae. Siena quod stupor sit ex nocumento dentis cognoscitur ex ipuus diuturnitate, de praecesserunt nocumenta detis. Sed quia fit per communitatem a stomacho, aut capite declarae nocumenta praecedentia stomachi aut capitisa, ed quod fit iratas primitivis ipse semetipsas declarant. Prognosticum secundum plurimu curatur satis saciliter, nisi sequatur malam neriti dispositionem, de praecipuae eius oppilationem de solutam cominuitatem, cuius cura sit disti

cui s. Cura. Minicatio portula eam remouet sua uiscostate attrahendo quod in dente impressum est. Et Auic. 2.can.

Et Serapio dicunt quod hoc facit sua substalla uictosa, rem uendo es ritatem ab huiusmodi acribus de ponticis derelictam.Et uia iter hoc mu masticatio cer casei, Se simili una

uiscosorum

155쪽

viscosomm . Amugdalae autem amrae milicatae hoc seciunt partim sua caliditate, partini sua adli tora & viscositate . autem Dicatum sua caliditate & siccitate alterando plexionem nigidam, resoluendo quod ex humiditate lintilii lupefaciente in dentibus est impressam, aut in superficiem- udratum .Et panis calidus hoc idem sicit sua caliditate actitali & taberentia Et in summa omnia cal.&nc.curam calefaciendo de resoluendo humiditatem dentibus impressam de remouedo mala complexionem stipida. Et Titia uiscosa si a adherentia extrahendo quod dentilaus est xum. de qu linoue nerui oppilationem remouet sunt in hoc proficitati ab et in oppilatioire consurgat. Iri stupore tamen superius est actum sufficienter in proprio capitulo.

De dentibus quod dolem,cum frigida tangunt. Lemnole acti in mimo desupereri ponendum ro ut uitellat oui alui calidus multoties ma licetur aut calidum Do multoti ei mordeat: fatfrictio

ex bal amo, ut oleo de lilios luestri.

Haec dispositio ab Avie.nominatur ebet dentium, est ut dentes no tolerent calida, neq; Digidum, neq; durum .Huius enim causa immediua est debilitas dentis, quare facili eroatit ut a quibusda occurrentibus. Cauca aut debilitatis est

inlex sicilicet frigiditas. Et est secudum plurimum propter

emplexionim dentium sua sim teitate facile labetem adfiitidum Tt aliquando sed raro est caliditas. Et tertio sed rasi si me est nimia dentis sensibilitas cum raritate texturae tristis,unde a quibuscunque notabilis impressionis facile par. t& seistidaeognoscitur ex colore gingiuae albo uel trusco sicut

Secundo copia 'citur utraque ex sensatione ealiditatis

aut frigiditatis. Tertio ex causis praecedentibus. Quae t b, oui a iuuatiir j cotrariis se ossenditur a similibus. Sed raritas texture cognoscitur ex diuturnitate huius passionis, aut forte quia contracta cil principio generationis cui parum re-

profici tint .

Prognosticum Haec passio cum est a raritate textiirae diis cile curatur.Sed si pendeat ab aliis causis satis siciliter. Secuduin, haec dispositio Dequenter nunciat praecedit dolore. Cura.Si sit a calidit. uel frigiditate eu materia, est ut post evacuationem & diuersionem factam secundum exigentiam humoris peccantis, quxlibet istariam cum suis contrariis r moueatur: silpiditas quidem,cum panno uel cotto moleo infuso,& delibus applicito Et est pi imum remcdium Resis. Secudum est ut uitellus oui assatus donee induretur existes

multum calidus sticetur. Tettium est ut panem esidum nil toties mordeat.)aartum est ut fiat frictio ex mo calido in tertio, aut ex oleo de lilio, Psillio syl. calid .iri secudo,cuae tamen actu calida applicen ur. Et per huiusmodi intellise re potestis multa alia cal.& proprie uiscositate quada θῖic pamia,nux etiam proprietate habeant in sedatione doloris sicut sint oleagina, remouent enim Digid. &-lii ouast resoluunt&dente eonfortant Si uero steat id colertoleu t ac .cucaphora uel sandat. Item portulaca mauicata ,

ee semen eius & est propria & his similia. Si uelo sita nimia

sensbilitate eum raritate texturae consortetur dens cum moderate stiplicis & viscosis,& sensus obtundantur,etias oportuerit cum leuiter stupefacientibus. De anatomia oris. Cap. s . Uxta morem consuetum nobis pr inMa est anatomia

Iotis di reliquorum membrorum que in ore continentur, praeterquam dentium, cuia de ipsorum anatomia actum est . Os enim descriptiue est uas uniuersale membrorum locutionis in homine & vociferatiois in reliqui animebus uoci seramibus ex sufflatione, ad retinendum cibum donec masticetur Sc deglutiatur,de retinendum aerem pro euenta tione ceriura & mem, im spiritualium, Se ad expulso superfluitatum qiix per mei i cannam pulmonis de colatoriu

ipsum deseratur finaliter ordinatumLabia uero quς senemerior par, ipsus sunt composita ex cute, carne, neruis de panniculo interius tege me,qui est continuus cum palato panicula lingo re meri ad os stomachi Te propterea ante.uin tum petopter hanc counuationem tremit labium inserius.

Et est de signis uomitus prox es stituri.Hae autem habentes

partes labra componentes uni adnuicem mirabiliter est extae, ita ut non pol sint separari. Hoc autem factum fuit uis labia debuerunt moueri ad omnem disterentiam positionis sectaum exigentiam locutionis. Si ergo in ipsis fiuissent musculi pro his motibus necessarii nimis labia fuissent crassa rualde fi isset indecorum. Et propterea nerui mersit cum his partibus ad minima diuisi .ut cum subtilitate labiorum seria aretur motus uolutarius. Ex quo patet quod labia sunt calida ire humida propter carnis domini uin.Et in ipsis sunt quatuor uenae dieit alieneri,duae iis labio superiori ab utroque latere superiori una, 3e duae in inferiori similiter partitae, q iarum' phlebotomia ualet multum in suitudinibus oti, de particineius, M.

