장음표시 사용
251쪽
doctissimis viris aut dubium , aut plane supposititium reputatur ; nec desunt , qui asserunt, infirmitatem mulieris fuisse impedimentum matrimonii diriment. Verum si de polygamia successisa sermo habeatur, licitam eam esse ex Paulo constat scribente I. ad Corint. VII. Mulier alligata est legi , quanto tem-Pore uias pis Misit, quod si dormierit Dis ejus , euis uti nubial, ιantiam in Domino ; tum ex Chrysost)mo in hunc Pauli locum , Clemente Alexandrino lis. 3. sl m. Gregorio Nagi angeno Orat. 39. Ambroso de mi is cat'. a. Nieronymo visi. 27. ad Marcὐlam , Augustino de bono oi italis cap. XII. Nihi-Ominus quum Secundae nuptiae incontinentiam nor
Dullam praeses erre quibusdam viderentur , bigami tiquibusdam Ecclesiis poenitentiae subditi suere. Prata terea ii ad sacros ordines promoveri non Poterant, uti evincitur ex Apostolo I. ad Timol. 3. Tertullia uo lib. I. ad uxorem c. 7. Epiphanio haer. μ. pNec solemnem benedictionem obtinebant. Vide de secundis , tertiis , ac quartis nuptiis Cotelerium in Caniastis. Apost. ac in librum M. Hermae mani M. Nour ramar. in Athenagoram , et Clementem Alex. Petavium in anima . ad S. D*hanium, Iluetium Origen. q. I . Chardou. Iust. Sacr. tom. II. lib. 3. c. 6.
Matrimo. Non uno sub aspectu coniugium , ao ejus dissolunium est Lionem contueamur , oportet. Ac Primum , matrim indi solubile vium vel ratum est, vel consummatum, illud secuto e Qui , Ieisitimum eum Ecclesiae benedictione contraheu
tium consensum i alterum tune hahesi Censendum est,
quando conjuges facti sunt una caro. Dissolutionem etiam conjugii invenimus duplicem ; prima , si vinculum ipsum lia dirimatur , ut ad alias nuptias cON VOlare fas sit; postrema , quae euam impropria dicitur , ea est, qua nexu manente, a conjugalibuS OL1iciis , vel contubernio ipso vir et mulier liberantur.
Jain vero Deo adullerium ipsum causam eSSe , Durconjugii dirimatur nexus , generalia haec Christi Pharisaeos alloquentis verba demonstrant Luc. XVI. x8. et Marci X. ΙΙ. 12. ): Omnis qui dimittis uxorem Suam , et alteram ducit, maechatur. Eaudem
252쪽
Salvatoris doctrinam proposuit Paulus I. ad Corintla. VII. Io. II. ): Iis, ait, qui Matrimonis
juncti sunt , Praecpio non ego , sed Dominus, uxorem a piro non discedere, quod si discesserit, man re innutam , aut piro suo reconciliari. Quae serio
Perpendens Augustinus De adult. conjug. lib. I. ),
asseruit: Non fornicatione , sed morte sola alterutis conjugis pincialiam soloi. Hanc eamdem doctrinam tradiderunt Herinas Lib. II. mand. 4. ) , Cleinens Alexandrinus Lib. II. Strom. , Chrysostonius illo m. XVII. in Matth. ) , Naaianaetius Carna. II. ), Iliexonymus Epist. 3 o. ad Oceanum ct in
magnus Augustinus intererat. Placuit , a junt Patres, ut secundum Epangelicam et Apostolicam doctrinam , neque dimissus ab 'uxore , neque dimissa a marito alteri conjiangantur , sed ita maneant , atit sibi r concilientur , quod si contemserint, ad Poenitentiam redigantur.
