장음표시 사용
171쪽
Uersmata. per quam aqua, aCetum, sial Ammoniacus, vel sal subtilis intrare potest, ergo ubique impleri potest, si Calide applicentur cum vesica suilla, ut eo determinentur, hoc tantum praestat, ut vix credi possit, bibat etiam talia interne, tum putridum exterius diluitur, quod idem fit interius
Haec stimulantia antea is Materia Medea r
Malum , quod ibi haeret, plerumque est putriadum, ergo antis lica hic Conveniunt, ut Vinum M acetum quae applicanda sunt, acetum fortius agit, vinum lenius, hinc Posca vel Oxycraton , id est, temperatum medicamentum ex aqua & aceto est optimum, de miraculam quasi praestat, vinum optime aesistit putredini, S. male agunt Medici, dum vini usum prohibent, nam si aquaveLsucci Citri vel bacetum addatur, est optimum aperiens, putredini reinens, & . naturae amicum stimulans, idem fit, si sumantur eaedem herbae,& jubeatur, ut hujus decoctum bibat . tum aeger dabit, & ssidor ille imprimis ad gangraenosum locum determinatur Per prius fomentum applic tum , ut per Oiretur locus asseetas, hῖCque modo pars lare certo curatur ; In Gangraena ergo G aiacali, decoctum dare possumus quale in. Peste con- venit, addendo magnam a re Copiam, si vero in senio ab inertia , tum addimus vinum cum salου Volatili δε romatico vel sale Cornu Cervi vel-Viperarum , vel Elixire Proprietatis & sale volatilioleosti, haec omnia conduCunt, ut motuS humo rum paulo Citatior hae Mero semper confid causam Gangraenae, re mediCamentum-huae Causae contrarium praescribo , Omnis fere Gan --na est, ab ruina Prurtaineri mnquam eam quidi
172쪽
acida putredine, licet id scribant Sy ius & multi alii; hinc accusare acidum, est quaerere aliquid
invisibile non demonstratum; ex aCido autem ace rimo extrinsecus applicato parti vivae, vel interne
sumto, Gangraenam posse oriri, nemo inficias ibit, si v. G. Spiritus, vel oleum Uitrioli applicetur parii corporis cuivis, fiet gangraena in parte, sed haec est longe alia res, quam de qua disceptamus. γ. Liquida semper per teporem a putredine sunt .servanda, Gangryna enim est frigus, & Sphacelus est perfectum frigus, hinc Calide fomenta sunt
appliCanda. ἀβFrictio. Idem facit, quam elastica arteriarum vis; hinc in corpore languidissimo, ubi humores
stagnant, ad arterias motum faCere possumus movendo sanguinem ab initio venarum ad fines earum; si in senio sit Gangraena, partes Continuo sunt fricandae linteis asperis calidis, aromate imbutis supra fumum Succini vel Mastiches recentis Cardiaca in ultima parte Institutionum digessi &in repellentia & stimulantia divisi: summum Camdiacum est vinum, sed in Peste acetum dari potest, sic in aqua poma Citria aut Aurantia exprinci possiunt, inde tum Corpus sentiet se mire refici, hinc semper sunt eligenda causae opposita, quae vi
δ. Verum nonnullaa Gangraenae fiunt a magnia tudine Febris, & tum quo motus vel Febris ma- jor, eo Gangraena Citior & major fit, nam tum saepe aliquid stagnat, quia sanguis nimia Copia rarpitur in arterias, nam quo vita est major eo plus sanguinis in arteriis, & quo minor eo plus in venis, docet hoc Sectio cadaverum , hoc enim in GhrΟ- nicis morbis, illud in acutis semper observavimus,
ergo in hoc casu haerebit sanguis in arteriis &ori
173쪽
tur suffocatio, vel si videam corpus Plethoricum, si liquida in hoc corpore valde moveantur, α in
partem semi mortuam determinentur ; tum deuructio fit eo major & Gangraena proserpens Belgice Bet lovend vier, id tum fit a Febre, & hac sublata tollitur, ergo Missio Sanguinis est instituenda; scio tamen a quibusdam in gangraenosis morbis Missionem Sanguinis haberi lethalem, quia malum inferius trahitur, id verum est, sed ut hoC caveatur potandum est multum de commendatis potibus. I. qqI. Hic totum arcanum Curationis est ca-Vere, ne ante Curationem destructa sint vasa.
