Dominici Cyrilli ... Tractatus de pulsibus. Editio prima

81쪽

oeconomia esstntialiter perturbatur, uti aceidhin bubonoeele, primis diebus pulsus modo deseriptus observatis . Uerum si pars affecta ad necrosita vergit , tunt per 24. horas pulsus elavantus. magni, 3c aperti redduntur .' attaismen dine ulla aesrotum utilitate ' nam post pulsum non omnino magnum sed portus vacuum , minimequσ resistentem , semper gai praena sequitur. si morbus aliam occupat se dem , di natura causam morbificam per intestina evacuare molitur, eunu pulsus sinistre t liquis amissis enoditioni hus inferior redditur . depremnem versus dubitum acquirit. Hoc observatur saepenumero is erysipelate, dum exis erna di flammatio per orinae vias perfecte judi litur' arteria sinistra ioboe eala ualde deis primitur in parte media, & tunc urinae utis pluristiori ingui nolentae copiosus emittuntur.

Folsus Intestinatis evin intermittentiis copulatus diarrhoeam erit eam indicare sol i' liuitia fiolani doctrinatis, in f in interminentiae in haea Mudine ullam aegoalitarem , ant regularia ratem servant. verum pulsus intestinaIis , a que intermittens non est semper distrhoeae

eriticae indicium ' quantoquidem in pertinaei, diuturnoque alvi fluxu Aepissimb id rermittenetiae observatur , & xttetia sinistra ob magnam debi Irtatem sere capi it aris' deprehenditur . Igiatvr nos ind i fori mi natim pro salutari eritico luxu habeti debet diarrhoea eum intermitienatis coniuncta , imo potius referenda est ad

languidum corporis starum, quo fit Marseaeiae alia

82쪽

aliquando naturales pulsationes absolve ee ne queant. Quemadmodum de alvi fluxu eam acu to , quam chronico sermo incidit, pauca alpulsus dysenterieorum pertinentia adnotabimus.

Udeateria itaque assee i homines proprio diis stinguuntur pulla , - cujus . conditiis iurumam cum pulsu fluxus haemorrhoidalis analogiam habet. Hujus igitur deseriptio pulsus dys in

vicorum mprietates indicabit . f . mn to

r Fulfus Haemorrhoidalis . Eis

N 'Fluentibus haemorrhoidibus sinistra arteis pia' 'ersus partem medium magna , uisu is . vibrans, R dura est, atqueemedio observatoria digito satis externa oecurrit, mamfestas habet inaequalitates , & in carpo nem ira parte a noverioei obscurissima , & magno re proiundo evadit. Oppositi deinde brachii amaria est plegumque parva , & insigniter irritaeta. Quae a nobis tradunt pullus hoemorrhoidalis pro prietatea, sere sempeη D ervantur , interdum dum fluxus imminet . t interdum in ipsis au Euationis vigore, & saepe superium, M vhene per satis longum temporis spatium post fluxus haemorrhoidalia cessationem . Parvi sane mois menti est differentia , quae inter modo desertis P tum , & dysentemae pulsum intercedit. In principio enim tenesmi, & doloris atrocitate , atque dum caula morbi intestinis inhaeret, aro

83쪽

aeria finistra Ineredibilem ostendit irritationem atque ictus, qui medio observatoris digito per Upiuntur in carpo snistro, durissimi, & vibranctes sunt sine notabili elevatione . Neque in ulteriori aegritudinis progressu magNam expan sonem in designato ioco arteria acquirit, quia morbus numquam a sanguinis praeternaturali repletione , ita ab aeri, & corrosivo humorum satu oritur , atque ideo. validam arteriae dii rationem gignere nequit. Rursum qui diutur-- praesertim dysenteria infestantur , se totiuε corporis debilitate , semper pulsus habent languidos , & parvos. Adnotata elevatio partis mediae arteriae finiserae , quae tamen nullam habet peculiarem duritiem , observatur quoque in fistulis intestini rem p in conorrhoea posti ea,& in omnibus organorum genitalium mori

vis post chirur eam operationem in fistula ani e solidato intestini loco affecto L pulsus

elevatio proruis evaneseit. In bubone Uener o dexteri , aut sesstri inguinis semper adest descripta elevatio snistri pulsus , quemadmodum innumeris observationibus manifeste aevincitur . Causa horum pulsuum fortasse pendet a vitioso hepatis , & laenis salutin fluxu haemorrhoida-3i , & dysenteria nam essentialis horum Or ganorum affectus.ejusdem sere naturae pulsibus cistinguitur , uti mox enarrabitur , - i si '

