장음표시 사용
211쪽
tatem concedunt obedientibus, sed & actionem in eos civilem denegant. Is damnum dat, o ajunt, qui jubet dare: ejus vero an ulla culpa est, cui parere nece Te cit. Necessitas potet latis sincusat, & si milia. IV.
2. Ipse Aristoteles Nicomachiorum . quinto, his qui iniust timi. Ab h. quidem aliquid faciunt, is non autem injulte, annumerat famu-mo 37. D. lum domini imperantis: i ulte autem eum ait agere, a actionis principium est; nimirum quia is in famulo vis delibera trix plena non est, ut indicat proverbium: Ῥαι--γλαίρει δάλιον Dimidia virtute caret semire coactus.
Utur Bule hominum generi pars altera mentis Ab yme, servilem voluιt quos ducere vitam.
non es. Epist. 6 I. Adde legem I IO,ardieam lib. I, tit Iu, cap. 11. lnithridates libertos Attilii, conseiosi caedis in se cogitatae, impunitos di. milit, ec eius qui a se deseeerat filios. l Immo Iuli amicos. Pag. 2 I. E . H. Steph. dc pag. 2D. planur dithridatico. Absolutus Tiberius Gracchus a culpa Numantini foederis , quoniam alieno imperio pecea. 'erat. Pistarch. pag. 126 , 327. G R o M o v I I. 1 Non autem ἱκ jusset Ita ut in ipsos agentes non recidat culpa.
is In Daulo J Setvi non praesa inuntur ita educati, ni consilium in illis aut iummi ossieti sti entia
212쪽
Servi tua est fortuna e n zo ratio ad te nihil. a A h vi Et illud Taciti: o principi M summum rerum judicium Dii ded s. ' junt, subditis obsta/uii gloria relicta est. Narrat idem , scriptor, I . ur, i isonis filium a Tiberio crimine belli civilis purgatum quippe jugsa, nec potuis filum detrectare. o Seneca: semus heri. tis a 3 imperii non censor es , sed minister. 3. Et specialiter in hac de militia quaestione ita sensit e Amstultinus. Sic enim ait: Ergo vir jusus, si forte sub rege etiam sacrino miistet, recte potest illo jubente bellare, si emica pacis ordinem seroam, quod Mi jubetur, vel non esse .contra Dei praceptiim certus es, vel utrum sit, certus non es et ita ut foria areum faciat regem iniquitas imperandi, innocensem autem mili-ἀD Cit . tem ostendat ordo semiendi. Et alibi: Miles cum obediens pol D.,-i sati j ιb qua legitime constitutus es hominem occidit, p nulla cias. λο- Citatis suae lege reus es homicidii: imo nisi fecerit, reus est imperii deserti atque contemti. quod si zs sua sponte atque auctoritata scisset, in crimen effusi humani sanguinis incidisset. Daqua' a6 unde punitur si fecerit injussus, inde puniretur si non fecerito Sil. ἐκ iussus. e Atque hii ac passi in rccepta cit sciatentia, subditos quod verbo νει- attinet, dari 27 bellum utrimque jullum, id cit injullitia vacans,
in c. peccat. pari. II, ρ. Io. G R O T 1 I. Ire, quae s veriendum potius: Tiri non licet
oratione lX, principes rationi esse i , in Not ad Cap.
213쪽
4. Non caret tamen hoc sua dissicultate. Et a Adrianus no- a Ais. stras, qui Cisalpinorum ultimus Pontifex Romanus factus est,' contrariam defendit sententiam, quae stabiliri potest non praecise ratione quam ille adsert, sed hac quae magis urget, quod is qui dubitat contemplative, debeat judicio activo Hi-gere partem tutiorem. Est autem od) pars tutior abstinere 'bello. Laudantur Essent quod inter alia jurarent , μή
πινα μητε-ἐπιταγμμJG ' non nocituros se cuiquam, ne se jube
rentur quidem: imitatores horum Pythagorei, qui, Jamblichoc j. I s.
