De regulis juris canonici liber unicus, auctore Francisco Antonio Fœbeo Societatis Jesu. Opus posthumum

61쪽

3I. . de Cirpationibus, isucapionibus

o in . Guemadmodum T. cap. De Agric lis aib. II. k in reg. qui contra usar decim. Iuris . .

Is jusmodi tituli ad Usucapionem requisiti

numerantur a D. decem, ac de iis sunt speciales rubricae in lib. I. T lita seqq. I Primus titulus est j soluto Mediante hoc titulo procedit lucapio in quis bona fide putet aliquid ibi solvi debere ab alio, qui etiam reputet se teneri ad illud solvendum, unde de facto solvat, vel pecuniam, vel aliud aequivalens in quo casu alter recipiens bona cla solutum incipit praescriptionem. Idem dic si ali qua solutio per errorem bona fide utrinque fiat lecundo. Ita habetur L seqq. ff. pro solum

to Excipe tamen, nisi per errorem putetur

aliquid solvi debere ex emptione, quae tamen I ea hier facta non uita tunc enim res soluta tali falso titulo M alcepta non praescribitur e l. a.' pro Emptore. I secundus titulus est pro Emptore. Hic titulus intervenit, si quis rem ex caussa Emptio. aris traditam possideat. Ut mediante hoc titulo praescribatur, opus es , ut realiter praecesserit emptio, is error , seu ignorantia circa inia validitatem emptionis sit error probabilissam, non autem iuris , ut supra dictum est, ex . . . pro Emptore nisi tamen qui existimat , se quid emime, cum non emerit, habeat aliquam justam caussam ejus erroris, ut Verb. gr. si praecipit Servo , vel Procuratori emere rem, QServus persuadeat s rem emisse, a que ita domino eam tralat, cum tamen

non emerit 3 quia in tali casu Dominus bona

62쪽

de possidens rem traditam, tamquam emptam, incipit praescriptionem, juxta text. expressium in J. quod vulgo II ff. pro Emptore. 18 Tertius titulus est pro herede 3 pro votitulo praescribit, qui vere est heres, aut bona fidem heredem putat, ex . solum 33. g. quod vulgo vers. hoc amρtius, de usurpationibus, cisucapionibus . qui bona fide putet rem aliquam ex hereditate esse in iae nor sit, eamque bona fide possideatin si hereditariam ita expressi in . plerique . . pro herede, Excipe tamen. nisi putet se esse heredem ejus, quem salso credit mortuum, quia tunc praescriptio titulo pro herede non procedit, juxta textum expressium in L I. T. pro herede tem excipe, nisi res, quae in hereditate inventa est, sit vitiosa, nempe surtiva , aut vi potata a defuncto, aut alterius conditionis, cui obi et usucapio, qu exceptio pro omni ordinaria usucapione est intelligenda , 19 Quartus titulus pro donato, ut cum quis bona fide rem aliquam dono recipit a donante bona fide, in quo casu , ut currat praescriptio opus est, ut realiter praecessierit donatio, & ut persona , cui fit donatio non sit incapa eius donationis, quemadmodum filius existens sub patria potestate est incapax donationii, qugipa fiat a Patre , exceptis casibus permissis, ita l. r.

et Quintus titulus est 'νου relicto, ut cum quis bona fide coepit possidere rem, quam putabat a Domino haberi pro derelicta ' ea res vere,' realiter derelicta fuerit ham ηκ-ta textum expressium in l. 6. T. pro derelicto

Bem poetes pro derelicto usucapere , qui sat o

63쪽

3 τ' III. Sectio II. 3I. . de Lirpationibus, isucapionibus o in . a Demadmodum T. cap. De Agric lis aib. II. in reg. qui contra usai. d. reg.

Iuris.