ScuoLION. Mens fuit Lusteri, pluribus de causis
matrimonium , quantum ad vinculum , posse disSolvi : nempe adulterii causa , ob molestam cohabitatio nem , injustam conjugis desertionem , atque si uuia Sex coniugibus alterum ad peccatum Provocet. Me Iatichthon in locis Theol. id permittit tantum ob fornicationem , et malitiosam desertionem, quam sententiam etiam tenet Buddaeus instit. Theol. dogyn. lib. V. cap. IV. f. 32. Calvinus solam adulterii Causam Videtur admittere , detonaique in Ecclesiam id jure meritoque Velantem. Erasmus in Paraph. ad P. V. et XIX. μι h. in eam declinaverat opinionem , ut adulterio conjugii nexum solvi die rei ; at Cum ann. 1526. Facultas Parisiensis nonnullas ejus
Propositiones damnasset , Apologiam edidit , in qua
de dissolutione quantum ad cohabitationem et thorum dumtaxat loquutum suisso ait. Cajetarius , Calliar nus , Lauuojus D ex Scripturis, nec traditione corifici posse aflirmant, matrimonium per fornicationem haud dimotui. Verum quis eumdem Latinoium serat, ad ostendendum , repudiatis ob fornicationem uxor -
bus, fas esse novum inire covuubium , adduceio
253쪽
Dieronymum , Ambrosium, Augustinum, Inno eratium Ι. , Gregorium Magnum, Bedam, aliosque, qui doctrinam nostram iam niunt , consirmantque Nihilominus re nondum discussa Patres aliquos nobis adversari verosi milius videtur, quemadmodum suere Basilius . Asterius Amasenus , sorte etiam Lactantius , Coucilium Veneticum , ac Compendiense. Graecos in consuetudine habere adulterii causa ad novas nuptias convoIare ex Goario in Euch. innotescit, atque ex sessione XXV. Concilii Florentini , ubi a Graecis petitum fuit, cur conjugia dirimerent. Quorum uSum, etsi cum veritate haud consistere arbitror, tameia non censeo a Patribus Tridentinis suisse damnatum : cum enim ii ossormasset Carionem , secundum quem diris eos devovebant , qui asserunt matrimonium per adulterium posse dissolvi , intercedentibus Venetis oratoribus pro Graecis dominationi. Reipublicae subditis , Canonem ita attemperarunt , ut adversus heterodoxos erroris.iucusantes Ecclesiam Romanam , quae judicat ob adulterium solvi matrimonium non posse, latum esse appareat. Conser Pallavicinum lib. hist. 22. c.
9. Sarpi hist. Cone. Trid. lib. VIII. f. 39.sRe-Daudotium tom. V. lib. VI. c. 7. Arcudium in Conincor. Benedictum XIV. de Srn. lib. 13. c. I a. f. 4ἀ
Quid Clamant Acatholici , quid asserunt Pontificii . adulterii causa matrimonii vinculum haud dirimiῖ quum Salvator ipse hanc cuilibet iacultatem verbis non ambiguis concesserit. Peletilibus euim Pharisaeis, an uxorem quacumque ex Causa dimittere Iiceret . respondet ipse Matth. XIX. 9. ) : Quieumque dimiserit uxorem suam , nisi ob fornicationem , et aliam duaerit. maechatur. Haec vero de ipso conjugii dissoluto vineulo intelligenda esse inde patet Iuculentissime , quod aliis eliam de causis quantum ad EO habitationein ac litorum matrimonium Solvere licitum est; lum eo , quod Pharisaei de ipsa dimissione , quantum ad matrimonii nexum , Christum Dominum interrogaverant. Audivimus : at De subirascanis tur nobis, si ab iis quaeramus: eccur si Salvator Solam fornicatioriis causam excepit, ipsi vel ob molestam cohabitationem , vel ob malitiosam conjugis de-
254쪽