De uritudinibus linguae. Cap. 1 ,

Lingua uero est membrum instrumentale in ore constitutum figurae oblongae ex carne, panniculo, uenis, de arteriis, de nouem munulis compostum ossi lambese in parte posteriori allistatum .Ad eustum, locutionem ribuniq; uoluendum pro mastinatione mi aliter ordinatum . Fuerunt autem tot musculi in lingua, quia debuit ad onmes disserentias postionis moueri secundum locinionis exigentiam. Et haduit plures uenas, arterias de nermos quam ali quod aliud membrum respectu sui molis Est autem organumstus per neruos uenientes a tertio pari nemorum cerebri& habet motu uoluntariu per neruos uenientes a septimo

pari neruoru cerebri. Circa radice eius ab utraque parieti intcai nes glandosae adhoe ordinatae,ut humiditatem issiualem generarent pro humectatione linguae, ne tot moti rurs iccetur. Generatur autem in eis sui ua ex uaporibus decunq; ad illas paries eleuatis di ex rheumatismis a capite descendentibus .m in illis earnibus glandosis sunt duo solamina in quae posset ingredi stilus, per iis humiditas saliualis ad linguam distillat, decutis linguae est divisa in duo media

coram commissura coronali. Et inter illa duo est communibeas in lipamentis Se coliminione .sub lingua uero sunt duae uenae uirides magnae, ex quibus procedunt uenae plures, reuocantur raminae.Et melior linguarum secudum potentiam

bene loquendi est commensurata, idest, mediocris in longi, tudine ru latitudine sua,& subtili ad extremitatem suam ecteriorem. Illa enim qu maena est 3e lata ualde de crassa, aut parita sicut spasmata non est conueniens ad locutionem. Et ex his patet linguam esse calid .de humid .m complexione .Ee potest pati omne genus aegritudinis,lec. Et patet eius colli

gantia cum ccrebro, hepate,corde, per neruos,uenas de arterias, de cum stomacho mediante meti cum pulmone de membris spiritualibus per cannam pulmonis. Et pi optereasgna sumpta a lingua lunt te in quacunq; aegritudine efficac suma Postea itini dentes,quorum anatomia Praecessit. Et postea est palatum habens concauitatem in cacumine superiori ut sat uocis intonatio de reuolutio agilis cibi quando dentibus conteritur. Et in fine palati est uitula penden in modum gram uuae, ideo uocata est uuilla existens rara in substantia,& spongiosa, quia priticipaliter facta ost ut super fiuitatem descendentem a capite horatheumatismi recipiat ne ad membra inferiora des endatae propterea frequenter apostematur. Est etiam formata ut uocem modulet refranodo aerem qui est materia uocis. Tertium iuvamentum est ut aerem qui ad pulmonem uvdit, Se attrahitur per nares de os repercutiendo aliquandiu in ore retineat ne frigidus, sed alteratus ad pulmonem deueniat Et pi opterea contingit quod habentes abscissam uitula multum sunt catari hosi.& ideo prohibetur ab author ib. ne incidatur.Sed si fit putrida uel apostemata debet aduri sense per dimittendo tantum de ea ut possit ad suprascripta iuuamenta dc seruire, quod posset fieri cum cauterio actuali declinula aenea tutata luto iapientiae. Et cum potetitiali, ut putacot to in extremitate stili iniposco de in aqua sorti intincto, re pluries applicito secundum exigentiam, siue cum cannula

sue sine cannula, se cum isto etiam potest abscindi si nimis elongatur, dc pendeat posita sub ipsa aliqua lamina ferrea, si per qua ad haereat, de non debet scindi propter ni ultitudi singuinis egrediemis dissiculter costi ingibilis, de quia dis

156쪽

DE AQUA IN OCULUM DESCENDENTE.

ates hanc disipositionem parte aequales,camphora

cum aceto mata, E, in caeteris

h disii sitioius ad humorum pinsed ii ies.s mis Aqua rosMeisi xuit. sis pitulum habet duas partes. In prima nouit curari,

membris.Hi autem uapores ado peruenientes faciunt pu- ad quodlibet alioru . Et melius est ut inr rei no

ntilis est Se tenera, postea incrassati reducuntur siue conde dicat in secunda parte manifestum est Almuri est tuis mctrini

'iungunt taliter ut illarum partium humores syrupiri acetosus de quo sequitur,maxime sit mellinus. I effemese dispositi sic ant has pustulas. Aliquando uero causis etiam si harinus conuenia . Harumper essentiam in ore, si ilicet mala dispositio humorum exigit regimen. Primum est uniuersale coninlesum ri-- is, Is contentor uiri talis ut natura moueatur ad ipsos citationem, liuersionem, de membri mittentis corresione

piter euacuantur humores adusti&eorrupti Uro se

cholericae ex colore rubeo tendente in citrinu, de me aricae ex colore albo, Z melancholicae ex suseo siue nigro, quod sint mali ae cognoscitur,quia procedunt dilata te corrumpendo partes uicinas , & quia tendunt in ni- inem,qii s pendeant a causis primiti uis declarat praecelsio illarum.Et quod sint per communitatem a toto declarat ritudines totius,& similiter quod sint per communitatem Ualiquo membro declarat praecessio malae dispositionis il-IHIs membri, cum cuius cremento augetur, & decremento inita autem sint per essentiam in ore,declaratur in absentia aliarum causatum,quae sunt per commimitatem. Prognosticum.Primum.cum pustillae nigrae huiusmodi multa plicantur in aegritudinibus acutis,mortem in breui secuturam pronuntiat. Secudum.Cum huiusmodi pultilis maxime gritudinibus acutis multiplicantur externis in rabiis, P circa ipsa,magis attinet saluti quam morti. Signam cant enim dominium uirtutis luper materiam , sicut in casu

intentione ad nantur uentosae iuxta textrum in spatulis uel in nocrea ues sub mento,ues apponatur sanguisigae, ues phlebotomentur uenae illarum partium. Et sic discurre per alia genera diuersionum, ut supra in aliis cap. Pro tertia intentione corrigantur aegritudines totius, scut febres & species hydropis & smiles, & reliquorum membrorum communiis cantium , sicut stomachi & cerebri, secundum quod dictum fuit supra. Secundum regimen eompletur primδ per eradicatiora J Phlebotom ia,aut uenariim sub lingua, aut uenarum alienerim quς sunt in labiis,aut fiat s rificatio partium laetarum. Et hac intentione opus est eum iam ades materia notabitiis quantitatis in partibus illis sue ibi congesta stubie aliunde defluxa. Si uero non sed imcipit fluere,opus est ut repercutiatur in principio, postea resoluatur aut suppuretur. Singularia uero conuenientia in principio cum opu est

