장음표시 사용
241쪽
HIs T. BELG. LIB. III. 2 Ine differret expromere. Plus, reponit Viglius,dus anni fiunt, ex quo scire potuisti, quo Iuriosia ct o
custa quorundam Procerum constitia vergerent. Sub
quorum inpidia potissmum vapulari. quia liberiusquam expediebat mίhi locutμου sum, qua pertinere credebam ad osequium Regis, ad integritatem religionis , ct salutem publican . Sed aures tuae malignis in
sidiis assueta,uni mihi ita simper cIasse suere,ut nihil nisi Murum admitterent. Illa quidem peccasse se fatebatur , amicitiae specie deceptam; in
eo tamen articulo stare res suas , ut quaerendum ' potius esset , non quid facere debuerit , sed quid facere debeat. . Tum W-' glius , an mandata Regis exequi haberet in animo , interrogat. Cum palatam se respondisset. Vade ergo,inquit, se eandem legem propone Proceribus, a quibus exiges stilitatis Sacramentum. His qui obsequium contumacia praeponent, protinus te adjunge. scripsoque milite , custodiam corporis tui delectis attribue. Multi in partesturi haut dubie abscedent , ubi te ob iratam vide rint. Satis virium iἡ his tibi. Contumaces tamen ita non devorabis, ut contumeliose haberist putent. Arte nempe est opus. Et potissimum dominantium areanta, disiimulationem Uurpa. Blanditiis verborum excultos sic fore , tanquam aliquando redituri sine
ad officium. Nam sipati non potes ut Allectos se
non sentiant , destectam dignitatem aperies in i riis. Non dubitavit Gubernatrix consestim exequi virile consilium. habitoque senatur 4 - ean-
242쪽
13a Nico LAI BURGUNDI eandem condicionem Proceribus proponit. Mansveldius, Arenbergius, Barlaimontius, &Noircarmius, sine cunctatione sacramentum laccipiunt. Egmondanus paullisper dubitavit.
Auriacus, & Hornanus pertinacitera uere. Supervacuum dictitantes juramentum dicere,quod in Gubernacularum auspiciis,&sa pe antea advocassent. Spos quemque mores continere. nulla religione constringi perfidiam. De caetero praefecturam civitatis Bru-xellensis Mansveldius accepit , mille octingentos pedites legere jusses. oppidani mercedem in mille promiserant. Trecenti ecclesiarusticorum stipendio merituri erant. Reliquissessiciebat aerarium publicum. Praefecturae
militates distribistet sunt in promptissimos.Inter quos Philippum Launojum Beauvosii dotaminum , Balduinum Gaurium Inchii dominum, dc D. Estanburgium comitis Lignit fra-
item eminuisse comperio. Forte per eos dies Arscholanus Bruxellam venit. In itinere B. Mariae Hallensi votum exolvit. Sed ut ostenderet, quanta fiducia sperneret sectarios, ministrorum omnium capitis
tegmen B. Mariae imagunculis instruxit; atque in eo habitu spectandum se Bruxellensibus exhibuit. Caeterum is Gubernatrici magnopere suadebat , ut deserta Bruxella. Hannoniam
peteret , caput suum subduruira periculis: quoad subsidisset tempestas suroris popularis,
243쪽
HIs T. BELG. LIB. III. 233 ac propitiora fata regressiam promitterent. Sed hoc consilium Gubernatrici magis,quam' Visio placuit. Cumque audivisset de fuga
eam cogitare,obnixe rogare coepit;ne rebellibus regiam proderet. suis enim, quiddeinde pro arisor futurus est fugere ipse perseverareris,luo metu tateros praemonitura, quid metuendum sit a secta-rijs,haut dubie erecturis altius Avercilium p Dignitatis tua Ventia hic est opus. Gliter cirit contineri
non potest. Quid enim times 'Nemo Procerum,nemo
nobilium, ex saniori populi parte nemo,ubi periclitari ' te sexerit,auxilium non expediet, salutemque suam