teste, e bello abi linebant, causa addita, quia ψ. - 9 χορη- . diυ P. τέ--o bellum caedes subminis i atrue II. On.
b. Neque obstat quod ex altera parte 3o periculum est hedientiae. Nam cum utrumque incertum sit nam sit injustum . . . 'est bellum, jam in ejus vitatione nihil est inobedientiae ) caret peccato, quod ex duobus minus cst. a Inobedientia au- d Bald. tum in ejusmodi rebus suapte natura minus malum Cit quam in , homicidium, praesertim multorum innocentium. Narrant teres cum L Iercurius ob Argum inter illum accusatus Jovis mandato se defendisset, ee non tamen ausos Deos Cum ah- . r. solvere. Sed nec 3i Pothinum Ptolemaei satellitem Martialis, re miscr. e cum ait:
Antoni tamen es φθον quam caussa Pothini erae facinus domino praejtitit, ille sibi. Nec
G T I. lq Contrariam d/fendis sententiam sExemplum iisne sequentium ei apud Sca .iatiraesemGRO NOVII. xt Qui diaitar eonte ut vel U. trum iure fiat, id facere debet, in quo minus est periculum conscien. tiae laedendae. 29 Xορουγέ-e e νομοθέ e Cho. Tagus de legislator. Eth autem ebo. rastis qui ini ruit oriratu chorum vel gregem scenicorum. 3ci Perietilum os iκο,/dientiat Si dubia in causa militare quis pro Praeposito sito aut superiore recuset, lvidctur contumax, dicto non Obe- l
at Pothiau J Interficiendi Cn. Pompeii Magni auctorem.
relinquitur subditis militandi, vel
non militandi. At vero ubi neces
sitas imponitur juisu Principis, tunc pars tutior est, ei parere, cui patendum esse nulla dubitandi ratio
eii, quippe legitimo Imperanti. Plura aiximus in Notis noluis Gallicis. I. B. ee Nestio euius fide hoe reserat Auctor: sed cuivis statiin pater, t exemplum aptum non eisse, ut etiami obteivavit Obrechttis, quandoquidem l Dυis mandatum in uilum erat, octate a Mereων io non pOIerat non
214쪽
a Lib. Et Thucydries Inter summi imperii signa posuit v.
g. Iudiciorum sumnusm potestatem , non minus quam is αυτό maid est, legum θ' magis-tuum creandorum is o Virg. Nec alio pertinet poeticum illud , :vers. 14 . Non illi imperium pelagi 21 re unuyue tridentis , Sad mihi sorte datum. e Ovid. Et huic non dissimile illud π:
vers. 71 . Rescindere numquam. Dis tuet acta Deum.
e Lib. r. Nimirum, ut recte explicat e Ambrosius: ne, usurpata 1ο alia in m. rum partium sollicitudine, bellum inter se imitarent. τεαρουε αὐτόν πια-ὶ ut in suos quisque animadsertant, ae-f L;ι. i. quum esse censent Corinthii apud f Thucydidem. Et Perseus α a. in oratione ad Martium, quod in Dolopes fecisset, negat se a L.ἱώ, defensurum: g jure, inquiens, feci meo, cum mei regni, meαι, .XLia, ditionis essent. Sed haec omnia locum habent, ubi vere delin-suhditi, adde etiam, ubi dubia est causa. . In hoc enim M imperiorum distributio. 2. At non etiam, 3 r si manifesta sit iniuria. si quis Busiris . Phalaris, Thrax Diomedes ea in subditos exerceat, qtiae aequo, nulli
αs Nefas ob eret Quae omnia ea pertinent, ut moneamur, potestatem supremam non debere se im- miseere alterius potestatis pariter supremae iurisdictioni. 3o Aώ-- partiu-I Terrarum, regionum, finium.
3 et si mari sta se ἐκ uria. se quis Busiris. Hati , Thrax Diomedes
ta, scribit Risertis in dialysi sect. a.
