Joannis Chrysostomi ... Hexaemeron metris expressum, illustriss. ac reverendiss. domino Annibali Albano Clementis 11. pont. max. ex fratre nepoti, Sancti Petri de urbe canonico, author Humillimè D.D.D

발행: 1705년

분량: 295페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

131쪽

Cum septempliciter lumen crebrescet in astris a Cum non TempuS erit, cum non Generatio rerum Corrumpendarum repetet momenta, peribunt.

Concipis impropriis corruptum, dum generatum Concipis in melius; passi nam Forma recedens Deterior Geniti Forma ditescit ab Actu, Quo nihil amissum reputes, ut mutat in Aurum Collybus Argenti nummoS, vel in ara lupinos. Sicut enim lucis radiis, ac ignibus Aer Ut nitet, ct calefit, corrumpi nescit, & illis Subtractis iterum nescit deperdere formam Naturae propriae; si contingentia sunt haec, Ostendunt methodum, qua se natura reformet. Et Deus ipse. quid est, quod cum simul omnia condat, De tenebris faciat posthac splendescere lucem Tum Firmamentum faciat, tum caetera formis Oppositis ξ nunquid subito destruxit, ut illud Hoc aliud saceret nullum persectio Corpus Destruit, at Forma statuit meliore, quod hoc sit: Continet ac melius , quae sunt concorditer iusta.

Meteora. ΙGne vaporatus sursum volat, assilit humor

Attenuatus Aquae: nebulas vicinior effert; Et magis elatus nubeS vapor Acre conflat; Frigore collectus pluviaS, S largior imbres Effundit, nimbos casu vehemente rigantes. Ipse vapor tenuis recidens sub nocte serena Guttatim in stillas RoS est: concretus in herbas Frigidiore novas netur candore pruina:

a Isa. 3o. 26. Et erit Lux Lume sicut Lux Solis , Ur Lux Solis erit1υμ sic rer , sicu Lux septem dierum.

132쪽

Opus SECUNDAE DIEI. γ'

Nix sublime riget nuhes, albescit ab ipsa

Luce, velut glacies cultro concisa minutim ;Sin aqua nube cadit, concreta cadentibus undis Grando fit; & ventis turbo certantibuS urget Regna procellarum, tempestate Sque sonoraS. igne per undosas nubeS errante corruscat.

Fulgor ab accensa pinguedine, sulphure, nitro, Cum propagatur tonitru per rupta remugit lubila; lymphatur spatiis combustio pressis, Hinc furit extinctis flammis, hinc fulgura torquet Dira cremabilibus congestim amata favillis. Non aliter c si magna sinas componere Parrvis θCum faber ardentes calybes incude reformat, Candet opus, lacubus mersos aspergit arenis; Stricturas iaculatur eti, quo malleuS icit, Et fragor in numerum succendit fulgetra; cudunt AEthnaeum ferri centeno pondere fulmense Brontesq;Steropesque, & nuduS membra Pyracmon: Accentas sublime faces, & motus, & icon Nominat, ut Uirgas, Capras, StellaSque ruentes, LampadaS, atque Trabes; eadem sed causa revelat, Et Fatuos ignes, Laedaeaque lumina Ponti. Sin autem videat per concaua roscidus humor Ρost pluvias Solem, variis depictus in arcum Irida formabit, nam lux fulgore colores Fingit in objectis di versa parte relatis

Diversos: umbrae nigrae, LuX alba videtur, Horum mixtura medii nascuntur & omnes Coelis comparent ex umbrii & luce colores. Quin etiam visu grandescunt, aut minuuntur Per medium perspecta aliud: Lux namque reportat

Diredio, aut flexo aut fracto splendore figuras.

133쪽

Optica a

Am Lucis radii recto fulgore vibrati

A centro ducis ad Sphaeran consorme Diaphnum Si modo percurrant spatium, producet eosdem Ad visum essectus immotus luminiS actor. Si verb contra planum objiciatur opacum, In sua consurgent radii cunabula sursum, Directumque iubar geminabit luce calorem. Sed quia proiectus lucis, quacumque feratur A duce sphaerali patulum defertur in orbem, Plana saperficies. praeter centralis acumen Cuspidis in rectum, reliqua inclinata remittit Spicula, quae Sphaerae modulos imitata parentis Rectorum iubarum fiunt simulacra reflexu. Tum quoque servatu dignum, quod parvula quaevis Scintilla, aut radius totius lucis Imago est: Hinc speculum effingit Solem, rerumque figuras, Et fractum totidem pingit, multoque minores Prototypo, quot sunt ejus fragmenta soluti. Sed minor intuitu confundit portio partes Objectas, tantumque nitent ciliaria fibris Lumina, stellantesque vides a luce nitores Quid memorem nisi sit planum, quod tela receptat Luminis, Hospitium p velut inclinata per omnes Pluraque plana situs oculo diversa videmus Objectare faces; ita puncto quolibet orbis