sortionem matrimonii nexum prorsus dirimi posse judicauit Age vero videamus, qualis in Christi Domini verbis sensus lateat. Arbitror orationem totam esse eclipticam , ae ita explanandam e quicumque dimiserit uxorem suam', quod divortio Perpetuo non licet , nisi ob sornicationem , et aliam duxerit , sive fornicata suerit mulier , vel non , moechatur. Quod ut percipiatur facilius , est observandum : Hebraeos
quacumque etiam ex levi causa Consuesse tum dimit- itere uxores , tam aliis nubere , atque repudiatas ad alteras nuptias Convolare. Utramque Pravam CONSUE-tudinem corrigit Christus , conjugium ad primaevam
revocat institutionem , Secundum quam una caro Sunt maritus et uxor, mandatque, ut quod conjunxit Deus, homo non Separet , unde ne quis vivente priore Conjuge , ducat alteram , severe prohibet ; quantum ad uxorem perpetuo dimittendam attinet . id in sola sornicationis causa locum habere jubet. Ea rationei quasi Ecclesia perspiciens fideles duplici detineri vitio blasphemandi , violandique jejunium , ita decerneret: Quicumque diebus statutis haud jejunaMerit , nisi ob infirmitatem , ac blasphemus fuerit , anathema sis pres haud esset ambigua , verba haec nisi ob in mitatem , Solam Primam propositionis partem a s cere ;nulla vero ratione alteram. His adde secundum II Gmeneulices regulas , quod obscurum est , Per clariora Scripturarum testimonia esse exponendum. Jam VE-ro , quum Marcus, Lucas , Paulus eamdem , quam adducit Matthaeus , Salvatoris sententiam Proseretiles dicant , nulla exceptione sacra , quemcumque EX Conjugibus , qui prima Vivente adhuc conjuge ad alias nuptias convolat , moechari, concludimus merito , Verba , quae apud Matthaeum occurrunt , nisi ob fornicationem , de dissolutione quantum ad cohabitationem et thorum , noti de ipso nexu ac vinculo matrimotiti esse accipienda. Nec multum urget, quod aliae etiam subsint causae praeter fornicationem conjuges separandi ; nam divortium perpetuum sola sor-Dicationis causa inducere potest, atque hoc unicum Permisit Pharisapis . etsi ii dissolutionem quantum ad vinculum intenderent , nam hanc , sublata , quam Noyses dederat, repudii aliarumque uxorum ducendarum lacultate , omnino denegavit , atque id audi-
255쪽
iores Percepisse est affirmandum 3 quum dixerint: Si ita est causa hominis eum Maore , non evellit nu
ScHOLION. Plures afferri solent Imperatorum a Regum leges, quibus matrimonium qua ulum ad vinculum dissolvi sinebatur ; multa hujusmodi exempla congerit Scriptor operis les conferences de Paris , qui de rebus ad matrimonium pertinentibus copiose
Gisserit. Verum reponere sat sit cum Chrysostomo inc'. 7. ePist. ad Rom. quod non secandum has leges judicaturus est Christus, sed juxta eas, quas i Pse posuit. Vid. etiam Hieronymum vist. 3 o. et Augustinum honi. 46. inter 5o. Conser Nourry in Derviam , Petavium an iniad. in S. 0 hanium , Thomam Campegium de indissolubili late matrimonii. Haec nos duxerunt ad quaestionem illam, an matrimonium in infidelitale contractum per professionem Religionis Christianae alterutrius ex conjugibus quantum ad Vinculum dissolvatur : id existimat proculdubio Theol
gorum et Canonistarum pars maxima; at referre Pau-
uis animus est , quid occasione di Iudaei nomine Leoi ad Catholicam Religionem conversi in Galliis contigerit.