rure nonpraeponet, quos omnespari maufugitivaper-cestes,ctad remendum ignavos cies. Tanto in bellis momento spraesens majestas pro qua gloriose biquisque ducit occumbere.Iterum atque iterum coPta, quam magnum Regiorum ministram numerum desier- rura sis,quom nemo sequeturfugitivam. Vtcumst igitur ipse evadas incolumi ex maxima tuom parte perire hic incipies.tosdeIsimos viros tractura in ruinam, opperiri paratos quidquid fortuna decreverit. Haut segniter has voces accepit Gubernatrix. Vicerat pudorcontemplationem periculi. Iamque prorsiis damnaverat abeundi consilia r cum Auriacus denunciat ei, Iconomachos admovisse propius agmen, omnesque omnino monachos & facerdotes , cum ministris Regijs statuisse conficere. Idem mox Egmondanus & Hornanus diversi alius ab alio , detulere in ' regiam. Seu vera haec erant, seu ad concitan-
244쪽
dum terrorem emcta, non dubitavit tamen Gubernatrix pro compertis accipere. Itaque conssilium fugae, quod paullo ante constantisi sime abjecerat,rursus reVocaVit, ingenti consternatione perculsa. Purpuratos quoque insequentem diem adesse jubet, discedenti s1-bi praesidium. Praeparatisque omnibus, ad soporem momentaneum processit in conclave. . Sed nec somnum capere , nec quietem pati poterat, tot simul cogitationibus obversantibus animo. Luce prima Viglius supervenit quo tam sis bito properaret, interrOTum Gubernatrix praesentes metus eD. fata, dc quae manentibus instarent pericula;
prudenter quoquefacturum, dixit, si fugam simul
adornaret in Hamoniam , depusurus a jugulo ce tipimam perniciem. Parum si distare ae captivita- . te. Nihil mitius 'erandum a furentibus, quam insignem aliquam contumeliam, aut mortem. Non ei e opus caput ruina clerre, cum Immonta pateat, exceptura ipsos, tuistimo hos utio. Viglius convenienuem praesenti iei sententiam orsus, longa oratione deterrere rursus eam caepit ab intatempestiva fuga; hortando, monendo, refutando rumores, castigando formidinem. Et
ob id prolixiori sermoni indulgebat, quia in-- terim adfuturos sperabat ProcereS, quos eamdem opinionem fovere didicerat. Nec mo-' ra, Mansvel lius, & Noircarmius supervenere. Quorum tum opera potissimum uteba-
245쪽
tur Gubernatrix, suspectis ijs quos novitatibus oblectari cognoverat. Illi bonum animum habere eam jubebant, identidem ςommemorantes ne fribsimos , ct de Rege optime meritos Ministros desereret. Fortioribus consiliseo Gmaret. animum. Superesse vires adissus inconditum rustus,nullo duce,nulla disiciplina adbtilum,tamquam ad praedam ruens. Assuros se tentatur queextrema pro salute illius. Fortunam ct Deum a
fore conatibus,meliorem causam tutantibus. Nessiuasuros hac suis e si crederent, caput lus objectari scrimini, aut Picuriam in lubricosonsistere. Dum hi loqtiuntur interim Vigilo spatium fuit , quo dimitteret ad magistratus,qui egressit civitatis aulicis interdicerent. morum imperio statim clausae sunt portae , firmataeque vigilijs. Multum diei processerat, Proceresque passim coibant in curiam solemni ossicio. Sed impedimenta quς praecesserant ante porrus cohibebantur. Et hoc ipsiam praefesti mulionum renuntiaturi accesserant. Tum Uighus, vides, inquit, impositam iubi manendi necesiitatem PNecdum intelligis quantum in te uim momenti ciνibus
sit ρ His Vigii, verbis, magistratus nam &ipsos simul in eonspectum admiserat adijciunt,
spondere scillites quos promiserant, mox in promptu fore. Civitatem quoque Regij spar- . tibus se applicituram. Egregiam sane gloriam eo die Vidius tulit seoatar reipublicae; . laxante paullatim antimim Gubernatrice for-
246쪽
us Nico LAI BURGUNDItioribus consilijs,quae ex omni parte congerebant purpuratorum fidissimi. Et vergens ad' meridiem dies itineri non sufficiebat. Proce res itaque a prandio in concilium venire jussit.
