장음표시 사용
111쪽
ta, quae in obstructo hepare secernuntur, 3e per propria emunctoria emit tr nequeunt, cum sania guine ad renes copiose feruntur, urinamque biis Eois eolore inficiunt. Rursus ubicumque putimones vel ultere, vel vomicae, vel tenaci lymispha inficiuntur , etiam absque insigni febrili calore, urina secem i tur ruis; siquidem in purumone affecto, atque ad suppurationem vergen te magna semper phlogisti copia colligitur , quaq tantum in urina inflammationem inducere
Non autem coloris intensitaS aeque crudam reddit urinam , ac color aqueus ; etenim duplici hac ratione urina in genere a coctionis statu recedit: & sane urina intense rubra quae
in principiis febrium inflammatoriarum , in Eein patitide, pleuritide, phrenitide deprehenditur omnino cruda censenda est I hine quo magis colorem illum amittit, eo potius ad Minionem alcedit. omnes profecto morbi phlogiston phoet
primaria causa agnoscentes , serVato temperavimento, aliorumque accidentium modo, urinam efficiunt saturo eolore tinctam . Irritatis scilicet calidissimis sanguinis particulis omnium organorum fibris , evaporatis tenuioribus humorum elementis, qui supersunt humores crassi , copiorisssimo sat urantur phlogisto . Hinc inflammato. riae febres a sudore foetido , Tufa que urina , Pulsu duro, vibrantique dignoscuntur. Fline in tertianκ, & quartana post copiosissimum in re. missione sudorem urinae valde rubrae appa-ιent . Hinc in xehementi febre spiritus Deret. γε Hine
112쪽
HIne dissipatis per eutanea spiraeula activo ea lore subtilissimis aquae particulis, etiam in sa.
no homine urina mingitur saturatior. En eonistra quare balneo frigidiusculo urina febricita tis insigniter rufa ad naturalem , palearem qua colorem accedit; balneum enim & aquae absorptionem gignit, & pblogisti magnam e
Piam aquae communicat, quod quidem vulgaribus experimentis evincitur. Sed affectiones primarum viarum , quae aliquando ab alcatini , saepissime vero ab acidi principio redundantia oriuntur, sunt potius, ut vetustiorum Medico. rum vocabulo utar , affectiones frigidae ; nam oscula vasorum lacteorum vel acido , vel alca lino acerrimo sale adeo constringuntur , ut nutrientis chyli particulae, acidaque alimentorum roborans pars nequeant canalibus Ianguineis communicari. Frigidae etiam merentur dici anfectione, illae labriles , quae manant a cohibita perspiratione, quaeque urina cruda, sed aquosa , & pellucida distinguuntur . Constrictis enim generali cutis corrugatione poris , nulla acidi , phlogistique portio ad colorem naturalem urinae comunicandum intus suscipitur. Hujusmodi exisplicationum sundamentalis doctrina luce meridi na elarior doctissimorum Virorum observationibus, non hypotheticis, servidaeque imaginationis commentis innititur . Ut vero ad prachicas re gulas veniamus, ex dictis colligitur , urinas crudas loquimur hoe in loco non de aquos,
modo , sed etiam de rufis esse incipientis morbi initium ; semper enim deprehendunt
113쪽
tempore irritationἰs, dum sciliret pulsus sunt Parvi, ae duri, vibranteique , respiratio dissicilis , impedita . ac profunda, calor ma Time adauctus, & intollerabilis, doloretque saepe in
variis corporis partibus exurgunt. Confirma tur superiora observatione Drinarum in convul.