Convexus radios redia centraliter omnes

In gyrum resilire iubet; sed quo magis est a Culmine semotus, languet magis ipse reflexus,

Angulus ipse magis contusa luce resultat. Ut vero plani facies quadrante reportat

Se totam, & quicquid lucis conceperat in se;

134쪽

ΟPus SECUNDAE DIEI. 3Isic quoque dimidium Sphaerae lustrabile taeda Cernimus, aequali quod decidit angulus ictu: Quo circa socus hic flexu praestantior omni, Praeter directum; quia tota potentia lucis

Panditur in planum, tetragonia, mutua rectis.

Quod si transparens infra se colligit orbis

Lumina; refringet radios ad concava; fractos Diriget ad centrum; decussatoque reponet Ordine conversim species obiecta figuras, Quas iterum plano faciet consurgere rectas, Si nova lens vitrei circi cavitate refringat. . Hac methodo natura oculum construxit, S ipsi Pupillae tunicas, humores, Sphaerica lentiSIn morem convexa, rei retinacula visae

Disposuit, Totumque refert lens semula Vissis. Hoc studio, clausis obscura cubicula portis Instrue; splendorem permitte foramine tendi Rerum externarum, radiisque nitentia spectra:

Cryptica mox videas versis Albaria pingi Vultibus umbrarum, quod si quoque lente foramen Praenltida claudas; o quas effingere formaSPosset Apellaeis operosa coloribus tris λTu tamen harmonich distantia puncta notabis, Quae legis intuitu, vel quae confusa minores, Maioresve tuis reddunt obtutibus Umbras, Dum lenti lentem nitidas componis ad auraS, Ut beno conclavi radiantia lumina noscas. Hinc etenim noris certis variabile normis

Iudicium Visus, radius si transeat idem Per varium medium: sic remus fractus in undis, Sic lapis injectus fundo sublime videtur. Sic oculi structura situ si disserat, arcum Tegminis aut fundo propius senioribus Annis, Contractumque gerens; aut laxa remotius; illos Eminus, hos acie distincta cominus auget.

135쪽

Quin etiam obiectum geminat, si viso conos Multiplicet; fundique fibras contingat acumen

incussus aliaS, neque concidat una ΡotestaS . Experiare vitris: Ρhyalam terebrata papyrus Contegat anterius; qua si lustraverit Ignis, Opposita mittent ex parte foramina lucem Occursu , totidemque faces fax una colorat.

Non aliter polyedra has conspecta sub una

Congeminant rerum formas, aenigmata visus. Linea recta movet visum; radiusque videndi

Fertur ab obiecto; quare si plura refulgent, Pluribus & radiis opus est lustrata remitti . Apparet majus. quod sub maiore videtur Angulo; & extenuat major distantia rerum

Essigies, acie nimium cernentiS acuta.

Qusd si debilior radius non pulset ocellum, Intuitus confusus erit; deperditur Icon. Ex his principiis minor est obliqua tuenti Visus. & incerto lumbos dijudicat hirquis. Directum duplex Oculus videt axe sub uno Certius, & virtus coniuncta potentius exit. Crystallus maiore globi conflata catillo Reddit in opposita majores lance figuras,

Qua conveXa nitet; qua concava Parte . minores.

Et minus, ct maius radiis comprehensa duobus Apparere queunt aequae simulamina molis; Fallimur aspectu, magis hoc cum distat ab illo; Sed juvat ex aliis specimen concludere signis; Si Perspectivae delediant pegmata sensum. Accessu tentabis idem, simul atque recessu: Motus enim cathetos variat, statioque videntem, Visaque; suffusus Nebulis nutantibus Aer Astra situ luxat, roseis redimita capillis Auctaque demonstrat; scenae spectacula dicam. Sed quo me tulerint illos Elementa canentem

136쪽

Assectus, quos Orbe recens Natura creato Ignorabat adhuc ρ offert occaso frontem.