Is jusmodi tituli ad Usucapionem requisiti

numerantur a D. decem, ac de iis sunt speciales rubricae in lib. I. T. tir. q. seqq.16 Primus titulus est pro soluto Mediante hoc titulo procedit iucapio , si quis bona fide putet aliquid sibi solvi debere ab alio, qui etiam

reputet se teneri ad illud solvendum, unde de facto solvat, vel pecuniam, vel aliud aequivalens 3 in quo casu alter recipiens bona fide solutum incipit praescriptionem. Idem dic si alia qua solutio per errorem bona fide utrinque fiat secundo. Ita habetur l. I. seqq. T. pro soluto Excipe tamen, nisi per errorem putetur

aliquid solvi debere ex emptione, quae tamen yealiter iacta non uita tunc enim res soluta tali falso titulo M accepta non praescribitur e l. a. ff. pro Emptore. I Secundus titulus est pro Emptore. Hic titulus intervenit, si quis rem ex caussa Emptio. Dis traditam possideat. Ut mediante hoc titulo praescribatur, opus est, ut realiter praecesserit emptio, is erros, seu ignorantia circa inia

validitatena ct emptionis sit error probabilis Dcti, non autem juris , ut supra dictum est,

e l. 2. . t pro Emptore nisi tamen qui exi-ltima , se quid emisse, cum non emerit, habeat aliquam justam caussam ejus erroris, ut Verb. gr. si praecipit Servo , vel Procuratori emere rem, QServus persuadeat se rem emisse, atque ita domino eam tralat, cum tamen

non emerit 3 quia in tali casu Dominus bona fide

64쪽

de possidens rem traditam, tamquam emptam , incipit praescriptionem, juxta text. expressum in a quod vulgo II. . pro Emptore. 18 Tertius titulus est pro herede 3 pro vothulo praescribit, qui vere est heres, aut bona fide se heredem putat, ex . Iolum 33. g. quod vulgo vers. bor a tias'. de usurpationibus, Usucapionibus . qui bona fide putet rem aliquam ex hereditate esse , quae nor, sit, eamque bona fide possideat qu si hereditariam iit expresse in . plerique . E. pro herede. Excipe tamen. nisi putet se esse heredem ejus, quem falso credit monuum, quia tunc praescriptio titulo pro herede non procedit, juxta textum expressum in . I. T. pro heredes. Item excipe, nisi res, quae in hereditate inventa est, sit vitiosa, nempe furtiva , aut vi possessa a defuncto, aut alterius conditionis, cui obitet usucapio, qu exceptio pro omni ordinaria usucapione est intelligenda 'I Quartus titulus pro donato, ut cum quis bona fide rem aliquam dono recipit a donante bona fide, in quo casu , ut currat praescriptio opus est, ut realiter praecesserit donatio, & ut persona , cui fit donatio non sit incapax eius in nationis, quemadmodum filius existens sub patria potestate est incapax donationis, quς ipsi fiat a Patre, exceptis casibus permissis, ita l. 1.

a Quintus titulus est prora relicto, ut cum quis bona fide coepit possidere rem, quam putabat a Domino haberi pro derelicta ' ea res vere,' realiter derelicta fuerit ham ηκ-ta textum expressum in I. 6. F. pro derelicto,

65쪽

existimaveris rem pro derelicto habitam is ubi tame Glota hoc limitat , nisi error ejustus

a Sextus titulus est pro legato, pro quo pN . latibi potest si res legata sit aliena cie bona fide possessa a defunct9, nova vitiosa, aut si ea testatoris quidem sit, sed adempta Codi illis ignoratur. Idem dici potest si sit error in nomine, reluti sit Titio legatum aliquid sit, cim sivicuo Titii, de alter eorum de se cogitatum i existimaverit , nec dubium de hoc ipsi sit, quia si dubitet non inchoatur praescriptio, ita inleg pro legata iuncta Glossi ibid , --

a Septimus titulus est pro Dota , qu mediante praescribit, qui rem alienam datam in dotem possidet bona fide, dummodo tamen M. actualiter contractum Matrimonium per verba de praesenti, quia sine in imonio non est os, ut constat ex d. E. pro dote anmiavus titulus est pra suo, quando sili cet aliquis possidet rem, tamquam suam , quae tamen aliena est Hic titulus ti est generalis iquatenus quicumque rem pomulet, sive pro D te, sive pre legato, sive pro derelicto e. oia sidet rem . tamquam iam Mest etiam speciali., quatenus, deficientibus omnibus iis titu . id, atlhuc res possideri potest tamquam sua in casibus permissis, ut contingere v. gf. si quis tamquam suum possideret fructum rei furtivae, quam 'bona ule emit, quamvis rem ipsam fur

tivam usu capere 'nequeat, ur constat e l. 2.& et monus titulus est νο ra actione, ut Gir