Hic, quum Iudaeam uxorem ut se oonVeri ret, ac Cuin ipso cohabitaret, rogasset . eaque renuisset, alias nuptias
cum Anna Thevard contrahere cupiebat: repulsam passus. a suo Ρarocho nec non Suessionensi O cioli ad supr mam Parisiensem curiam , quam Partamentum Vocant , appellavit: causa pluribus diebus agitata suit, tandem reserente Seguerio Generali advocato pristitium matrimonium in robore suo permanere suit judicatum. Quae ad hane causam attinent duobus V Iuminibus in 1 a. impressa sunt cum titulo: Recuelli oriant stir la queuton de sapois : si un Ius maria dans sa Religion Peut se remarictra Vrcs Sora hutdme loraque la frannie Di e re se de te summo, et habiter apec lui: traducti etiam eadΗm occasionestiere iii Gallicum duo Augustini libri ad Polleutium
cum notis , ac dissertatione. Iam vero ad alia : ma
trim Ouium ratum et non consummatum per Solemnem
Beligiosam Prosessionem dissolvi definiverunt PP. Tridentitii Sess. XXIV. Can. VI. Hinc Ecclesia solet duo- Iura mensium sp tuum. coucedere, ut quis seligere Diuitiam by Cooste
256쪽
possit Religiosum statum, antequam ad conjugii usum lallor uter eoujux teneatur. Hujus traditionis seriem quis videat in libxo : Tradition oti histoire de P L glise surie sacrament du mariage, ti e des monumens ira plus authentiques de chaque siecie tant de P orient, que de I occident : addantur Est ius , Drouventus , aliique Theologi. Caeteris autem , quae' generatim proferri solent pro matrimonii rati dissolutione ratio nibus, addi sortasse hoc Posset, Partes nempe contrahentes , si non expressam , tacitam saltem Contractui conditionem ab Ecclesia approbatam adponere , quod iis liberum sit ante conjugii usum ad claustrum Commeare. Ecclesiam insuper potesiniem habere impedimenta matrimonium dirimentia constituendi d creverunt PP. Tridentini Sess. laudata , Can. 3. ee4. At hac de re plura tum in jure Canonico , tum in Theologia morali audient Theologi.
Magnam habent utilitatem fideles , qui secundum Emetu, Christi institutionem, purgatoque a vitiorum labe ani-Μatri nonii. mo conjugium ineunt. Ii enim non latitum sancti si- Cantem reci Piunt gratiam , unde adepta jam antea justitia auge cit, verum etiam ad divina auxilia, quibus ad pie sancteque vivendum in matrimonio indigent , ius accipiunt: haec Sacramentalis vocatur gratia , quam Praeter Sanctificantem Sacramenta quaelibet tu ordine ad proprium sinem cotisorunt. Quamob- rein Sacramentum hoc Virtutem donat , ne conjuges immoderato ac estraeni concupisceritiae impetu permoveri se sinant, carnis tribulationem, de qua Paulus I. ad Corinth. VII. 28. ), levius perserarit, immunditiem fugiant , sdemque sibi datam mutuo servetit. Eslicit non minus , ut conjuges silios hah re intendant , quos ab originis peccato per baptismi
Sacramentum solutos velint c ac Christianae schietatis Cives, nec non eos pie sancteque educent. Unde Augustinus lib. I. de nυρι. et Coraci P. c. a P. ), aje-bat : In nutiis bona nutialia diligantur, Protes , fides , Sacramensum , sed Proles non tit Nascatur antiam , pertim etiam ut rentiscatur. Tribuit iis quoque , ut , quae matrimonium Comitantur , norumnas,
atque nuptiale jugum constanti animo perserant, pa-
257쪽
coni ei tranquilli stem servent; esscitque, ut se mutuo diligant, sicut Christus Ecclesiam. SCHOLION. Quamobrem animarum Pastores admonere debent sponsos , ut corde puro et mundo, non libidinis , sed saliorum procreandorum causa ad matrimonium accedant, si coelestes gratias ac benedicti nes diffundi super se ament. Beminiscantur Saeramentum hoc symbolum esse nnionis Christi cum Ecclesia ; sed neque dent oblivioni haud esse violanda in peccatis gratiam, quam in Sacramento recipiunt; atque ob hunc desectum saepe coiitingere, quod con jugati eos non conseq)antur effectus , ad quos Divi na Providentia et largitas matrimonium ordinavit.