Uia II uir u 1 uPer materiam , licut in casu bingularia uero conuenietitia in nrintinio Om rimis. M

oportet sumc entes,lutum: men. capita gran. corticum Culius umba. Sed quia ad huiusmodi pullulas sequuntur secum & cadmia Item sue g.sicut lactu solatri uirgae di stori portulaca,extremitati multi, eam:

si uocantiir schola est agendum. Sunt enim ulcera ex stentia in cute oris & linguae cum expansione de dilatatio eius species sumuntur ab humoribus, ncut dictu est in pustulis . Et mali unius Omnibus est melancholicum, di sit ex

metam olia aduuaricut phlegmaticum fit ex phlegmate sum, . R & signa sumuntur secundum quod dictu fuit supra in pustulis,non est enim disserentia nisi quod ulcera sunt Auic. est ut nona et ea colabam dum insuperscie perseu. chelidora, gesta, sciun idest arbor prica uenit in prin

acetois,rob de motis inluest.secet.& rob gran.& agrestae,de sorbanam, irorum,& similium stipticorum.In processii conueniunt gallae fructus tamarisci.ciperum nux cupressi, sella oliuarumscc .Et in fine cortices nucis mus gariophilanen 'briant,gauia,&huiusmodi,quae coueniunt in processu, uel in fine in causa calida,conueniunt in pi incipio in frigida.Et tua interest miseere calicti cum frigidis secundum oporeunt

157쪽

cipio,in utra materii, militer myrtus & acetum quod secundum plurimum cum his medicinis debet esse per xtu, α chelidoniae cum rebus stiplicis inest uirtus mirabilis in alchola,2: similiter eamphorae , ubi opus sit multa infrigiditione. Si ueth huiusmodi pussulae suppurentur, adiuuetur huiusmodi suppuratio cum lacte & proprie asinino reteto in ore. Item cum mucillaginibus siem. alii ae nolux ini almaru seu, linguae bovinae semin .citoniorum,aut cum horum decinctione,aut passularum, & apud A. quidam sublimium medicorum dixerunt non est e aliquid magis ultimum in cura b ilior oris quam oleum de schinantho tepidum in ore retem

tum. Cum autem ex his pustulis facta sunt ulcera,vel sorte ulcera inchoarint ab initio,tunc cons yderandum est, an huius modi ulcera calida sint, idest sacta ab humoribus per se calida aut frigida, idest sacta ab humoribus , per se irig. qui tamesecundum plurimum habet caliditatem accidentali per adi

stionem aut putredinem acquisitam. Calidorum quidem ci ra perficitur tum medicinis superius dictis in cauta huiusmodi bothor ces .antequam ulcerentur Sed eligantur medicinae magis fice. Et ad hoc sunt propria, quae sunt dicta in testu in curatione eorum, quae pendent a causa calida. Si tamen notabiliter saniosa uideantur,praecedat mundi ficatio cum aqua sacchari,aut s3 et acetoso simplici. Sed frigid. phlegmatica exigunt duplicem intentionemIrima est mundificatio perscieri eum medicinis abstersuis & exiccativis, sicut est oxymel simplex, aut sevilitariae etiam apud necessitatem poterunt permisceri cum aqua olivarum salitarum. Item potest fieri Oxymel cum uino, de potest huic addi m dicum aluminisaut colcho tu, idest uitrioli. Secunda intemtio perficitur cum exiccantibus,& consolidantibus, scut uitium stipticum, decoci. gall. cyperi fiuctus, tamaris nucum cupres.& similium Melanchol uero nisi iora praecedentibus exigunt duplicem intentionem Mundificationem persciendam autem medicinis multum abstersuis, imo uirtute corrosita participatibus scut acetum, decoctio gestaut momithae quae est species chelidoniae, aut almeaereon tu melle quibus in decoctione potest addi almuri,& colcholae & palliatae. VNuentum qu λ; Aegypt.cum aceto permixtum est adhoc emcax si loca ulcerata inugantur. Secundo, ardor mitigetur cum lacte in ore retulo, aut cum actua album in is qui in ore retenta,aut aqua plant inis solam,& simili uae itio

consolidetur cum his quq dicta sunt & dicentur. Si uero schola fuerit herpeticum malignum smiliter triplicem exigit intentionem. Prima est munificatio partis

corrupta,eunt administratione ungueti Aepyptiaci aut so tioris factis scilicet ex melle,alumine, uiridi s sana,quibus pro utimi q. uncia addantur 3. x.aceti acuti,& bulliant, is nec habeant mellis spissitudinem, de cum cotto super parte corrupta imponatur Et aquae series &weret medicinae corrosiuae superius in cura polupi memorata hure loco accommodentur .Et smiliter medicame corrosilium positum a Rasi in capities.sequeti de gingiuis sang.& est ei sta adhoc pro

postum. Vitriolum quoq; cum aceto habet mirabilem proprietatem in his eschola cum sint maligna. Similiter adminimatio floris aeris cum coicothar,&gallae in svrupo acetoso. Et gallae coctε cum aceto &tae conterunt omni schola maligno, &eims sinerer eon habet proprietatem mirabilem in alchola etiam maligno,& proprie cum aceto aut oxymelle Et si os esset contaminatum cauteriretur cum se pro ignito,aut procurentur eius squanrationes cum uitriolo, aut alumine combusto.Et hoc cauterium actuale est magis propriuquam caetera in rectificando huiusnodi herpetes, & optamuest in huiusmodi herpetibus,quo inlue sedata est malitia irserum.Vt nequens gat collucio oris cum aceto sesito tepidore proprie ante impositionem medicinarum, de quibus sit