quis bona id adiqvi possiciet datum is acce-

66쪽

rit. III. Q. V. - 3ptum caussa transactionis, ut a lite recedatur, habetur expresse in L eae caussa 8 Rucapione pro emptore, vel pro transactione a Praedicti tituli habentur in lib. I. U.ὸe in lib. I. Coscis quibus addunt Doctores 1 ulum Wo judicato, quo titulo praescribitur , quanis do data est sententia, Intra Io dies non fuit appellatum tunc enim appellari amplius non potest, & sententia trim si In rem judicatam ut habetur in 3 lita Authenticorum collati

ne quarta novella M. quae translata est etiami decretum Gratiani cap. A teνibrum 27. 2.

a Quinta demum conditio a praescripti nem requisita ea est , quae significatur- in prae senti regula Iuris . videlicet bona fides, hoe est credulitas, qua quis sibi prudenter persuadet rem esse suam, vel sutem nescit esse ali

nam, taut ea credulitas ex ignorantia grassa, aut ex inordinata cupiditate non oriatur, quiatiinc non esset bona fides

a Circa hanc eonditionem est aliqua diven. stas inter quasdam antiquas leges civile*, ter Canonem: nam antiquitus de jure civili sussiciebat bona fides in principio usum pionis ,

nihil autem nocebat mala fides, 'quae superveniret ante completam usucapionem , ut de . sumitur Bonae fidei 8. f. in eontrarium T de acquirendo rerum dominio, si praese tim esset usucapio 3 aut O. annorum juxta

D si quis emptionis . . suo si quis C. de

'praeseriptione 3 aut O. annorum. Tunc u

r per sacros Canones est universaliter stati tum, ut mala fides noceat possessori non. solumi priιicipio possemionis, sed etiam toto tempora

67쪽

s Tis. III. Reg. Lad praescriptionem requisito, itaui quandocumque intra illud tempus mala fides superveniat, interrumpat praescriptionem, ut constat e hac regula Iuris, & ex citan de praetcriptionibus, idemque procedit etiam in possessione longi Lsimi temporis, immemoriali, quia continua tio possessionis malae fidei cujuscumque tem- Poris non purgat peccatum, quando tanto gravius est , quanto diutius infelicem animam. detinet alligatam , ut dicitur in c. n. de

consuetudinec Quare in hoc servanda est dispositio lacrorum Canonum etiam in sero civili, quia ubi agitur de peccato vitando, Correctio iuris civilis facta per sacros Canones servanda est in omni Pro, ut est certa apud

omnes Doctores sententia.

a inaeri potest, utrum qui dubitat, an aliena sit res possessia, censeatur bona fide eam possidere, adeoque praesicribere a Res p. cum distinctione , vel enim dubitat tempore inchoatae possessionis , vel incepit quidem bona fide, Mahique eo subio pollide re, sed postea supervenit dubium intra legiti

iam tempus praescriptionis. Si dubitat initio possiessionis non censetur adesse bona fides adeoque praescriptio non inchoatur, juxta corn-m tmem Doctorum sententiam ι qui , qui ab initio dubitat, an res sit sua, vel aliena, inique eam sibi arrogat, cum non sit melior eius conditio, quam alterius: quaro in tio posses sonis requiritur, ut determinate iudis et, vel rem esse suam, vel saltem eme nullius, ade que fieri suam per occupationem.

μγ autem dubitatio superveniat post in choatam bona fide sine ulla dubitatione

68쪽

possessionem , tunc etiam praescriptionem imterrumpi docuerunt Sotus lib. q. de justit. qu. s.

art. q. Anton. de Butria in tauit. de praescriptionibus , aliique . At in contrarium est plurium aliorum sententia, quos citat, sequiturio. lin de Iustit. tract. a. disp. 63. docentium in eo casu praescriptionem non interrumpi, dummodo tamen essessor dum dubitat , diligenter inquirat de veritate, ut sciat, an res sit ali/rina, , non obstante tali inquisitione , adhuc maneat dubitatio . Ratio hujus sententiae est tiqui , qui ita dubius est post factam diligentem inquisiuionem, potest licite continuare possessionem A si quidem in tali casu melior est condisio possidentis, juxta reg. s. de regula juris in α adeoque non dicitur esse in mala