svis affectibus, passione scilicet hysterica, mor hypochondriaco , epileptico , & similibus ,
quandoquidem semper in hoc casu urinae aquam limpidissimam referentes emittuntur. Quod veam de urina cruda saturum colorem praesese rente adnotatum jam est, exemplo desumpto ab istero non modo acuto , sed etiam chronico, di ab omnibus mere inflammatoriis febribus :haec qualitas evanescit , dum morbus ad eo-ctionem vergit tunc enim urina rufa ' non
diaphana est , sed turbidam nubeculam primo ostendit , deinde er.isium valde , & copiosum sedimentum demittit. Quamobrem fi descriptae deliderantur apparentiae , morbum adbuc in cruditate versari animadvertendum . A quosae , tenues . & Omnino crudae sunt hydropicorum urinae , nisi organi alicujus , utpote hepatis , aut pulmonis inflammatio ineeperit. Idem evenire se et in sympliet dysenterra, ct diarrhoea diuturna , dum scilicet nullam febrem habent adjunctam. In magnis acutisque doloribus , in in capitis perturbatione , atque in omnibus a combibita perspiratione provenientibus incommodis, magna pars horum morborum, in quibus urinarum cruditatem observari dictum est , oritur aut in organica viscerum diaestioni inser/
114쪽
vientium labe, aut a corruptarum in intestinis stabulantium substantiarum maxima compressio ne , a qua morbi etiam acutissimi originem ducunt. Quo diutius permanent urinae crudae, morbus erit. longior , & contra, ut apprime ab Hipp rate animadvertitur in Aphorismis : Et urinae , alvi egestiones , oe fudores apparen tes indicana aegre, Deile judieandos, σbreves , oe longos morbos . Et alio in loco ruuibus urinae pellucidae, albae , malae, maximo 'aurem in pbreniticis cum compareant. Galenus chro
nicos, peculiaresque morbos deaeibit in quibus urina cruda lacteas chyli moleculas admixtas habere Fidetur , ut est diabetes, a qua unive salis nutritio deficit, urinae crudae profluvio existente In phthisi contra pulmonali urinae
sunt crudae , & tamen rubrae cum extrema macie ' primo quia se is quotidie aceenditur ob Pulmonis suppurationem , deinde quia nulla csperari potest beneflea doneoelio . Ex dictis titillima in praxi do strina sequitur , numquam
scilicet efficaciora medicamenta esse propina Π-da , neque de morbi eradicativa curatione coisgitandum , dum eruditatis signa in urinis appareant. Haec enim cruditas cum reliquis cr ditatis phaenomenis comitatur ; sed tempus est, ut ad urinae coctionem sermonem convertamus. Constanti observatione deprehenditur initium coetionis esse vel suspensam nubeculam modo
rubram, modo albam. quae aeneorema graeco nomine designatur , vel diffusam per totam urinae masiam erasiam subnantiam , t quae deinde
115쪽
II landum petit , di saluberrimum sedimetisum
efformat. Concoestae urinae color numquRm ruaks , obscurus , nigricans , aut eroceus et'; .sed missa pelluciditate , sive potius colore aquisis, magis paleares, dc densae evadunt . Respondet hujusmodi in urinis mutatio reliquis' acciden.tibus morbos comitantibus , & eadem rati isne qua vel plus irritata laxatur, vel rigida tis mollescit, aut lingua arida humectatur , urinae nubeculam , aut tedimentum ostendunt. Itaque si citius coctionis signa in urinis apparent , citius reliquae judicatoriae evacuationes
Critita urinae evacuatio stato etempore ora ea solet aliquando cum ardore , & molestia non parva absolvi , quae a particulis vitiosae naturae cum urina mixtis pendet. Vetum saepenumero dum morbus hac ratione judicatur, nulla persentitur peculiaris 'sensatio , quia causa morbosa acris naturae melione jam 1u
Inter morbos aeutos nonnulli facilius , nonnulli contra rarius copiosa urina terminan- eur . Prioris generis sum febres omnes ab in .