La. Secundo eschata remoueatur,&dolor mitigetur cum in ore retento,& multoties permutato.Tertio consolidetur cum his,quae dicta sunt,& dicentur. Ex expertis in consolidido huiusmodi ulcera cum sunt cum caliditate & superscialia est cerusa cum aqua ros ea aut aqua albuminis oui. aut sucaeit 5 aut uino granatorum,& similium applicita. Sed eavendum est ne deglutiantur. Et mineralia frigida propriεα abluta sunt ad hane intentionem emcacia. Hud in causa calida. Amachros dicam. 3. I apodua alius Et ana s. s. mich.9.r .aere & accipe ex eo parum, εἴ stica loeum sch

laciam uel puluerem hunc misce cum rob et ton. & fiat ex eis oris collutio frequenteraliud frigidius.Γ seni. ros amyli. sumachsem .porri,ientium excorticatarum, spodii, alchanae, balaus ii ana partes aequales, camphorae partem r. quartam , ex medietate huius crassis modo in usi nat decoctio in aqua cum quarta parte uini granatorum, Se os saepe colluatura inde cum alia medietate pulueris fiat asperno loci alcholiti, di sic Dequenter nunc unius,nune alterius fiat administratio Sed conferens alchola phlegmatico di huiusmodi. R. memithae , idest, radicis chelidoniae, corticum radicum carp. coleothar ana partem. s. aluminis, balatiniae, partis unius tertias duas,alchana partem semis, confice cum aceto de melle.&replica. Si ueris eschola suerit permixtum ex cholera & phlegmate. 'raehelidoniae,sies memithi podii,sem .plantaginis, lem, rosarum,& capitum earum, mirob citrinorum,bilaust soliorum olivarum syluestuiccaearni exit, idest mactus tamarisci , aluminis,lamentan .lerantur&misceantur,&possent admisnistratis , forma pulueris,&sub forma unguenti conficiendo cum syr acetoso simplici. Medicamen conserens alchola nigro &her retico R. l.oliuarum fice .soliorum ramic.si

corum,acaciaeana 3. s. altiminis, tament, coicotharana 3. a.

croci 3 .r .rerantur de admitti strentur,aut sub forma pulueris aut sub sorma unguenti conficiendo cum melle uel oxymelle. cum autem ulcera huc sint melanchaeonsert ut cum aliis misceantur pessulae & semen scenae de mechanie plures medicinae postae sunt quibus utendum est, nunc una, nunc alia , secundum corporum & ulcerii diuerstates,in corpore enim magis molli, sicut sunt pueri minus siccaeompetiant & minus eorrosua. Et similiter in ulceribus minus humidis et minore putredine participatibus .Et in contrariis cotraria,See.Vltimum autem regimen exigit duplicem intentionem. Corroctionem accidentium perficiendam secundum ipsorum ex iis gentiam.Seci indo, bitum regimen quod ordinetur in contrarium diserata debet enim secundum plurimum declin re ad frigidum & siccu. Et in lactentibus caueatur corruptio lactis, alterando distratam stomachorum eorum ipsorum stomachus consoriando,S nutri num cem cum his quae prohibeant corruptionem lactis,& sint contraria disertae per quam corrumpitur lac. Et di amoron cum oumelle est mihi expertum linitum in schola puerorum.

De exitu sanguinis gingiuarum. Cap. s

C m exr giris sanguis subtilis Uid manauerit,

utriusis. arsenisi stilicet rub. citrini, calcis gallara

aluminis, omnium partes sum tur aequales: ex quiabus puluerietatis, O cum aceto mixtis parati formentur trochisci. que necesseefuerit: ex eis pulveriotis amatur mia tum sexta pars drach. a fricentur gensus ex eo optimc, O .permaneat separum: deinde teneatur oleum ro . in orer ea

enim hoc mirabile ad hanc aegritudinem curandam, O p tredinem, o herpetem estomenum, quies ore . Sanguis potest exire ex gingiuis duabus ex eati sis. Aut a

caiisa exti inseca scut a percussione casu & ostensione Et de huiusmodi exitu sang. no est sermo hie. Et potest exire a causa intrinseca dupliciter.Aut propter multitudinem sang.quata ter tumescunt gingiuae & uenae scinduntur, aut earum Ia aperiuntur. Aut subtilitate sua sanguis resudat, de det hoc etiam non est hic sermo, facile enim curatur cum phivbotomia manus & aliarum uenarum,& scarificatione gingi uarum siue sanguisugarum applicatione. Sed quando' san guis e*reditur propter corrosionem sinam in ginsiliis in materia acuta cnolerica aut sanguinea,phlegmata alia, se aliquando melancholica adustione particinante. Q pr 'pro corrosone paulatim se dilatante & profundante sanguis ei fuit&magis subtilis propter eorrosonem uenaru capydiarium,in quibus hic sanguis cotinetur. Et diiseri a putredina pingiuarum in qua scilicet ngiuae putrefiunt,S caro putrei a remanet ibi,& non diuoluitur sicut in eorrosione. Vu de corrosio prouenit a sortiori calido. Et de sanguine hoo terti.

158쪽

io modo fluente,scilicet per eorrosionem est hie sermo in hoc ea.Eil enim lue eorrosio quand Miue ulcus corrosiitu, Quod aliquando est in si perficie . Aliquando magis prosin- sanat: licet quando est insuperficie non appelletur uultus propter paucitatem caniel inde egredientis: sicut nec superficialis excoriatio uesicae aut intestinoru dicitur uulcus. Sed

inueritate ubicunque sit solutio continui eum sanie ibi est vultus. Haec autem corrosio aut putrefactio siue sit eum ianie siue sine sanie Aliquando est sit perficialis aliquando profunda: immo aliquando ossi mandibule communicata hii

ius caiis, sene proportionales illis quae dictae me sit perius in aleola Ae proprie maligno & herpetico .s: similiter senarunt illis proportionalia.

Prognostica si seper sciales sunt se in principio faciliter

curantur. Si autem sint promulae de propriae ossi mandibu Is communitate difficulter curantur. Cura quantum ad regimen unitier sale ex euacuatione diuersione 3ζ membrorum mittentium reetificatione est pr portionalis curae alcola. Similiter quantii ad regimen locale existit tres intentiones proportionales illis quae dictae sunt in scola herpetico, cilicet niundificationem sue cauteritationem partis corrosae aut putridae. Secundo doloris mitigationem de partis cauteritati remotionem.Tertio c61 olidationem. Prima comple: ur cum illis iis dicta sunt superitis in aleola herpetico . Sed Rasis in piaesenti Xa. ponit medicinas eausticam satis petentem dieens. Cun; ex gingivi, sanguis subtilis assidue manauerit, hi licet per eorrosio. nem utriusque arseniciscilicet rubet de eitrini quae sunt calida.in tertio ficta. in secundo corrosiua de cauteri aliua calcis calidae,& sie in quarto gallarum frig.&fie. in secundo al- luminis de loca ca.& sic. in tertio partes sumantur aequales. Ex suibus potueritatis cum aceto mistis parui formetur trocisci. Qigandoq; necesse suerit ex eis sibili iter puluerietatis sumatur sexta pars.3. .cum qua fricentur gingius optime eis applicando &permaneat puluis sic parum si per gingiuis cilicet per quartam partem hore: deinde remoueatur Duando oscum lacte aut aqua tepida aut aqua plantaginis. Postea teneat in ore oleum ro.aut lac ad ardoris miti rationem 5e eschara si qua facta laetit remotionem iuxta secunda

intentionem.