84쪽

Pussus Hepaticus . Iuxta comunem Μedicorum sententiam in hepatis morbis, nempe in Obstructione, tumore se irrhoso, inflammatione, & similibus mutationibus semper arteria dextera explorari debet, quae non solum parua, irritata, di inaequalis animadvertitur, verum etiam aliquando prorsus evaneis scit. Sed mutatio haec pulsus dexteri potius wm promatica appellari meretur, nam ventriculi,

non hepatis aegritudinem significat ; atque accidit ob adauctam hepatis ipsius molem , unde

ventriculus praeternaturaliter comprimitur : &sane in hepaticis non solum linguam deussi tarintam obductam, verum etiam nauseam, vomitumque spontaneum observate solemus. Pulsus contra hepatieus essentialis non in dextera , sed semper in sinistra arteria investigari debet; siquidem in omnibus hepatis morbis pars anterior arteriae sinistrae aut omnino evanescit , aut nonnullas pulsationes profundiis mas , Madmodum inaequales absolvit. Quod si de acu- ω hepatis assectu agitur, haec milus conditio eum uehementi motu febrili conjungitur; semper vero arteriae inferiores deprehenduntur , praesertim in diuturnis hepatis morbis Non νaro etiam pars media arteriae snistrae eleva aur, & pulsationes gignit vehementiore&. quia dum hepar aegrotat , utplurimum venae hae - morrhoidales aut simpliciter turgent, aut co-

85쪽

piosum sanguinem emittunt. In suppuratione hepatis pullus modo descriptus majores habet inaequalitates, attamen arteria semper mollioeest poli persectam suppurationem . Denique in obstructionibus . aut in durissimo hepatis sci rho arteriae sunt tenueε , tardae, & admodum rarae , quemadmodum observatur in diuturnis intermittentibus , quae ab aere palustri , aut ab aquis argillosis ortum ducunt : tunc etiam pertinacissimae in substantia hepatis obstructio.

nes efformantur,

Pulsus Dianicus ἰ

In deseriptione pulsus haemorrhoidalis praeiscipua , quae ad spleni cum quoque pertinebant, tradidimus. Itaque in splenis tumore insigni,s pars inflata versus diapbragma ele Uatur, tunc pars media sinistrae arteriae admodum turget δ& non mediocrem vehementiam nanciscitur; quamvis raro ulla in fine diastoles sensibilis vibratio animadvertatur. Arteria sinistra sple- Micorum versus cubitum saepenumero valde deis pressa , & Ubscura est , quia hujus organi Iae.1iones ineredibilem alvi stiplicitatem gignunt. In pulsu splenico aliquando inaequalitates adis sunt , sed praecipue arteria dithrota , sve his feriens apparet , dum haemorrhagia ex snistranare accidit propter obstructiones diuturnas .

Demum in splanis obsiructionibus illis, in qui-

86쪽

hin tumor non versus superiora extenditur, sed ad inseriora vergit, pulsus sunt inferio- res , depressi , & omnino intestinates . Hae sane observatione evincitur , quod elevatio, & vehementia arteriae snistrae in splenicis sit Potius aecidentalis pulsus superioris, & praeci.

Pue pectoralis apparentia . Saepenumero ob diuis turnum splenis tumorem ventriculus magna

compussione assicitur, & noli solum huic aegris tudini eardia stia , verum etiam vomitus san. guineus supervenire solet. In hoc casu arteria dextera admodum parva , & irritata , nempe stomachalis evadit; sinistra vera valde inaequa olis , & undosa redditur . Vomitus sanguineu2 non raro in atrae bilis vomitum mutatur , &hoc tempore arteriae deprimuntur insgniter, atque totius corporis calor dissipatur.

87쪽

Pul us Vescalis , m Renalis . Gertam pulsus vesicalis , atque renalis de finitionem tradere dissicillimum est ; hinc qusa. observationes mihi suppeditarunt, quamvis imperfecta, exponam . Si igitur vesica laborat , iahomo stranguria assicitur , statim sinistra arietaxia deprimitur , prolanda, obscura , atque sepulta est in parte media, illa scilicet, quae meis dio observatoris digito respondet. Opposita veis in inser x quoque est , verum valde vibrans instar chordae , & summopere inaequalis redia ditur . Criticae urinae evacuationes semper depressionem - in parte media sinistrae arteria. nobis ostendunt . Vidimus arteriam sinistram profundissimam , & valde inaequalem ob inteis

gram urinae suppressionem a spasmo ortam : lo. tio tamen evacuato ope emulsionis optatae, arteria elevabatur cum naturali dilatatione . , In abicessu renum arteria parti affectae respondens

semper depressa , & sugitiva. est in parte meis

dia ' anterius vero parvas , attamen undosas

pullationes absolvit , quod quidem luppurationem renalem manifeste declarat. Depresso pulsus sinistri in parte media omnes essentiales

vesicae urinariae aegritudines indicare videtur, quemadmodum numerosis observationibus nostris evincitur . iVerum si venarum haemorrhoidalium rais mificationes, quae circa collum Vesicae reperiun-