sensibili transpirationis desectu provenientibus , morbi omnes culanei. ss Variolis non exce. piis ; s qui dem dum variolosi tempore luppurationis multam , di admodum sedi mentUsam mingunt urinam, ae illime, ac bene judicantur; ideoque semper in morbis externis inspiciendae sunt urinae . In erysipelate dummodo 'agitur de causa morbi extemis partibus: haerente, urinamrum
116쪽
eum iudieatina evaeuptio morbum Alvere eon. suevit sed plerumque i assectio haec cum priomarum viarum infarctu conjungitur, dc per abvi evacuationes ducitur , . Memini me vidisse mictum cruentum copios stimum erysipelati ab externis intropulso supervenisse cum integra
morbi judicatione. Capitis dolores quidem febre . phrenitide. gravissimi Rus aliis accidentibus raro per urinae vias dissipantur . Sed ab urina capitis dolorem aut adesse , aut expectasi debere admonemur juxta Hippocra
Pectoris aeutae affectiones, ea farrhus praeo sertim suepuratus eum febri vehementi , ple ritis , peripneumonia notha, urina iusca judicari consueverunt, & tune crassum furfuraceun sedimentum in lotio deprehenditur . Ex pulsu autem hujus criticae evacuationis signum erviemus ; squidem si tempore judicationis qui superiores , pectorales , dum scilicet vibrantes . di elevati erant pulsus, statim inferiores, parr, inaequales, ac sere tremuli fiunt . tve pulsus snister in parte anteriori durus, v*hvmens cum inaequalitate evadit ἰ tunc critica per urinae vias morbi solutio erit expectanda. Urina vero in memoratis judicationibus semisyer concocta evacuatur' dummodo enim rem
net cruda . nullum sanitatis signum effulget. Acuti hepatis morbi, ut in hepatili , quae generatur in hepate lunga , diuturnaque ObLuctione vexato , & quae sanissimo alioque in homine accidit, urinam semper in primo si
117쪽
tr. .ptenario effetune rufam , vel eroeeam , nequa nubecula , neque sedimento refertam , tandem rhi cruditas determinatur. At dolore partis affectae remittente cum pulsuum majori cirreis gularitate , urinae fiunt crassae, sedimentosae, biliosumque colorem per gradus amittunt. Aloeamen si diuturno hepatis dolore cum hrevi febricula per noctem ingravescente aeger Per. turbatur, tune urinae crudae sere albae, di tu hidae suppurationem in hepatis substantia jam efformatam ostendunt, atque hoc prae ieis obis servationibus confirmatur. Uentriculi dolores acutitari si nos abeunt in lethalem inflammationem, ab urina aquosa ac tenui distinguuntur, quod quidem minime aflictionis indicium prae Gl. Vehementi in dolore ab abscessu stomaehi inferiorem partem oeeupante, in lienis degeneratione urinae erudae quidem semper usque ad Persectam suppuraticinem apparent; postea Vero nubeculam albam , vel sedimentum album op iis
mae naturae ostefidunt. Rursum in vescae urunariae morbis urinae ratione . viarum im-.etari solent. Nam si inflammatione corripitur , tenues primo quidem & rufas generat, deinde
crassas. & sedimento furfuraceo refertas. Si rurissum exulceratur confusae evadunt, albicantes urinae , & purulentis filis replentur . Furiares cum urina valde colorata , & loturaeicarnis iam ili de ealculo velleae nos admonent. Urinae
penitus languineae a generali primum sanguinis dissolutione eveniunt; squidem hujus fluidi paruticulae, dum caesa morbi fica.subdiuiduntur , ea.