Et si opiis est mundificetur eum Oxumelle aut melle ros Euenina mirabile illud medicamen caullieum ad hanc egrim nem curandam Se hemetem estiomenum,id est putrefa-

onem profundam ouaent in ore.Et uos stipplete tertia in tentionem, scilicet Ustantiae deperdiis restaurationem curuluere facto ex myrobolanis ablutis cum pauco thuris aut masticis. ζ ex has cum melle ro aut oxymene posset fieri imguentuin aut cla Iuluere facto ex olibano sarcocolla san ne dra. am. Etti post hoc opus fuerit prohibitione elixus

consertatione ginei uarii in colluatur os cum aqua decinctionis distulatiotiis foliorum cupressi. Si autem corro fuerit leuior, & incipiens susticit allume . extinctu cum aceto eum duplo sui de tale & cum sauic. id est uitriolo ri beo in proportione sexuuialtera ad allumen. pulveru emtur supti pinei ua&est huic.secundum leuius es iam penes

Aule . est ut Murantur caratha salita usquequo fiant f icar bo: tatha autem sue earathim sunt lumbrici terremes exviorum puluere sumatur pars una: rosaru sie . partes duae Zemistae si ut ponatur. Aliud eiusdem suinantur murti lentia Muturum ana pars illimach sarie a nafartes. i.storum squii anti partes tres misceamur A. administretur. Haec omnia

sunt ad complendam primam intentionem pollea succedant aliae intentiones. Praestantis imum tamen omnium ad com'ndum primam intentionem est ferrum ignitum, stilicet Raper parte corrosa aut piutita appositum uel applieitu milicet aurum ignitum etiam si poliantius. Cum autem hiliusn i corrosones sunt leues sufficiunt medicinae scolarius dictit absq; q, sint corrositae. Regimen aut sex rersinoa naturalium eommuniter ad frigidum & siceum declinet. De Casu vuule. Cap.

Sciendum p egritudines vinitae sunt quatuor, a post

ma ulcus putredo sue corroso de casus. Misi lamauero licet pota fieri 1 quacunque materiam pluria ruina

in fit a languine uel phlegmateruleus uero aut se uitur apostem aut fit a materia ulcerate absq; 2 apost emet. Putredo aut siue corrosio fit aut a multitudine materiae aut eius acuitate& malignitate lurimum sequitur a posterna maena

aut mali num. Et posset fieri a vapori biis malignis ad ipsam eleuatis. Glus autem vuulae qui est ipsius piaternaturalis elongatio fecitndum plurimum fit a sanguine aut phlemate& propriae aquoso insem remolietessiue hi humores apost ment siue non est vitinio in situ. Humores autem isti

Quandoq; congeruntur in uuea: sed ut plurimum a cerebro derivantur. Apostema uero cognoscitur per dolorem tumorem & duritiem siue extensionem quandam. Cognoscitur autem si sit sanguineum ea colore rubeo purpureo .Sed co- Iericum ex colore rubeo tendente in citrinum. Phlegmati eum ex colore albo. Melancholicum ex colore etiam trusco. Misia autem colorem habent mistum.Et cum sanguineo e dolor rauatiuus &puliatiuus Ae in cholerico punmtiuus. Cum aliis autem paruus aut nullus adest dolor. Et reliqua comuli a signa sumpta ex atate tempore anni regimine praecedinte s: similibus consignificant.3 significant m sint laetas

uiam paulatuis conpellionis paulatinus ipsorum euentus &longitudo temporis: icut econtra quando fiunt per uiam defluxus fere subito eueni init. Ulcus autem sensiti manifestuest de sanies inde egrediens manifestat ipsum. Speetes ipsorum ulcerum sumuntur &cognoscuntur sicut di etiam fuit in capitulo de ulceribus aurium. I utredo autem vuulae cognoscitur ex nigredine aut uiridi ate ipsius cum i tore magno humiditate scelente inde egrediente. Et quia non sentit secundum partem qu putrefacta est: corrosio autem est eudolare .de cum sanguinis distillatione sequente corrosiones. Castra uero cognostatur, quia aeger sentit aliquid in radicet insuae suae praeter consuetudinem insistere. Et eum aperituros Midetur ipsius manifesta elongatio. elongatio aliquando est ualde magna sicut cauda muris. Aliquando parua aut mediocris aliquando cum febre: aliqliandosne sebre. Et humores qui sunt in causa ex coloribus sitis cognoscuntur . e, Prognosticum. Apossema eancrosum ipsitis aut non potest cuiati aut dissicillime si incipiens sit in extremitate irsus cum totali ipsius evulsione . Reliqua a postemata fatis faciliter curamur de similiter ulcera ipsius. Putredo autem& ipsius corroso etiam si profunda sit causticando curatur.

Sed ipsius elongatio si parua fit neque sit graciliata satis militer curatur cum medicinis. Si uero multum elongata sit,& in radice graciliata, in extremitate sua fari rotunda

curatur sola incisione, aut causticatione donee magna pars

ipsius abscindatur. Qu6d si totaliter abscindatur, nocetur vox, & sequitur tussis, de secundum plurimum phthisis, aut ubina in processu temporis propter defluxum catarthoruia pulmonem, de quia aer inspiratus pro refrigerio spirit lium non modificatur , infrigidatur pulmo secundum plurimum & ad asthma dilponitur,& anhelitus constrictionem. Et sequuntur etiam nocumenta stomachi catarrhis ad st machum descendentibus. Et si totaliter incidatur ante qua graciliatast, sequitur fluxus singuineus, qui eum dissicubtate constringitur,doc.