His. Id vobis mea bona fide assevero, ne unquam desperetis , dum gangraena nascitur ex Phlegmone, de si adhuc sit rubedo, licet vesiculae aliquo modo adsint, faciet tamen, ut limen sit contra putredinem, & dicta non sunt omittenda, tum mala aliter incurabilia Curantur ; scarificatio etiam permitti potest; sic si Gangraena nondum adsit, ct humores nondum putridi sint, sed tamen maxime ad putredinem dispositi, si tum applicem putredini resistentia, tum Gangraenam incipientem tollo; sic v. g. dictis fomentis externe applicatis , interne decocta memorata sunt praescribenda , tum Curatur aeger, antequam Gangraenam accipiat, sic si v. g, vocatus sis ad hominem juvenem, qui primo in Horripulationem incidit, & dein accipi: Febrim pertinaciter perdurantem per duos dies, si tum huic Febri subsequatur tertio die ingens tumor Circa tibiam, es tumor augeat molem ultra duplum usque ad talum , si tum Febris seque at- trociter perduret, & leve Delirium adsit, tum hi tumor est Phlegmone mox desitura in Gangraenam , sic si pustulae oriantur, tum scio materiam
sic esse infuctam, ut putrefactio fiat, si eam non
174쪽
Antiphlogisticum V. g. de Tamarindis Cum drag-mis tribus Nitri & mellis adhibentur, simile veromedi mentum interne detur, externe inment applicentur ex decpctis Alliariis , floribus Rhae, dos, Sambuci, quae in Oxycrato quod est acetum cum sale Ammoniaco S aqua Coctum decoquantur, & forma fomenti appliCantur, ita ut noctes atque dies pars tepeat in hOC fomento, tum
est videndum, an sic curari possit, si tum per sex
horas redeam,& Omnia meliora videam, tum iterum Venae Sectionem & Cir a simile injicio, si Febris maneat, si vero vocaris ad aegrum, in quo jam pars gangraenosa est facta, tum similia medicamenta sunt adhibenda, ne proserpat, si hac ratione Omnia peragantur, tum morbi aliter incurabiles curantur; jam ergo dictum est, quomodo Gangraena vel cliathesis in G angraenam tollatur, quod consistit I. in putredine prohibenda, a. pr
gressum arcendo, 3. moderatione Vict . s
tracti, sales in sanitate nondum sunt Ammoniaci, sed adhuc fixiores, nec aCres, ed penitus sapOnacei; hinc in nobis sanis non est sal Volatile, mortui jam sumus, antequam factum sit, putrefactio facit salem orbum esse oleo,& acido, ergo, his ablatis, fit volatilis & alcatinus, acer ει Cai sticus, de tum facile destruuntur minima vascula. Putre Ut blandam indolem amiserint ζ I sicut partus san vestructi. Ut in fluxus εc effugiis humorum plane impediat lc omnino absit, tum restitui nequit, nemo enim habet medicamentum, quod vinsa facit revivere, & binc si vasa Γnt plane destructa, tum perdita sunt, ct si perdita sint, inm
175쪽
Gangraena. non amplius sunt vasa sed heterogenea , seu ad partem non spectantia, nec cum vivis se unire
Corru in. Chemici vero adeo heterocliti m Jactabundi sunt, ut se tale quid possidere ostentent, ita ut dicant, si crus plane sit ablatum, quod tamen reCresCere possit; hinc rogant, Cur non que hoc fieri possiit ac in Cancris, ubi Chelae re-CresCunt, siC etiam Cornua Cervorum decidunt, sic etiam nostri Capilli in anno ut plurimum surcredo) bis Cadentes recrescunt, quod vero Pars gangraenosa recreverit, non scio ullum auctorem scripsisse. Motis. Ioc patet in curatione membrorum Congelatorum , nam tum oportet partes glaciales eda-Cere per Vias, per quas ingressi sunt. Exhalare. Quia Eschara gangraenosa vel Cutis dura supposita loco gangraenoso facit operculum tam durum , ut Miasma Contagiosum exhalare non possit, sed hic circa vicina circulatio adhuC -- tum facit ; hinc tum partes putridas movet,& vivis permiscetur, tum dein altero die ibi quoque Gangraena, & tum iterum vicinia hoc putrido inficitur, hocque modo iterum sequenti die ibi Gangraena adest & sic porro; hinc si tum quis