118쪽
. . Ihulorum usinae seeernendae Inservientium oscula subeunt. Causae etiam phlogisticae emi haerentes si intro verumtur, renibus impactae plethoram, di lacerationem non raro generant 1uκ- ery ε latis exemplum supra allatum. Interdum acclindit non in acutis mota, sed maxime etiam in chronicis , aut organo aliquo suppurato ,
quamvisi collocetur extra vias urinaria', ut urina purulentum semper sedi mentum emittat, Tu- mores abdominales hepatis , mesenterii , lienis, ventriculi quotidie hane nobis in inae purulentae observationem ostendunt. Vidi egoni et a magno abscessu venarum haemorrhoidalium , Ec a fistula ani aegrum horis matutinis ut inam purulentam reddere. In phreisi' p non et eum renis sinistri dolore urinae emiriebantur Um 1entae ramen post aegri mortem nullam 4 , prehendimus in renibus exuleprationem I Η autem raro accidit, quandoquidem phthis emum urinae fere semper crudae saturum , infamma tumque colorem praeseserunt. In hydrope in tacis hujusce evacuationis parcitas magna adest, tirinaeque valde saturatae esse solent. Si nigrae appareant iurinae, lignum est lethale in didit acuto ' generalem siquidem sanguinis, omnium, que humorum corxuptionum , is degenerationem significat. Quae statim corrumpuntur , lacteae .
'ue , N putridae videntur, magnam adesse invent, i eulo, di intestinis vitiosam saburram deis
notant, omnia, quast de urinis proposuimus, ex praesticis observationibus emere conati sumus: multa hujusmodi naturae, maximaeque utilita
119쪽
iis dogmata habent Hippocratici Aphorismi . Multa in aliis Diuini Senis libris issperiuntur,
reliqua ex Galeno, pauca Vero ex receptiorum acrip is cIuuntur . . ., . o, i e .
N omnibus itaque morbis iuxta Hippocratis αει tum primum qmnium inspicere oportet sa- .ciem aegroti , ut. dignoscatur, nunt a naturali Acundum corpulis habitum disserat , & qua nam praecipu/e suot mutationes. Color primo uniformitςr pallidus & magis , vel minus ad L exum vergens . nutritionis depra Vationem , solidorum debilitatem, caloris imminutionem, di praecipuam viscerum naturalium assectionem ostendi t. Rursum si in facie pallida genae ad. modum rubent. Si pum rubore macies summa, ct collapsus carnium circa tempora, & circa Os adest , tunc agitur de gravissimo, atque el- sentiali pectoris morbo. Descriptus color perioculosum phthisis. Pulmonalis satum indicat. Attan: en si pallidus color cinereo ,& fusco obis nubilatur velo , smulque eulis valde lucida apparet . bomo irreparabili peripneumonia la- orat. Quod si aeger diuturno affectu laborans
120쪽
summopere pallido tingitur volore, δσε vel post
levissima in compressionem cutis purpuream, di fere lividam maculam contrahit, tunc pulmones ob hydrothoracem gangraena assem brevi mo temasserunt . Pallidus color cum oculorum languis dis motibus, & tristi , hujos .sensationis a Schu, cum dentium peculi aeri pulchritudine, unguium incurvatione , & elongatione auricularum conjunctus phthisitu pulmonalem praenuneiat quemadmodum infra fusius ad notabi tur. Contra vero simplieiter pallidus color cum macie in signi potius habitualem diarinoeam , quammo ibunt thoracis indicat. In aegrotantibus ve- ro diuturnis viscerum naturalium morbis asse diis iste semper pallor cum flavedine miscetur. At splenici ex luteo albo, sive chlorotico& subclaro, uti Hippocrates loquebatur; be μ' tiei vero saturatiori luteo , & bilioso colore suffunduntur . Uerum ubi hepar acuto, & i flammatorio affectu vexatur , tune. dextera se na ruberrima macula tingitur , dum reliquaα partes ictero distinguuntur . Particularis tamen genae dexterae rubor ab hepatitico affectu pro venienti minime confundi debet cum ruhum . pleuritico ejusdem partis . Confuso . & eo ror tollitur ex pulsuum observatione', uti rin No sologia dieitur . Gravissimi eapitis morbi ἡ& praesertim apoplexiae, atque epilepsiae faciei colorem essentialiter mutant. Ferrugineus , In Vesecens, attamen lucidus apparet color & apo. Plexiae illae, quae a causa lymphatica , aut ἀνiscerum naturalium vitici pendent, iaciem ad-