fides, quam Sacri Canones a praescriptione removent, quia mala fides a Canonibus repro bata ea est , quae sine peccato non habetur Probatur etiam ex an si Virgo S. 3 qu. I. ubi dicitur . se Iure praediorum tamdiu quisque bo

nae dei possessor rectiosne dicitur, quamdiu se possidere ignorat alienum. Sed, qui post sectam diligentem inquisitionem dubitat, ignorat se

possidere alienum ergo, C. 3 Adverte tamen hoc intelligi debere de potismori, qui solum speculative dubitet , an sua sit res , quam hactenus hona fide possedit tamquam suam. Si enim etiam practice dubitet, an sibi liceat rem illam retineres, tunc rem licite retinere non potest, quia juxta communem doctrinam peccatum est operari cum

conscientia practice dubia, hoe est cum dubio, an sibi iceat idem opus, consequenter Pertate dubium practicum interrumpitur bona

69쪽

ue Tis. m. Ret. In fides, atque praescriptio. Idem etiam habetur hi si fur 32. . Si quis'. de Usurpationibus , Usucapionibus, ubi sic dicitur: Si quis id quod possidet, non puta sibi per seges licere ulα-

eapere dicendum est etiam si erret , non procedere tamen ejus usucastionem , vel tria non bona fide videatur sidere , vel quia in arcem ranti non procedat usucapio. 3 Quaeri etiam potest circa haec ultima vemba legis, M. circa ea, quae paullo ante diximus in explicatione quartae conditionis utrum quiucumque rem alienam possidet, quam e ignorantia uris putat esse suam, dicendum sit hahere malam fidem , adeoque non posse pra scriberes Dixi ex ignorantia ari , quia si sit ignorantia facti stare potest cum hona fide juxta supra cit reg. 3. de reg. Iuris in o. ubi dicitur ignorantia facti, non juris excusat. Pro clariori intelligentia sit exemplum desumptum exl numquam 3I. T de usurpationibus, Musu . eapionibus, is l. a. f. si a pupillo.' pro Emptore Emit quis aliqui a pupillo sine auctoritate Tutoris, sciens quidem illum esse pupillum, se ignorans legem, per quam decernitur praedictam emptionem sine Tutoris auctoritate factam non valere ui tali casu emptor ille dicitur habere ignorantia juris, sive legis, wrem emptam pollidere tamquam suam ex ignorantia Iuris , quia illam Te suam reputat ex eo, quod ignoret legem . E converiti

emit quis aliquid a Pupillo sine auctoritate Tutoris , sciens quidem legem uod mon valeas emptio facta de rebis Pupilli sine auctoritate Tutotis is ignorans illum esse Pupillum laxircas emptor dicitur habere ignorantiam

70쪽

Tit. II Reg. II. 7 non juris, sed facti, . rem emptam possidere

tamquam suam ex ignorantia facti. Iam vero si quis rem alienam possideat tamquam suam e ignorantia facti, posse praescribere, dummodo interveniant reliquae conditiones ad praescriptionem requisiitae , convenit inter auctores satis constat e pluribus juribus, quorum aliqua supra citavimus in explicatione quartae conditionis. Controversia est de posses-sbre, qui rem alienam , quam possidet, putat esse suam ex ignorantia IuriS. 33 In hac controversia divisi sunt Doci res Couar is Comment hujus regulae pari. 2.9. . num. 5. Antonius de Butrio . pervenit in cap. De emptione is venditione , aliique plures citati a Lessio lib. a. de Iustiti cap. 6.dub. 3 censuerunt ignorantiam Iuris, dummodo sit ignorantia inculpabilis , impedire quidem praescriptionem ordinariam , ad quam requiritur titulus, sed non impedire praescriptionem , quae titulum non requirit , sed solum bonam fidem , qualis est praescriptio longissimi temporis, videlicet o aut O. annorum unde juxta ipsos si quis aliquid emerit bona fide a Pupillo sine auctoritate Tutoris , rem emptam possideat bona fide, tamquam suam e eo quod ignora dari legem talis em-litionis prohibitivam, cita prosequatur in ita a possed ione spatio 3O. aut O. annorum, acquirit ejusdem rei dominium mediante prsscriptione.

3 Fundamenta hujus sententiae sunt. Pruntia. quia praescriptio longissimi temporis non requirit titulum , ut supra diximus , sed Dium postes sionem bonae fidei tanto tempore