medicamenta moventia adhibere Vellet, ille partes adhuC Vivas mortuis permiscet, & sic Ga gi seiram proserpere facit, nam haC ratione Cutim
nimis solidam & dissicile gangraenescentem non rum*t, sed Gangraena per Panniculum Adipo- sum serpit, & materia putrida venas ingreditur ;tamen motus Convenit ut prius dixi si simul pars exhalari possit. q. 443. Separare, id est, separetur, quod communicationem non amplius habet cum Partibus
176쪽
vivis, nam mortuum habet idaeam heterogenii, sic etiam Eschara, haec enim Cum parte viva non concresCere postest, hinc neutiquam curatur sine
q. 4 4. Nullum Medicamentum facit Suppurationem in Gangraena, sed sola vis vitae, nam licet nil applicetur, tamen internis medicamentis ille motus augetur, Zc gangraenosa pars qUandΟ-que excidit ; verum quidem est margine discissa de oleo Vitrioli applicato, quod tum Suppuratio fiat in margine, sed in fundo non, & hoc nunquam separabitur, nisi vis vitae augeatur, ergo hOC pro spiciendum est , & eatenus talia Caustica prosunt. Vi Otalis: Vis vitae est motus humorum per arterias omnis generis, non enim sunt Chemici, Chirurgi de Medici tam felices in arte ut possint curare vel separare Crustam plane gangraenosam, id est, sphacelatam nisi fiat cultro, sed tum regeneratur; sic habui Hagae Comitum Chemicum de Doctorem amicum, qui dicebat se id possie eodem modo emcere, ut ope Calcis Vivae cicatrici applicatae, quam in cute ovillaetvel bubula, quae sic separatur, sed hoc fit, quia omnia sic moventur & atteruntur.
Ad fines. Hic est finis vasis vivi & initium vasis mortui, dum ibi suffocatio & suppuratio oriuntur, nam aliter arteriae sanae sibi respondent, si vero su centur, tum una talis particula accipiems, omnes partes fiunt breviores, nam una pars sursum, altera paulo deorsum quasi vergit, hinc
Imperiti Chemici quaesiverunt facere separationem per Caustica, ut per Butyrum Antimonii , sed tunc faciunt Escharam & Suppuratio inter Vivum orta separationem essicit, non Ver
177쪽
Causticum; cum separatio fit, primo die dehiscit
margo, sequenti die margo est alba, humida , purulenta . tertio elevatur, quinto fit pus, tandem pars abibit soluta ab ipsa natura; non vidi ablatam Gangraenam, nisi intermedia Inflammatione, quae in Suppurationem abit. g. 4 s. I. De his dictum ergo est, non inhaereo, in omnibus tribus ergo agendum est, ut Vires augeantur, Putredo arceatur, & quae adhuc futura non avertatur, Suppuratio promoveatur MCaveatur, ne putridum intret venulas, & totum
sanguinem inquinet, ideoque maturantia & suppurantia sunt Optima. Si pars gangraenosa facta sit a cubitu, & si Escharata applicata , tum scarificatio facienda est, nempe partem incidendo, ne tamen sentiat, aeger, tum Unguentum Aureum vel Cataplasmata applico, & si tum altero die incipiat liquor emuere, hoc notat naturam triumphare, nam
aliter illa Eschara vasa supposita su cat, quod starisCatione tum cavetur, hocque modo Gan graena non amplius proserpit. s. qq6. Ars in eo haeret, ut Suppuratio fiat,&ut ulterior Gangraena prohibeatur, & Eschara emolliatur , tumque fit pulchra separatio: quaere iis autem forsan , an Gangraena semper suppurando separari debeat p Imo, nisi cultro fiat, etiam ipsa Caustica non agunt sine Suppuratione, si vero Medici hoc scirent, tum partem gangraenosam non ita exsiccarent; verum Chirurgi Suppuratio.