88쪽

riuntur, vel praeter naturali ter turgent, vel apertae mictum cruentum gignunt, pullus sinister, quamvis vesica Iis, attollitur tamen , & frequenter admodum Vehementes pulsationes ab solvit . Idem aecidit si urina dissiculter eva cuatur ob tumorem vasorum haemorrhoida lium externorum , uti observatur in gravidis mulieribus, ultimo praesertim gestationis me ninse . In memoratis etenim casibus arteria finistra cum peculiari vehementia essentialem pulsus haemorrhoidum characterem consituit . saepenumero in morbis hepatis excitatur ronis dexteri aegritudo .; oritur enim ne phristicus dolor cum urinae suppressione ' tun

pulsus denter parvus , & valde depressus est ;snister vero magnopere deprimitur versus ear. Pum , atque omnino hepaticus evadit . Hujumodi eomplicationes pullus compositos effor--ant, & indieatisnibus curatoriis recte iustisetuendis primario inserviunt.

89쪽

Inter pulsus organicos magni momenti praecipua adnotatione digni sunt pulsus uterini , quibus modo naturalis , modo morbosus hujus visceris status designatur. Et primo quidem inter inferiores collocandi sunt pulsus uterini , atque in parte media arteriae dextera: sunt investigandi . Menstrui itaque sanguinis Iluxus etsi in sanis mulieribus eveniat, attamen si defieit , aut laesionem aliquam essentialem , aut graviditatem frnificat . Tamen in sanissimis etiam corporibus actionem peculiarem gignit , quae non sine aliqua & saepe insigni aliarum fune lanum perturbatione absolvitur . Hi ne imminente , progrediente , ac desinente

menstruatione arteria dextera versus medianti

partem inaequaliter elevatur. , & quasi undosa apparet, quia pulsationibus modo parvis , &inaequalibus , modo undosis, & insurgentibus distinguitur . Constanter vero pulsus uterinus inferior est , atque in s nistro carpo absolute intestinatis, parvus , & tardus deprehenditur . Ubi menstruatio instat, per plures horas deXte

Ta arteria admodum coarctatur , & saepe eva nescit; postea cum elevatione irritata videtur, quia natura sanguinis evacuationem molitur . In progressu arteria patentis r , atque undosa redditur imo dum sanguis abundanter evacua tur , Dulsationes magia undosae , magisque eX

90쪽

ternae redduntur . Ηoe itaque tempore ab omnL medicamento abstinendum ' numquam enim in suis operationibus perturbari debet . Praesertim vero diligenter observari debet pulsus menstruationis, si mulieres acuta febre lain

boxane ' etenim utero tamquam emunctorio nao

tura utitur ad vitiosas substantias eliminandas e mulierum corpore . In graviditate pulsus menstruationis manifeste insurgit, nullo tamen superveniente fluxu uterino ' interim mulier nauseola , vomituque post cibum assum vinconstanter perturbatur . In primo gestationis mense arteria dextera obscurissima, valde proin /funda , & fugitiva est , quia si mediocriter comprimitur, statim evanescit. Hoc autem cer tissimum uteri gravidi indicium luppeditat. In secundo mense pars media arteriae dexterirae , uti in menstruatione, eleUatur , Verum parvum arcum ostendit, & pulsationes undosis absolvit . Rursum ante partum pulsus dexteri elevatio , ac vehementia cum magnis inaequalitatibus, & saepe eum incredibili frequentia observatur . Quo frequentiores sunt pulsus , eo magis partus appropinquat , quod quidem vulgarissimis observationibus abunde confirma tur . Statim vero post partum naturalem , m lieribus bene valentibus, pulsus tarditarem , &raritatem acquirunt ' supersunt tamen paruauillae inaequalitates, quae lochialem evacuatio nem comitantur . In fluxu albo diuturno pulsus menstruationis semper observatur ' differt

tamen pulsationibus mollioribus, quia lympha . . . F 4 t ηο