N Unc age, sis: Quaedam sunt transparentia: quaedam Lucis opacar solum sic est, & quicquid apricum A se lumen agit, post se describitur Umbra. Transparent Coeli, cum libera lumina Stellae Nobis transmittant; Adr, Aqua limpida, Vitrum Crystallus, Glacies. & quicquid ab igne nitorem Concipit, excipiens infra sua viscera lucem. Ultra se radiis gaudet ieeisse refractis. Cur ita sint quaeris ὶ Densum si credis opacum, Rarum perspicuum, quid obumbrant Nubila Solem, Pendula Nix Clivos; Crystallus dura renidet, Flamma licet niteat, post se subiecta videri Denegatὶ hoc fuerit proprium sic esse quibusdam

Rebus, ut ipse color; nam qua ratione colores Innatos Elementa gerunt, & prima creatae Germina Naturae Quanam Faber optimuS arte Tot lapides pingit, totidemque Metalla colorat rVel quibus inficiat fucis Coelum, rethera, Stellas Adra, Aquam, Terram diverso ut reddat amictu Primo visibiles e hac scilicet indole fecit Per se tranSparens, & opacum: respice sursum Coelorum spatium: quid erit si fiat opacum tCum Deus intendat nexum, finemque suorum Quicquid habent, operum; lucem transmittere Terris Cuncta per astra volens, spatium tranabile, rarum,

Perspicuumque dedit, quale est purissimu. AEther. ιEt quale est Aer, essent ut pervia nobis Condita; Visibilem per se quoque condidit ignem,

Non transparentem, si densior ardet, ut esset

137쪽

84 Jo. CHRYsos TOMI A S. PAULO In se visibilis motu; secus ille fugaci

Se pede subriperet, nec posset rite videri Lux sine mole sui, qua caetera tincta videntur.

Lux igitur qua vis bilis nobis foret in se,

Non est transparens, neque opaca, sed omnia lustrans Monstrat opaca simul , cum transparentia Mundi, Tanquam principium visus, indexque colorum. Sed spatium AEtherium, per quod lux aurea transit, Si solidum facias, intrum est, radiantibus astris Esse Viam reetam, non interrupta planetis Lumina, cum minima Crystallus lente restingat. Nam densum, durumque licet trans pareat, illo Dirigit ignitam lucem, quo concipit ex se Compages, neque sunt similes errantibus orbes, Aut numero, aut forma. Vitas incommoda motus

Si liquidum facias, velut est purissimus Aer. Hic igitur fluidas, similes per singula parteS,

Dividuas, tenueS. laeves, laevore nitenteS , Luce PenetrataS, numeroso turbine motas, Undique perspicuas oculi S cernentibu3 offert. Et quamviS ramenta Soli, teretesque minuti Ρulveris afflatus circa nos ora volutent; Non tamen impediunt visum; quia laeve nitorem Titillat; magna neque luce minutia contra Fert umbram, radiis penitus circumdata multis. Da minimum Terrae, contra quod maxima lucis

Sphaera fluat; radiis cognosces undique septum , Pro facie lucere sua. Sic humor aquarum Clarior est visu, spumosa aspergine fontis. Sic Aqua transparet; quia parteS undique laeves, Persimiles, claras, facilique solubile motu Corpus habet; quocum lumen si misceat Ignis, Visi hilem fundum reddat; Pars concita Partem

Luce quatit, motuque rotat lustrante lacunas.

Flucticolae ut videant imo sub gurgite Pisces .

138쪽

opus SECUNDAE DIEI. 8 sPerspicuum tamen est Pelagus minus aure, cum sit Densius; & radios alio movet ordine totos, Cum minus indigeat visu Gens humida Ponti. Ergo magis densum, minus hoc trans paret & umbris Ludit; at in raris quorum sunt ordine partes Confuso, magis obscurant obstacula lucem. Et quoniam Tellus rerum densissima totum Corpus habet solidum , duris compagibus impar, Et scabrum, lucem sistit. sursumque refleAit: Et sic esse putes lucentia Sydera Coelis, Et quicquid visus est terminus, atque figura. Nec mihi subiicias glaciem, specularia, duris Iuncta vitris: similes qua sunt tenus ordine partes, Aspersaeque poris, Per quos lux tranSeat, & non Sint nimium crassae; trana parent; hractea quaevis Attenuata nitet; philyrae, chartacea quaevis Et magis uncta nitent, & linea carbasa ceris Illita vela nitent. Quid mox ὶ hoc accidit illis, Ut contextura lucem transmittere possint, Quam bene crementum similiS rationiS Opacat.