CVm et si sierit alipud radui suae singuae ,

uri. , cum iubetur aperire os, creatrabo.

relinguam; videtur uuin eius iam esse fluxa, ct elogara: rami , O sal ammoniacum fumantur,cr benepuia ueri lacum 1 rumento visus and super uuutim niseus fenoreo ex eis in sum talepraedam ii Tirumenti aliquid ponatur radici muti cum eo dirigatur eo ipse cum

inIirumento parum exterius extrahatur . aut granatum

acetosum cum pulpa sua teratur, fiat ex eo gargarismus.q dris peran ferit taliter, O Mugata fuerit, ciusque parasuperior subtiliata 2 caput eius rotundum

fuerit; tunc radici us erit incidenda . cauentam tamen, ne

antequam ira, ut praeduimus, sit disposita, incidatur; et hoc enim sequeretur quadmi'esanguinas aus, qui rom

o non potes.

Io. Arculani. N Praesen

159쪽

Presem caput in quo aut Rass de easu vitulae, diuiditur

in quatuor partes. In prinia ponit sena aeus virula supei ius declarata. In secunda ibi .Rantic S: cal ammoniacum.

Curat casum eius quando prouenit a causa si apo. In te tia ibi. Aut granatum acetosum.Curat casum eius a caulla calida. In quarta ibi. od si diu permanserit. Ponit modu&necessitatem incidendi ipsam . dicit in prima pante est mani sellum ex iam di iis .sed in secunda pa; te est sciedum qu bd medicamen illud non conuenit in principio, edinauemento 5: statu. Ramicti, id est mixtura facta ex gallis, depa Tulis ex qua fit gallia muscara Nesi satis propinquum

temperamento cum repercusitoneu & digestione quadam. Se sint Mn non. res blutivum calic in quarto , senim aeuualiter sumptis fiat puluis, cuius es: quiad ponatur in extremitate cannulae, nux sit lata fecundum quantitate vitulae ea illa extremitas tu non cannullata, S: longa ultra partu cannulatam ad quantitatem digiti patiat,&nsi acuta taliter,

ut possit poni sub vitula, se si da extremitas aliquit iter ur

Et cum hae vitula subleuetur trahendo eam uersus os .Ercum est se subleuata, pulliis qui est in extremitate cannulae insuffletur in uiaulam,&sic tota hoc puluere ei cyndabitur,

tum quia sibi adhaerebit puluis vi e t in extremitate non cannulata,tum quia puluis infimatus qui contiis tr in par

te cannulata continua extremitati non cannulatae sibi

rebit per insumationem. Figura huius instrumetui est hie in margine depicta. In tertia parte dicit quod cum sucto

ranati acetoli contriti de expressi cum tota su mira sua.

tiat gargarisma in ea,est enim seisi.& sicc.In ultima pzrre di. cit, qudd quando diu sic permanserit,& mstum clogata V erit, α gracilis facta, de eius extremitas penitens ruerit ri data, quae rotundatio fit ea hutniditate ad illam extremitate defit a grauitate sua,natura iam regente, tu dicit radiciti sincidenda,dimissis tamen tanto eius quod si itererit adfi, esin quos ordinatur .Et cauendum est, ut nullo modo tur antequam tueri: sic disposit sequitur enim e x is quinis, qui sorte non constringeriiryp sectionem extremi atqueau, quae ad vitulam terminantur. Et quia m icti ut non possunt ipsi couenienter applicari,& adhaercre .Sed cum est se elongara gracilis facta,uens ills sunt extenuatae sanguine carentes,& non est dubiam de fluxu sanguinis. Plaeuan tius tamen est ut cum cauterio incidatur,ut infri dicetur. Cura harum disipositionum triplex exigit regimen a rimuest uniuersale resipiciens caucam an ecedentem c inplet lue uacuatione, diuersioneide meimbri minentis,scilicci herobri regi nune, quae intentiones compleantur pHebotomia,& caeteris euacuationibus secundum holum exigentiarn.Ite uentosatione in spatulis, aut in nocrea. Item phlebotomia uenarum alienerim,re uenarum,quae sunt sub lingua sisti raperius capale pustulis,quae fiunt in lingua, dici est . t se

militer caput regatur euacuando diserasam eius corta mota confortando icut si pedictum est esue tamen si hi mor apostematis,aut iaciens casum vvulae suerit uesde calidus laudat evacuationem cum aqua fructuum. Et laudat diueisionem cum frictione,extensone dolorosa aurium,3 erarum scariscatione,& phlebotomia uenarum, qaiae iit post eas est conueniens, S: pro diuersione laudat, ut capiatur munipulus capillorum in commissura coronata,& ugio iacenteponas pedes iuper humeros aegri trahendo capillae eius sortiter,donec cutis diuocetur, ex hoc enini subito vitulam uatur.Sed hoc remedium satis ignominiosum est . Et subdit quod iam expertum est, ut liniatur linimentonipes cominis tira coronali emplastrum factum ex succo acariae, de hoe in principio, aut ex acalia cum aceto, aut ex gallis ad is cum aceto, quoniam Eleuant ipsam. Regimen autem p .vitulaeta casus eius exigit tres liuentiones. Repcr Lonem conuenientem in principio.In augmento repercul- nem cum resolutione uinue ad medium latus aut se sionem cum maturatione si tendit in uiam maturationis. ed a medio status ultra resolutionem,aut maturationem solum. Si ergo apost. fuerit multum cal. cum magna rubedi. ne, repercutiatur in principio cum multum it dis Mut sue .selatri, plantam aut semper uiuae, cum tantundem Huaeros & aceto quod ii quarta pars totius, & hi po*unt addicamnore apud maiorem necessitatem iiiiii id

tionis. Si uero non sit tantae inflammationias, si scient M ptica pontica, inter quae est disterentia, quia pontica sunt frigidiora,& magis terrea quam stipiti, licet utriusque uirtus minus prosundetur quam uirtus acetosi.Et ex conuenietibus est succus granat. acetosi triti de expressi eum tota sui stantia a .Et si permisceatur cum rosis sic.& semine eam iset adhuc maior repercussio. Et in hoc tempore conuenit puluis sibi ilis, imus factus ex ross sandalis & besau .ana ui Dus apud maiorem necessitatem insiti dationis potest addicam ora,quo puluere utere cum in mento superius de s ipto. Et si adhue suerit minor esidit',fiat garearisima casucco expresso ex duobus granatis scilicet acetolo, de dulci contritis,& expressis cum tota substantia sua,& seper vuula

ponatur puluis sa bis ex gallis balatis Sc alumine uis si di

plum ad uminque. Et infusio mach optime corriti in aquaros.& aceto subtriplo ad aquam est coueniens in principio.