Actum ibi de pace; cum ij dem illi fuga auctores,libertate opus esse rursus clamabant. Non quod constaret profuturam in sincera remem diaό sed quia pro tempore aptiora non succurrerent. optimis quibusque iam non adve santibus,& Auriaco potissimum urgente ; ne perseveraret obstinata religionis defensione religionem predere. Multos dum pondere,quonaνantur, stem notant angi. Temporaria aliqua indulgentiae opinesse,adapertendam malignitatem fortuna,quando aliter mitigari nonpossiet. Neque ipsium Regem ,sinem . . mis hic siet,alia medendi ratione Uurum.uuacumque tandem condicione perniciem publicam honeste r dimi. Per quater iniqua cedendum esse necessitati, qua staret ante rationem, prudentia fiuccumberet, ct consilia omnia obsequerentur. Cum eadem Ho Danus, &similia caeteri confusis vocibus j
et irent; victa consensu Gubernatrix, multumque obtestans; ite ergo,inquit, quandoquidem sic νidetur,noctate Coluratis, fi posuerint arma flecta- νῆ os qu3 inermes ne confusione,ctiandalo, illo ubi
nunc agitarentur, ad contiones proce-ent ton me vi
armata,aut via facti persequendos curaturam: quoad Rex aliter tuerit ex Generalium ordinum consilio. Hac tamen lege, ne molestisnt Romanam religionem exercenti,M,Uumst templorum Catholicis resiluant.
247쪽
HIs T. BELG. LIB. III. 237 Perelexa haut dubie oratio erat, nec dantis,nec negantis libertatem,non mansuram
tamen,quia salvo principatu concedi non poterat. Facile Conjurati quid vellet antellexerunt. Sed verba ejus in alium sensum detor quendo,sacrorum se licentiam adeptos imposuere credulo populo.Confestim igitur Astel-gemium,Vilvordiam,& Tongerioam dimit- . iunt,qui juberent inde movere Iconomachos, atque suas quemque domos sine noxa recedere. Post haec Proceres illi, quos ante ad hoc ossicium destinatos dixi, in colloquium Veni unt cum Conjuratis, tabulasque a Gubern trice obtulere in haec verba. Cum siupplices nobiles x III. Cal. Septemb. ad
Gubernatricem redire justi fuerint,libello restonsa daturam e commodum ex meania nuncius appulit cum codicillis,rata omnia facientibus qua exegerat. suippe Rex inquisitionem abrogari, atque edicta refingi non
recusat. Generalium ordinum conrentum tavrum-
modo distulit. Ad quem marurandum omnem ipsa operam datura fit. Supplicibus interea cavere non detrectat. quia nihil unquam antiquius habuit,quam scrupulum ct dissidentiam eximere ingenise eorum,qui tristioribus conssiis imbutum esse Regem existimania Causam ct occasionem malorum omnium. Ex eo quo hinc ille recessit, nullum praetermisit benevolentia Agnum erga subditos. Ab ingenita clementia, animique bonitate non degeneravit.cum nihil ab animo ejussit alimius Fam iracundia. Itaque preteritarum re-
248쪽
rumgratiam lubensfecit, se in hanc rem coingnandarum tabularum Gubernatrici plenum deditarbitrium. Cum itaque hoc ipsium exequi ipsa in animo habeat: a supplicibus vicissim pomissorum mem postulat; nempe ut sole is ci ant sacramentomo acturos se dolo malo,neque etiam machinaturos,quod Majestati Rem,quodstitui publico, quod provinci',aut μbditis adversetur. . Ossicium fastigi' debitum si culturos.Manumque commodaturosint tumultus sedentur; ut intrafraenum cohibeatur insiurgentis populi licentia; ut multitudo deinceps extra leges no exerret ,ut cespite plorum monasteriorumque vastatio, acrilegia ; ut tam abominandi sceleris auctores merita ultione F ctantur ;nevis at ecclesasticis ,justitia ministris, ansnobilibus,aut subditis Sarma confestimponantur ab imsolitis regionibus conciones arceantur ; atque hae, sicubi
jam mi, aut facta fuerint, ut inermes fine turbis, o scandalastequententur ut externos hostes ct si itiones excludant; ut hi denique,quos hodierni seculi novitas
turbavit,patienter leges accipiant, quas ex considio Generalium ordinum decreturus es Rex. Actum Brux-ella x.Cal. Septemb.Agnatum. Margareta.