215쪽
nulli probentur, 3 ideo praeclusum erit jus humanae societatis. a Sic in Maxentium & in Licinium Constantinus, m in a
Persas alii Romanorum Imperatores arma ceperunt, aut cape-ω - re minpti sui at, 33 nisi vim a Christianis religionis nomine ar-'
3. Imo etiam si daretiit , ne in summa quidem necessitate arma recte a subditis sumi qua de re dubitare 34 vidimus illos ipsos, quorum institutum fuit regiam potestatem defendere non tamen inde sequetur, non posse pro ipsis ab aliis arma sumi. Quoties enim actioni alicui 3s impedimentum ponitur pe sonale, non ex re; toties quod uni non licet, alteri pro eodem licere potest, si modo tale si negotium, in quo alter auteri prodesse possit. Sic pro pupillo, 36 cujus persona judicium non capit, litigat tutor aut alius: pro absente etiam 37 sine mandato defensor. Impedimentum autem quod resistere subditum prohibet, non ex causa venit quae eadem elt 38 in subdito ct in non subdito, sed 3s ex personae qualitate, quae in alios
. Sic Seneca b existimat bello a me peti posse, qui a mea b D. R gente sepositus suam exagitat, ut diximus , cum de poenis M'fVιI,rs. exposcendis ageretur: quae res saepe cum defensione see) innocentium conjuncta est. Scimus quidem ex veteribus novisque hiltoriis, εο alieni cupiditatem hos sibi quaerere obten. '
tus: sed non ideo statim jus esse desinit, siquid a malis usu
Ideo strae uis erit J Non propter illorum ius in suos vetitum erit alienigenis, intercedere illorum injustitiae , quod omnibus bonis commune societatis inter ipsos vinculum dedit. 33 Nisi vim I Abstinerent a perse tutione de supplieiis Christianorum ob religionem. 34 Hidimus iatis lases I x, 4. s. '3 s Ioedimentum per ati persona vel eonditione eerti generis nominum, ut hie sunt subjini.
36 Cujus persona judicia, mi Qiii non habet persenam standi in iudia
37 Sine mandaro issensis J Nam
d fensor proprie, qui pro reo inter. venit absque mandato, in tit. D. de procur. in defregas Disticio is non ' Tam enim subjecto, quam non subiecto potest fieri a superiore injuria. 3s Ex persona' Ea necessitate parendi & patiems.
ci Ati I eviaitarem I Qui cupiunt aliena invadere, hoe praetextu dissimulare propositum suum , quasi veniant vindieatum alienas iniurias Iustin. 6, 3. Is , I. I. I s R.
33, 3. etsi serviant aviditati suae. ee Videtur heie, in omnibus Editionibus, Geidisse vox μbdis rum, quam Hiies orationis postulat. I. B.
216쪽
patur. Navigant & piratae: ff) ferro utuntur & latrones.
IX. I. Sicut auidin societates bellicas eo initas animo, n ut in quodvis bellum nullo causae discrimine pro itantur auxilia, a suυ. in illicitas diximuS, ita nullum vitae genus et improbius quam verbo ML corum qui sine causae respectu mercede conducti militant, &quibus
Ibi fas, ubi plurima mereri. Quod Ρlato gg ex Tyrtaeo probat. . Hoc ipsum est quod .EtOb Livius, a Philippo , exprobratum legimus:& Arcadibus a bu Dio.
x ι , - nysio Milesio his verbis: εα πολιμ, προκει .-- ρο κ ἔχω, belli instituuntur nundina . O Grviorum mala infuctu sunt Areadibus, di sine causarum respectu modo hue modo iliae arma circumferuntur. Res sane miseranda, ut Antiphanes
loquitur: Miles o qui uita causa se auctorat neci. Dion
1 'Aγρα I Bellum habetur promercatu , pro nundinis, pro augendae rei di pecuniae iaciendae Occasio.
3 In fructu stina I Quaestum prae
4 Aucterar sa mei I Ut victum rkalimenta habeat, pro stipendio lio. sti sese objicit occidendum alieno. . Proprie dicebantur, qui se vendebant in ludum gladiatorium.