Srificatio. Chirurgus bene facit, quando incidit Escharam ad vivum fere usque, quod est inventum Veterum, qui tamen hanC operationem
semper adhibere nolebant, sed dicunt, si crustatam dura est, tum redde eam perspirabilem per
178쪽
incisionem partis mortuae fere usilue ad vivam, crudeliter vero agit Chirurgus , si partem vivam incidit, ergo scarificatio fiat, ut partes inferiores non Confundantur in: suo liquido proprio, illa scarificatio tum facit, ut suffocata contusio, vasa Comprimens, neC interim Coctionem, nec contritum vasorum permittetis auseratur; si magno vulneri imponatur ferrum, hocque instrumento pars fortiter alligetur, tum Omnia comprimuntur, quod curabile est, nisi pressio tollatur; hinc in hoc Cassi Eschara etiam est incidenda, ne pars suppositan nimis compriis
Serpentis. Est violenta vis partium Vivarum Con
. Abscessus. Quia partes perspirare possunt ;citatae non integre su Cantur , sed suppura
Separantur. Si vasa libertatem nanciscantur, tum semper elevant Euctaram, sitque Febris , quae si forsan non sit sat fortis, tum augere debemus, sed hoc raro accidit nisi in senio, aliter saepius nimium motum sedare quam augere debemus, motus vero ih parte fit per ea, quae in Paragrapho
subsequenti describuntur. ζ - .f. -7. Ut revocemusi Calorem in parte, non tantum sufficit corpus solum implere, sed ad margines Cucurbitis, Hirudinibus di similibus attrahentibus applicatis facimus, ut praecise ad gangra nosum locum determinetur motus, & hoc facie dum , quando Vis vitae languet, si vero demumcdsit Inflammatio; hinc haec nocent. Idem famcere possumus per Emplastra Emollientia, ut faciebant veteres per Hirudines. 9. 6 8. Vidi plerosque recentiores Chirur-λ α σε
179쪽
Gam aera. pos scribentes . post incisam Escharam Balsama spirituosa ut spiritum Camphorae, Tineturas Alpes ec Myrrhae esse applicanda, quae omnia exsiccando iterum novam crustam DCiunt, verum veteres
noluerunt putrefactionem, sed suppurationem de separationem promovere ; hinC separatio non est: putrefacuto ; hic ergo I. putredo est inhibenda , ne pars abeat in Alcatinum Volatile acre liquamentum, a. facienda Escbara tam mollis ; ut mu-Cus. Hic vero nonnulli ad putredinem arcendam
adhibent spiritum Salis Ammoniaci, spiritus Urinae, & Cornu Cervi, qui duo ultimi sunt alcati ni gummata, vel recinas alii vero putredini oppositas, ut Mastichen, Myrrham & Aloen de quibus supra; sed veterum potius Emollientia acida vel acescentia hic adhibenda sunt, ut decocta farinosa, ut ex Secale, Hordeo, Avena, Milia, quae sunt emollientissima, ves flores Verbasci, Althaeae, Papaveris Rhoeados, folia Absynthii, Violarum, Mercurialis, ex his Cum lacte dulci pultum coquebant veteres & cum paululo olei Raparum vel Lini faciebant Cataplasma optimum ; haec non pu trefaciunt, sed potius acescunt, suntque mire E- mollientia, si per noctes atque dies tepide appli- Cata teneantur, verum simul putredini est reinendum , hinc praescribi potest Unguentum Aureum V. g. ad partes decem, Unguentum AEgyptiacum ad partem unam Misce, addatur vel Unguentum Basilicum vel parum Therebinthinae, hoc simul
acidum Continet, & praeservat partem a putredin η . Habeo enim per experimenta fidelissima , quod aliquando pars gangraenosa sit relinquenda inprimis cum mon admodUm sit vehemens , sub illa enim tunC Optime fit Supparatio, & illi Loc* gangraenosi nou ses er sunt Ii ε --
180쪽
auferendi; hinc Eschara non est auserenda, sed lid, quod valde liberum est, auferri potest, si nuru llus inde dolor oriatur, nam aliter relinquetur, nil faciat mali , meliusque inserviet pro operculo, lmam linteum externe applicatum; Chirurgi sic rificationes facturi debent habere scalpellum ad utrumque latus scindens, & fiat incisio in Eschara ad viva fere usque, tum fomentum est applica dum ex farina Secati cum lacte recenti Cocta, addito oleo Lini, hoc putredini resistit, & facit Crustam gangraenosam instar muci mollem, si v ro flocculi mucosi mortui haereant in parte incissa, h*c forcipe sunt auferenda, si dolor non sentiatus, aliter partes sunt vivae , quae sunt reli quelidae; si partes sint pendulae, abscindi poss9nt, sed inde non credi debet meliorem futuram Cu
s. so. Dixi ad separationem requiri, I. ut Febricula si motus deficiat incitetur,& Inflammatiuncula, ut Suppuratio sequatur, a. ut acria obtundantur, & 3. ut illa Eschara mollis fiat ει secedat, A. ut illa materies aliter putrida evadens praecaveatur, ne putrescat , S a venulis in coriapus absorbeatur; haec est doctrina Hippocratica , pars, Crius Vasa sunt fracta, non habet Calorem; hinc Cataplasmatibus calidis huic defectui suppleatur, in uno vero hoc Cataplasmate fere omnia quae huic casui conducunt, sumpsi, hinc juxta hoc plures formulas concinnare potestis
V. g. N. Folior. recent. Rutae hortens. - -- Scordii. ana my. Flor. Melilol. Matricariae ana