Lectis condicionibus nihil eortu a displicuit Conjuratis, nisi quod catholica religionc prosteri juberentur. Nam hoc ipsum quoq; legibus adscriptum fuerat. Et pleriq; eorum novi dogmatis disciplinam imbiberant. Dato itaq; solemni sacram cto, Assonvillius diploma cautionis exigentibus,porrexit, in hunc modum.. Margareta, tritagrati dux Parma,OPlacen-
249쪽
HI s T. BELG. LIB. III. - 2.39tte, Gubernatrix Belgarum, hasce litteras inflectims, S.D. m Nonis Aprilis praeteritis ellus nobis oblatus sit a non paucis nobilibus, Inquisitionem ct edictu ab rogari fecundum Generalium ordinum concilia mnovas leges constituipostulantibus , digna resvise,quam
transimitteremin ad Regemsed ne supplices interim simi-stris uspicionibus urgerentur, eunde libellum, ct com- paletum,ct qua deinde fecuta npeior partem accipi: unde timeri poterant Pariora praeteritisxonsultis Proceri;us, transiripsimus Res,ut cavere velletsuppliciba . quidquid ante huc diem factum esset, fraudi non fore. Sed cum in illo inora non fuerit Nos de pace, o tran quillitatesiollicita, nihil prius duximus, quam eosdem supplices obsequio reddere,cui ex natur g, acramento obstricti sunt.'o auctoritate, ct mandato quod a Rege
accepimus,pro dignitate,qua gerimus, rogatis Procem sientelijs,cautionis tabellasmanu nostras natas indulsimus in hanc sententiam. Formula deinde quam paullo ante transeripsimus inserta erat.Seque-Dantur aute haec verba. Sciri volumus,nospro
cultate a Rege accepta polliceri, libellum se compactu, o quidquid in hunc diemfactu es, nemini eoru raudi fore ecundum sacramentumnobis dictum,ad prasicri
ramformula.Mandamus ital Gubernatoribus,equitibus Uelleris, Consiliariis Status, Praesidique ac Concilio Privata curiae, cunctissue in ossicio constitutis,uti hanceis cautionem inviolatam servent nec quid in contrarium seri curent,patianturque. Quippe ita Regi pla'
cet. Braxellae Vm. Calend.Septemb. MI LXVI.
Post haec con)urati quoque solomnibusta bulis
250쪽
a o Nico LAI BURGvNDI bulis testabantur , pactis se conventis staturos ; intercessurosque ne contra fieret. faedus denique ratum fore , quamdiu fidem datam
Rex servaverit. Sic ergo utcumque conci-ciliati sunt animi. Multum irridentibus prudenti oribus , quod sponsionem a principe subditi exigerent. Quasi vero defututi sint
praetextus Regibus, injuriae suae parentare Volentibus Θ Bonos cives obedientia commendat. malos nulla cautio, nullum Sacramen-tlim securos facit. Regnandi lex jugum omne excutit , quod cum fiam mi imperij nomi- De non convenit. Conventiones & pacta privatos obligant. Nullum tantum est sacramentum, cui salus publica astringitur. Post haec Conjurati in curiam veniunt. Nec infesto Gubernatricis vultu excepti sunt. Promissorum fidem iterantes, necessitatem cautionis excusabant. Illa quide memoriam omnem praeteritorum delere eos jussit, cancellarique tabulas foederis. Sed hoc ultimum non impetravit. Proceres itaque dimisit per pro-γincias ad publicandam pacem , motusque sedandos, & subigendos eos qui aversarentur imperium. Denique ut terrorem seditiosis incuteret, extemplo edicit; ne conciones stequen- rarentur ab armatis. Vt vis fieret templa vastanti-biu. Qui occideret eos, jure facturum ramiamque -- cepturum,tanquam publica tranquillitatis ultore. Mui