Et in fine principitae principio avsmesiti est proprium di

moron proprie saeiam ex moris riibi immaturis cum tantundem aceti, α duplo aquet rosa. Et maetis procedente augmento conuenit diamoron ex moris celsi,de prirarie maturis capauciori aceto,dc aqua hordei, aut hordei, G pessulara, aut aqua decoctionis ramisi, cum di amoron praedicto. Dei de cum uentum est ad medium status silum resolliti uis opus .est

sciat est crocus, gallia inustat , pyrethrum, ringi. cinnamo.

passulanir mel potest ex his fieri decoctio gargarizanda.Recipe eroci, pyrethri, rinati, cinnamo an. 3. i . passulariam . . mellis.j. .bulliant in. albaquae a s consumptionem tertiae ruris,& coletur.Et ex suprascriptis potest heri puluis cum instrumento virule applicandus.

i autem apost ema,aut casus sunt a phle ate, utendum est in principio diamoron, aut diamuscum eu subduplo aceti cum aqua decoctionis rami ch, id est, pessularum, & galla rum, lille aqua sit dupla ad reliqua, aut e aqua miscea cum Oxymelle simplici aut sympo aceto Aleinde adiutriperueniendum est ad pirora in sit ammoniacu, linapi, albini iri,cinnamomum,& limilia,quibus possumus uti in dec ctione ipsero periniscendo cum o meste, aut melle ros aut

oxymelle scillitico. Et possunt huiusmodi cum suprascriptis

pulveribus misceri in modu electarii, de applicari cum extremitate tent , possimi fieri pulveres cum instrumento Tudica . Mesue narrat plures descriptiones. Prima in idi

phorae gran. s.fiat puluis sit btili silaius, & utere cum instralamento post garratilina nebim ex diamoron,& aceto, &let in causa calidam principio augmenti. Item aliud vitae

bonum. a amich. is amnion .partem unam aluminis myrrhaeiana partem. s. fiat pului & ut Rei in instrumento ora

uenit in causa stigida in auctent dii iAliud ex i t entione Mesue.Recipe ringib.cinnamomi piperis, pyrethri,alausi .corticum, granatorum,solaossem .e ru, an.para uales,fiat puluis,& utere cum instrumento, de

ualet in caula mixta post Drsarisma sibi proportionatum. Aue imoar. hr. piperis nigri & longi, & moliae, Sisammqn. ana. puluis , de ualet in causa sit ri in statu E: in declinati sie . Et nota quδd quantum ad ii uiusmodi locilla non est digerentia inter curam a ste.vuulae, A ca sui uius a caula proportionali, uel simili, ni sui a magis coitai Gnda conueniunt in casu, de magis iis diget subi uati. ne cum instrumento luetibiis supcrpostis, ii ' si

esset apossema abs ire casu non . indigemus stileuatiosuraeque pulveribus, imo sola sussiciunt gargarit in cle ria cuni penna administrata. Si uero apostema sippuretii

diuuetur cum graui Deio exscubus, passalis ba'

lis, materia exiliente frigidiore addatur radix sece eorum fiat emplastrum. Et quandoque cum his adsim scetiar aliquid ex consor tantibus membrum nec dat putretasti β iis integrum ipsius, & destinatur membrum, sicut baIaussa, ramicti, myrrhi, rosae, ciperi, qit cunque hormnimaeis uitabitur ol ortere secundum exirentiam materiar.

Postquam autem seppuratum est, aperiatur sicut dicetur in cap. de s anche, proprie cum sagit tella, aut instri in into incidente huic operationi pro rtionavim, quod habeat additioncm quandam distantem a cuspide per medium dieitum, ut non Irussit profundari ulterius. Post hoe cur

160쪽

inreura uleemn mundiscando eum hydromelle gargaritato,aut cum omelle,aut eum melle rinaceo mixto cum thure,& sare ossa applicito, eum extremitate stili eotto inuoluta etiam applicita usque ad intrinseca ulceris. Deinde consili detur eum uino decoctionis gallarum, cyperi,& similiae aut eum melle rosiaceo,aut oxymAle mixto eu thure, & sam colla applicito eum extremitate stillicotto inuoluta etia lieita que ad intrinseca viceris. Deinde consolidetur eum uino decoctionis gallarum, pedi,&similium ut cum melle restico, aut Oxumelle mixto cum thure,&cauocolla applicito eum extremitate stili, ut supra. Si item putrefiat mula, aut praeter modum elongetur ,& gracilis fiat ut non amplius vi benignum reduci possit,opus est , ut auferatur, quae ablatio li et multis modis fieri possit,prristantior tamemodus est,ut habeatur cannula ferrea sitis amplam habenseo auitatem, & sit satis etiam erassa, ut non facile igni, eur. Sed extremitas quae peruenit ad uvulam sit seut media cannula ad quantitatem digiti parui,aut medietatis digiti.Sed extrem itati,quae remanet extra os sit annexum manu um,uel ipsemet desinat in manubrium ex eodem ferro pedens ad interiora cum quo possit teneri. Situato itaque metrosi per una eathedra in loco lucido,& eapite ipsus tete in per ministrum existentem post ipsum, medicus imponat maeulum in ore eum quo fortiter praemat linguam ad inferiora quod spe lum per aliquem ministrum teneatur. Posthoe imponat canulam iam dictam usque prope radicem v ia, Se eum stilo trahat mulam super extremitatem non eanulatam, ita ut aequiter ipsam,&ipsam cannulam magister teneat eum manu sua sinistra,& eum manu dextra immitat per cannulam inciserium aureum,uel ferrum ignitum, ita ut serueat, quod tamen incidat satis obtuse,& eum ipso sortiter comprimendo incidat uvulam, non tamen radicitus, sed rotino aliquid ipsus, scilicet quantum erat tempore sanit

ti bitasse enim natura sumet ex eo quod remanebit omelum ali uod proficuum ad fines in quos ordinata est uuula, Rhoe si libid non sit putridum. Si uero tota putrida st neq;

tota austratur,&deinde colluatur locus cum aceto dec Olonis ali nis de gallarum,& procuretur ipsus cauteriratio cum uino decoctionis earum acilicet rerum,aut cum pulvere fucto ex gallis, corticit us granatorum,& similibus.si autem uola ut putrens,& non pendens, tune cum instrumeto scire aut aureo euius extremitas proportionetur particaut 'irandae immisso per canulam cauteriretur,& ha ntur diuisa instrumenta ignita, nam aliquando oportet irsim multoties cauterirare mutando cannulam,nunc ad una partem. nutae ad aliam partem secundum exigentiam partis coma praecauterieandae, deinde procedatur ut supra, uel toneatur in ore lac ad mitigationem ardoris, Ze partis ea usticatae remotionem . si quis autem abhorreat eauterium M ale, ipsam serat eum cauterio potentiali, habeatur e

go inedia ramula,&super i am cum stilo trahatur uitula,&cum extremitate stili cotto iuuoluta infuse in aqua sorti tano ipsim sortiter comprimendo,&hoc multoties fiat, deince teneat lac in ore aliquando donec separetur,se eode m eo si se putrida non pendens, potest causticari,postea procedatur,ut dictum est , quousque sanitati restituta sit. In amenta autem pro hae operatione necessaria sunt in hae ine depicta. Tertium autem regimen duas exigit intentiones, scilicet eorrectionem accidentium, & regine

sex rerum non naturalium.