Herm. 2s sit. 7. v. ss. IVersus Graecus est apud ST OBAEUM , Serm. L . pag. 3ss. Edit. Geneυ. Tit. autem LIII. Edit. Auctoris Itostri. P. B. QUIN TILIANI: Non fabrie ei. Militi gladiuit μι est uti eodem ferro
ggὶ Loeus, quem in animo havibuit Auctor, exitat De Legis. Lib. I. pag. 63o. B. Din. II. Ed. H. Steph. ubi equidem Philosophus adludit ad versus duos ditet, sed in quibus Poeta nullo modo loquitur de iis qui mercede conducti militant. PM-to tantum de illis loquitur, sed ita ut ejusmodi vitae genus , in se spectarum, nec vituperet, nec laudet. I. B. hhJ Loeum forte reperi apud PHILOSTRATU Μ, Vit. Sophis. Lib. I. Cap. 21. sed qui non satis adeurath refertur Ec vertitur. Diximus plura in Notis Gallicis. I. B. G n o T I. O cui inta ea a se a furat neeἔIl Vita parari ea in quibus vita consuis' mitur, dixit Seneea naturalium V, I . PIaatus Bacchidibus , libi nilitate, nec alibi, quod sciam, apud
217쪽
2. Parum vero quod suam vendunt necem, , nisi & aliorum saepe innocentium venderent, tanto carnifice detestabiliores, et P quanto p iis est sine causa, quam ex causa occidere: sicuti t. I: Antisthenes c dicebat carnifices tyrannis esse sanctiores, quod e Apud illi nocentes, hi innocentes interficerent. M Major Philippus Macedo huic hominum generi, 4 Sε τροφας εἰωθὸMν-- ζ'p g. μιρ φορῶν, quibus unus ex militia quUus esset, dicebat bellum 'b bιὰ esse pacem, pacem bellum. Sis. xviars. Non est inter artificia bellum, imo res est tam horrenda,' ut eam nisi summa necessitas, aut vera caritas honestam emeere nequeat: quemadmodum ex iis intelligi potest quae capitum anteciaentium proximo dicta a nobis sunt. Auguilino judice: e militare non es delictum, sed propter praedam militare
X. Imo & propter stipendium, s id unice aut praecipue
ctetur: cum alioqui stipendium accipere licitum sit omnino: ci-ms σεμ ποεται ἰλ ειε . xkωνιειε πιτε; ait Paulus I apostolus: quis tot ν causa suis impenssi militat si xx ID.
Ere data eanducta cohors, istiuica miles Dona sequens, pretiopis suum m rare favorem Metus, is au to pariter elisae munere bella
lius, pater Alexandri: qui minor . fuit Demetrii filius, pater Persei. igiti co by Cooste
218쪽
CAPUT XXVI. De causis justis ut bellum geratur ab his qui
i sub alieno imperio sutit. I. indicantuν esse sub alieno
dei beνationem adhibeantur, aut liberam electionem M. Mant.
III. Si imperetur ipsis, causam belli injustam credant,
U. Pietatis esse hae in νε dusia tantibus obditis paνcere, sub
onere tributi extraordinarii. UI. auando subditorum arma
jusa sint in bello injuso. I. I. Gimus de his qui sunt sui juris: sunt alii in eonditionex, parendi possiti, ut filii familiarum , servi, subditi, etiam cives singuli, si s cum civitatis suae corpore compare .X. . P. si deliberationem adhibentur, aut libera
V. 'ipsis optio datur militandi aut quiescendi, easdem regulas sequi debent, quas illi, qui suopte arbitrio pro se aut aliis bella susci
uis ipsis ut militent. quod fieri solet, o siis. i. cimaem constat ipsis injustam esse belli causam, abstinere omnino. Ah. ., Gebent. Deo potius Obediendum quam hominibus, non e Apostoli tantum dixerunt, a sed st Socrates: & apud magiitros, Hebraeorum exstat sententia, indicans regi contra Dei legem
/ pulo aut maiore parte populi. b Hebraretim exsas forentia I 2 Edieittir ipsist Si non habent Qtiam 5e γωρομε eis tribuit anti- partes consiliorum, sed tantum ad ouae historiae xviI. Cap VII. . 3. delectum citantur, ut sacramentum a viisn. Hudseo. NM ε τον I ubi, i dicant.