eptem esse novae legis Sacramenta , nec plura , tam pauciora , ex iis , quae copiose disputaVimus , manifesta illatione consequitur. Nam quum Sacramenta res sint subjectae sensibus, quae ex divina institutione sanctitatis significandae ac essiciendae virtutem obtinent CCXXVI. ) , atque sacrorum li-hrorum auctoritate, Patrum traditione ac universali Ecclesiae consensione Veritas munita ac roborata sit ,
id convenire Baptismo 3. CCXXVII. ) , Confirmationi CCXLV. , Eucharistiae f. CCLVI. seq. , Poenitentiae f. CCXCI. Ordini CCCXXII. seq.), Extremae unctioni S.CCCXXXIII), Matrimonio S. CCCXLIV. ) , apparet, perperam
agere Acatholicos , qui solum Baptisma et Euchari si iam novae legis Sacramentis accensent. Iam Vero quum signum sensibile aliud invenire possis nullum , quod ex divina institutione sanctificantem gratiam elargiendi virtutem habeat, consequitur, ut Sicut non pauciora quam septem ; ita nec Plura quoque admitii possint Veri nominis Sacramenta. Movcat autem ne minem , pedum lotionem a Christo fuisse institutam; nam ad constituendum Sacramentum sola divina ii Diuitiam by Cooste
258쪽
stitutio non sussicit, sed oportet, ut res sensibus subiecta certis consecrata verbis, gratiain producendi essicaciam nanciscatur quae postrema conditio in pedum Iotione non Occurrit. Neque hujus probant necessitatem Salvatoris verba : Si non moero te, non habebis Partem mecum Joau. XIII. 8. ); nam singillatim haec Petro dicta sunt, qui recusata prius humilitatis causa ablutione Pedum , atque Salvatori rem urgenti quum respondisset: Non Moabis mihi Pedes in aeternum s ab eodem audiit: Si non moerote , non habebis Partem mecum : quasi dixisset Christus : si mandatis meis non acquieveris, scias te haud habiturum partem vel tu mensa Eucharistica , vel in regno coelorum ; quapropter hujus ablutionis pro omnibus necessitas iude minime demonstratur. Quare Ecclesia Apostolorum magisterio edocta, et verborum Christi optima interpres , pedum lotioni Sacrament Iem gratiam annexam suisse niunquam existimavit :atque Augustinus Epist. LV. ad Ian. c. 18. si-dem facit , quod , ne cui ad Baptismi Sacramentum pertinere videretur : Multi hoc in consuetudine recia Pere noluerunt, nonnulli etiam de consuetudine auferre non dubitariant.
ScsoLION. Ad evitanda , quast in nos Vibrare s Ient Acatholici, tela ex silentio Patrum vel ustissimo Tum de numero Sacramentorum Septenario , haec ob servanda sunt: I. Non pauca illorum opera tem p rum injuria interiisse; quosdam Patres nec Baptismi, nec Eucharistiae meminisse , quae tamen Vera Sacramenta esse admittunt heterodoxi : tum satis fuisse , ut de Sacramentorum numero oretenus fideles instrum
rent I id vero praestitisse inde colligitur , quod nationes omnes in side septem Sacramentorum inveniantur concordes. II. Disc*linam arcani obstitisse , node singulis sermonem instituerent. Porro quum haeo non urgeret , ubi publicum Ecclesiae bonum eiusque defensio id exigebat , factum est , ut de baptismo a Eucharistia saepius sermonem haberent: nam Cum Superstitiosos ritus ac Thyestaeas epulas Gentiles Catholicis objicerent; hinc de baptismo interdum loquebantur Patres , ac perperam a Gentibus reprehendi ostendebaut, quoniam et ipsi ablutiones Suas habe-
259쪽
bant ; modum etiam conficiendi Eucharistiam nonis Dumquam describunt, quo calumniam alteram, nempe insantis carnibus Christianos vesci , retunderent ; de aliis vero, quoniam dicendi occasio non erat , ne mysteria prosanis hominibus panderent, prudenter siluerunt. III. Ii , qui in aqua et sanguine e Christi latere profluentibus novae legis Sacramenta praefigurata dicunt, ac baptismum et Eucharistiam commemorant , de iis sermonem habent, quae nobiliora sunt, ae praecipua , caeteris nou exclusis , quorum ipsi metallis in locis meminerunt ; tum quia baptismum et Eucharistia majorem habent Cum aqua et sanguine analogiam. IV. II is duobus interdum confirmationem addunt; eo quod Catechumeni de iis Sacramentis erant edocendi : nam baptismo primum initiabantur , irim coti firmationem accipiebant , ac Eucharistiam. Vid. quae scripsi lib. I. de Sacr. c. VIII.