Curetur ergo stinus sanguinis ex intula eum phtebor nua cephalicatae postione uetosarum super collo,& tene tur in ore iuxta uitulam,succus plantaginis succus solatri, de proprie contus cum pulueribus constricti uis,sicut est bolus armemus angui Araconi Hus,tragagam.& trochis de ha-rabe,& de terra sigillata, aut huiusmodi pulveres cum aqua Miaminis ori permisceantur,& iuxta uuaeam teneantur, devia sint actu frigida, sicut nix. Et iuxta Auic.administret in dicamen Diogenis, est helhensum, aliis altuesuch His u in non seruientibus cauteriretur profunde cauterio actu

li. aut potentiali iuxta superiore doctrina si possit applicari,

et sinuandiu teneri adhaerensu uulae. Secundum accidens est linis,nocumentia uocis, phthisis tama,necnon aliquando nocumenta stoma lupo catari hos,qui u5 retinentur, de raer in iratus non modificatiar. Sed his si ibueniatur loean do mu in aere riserato declinante ad calidum Se fictu, de

acti endo cura eatarrhi,de oua supra. Regimen autem sex rerum n6 naturalium coiter declinet ad siccum, Ze aliqua soIeuiter ad calidu, aliqsi ad frigidum fm exigentiam disertat,

de tempore onerationiam sortium, scilicet cauteritationis,

de incisionis, uiaeta declinet ad frigidum, de si tenuis.

De sanguisiugis quae bibuntur. Cap. ss.

sunses Abtilis inde manauerit: existiniandum esstimesangui tuam in ore esse: praecipue si aquam Deian quo Dixinsutae fuerint: biberit. os igitur aegri essaperiendum tragua extrahenda, O inferius Draemenda,

Oguttis insole est a seriendum. .sisanguisuga in loco propinquo pendere uisa fuerit; cum forficibus, quibus sta

stra educuntur, extrahenda erit. quod hoc modo fiat. Caput quo pendet, in Iringendum, Osire extrahatur.quia, si non fuerit manifesti: aeger multouragargarietet senapis eum aceto; quia de loco, in quo Hi mouebitur. aut fiat gargarismus ex aceto, assa: aut ex aceto , assa, es sati. nig praeterea, sinapis tritamsi Iemur gutturi . fateriamgargaris sex fuco tarpe .si autem post eius enum remansierit atro sanguinis desiudatio; fiat gargarimus eae v emate in quo corticesyra tuo balaustiae, et fimo coctafuerint.er gutturii Uyetur puluis ex balaustiis, cinthure, singuine draconis,er amylo .s autem saiguissera stomacho annexa fuerit; medicamina, quibus vermes expellantur n potu sumantur . ex his etiam, quae santuis. gam exire faciunt, est Mager balneum ingredratur, O m

retur in eo, donec tria mpatiatursitIm, tunc aquam

mori tam in niue' indissima scilicet in ore aliqua

diu teneat. eum tepueri eaeperit; eam expellat, es aliam

sumat: sanguisiga enim quandoque uenit ad os frigiit

tem quaerendo. Sanguisugae ingrediuntur mittur eum homo aliquando blbit aquam in qualunt sanguisugae non aduertendo, aut quian nuidet, sicut accidit iter agentibus tempore nidis. Ee aliquando eum homo natatore apertoad proprie hoe accis

dit quando sunt paruae uix uisibiles, quae postea magnificantur cum mordent Ze sangsugunt,quae sanguisugi sunt aliqua

do uenenosae,aliquando non. Venenositas, aut ex accidemtibus inde sequentibus maxime cognoscitur,sieut syncopis, tremor eordis,& similia. Et hae sangui sera quandoque adhaerent palato,&parti superiori uersus colatorium.Aliquando partibus oris manifestis. Aliquando pulturi. Aliquando

meri,&stomacho Te cognoscuntur ubicunque sim ex titillatione,& punctione in ea parte,& sang.subtili per os flueate. Sanguis enim egrediens ex uenis paratis est subtilis ioeomnaratione ad eum qui egreditur ex uenis maanis. Eteonfirmat iudicium hoc quod homo memoret se bibisse aquam in qua huiusmodi habitant,aut natasse in ea, tunc cognoscitur loeus, ubi est versensum titili monis eius, & pumtaonis ubicunque sit. Et si est prope colatorium nguis in

ore egreditur,ω non indiget rastatione ad hoc ut expuatur.

Si uero sit in partibus oris subiacet sensui, si in gutture samguis egreditur rastando. Si in meri impeditur deglutio,de uomitus excitatur. Si in ore stomachi uomitus excitatur abs te impedimento deplutionis, S ab his locis sanguis Ireditur cum uomitia. Prognosticum. Curatur haee dispotio satis militer si non sint ueneno, Si uero uenenost fuerint, non sunt absque periculo. mantum uero ad euram praesciendum quod habens sanguisigam debet cauere i cla.

more,&locutione cum tentatur eius separatio, ne sorte

ad eannam pulmynis praecipitaretur, esset enim periculum de Gratione .si ueros quisuga sensui subiacet capiatur eum tenacula habente rosilium subtile longum dentatum eum capite eum quo adhqreti&stringatur fortiter Se extrahatur,cum hoc enim solent serra sagittarum extrahi. QuM suideri non possit, tune consederandum ex unis scriptiticii uerisimiliter sit. Si enim sit uersiis colatorium cum m

Io. Areulani. N a die inis

SEARCH

MENU NAVIGATION