219쪽
b iit: CAPUT XXVI atquid pracipienti prorsus non parendum. Polycarpi Iamiam moriaturi dictum AE ex lint: S.ύ a Apud
rem quem par es, quique sabctem nostram non impediat. Et Pau Ius Apostolus: b suu , inquit, obedire parentibus c in Domino, b Dλω enim aequum est. Ad quem loci in ς Hieronymus: peeeatiamur, I. filiorum es non obediνe parentibus ς quia poterant parentes ali. quid imperare pereemum, adjunxit, in Domino. Et d de serVis 'addit: eum 3 Dominus carnis a Domino spiritus disersum imperat, mn s obediendum. Idem alibi: in illis tantum debent dominuo paremibus esse subjecti, quae eonim Dei mandatum non sunt. Nam & idem ille Apollotus dixerat,4 sui quemque operis mem d Guee dem reportaturum, sive liberum . sive servum. Tertullia sVI, s. 'nus vero: e satis praescriptum habemus, in omni obsequio essὲ nos o D. . oportere, secundum Apsoli praceptum, e subditos magistratibus, M. c. is pes,4
220쪽
imipibus, Θ potestatibus e std 4 intra limites disciplina. In
martyrologio Silvanus martyr: iecirco s Romanas leges contemnia a Phaenis mus ut jussa rivina servemus. Apud Euripidem a dicenus , veri. Creonti:
Nonne exequi mandata fas ipsum jubet 7 Respondet Antigone: ' Non imperata jure nee jus exsequi., Stob. Musonius ita . ait. si quis aut patri. s aut magistratui, aut δε-
it. 77. ii' mino turpia aut iniqua factu imperanti non paret, is nec inobediens D - ρώ ρηι ., nee injuriam Jacit, nec peccst.
'ς ε μηέ di Gelliuς e negat probam esse sententiam, omnia esse quae. 1. ' patet jusserit parendum. id enim, ait, si proditionem patria, si matris necem, si alia qugdam imperarat turpia aut impia e M.dia igitur bententia optima atque tutissima visa es, quaedam esse parendum, quadam non obsequendum g Seneca pater: non d D I. Omnibus imperiis parendum s. h Quintilianus d : non omnia ari. neese es facere liberis, quacumque patres imperant. Multa sunt ouae feri non togunt. Si imperes Ilio ut sententiam escae 6 com rea quam existimet: si testimonium jubeas dici ejus rei quam sev j i: si sententiam in senatu: si capitolium me incendere jubeas ,
ariem oecupare, licet dicere z Hac sunt qua seri non oportet. st Seneca non aut nos omnia jubera possumus, aut in omnia Uis s Iesci parere coguntur. Contra re Glicam imperata non faciente δ'' nulli seleri manus commodabunt. Sopater: , φηρο, ia -- i. ει - - 3-στέον, Cta ευλα-
ν,' p.rtri, inquit, parendum es. Si quidem intra jura, rectersa
G n o T I. Aut magisnatuit In paganis hominibus duo sunt nobilia exempla eortim qua principibus ad inhonesta obsecuti non sunt, Papiniani satis celebratum , di alterum Helpidii apud Ammianum xXI. Cap. 6.ὶ Severus ne eos quidem poenae ex. pertes voluit esse qui Imperatori obsecuti essient ad necem senatoris. Vide Aiρέilinum, pag. 3Io. A. Ed. L. Surb. g Seneca pater I Libro I, contro
contra aut ultra Oilicia Christianae religionis.s Romanas legeri Non quasvis, sed de immolando diis & abstinen. do a sacris Citristianorum. t 6 civira eptiam exissimet J Secus