Harmonia Mundi.

Est Aqua vis. 1 qua vitam Generatio sumat.

AEqua Soli facies, quam si super AEthera norim Stare, super Coelos omnes innare diremptam Terrigenis; fluidam Coeli miscerier usu; Haeret Aquis Mens, S Sacro de Flumine Flamen Concipit. O Coeli vectes, adamantina firmis ostia clausa seris, quanam vos arte recludat Ianitor ditemum docuit sapientia Fatum. Uno tergeminum sponsari nomine Numen,

139쪽

Jo. CHRYsos TOMI A S. PAULO In Fluvio. Tres sunt Testes, Aqua, Sanguis, & Aura. Urima diem Mundi compleverat aera secundam ri erra sepulta Mari nullum Viventibus usum Largiri poterat; sed in Aere sphaera propinquo

Pendula constiterat, nullis subiecta ruinis. Lux tenebris divisa, suo Ductore carebat , Quae tamen a Coeli motu parebat Agenti. Quis non miretur, tantum, quod partibus a se Distractis gravitat, pondus. non pondus habere Nec gravitare super ventos, terramque, fretumque, Ingentem molem, fundamentiSque carentem Rerum congeriem Ccelorum culmina nullis Nisa basum fulcris, nutu firmata supremo Perpetuas peragrare via , parteSque per omnellConsentire situ P Centri cava Tartara fornix u 3 vastas cauteS circumligat andron. Nec silicem pumex, nec mollis gleba metallum Taltidit: tenerum duro concordia certo Faedere conciliat: Ponti millena super se Pondera gestat humus: ridet Thetis aura malis Laevinus instantem; thalamum Iunonius Heros Non gravat accubitu; nec Sphaeram Sphaera fatigat. Quaeque suo contenta loco. Qub dixerit istine In propriis centris Elementa gravescere ρ falces Σunlidunt liquidis, motuque premuntur adacto bubdita; sed partes toti . totumque cohaeret

Vix sentire licet nobis sub fornice stratis Stare super, vel Aquae pendentia iugera, fultae 3

bontinuo laterum nisu, stipantia centrum. Non siecus effosso circumstat pendulus antro

Hupis apexm humeros cui si submoverit Athlas.

a Io. Epis. I. cap. I. g. sunt qui Testimonium dant in Terra; Spiritus, in a qua Sanguis'hi tres , unum sunt .

140쪽

opus SECUNDIE DIEI. 8'Cum nihil insudet, montem susserre videtur. His quidam dictis, atque haec exempla 1equuti Vivere dixerunt Mundum; vegetare Per artus Harmonicis Elementa suos a motibus , ael tu Vexari; quando colliditur, edere voces ;Et sensu pollere suo, parere Tonanti SNutibus. O Regem cui vivunt omnia, quis i e Non eolat λ Est aliud vis Omnipotenti S in omncs Mundi Particulas . cui non Natura renitat;

Est aliud Vitae dotari munere; Mundum Crescere quis dicat; nutriri, semine cogi, Prole sibi simili saecundum p lensibus uti, Mente gubernari propria Z distingue suorum organa membrorum , sensus , Objecta; repertum Nil probat insano commentum linque Manet Uerum ego divistim nati quid demoror Orbis Imperiumὶ Deus hoc ipsum non approbat, Omen

Dissidii ; quando reprobas divisio Mentes Caelestes & Aquas ab Aquis dispescuit imis. ANNIBAL, Imperii ne te Divisio turbet; Est Animae firmata quies , ubi dividit inter Instabiles Mundi fluctus constantia mentem. A sensu mentem, qui dividit. imperat; infra

Te cohibe viles curas. undantia saecli Flumina; Mentis opes supra te collige firmo Robore; non aliter parvus componitur Orbis . Non aliter ratio vitae spiramen adornat,

Quam si compositi Mundi Typon arte tequaris .

SEARCH

MENU NAVIGATION