sunt om- Veteris legis Sacramenta , umbra ac figura rerum,nia Divinae quae in lege nova evenire debebant S. I. ) a Deo instituti ni ii,so institui a suisse, in dubium revocari nequit. Quis itaque sapiens in animum inducat suum , ut credat , novae legis Sacramenta nobiliora veteribus, humanae esse institutionis i Ac sane , si qui tanta suissent potestate exornati, ii procul dubio Apostoli suissent , quorum nulla maior in Ecclesia adinvenitur auctoritas i at ii se ministros tantum nuncupant , et diFen satores mysteriorum Deι I. ad Corinth. IV. 1. ). Sed quid ego plura commemoro Baptismum et Eucharistiam Divitiae esse institutionis libenter dant nobis Acatholici. Poenitentiam instituit Christus , quum remittendi retinendique peccata Ecclesiae dedit pol
sialem i. CCXCIII. ) , Ordinem in epulo postremo S. CCCXXI. ) , Confirmationem , ae Unctio
nem extremam , eo tempore quum post resurrectionem suam loquebatur Apostolis de regno Dei S.CCXLIV. et S. CCCXXXIII. Sch. Matrimonium
Vero , quando praesentia sua in Cana Galilaea nuptias cohonestavit, sanctificavitque S. CCCXLV. . Quamobrem septem novae legis Sacramenta Divinam habere institutionem , in explorato eo l.
260쪽
ScnoUoN. Praeclare PP. Tridentini Sess. VII. Can. 1. aiunt: Si quis dixerit Sacramenta nooae logis non fuisse omnia a Christo Domino nostro instiariata , anathema sit; quibus Acatholicorum profligarunt errorem, autumantium , Baptismum tantum, ae
Eucharistiam divinam liabere institutionem. Ex pr posita doctrina patet, Christum iustitutorem esse Sa-Cramentorum immediatiam. Verum an id fidei nostrae dogma sit, non unum est Theologorum iudicium Bellarminus , Becauto , Du Hamelius , rem desinitam esse asserunt; sed Est ius , Berti , aliique plures autumant Tridentinos Patres DoIuisse quidpiam decernere adversus nonnullos Veteres Scholae magistros , qui extremam unctionem a Christo haud fuisse institutam asserebant. Quibus eo lubentius subseribo , quod Jodocus Ravenstein , et Ruardus Tapperus , qui Concilio interfuerunt , nullam hac de re datam fuisse
definitivam sententiam aSSerunt.
Jam vero explicemus Dun , quae novae legis Sacramentis efficacia adsit ac virtus : hanc ut Trideniatini Patres aiunt, habent eae Uere operato Sess. VII. cant. 8 ). verum ne in nomine ambiguitas lateat , quid Catholici intelligant , exponendum est. Iudicant, etsi in adultis fides , timor , spes , amor Dei ut justitiae sontis , odium ac detestatio peccati
Praerequirantur , gratiam tamen non ex suscipientis , nut ministrantis Sacramentum merito , vel ex fide Divinarum promissionum obtineri ; sed virtute actionis Sacramentalis , sive Ob signum sensibile verbis institutionis a legitimo ministro consecratum , applica lumque subjecto. Unde Vi institutionis , et per Christi merita fit, ut Deus veluti causa princeps per Sacramenta , quae instrumentales causae sunt, gratiam elargiatur. Hinc etsi libenter do , voces illas ex Vere vera o venerandam antiquitatem non sapere ζ rem tamen ipsam sub iis contentam vocibus Sacris litterisae traditioni prorsus consentaneam esse, nullus ambigat. Enimvero per Baptismum peccatorum remissionem Consequimur , renovamur , ac regni coelestis haeredes
constituimur f. CCXLII. , Confirmatione accipimus Spiritum sanctum S. CCLIII. Euchari- Theol. Prem. Pars III.